@PARTO = Parto Unua @CHAPITRO = <218>apitro 1 @CHAPTER TITLE = Neniam interparolu kun nekonato Foje en Moskvo, dum malnormale varmega printempa sunsubiro, du civitanoj venis la <217>ardenplacon de la Patriar<200>a lageto. La unua, vestita per griza somera kompleto, estis malalta, diketa, kalva, sian malfrivolan <219>apelon li portis en la mano, kaj sur lia bone razita viza<217>o vastis kolosaj okulvitroj en nigra korna muntumo. La dua, lar<217>a<173>ultra juna viro kun senorda rufeta hararo kaj kvadratita kaskedo sur la nuko, surhavis buntan <219>emizon, <219>ifitan blankan pantalonon kaj nigrajn sporto<173>uojn. La unua estis neniu alia ol Mi<200>aelo Aleksandrovi<219> Berlioz, redaktoro de dika beletra revuo kaj la prezidanto de MASSOLIT, unu el la plej grandaj Moskvaj literatur'asocioj. Lia akompananto estis la juna poeto Ivano Nikolai<219> Ponirjov, verkanta sub la psedonimo Senhejmulo. Atinginte la ombron de apena verdi<217>intaj tilioj, la literaturistoj tuj <216>etis sin al bunta budo kun surskribo Biero kaj Trinka<216>oj. Nu, oni notu la unuan stranga<216>on de tiu terura maja vespero. Ne nur anta la budo, sed en la tuta aleo paralela al la Malgranda Bronnaja strato, ne estis e<219> unu homo. Je horo, kiam oni apena povis spiri la varmegan aeron, kiam la suno, ardiginte Moskvon, en seka nebulo estis falanta ien trans Sadovaja-strato, neniu venis sub la tiliojn, neniu sidi<217>is sur benkon, malplena estis la aleo. <196><+>Mi petas mineral'akvon, <196> mendis Berlioz. <196><+>Mineral'akvon mi ne havas, <196> ial ofendi<217>is la virino en la budo. <196><+><218>u vi havas bieron? <196> rakvo<219>e demandis Senhejmulo. <196><+>Bieron mi ricevos vespere, <196> respondis la virino. <196><+>Do kion vi havas? <196> demandis Berlioz. <196><+>Abrikot'akvon, sed varmetan, <196> diris la virino. <196><+>Nu, donu, donu, donu!.. La abrikot'akvo eligis abundan flavan <173>amon kaj la aero ekodoris je frizejo. Sattrinkinte, la literaturistoj tuj komencis hiki, pagis kaj sidi<217>is sur benkon viza<217>e al la lageto kaj dorse al la Malgranda Bronnaja strato. Tiam okazis la dua stranga<216>o, kiu koncernis nur la redaktoron. Subite li <219>esis hiki, lia koro saltis kaj por unu momento ien trafalis, poste revenis, sed kun malakra pinglo en <217>in enpikita. Krome, Berlioz eksentis senkazan, sed tiel fortan teruron, ke li volis tuj forkuregi de la Patriar<200>a. Berlioz angore rigardis <219>irkaen, sen kompreni, kio lin timigis. Li pali<217>is, vi<173>is la frunton per la po<173>tuko, pensis: <174>Kio min trafis? Tio ja neniam okazis <193> La koro stultumas <193> Forlasu mi <219>ion kaj veturu al Kislovodsk!<175> Kaj jen la varmega aero plidensi<217>is anta li kaj formis travideblan civitanon tre strange aspektantan: <216>okea kaskedo sur la malgranda kapo; kvadratita kaj tro mallonga jaketo, same aera; dumetra staturo, sed la <173>ultroj mallar<217>aj; nekredeble maldika; kaj la mieno <196> bonvole atentu! <196> sarkasma. La vivo de Berlioz evoluis tiel, ke li ne kutimi<217>is al fenomenoj eksterordinaraj. Ankora pli pali<217>inte, li malsprite rigardegis kaj konsternite pensis: <174>Tio ne estas ebla!..<175> Sed tio ja estis, kaj la longa travidebla civitano pendolis anta li dekstren kaj maldekstren sen tu<173>i la teron. La teruro tiom ekposedis la redaktoron, ke li fermis la okulojn. Kiam li ilin remalfermis, li vidis, ke <219>io estas finita, la vizio aerdisi<217>is, la kvadratita malaperis, kaj samtempe la malakra pinglo fori<217>is el la koro. <196><+>Ho, diablo! <196> ekkriis Berlioz. <196> <218>u vi scias, Ivano, <216>us min preska trafis sunfrapo. Mi e<219> kvaza halucini<217>is. <196> Li provis rideti, sed en liaj okuloj ankora flagris la angoro kaj liaj manoj tremis. Iom post iom li tamen trankvili<217>is, unu fojon sin ventumis per la po<173>tuko, kaj bravete dirinte: <174>Do, bone<175>, li darigis la parolon, interrompitan pro la trinkado de abrikot'akvo. Poste oni eksciis, ke <217>i temis pri Jesuo Kristo. La problemo estis jena. La redaktoro mendis al la poeto grandan kontrareligian poemon por la sekva numero de la revuo. Tiu verkis la poemon, kaj e<219> tre rapide, sed bedarinde <217>i neniom kontentigis la redaktoron. La <219>efan personon, Jesuon, la poeto pentris per tre malhelaj farboj, kaj tamen Berlioz opiniis, ke <219>io estas reverkenda. Nun li faris kvaza prelegon pri Jesuo, por komprenigi al la poeto lian precipan eraron. Malfacilas diri, kio fakte mishelpis Senhejmulon: <219>u la bildokrea forto de lia talento, <219>u la kompleta malkono de la temo, sed lia Jesuo estis perfekte viva, ja viva, iam ekzistunta Jesuo, kvankam cetere, havanta <219>iujn malvirtojn Jesuo. Nu, Berlioz penis pruvi al la poeto, ke gravas ne tio, kia estis Jesuo <196> <219>u bona a malbona <196> sed la fakto, ke <219>i tiu kiel individuo tute ne ekzistis, kaj ke <219>iuj rakontoj pri li estas nur fikcio, ordinara mito. Menciendas, ke la redaktoro estis erudiciulo, kaj tre lerte li referencis antikvajn historiistojn, ekzemple la faman Filonon el Aleksandrio, la kleregan Jozefon Flavion, kiuj e<219> per unu vorto ne menciis Jesuon. Evidentigante vastajn sciojn, li komunikis al la poeto, ke la loko en la libro dek kvina, <219>apitro kvardek kvara de la famaj Analoj de Tacito, kie temas pri la ekzekuto de Jesuo, certe estas posta falsa intermeto. La poeto, por kiu <219>io rakontata de Berlioz estis nova<216>o, atente askultis, fiksrigardante tiun per siaj viglaj verdaj okuloj, kaj nur malofte li hikis, duonvo<219>e malbenante la flavan abrikot'akvon. <196><+>Ne estas e<219> unu orienta religio, <196> diris la redaktoro, <196> en kiu junulino, plej ofte virga, ne naskus dion. Kaj la kristanoj inventis nenion novan, same elpensinte sian Jesuon, kiu fakte neniam vivis. Jen kio estas precipe emfazenda<193> La alta tenoro de Berlioz sonoris en la malplena aleo, kaj avancante en la labirinto, kien nur tre klera homo povas penetri sen la risko perdi<217>i, li konigadis al la poeto pli kaj pli da interesaj kaj utilaj informoj pri la egipta Oziriso, bona dio kaj filo de la <218>ielo kaj de la Tero, pri la fenica dio Tamuzo, pri Marduko kaj e<219> pri la malpli konata timinda dio Vitzli<->putzli, kiun iam adoris la aztekoj en Meksikio. <190>uste kiam Berlioz rakontis al la poeto, kiel la aztekoj modlis figurojn de Vitzliputzli el pasto, en la senhoma aleo aperis viro. Poste, kiam verdire jam estis malfrue, pluraj organizoj prezentis siajn raportojn pri tiu homo. Maleblas sen miro kompari la raportojn. Ekzemple, la unua atestis, ke la homo estis malalta, ordenta, kaj lamis je la dekstra piedo. La dua, ke li estis altega, havis platenajn dentokronojn kaj lamis je la maldekstra piedo. La tria lakone informis, ke la homo havis nenian aparta<216>on. Oni devas konstati, ke <219>iuj <219>i raportoj estas fu<173>aj. Anta <219>io, la priskribato tute ne lamis kaj estis nek malalta nek altega, sed simple alta. Koncerne la dentojn, maldekstre li havis platenajn dentokronojn kaj dekstre orajn. Li surhavis multekostan grizan vestokompleton, kun kiu kolore akordis liaj eksterlandaj <173>uoj. Sian grizan bereton li brave oblikvigis al la orelo, subbrake li portis promenbastoneton kun nigra tenilo en formo de pudela kapo. Kvardekjara, la la aspekto. Tordita bu<173>o. Bone razita. Nigrahara. La dekstra okulo: nigra, la maldekstra: ial verda. La brovoj: nigraj, kaj unu pli alta ol la alia. Unuvorte, alilandano. Pasinte preter la benko kie sidis la redaktoro kaj la poeto, li oblikve rigardetis ilin, haltis kaj subite eksidis sur la apudan benkon je du pa<173>oj de la amikoj. <174>Germano <193><175>, pensis Berlioz. <174>Anglo <193><175>, opiniis Senhejmulo. <174>Jen, ne varmegas al li surhavi la gantojn!<175> Dume la alilandano rigardis <219>irkaen al la altaj domoj, kvadrate kadrantaj la <217>ardenplacon; estis evidenta, ke la lokon li vidas unuafoje, kaj ke <217>i lin ekinteresis. Li fiksis la rigardon sur la supraj eta<217>oj, kies vitroj blindige brile spegulis la rompitan sunon, por <219>iam forirantan de Berlioz; poste direktis <217>in malsupren, kie la vitroj komencis antavesperece malheli<217>i, ial ridetis indulge, duonfermis la okulojn, metis la manojn sur la bastonettenilon kaj la mentonon sur la manojn. <196><+>Vi, Ivano, <196> plu paroladis la redaktoro, <196> tre bone kaj satire prezentis, ekzemple, la naski<217>on de Jesuo la Dia filo, sed la interesa<216>o ja estas, ke anta Jesuo jam estis naskita tuta serio da diaj filoj, kiaj la fenica Adoniso, la Frigia Atiso, la persa Mitrao. Nu, resume, fakte naski<217>is neniu el ili, kaj neniu ekzistis, nek Jesuo, kaj endus ke vi, anstata la naskon a ekzemple la alvenon de la sa<217>uloj, prezentu la absurdajn onidirojn pri tiu alveno. <218>ar la via rakonto li tamen estus naskita! <218>i tiam Senhejmulo provis <219>esigi la turmentan hikadon retenante sian spiron, sekve de kio li ekhikis e<219> pli dolore kaj late; kaj je la sama momento Berlioz interrompis sian parolon, <219>ar la alilandano subite ekstaris kaj pa<173>is al la literaturistoj. Tiuj rigardis lin mirigite. <196><+>Bonvolu min pardoni, <196> ekparolis la alveninto kun fremda prononco, sed sen kripligi la vortojn, <196> ke mi, ne estante konata, tamen min trudas<193> Sed la temo de via klera konversacio min tiom interesas, ke<193> <196> Li <217>entile levis la bereton, devigante la amikojn duon-ekstari kaj responde kapklini. <174>Ne, probable franco<175>, decidis Berlioz. <174>Polo?<175> <196> pensis Senhejmulo. Menciendas, ke ekde siaj unuaj vortoj la alilandano tre malpla<219>is al la poeto, dum la impreso de Berlioz estis plie favora <196> nu, ne <217>uste favora, sed kiel mi diru? <196> al la redaktoro li <173>ajnis kurioza, eble tiel. <196><+>Permesu ke mi alsidi<217>u, <196> <217>entile petis la nekonato, kaj la amikoj iel nevole dismovi<217>is, la alilandano lerte eksidis inter ilin kaj tuj reprenis la konversacion. <196><+>Se mi ne misadis, vi bonvolis diri, ke Jesuo neniam ekzistis, <219>u? <196> li demandis, turnante sian maldekstran, verdan okulon al Berlioz. <196><+>Vi ne misadis, <196> <217>entile respondis la redaktoro, <196> <217>uste tion mi diris. <196><+>A<200>, kiel interese! <196> ekkriis la alilandano. <174>Pro la diablo, kion li volas?<175> pensis Senhejmulo kaj kuntiris la brovojn. <196><+>Kaj vi, <219>u vi konsentis kun via interparolanto? <196> la nekonato sin turnis dekstren al Senhejmulo. <196><+>Centprocente, <196> jesis tiu, <173>atante esprimojn fantaziajn kaj metaforajn. <196><+>Mirinde! <196> ekkriis la neinvitita interparolanto. Li ial <173>teliste <219>irkarigardis, kaj mallatiginte sian basan vo<219>on, diris: <196> Indulgu mian trudemon, sed mi komprenis tiel, ke vi, krom <219>io cetera, anka ne kredas je Dio. <196> Li faris timigitan mienon kaj aldonis: <196> Mi <216>uras, tion mi al neniu diros. <196><+>Jes, vi pravas, ni ne kredas je Dio, <196> delikate ridetis Berlioz pri la timo de la eksterlanda turisto. <196><+> Sed pri tio oni rajtas paroli tute libere. La alilandano sin retro<216>etis al la benk'apogilo kaj e<219> ekpepis pro scivolo, demandante: <196><+>Do, vi estas ateistoj, <219>u? <196><+>Jes, ni estas ateistoj, <196> respondis Berlioz kun la sama rideto, dum la poeto kolere pensis: <174>Jen tedulo eksterlanda!<175> <196><+>A<200>, kia <219>arma<216>o! <196> ekkriis la stranga alilandano, turnante la kapon jen al unu, jen al la alia literaturisto. <196><+>En nia lando oni ne miras pri ateismo, <196> diris Berlioz kun diplomata <217>entileco. <196> La pliparto de nia lo<217>antaro konscie kaj jam delonge <219>esis kredi la fabelojn pri Dio. Tiam la alilandano faris jenan stranga<216>on: li ekstaris kaj premis la manon de la surprizita redaktoro, elparolante la sekvajn vortojn: <196><+>Permesu al mi kore vin danki. <196><+>Pro kio do vi lin dankas? <196> mire palpebrumis Senhejmulo. <196><+>Pro tre grava informo kiu min kiel voja<217>anton ege interesas, <196> klarigis la eksterlanda strangulo, signifoplene levinte la montrofingron. Evidente, la grava informo vere impresis la nekonaton, <219>ar li hezite rigardis al la <219>irkaaj domoj, kvaza timante vidi po unu ateiston en <219>iu fenestro. <174>Ne, li ne estas anglo<175>, decidis Berlioz, kaj Senhejmulo pensis: <174>Kie li tiel lerti<217>is paroli ruse, jen interesa<216>o!<175>, kaj li denove malsereni<217>is. <196><+>Tamen permesu al mi vin demandi, <196> post angora medito ekparolis la eksterlanda gasto, <196> kion oni faru pri la pruvoj pri la ekzisto de Dio, da kiuj, kiel konate, estas precize kvin? <196><+>Ho ve, <196> kompate respondis Berlioz, <196> <219>iuj <219>i pruvoj valoras neniom, kaj la homaro jam delonge formetis ilin al la arkivo. Konsentu ja, ke en la sfero de la pura racio la ekzisto de Dio estas nepruvebla. <196><+>Brave! <196> ekkriis la nekonato, <196> Brave! Vi <217>uste ripetis la <219>i-rilatan penson de la senlaca maljunulo Immanuel. Sed jen kurioza<216>o: li <217>isfunde disbatis <219>iujn kvin pruvojn <196> kaj poste, kvaza ironiante pri si mem, konstruis sian propran, sesan pruvon! <196><+>La pruvo de Kant, <196> kun subtila rideto kontradiris la klera redaktoro, <196> estas same nekonvinka. Nemalprave <194>ilero diris, ke tiaj rezonoj povas kontentigi nur sklavojn, kaj Strauss rekte mokis tiun <219>i pruvon. Parolante, Berlioz pensis: <174>Tamen kiu li estas? Kaj kial li tiel bone scipovas la rusan?<175> <196><+>Pro tiaj <219>i pruvoj endus vian Kanton sendi al Solovki por kelkaj tri jaroj, <196> subite bruskis Senhejmulo. <196><+>Ivano! <196> konfuzi<217>is Berlioz. Tamen la ideo malliberigi Kanton en Solovki neniom <173>okis la alilandanon, <217>i lin e<219> entuziasmigis. <196><+>Nu <217>uste, <217>uste! <196> li ekkriis, kaj lia maldekstra, verda okulo, turnita al Berlioz, ekbrilis. <196> Tie por li estas la <217>usta loko! Ja mi diris al li tiam, dum la matenman<217>o: <174>Vi, profesoro, min pardonu, sed vi ion implikan elpensis. <190>i eble estas sprita, sed tro malkomprenebla. Oni vin mokos<175>. Berlioz elorbitigis la okulojn. <174>Dum matenman<217>o? Al Kant? Kion signifas tiu delira<216>o?<175> <196> li pensis. <196><+>Tamen, <196> darigis la alilandano sen atenti la miron de Berlioz kaj respondante al la poeto, <196> sendi lin al Solovki oni ne povas pro la simpla kialo, ke pli ol cent jarojn li restadas en loko multe pli malproksima ol Solovki, kaj kredu al mi, eligi lin de tie absolute maleblas. <196><+>Doma<217>e! <196> replikis la batalema poeto. <196><+>Anka mi bedaras tion, <196> kunsentis la nekonato, kaj denove fulmis lia okulo. Li darigis: <196> Tamen jen kiu demando min maltrankviligas.: se Dio ne ekzistas, kiu direktas la homan vivon kaj <217>enerale la tutan ordon sur la tero? <196><+>La homo mem ja direktas, <196> Senhejmulo rapidis malafable respondi tiun, verdire ne tre klaran, demandon. <196><+>Pardonon, <196> milde diris la nekonato, <196> por direkti oni ja bezonas planon por ia, pli-malpli deca, tempodaro. Do permesu al mi vin demandi, kiel homo povas direkti, se li ne nur ne kapablas fari planon e<219> por ridinde mallonga daro, ekzemple je mil jaroj, sed ne povas certi e<219> pri sia propra morgao. Nu fakte, <196> la nekonato sin turnis al Berlioz, <196> imagu, ke ekzemple vi komencas direkti kaj ordoni, aliajn kaj vin mem, kaj <217>enerale <217>ui la aferon, kiam subite vi ekhavas <196> khe, khe! <196> pulmosarkomon. <196> La alilandano plezure ridetis, kvaza la penso pri la sarkomo estus por li agrabla. <196> Jes, sarkomon, <196> li ripetis la sonoran vorton, kate duonfermante la okulojn. <196> Kaj jen finita via direktado! <175>Nenies sorto, krom la via, plu vin interesas. La parencoj komencas al vi mensogi. Sentante misa<216>on, vi <216>etas vin al spertaj kuracistoj, poste al <219>arlatanoj, eble al aguristinoj. Kompreneble, la unua kaj la dua, same kiel la tria, estas tute sensencaj. Kaj <219>io fini<217>as tragike. La homo, kiu <216>us opiniis, ke li ion direktas, nun senmove ku<173>as en ligna kesto, kaj liaj proksimuloj, komprenante, ke li ne plu tagas por io ajn, lin bruligas en forno. <175>Cetere, okazas aferoj e<219> pli malbonaj. Ekzemple, iu <216>us decidis veturi al Kislovodsk, <196> la alilandano sagace rigardis la redaktoron, <196> <173>ajne, bagatela<216>o. Sed e<219> tion li ne sukcesos realigi, <219>ar ial li glitstumblos, kaj lin surveturos tramo. Ja vi ne diros, ke li mem tiel sin direktis, <219>u? <218>u ne pli <217>uste estus diri, ke direktis lin iu alia? <196> Kaj la nekonato strange ekridis. Berlioz tre atente askultis la malagrablan rakonton pri la sarkomo kaj la tramo, kaj maltrankviligaj pensoj komencis lin sie<217>i. <174>Li ne estas alilandano <193> Li ne estas alilandano<175>, pensis Berlioz. <174>Li estas strangega ulo. Tamen, mi petas, kio do li estu?<175> <196><+>Mi vidas, ke vi deziras fumi, <196> subite la nekonato sin turnis al Senhejmulo. <196> Kiajn cigaredojn vi preferas? <196><+><218>u vi havus diversajn? <196> malmilde demandis la poeto, kiu finfumis la siajn. <196><+>Kiajn cigaredojn vi preferas? <196> ripetis la nekonato. <196><+>Nu, La Sovetian Markon, <196> krude respondis Senhejmulo. La nekonato tuj elpo<173>igis cigaredujon kaj proponis <217>in al Senhejmulo: <196><+>Jen, La Sovetia Marko. La poeton kaj la redaktoron precipe impresis ne tio, ke en la cigaredujo trovi<217>is <217>uste La Sovetia Marko, sed la cigaredujo mem. <190>i estis grandega, el fajna oro, kaj dum la malfermo sur <217>ia kovrilo blue kaj blanke fulmis brilianta triangulo. <218>i tiam la literaturistoj ekpensis malsame. Berlioz: <174>Tamen, alilandano!<175>. Senhejmulo: <174>Ho, la diablo lin prenu!<175> La poeto kaj la posedanto de la cigaredujo ekfumis, la nefumulo Berlioz malakceptis. <174>Mi respondu al li tiel<175>, decidis Berlioz. <174>Jes, la homo estas mortema, tion neniu kontestas, tamen oni atentu, ke<193><175> Sed anta ol li povus eldiri tion, ekparolis la alilandano: <196><+>Jes, la homo estas mortema, tamen ne tio estas la plej malbona. La malfeli<219>o konsistas en tio, ke li estas subitmortema, jen kia truko. Kaj <217>enerale li ne povas diri, kion li faros hodia vespere. <174>Jen absurda maniero prezenti aferon<175>, pensis Berlioz kaj oponis: <196><+>Nu, en tio estas troigo. La hodiaan vesperon mi scias pli-malpli precize. Kompreneble, se en Bronnaja sur mian kapon falos briko<193> <196><+>Nenial, <196> impone interrompis la nekonato, <196> neniu briko iam falas sur ies kapon. Kaj kredu al mi, en via kazo tiu dan<217>ero tute ne ekzistas. Vi mortos alimaniere. <196><+>Vi eble scias, kiel nome, <196> kun tre komprenebla ironio diris Berlioz, implikante sin en absolute absurdan interparolon, <196> kaj informos min pri tio? <196><+>Tre volonte, <196> respondis la nekonato. Per rigardo li mezuris la redaktoron, kvaza intencante kudri vestokompleton por tiu, murmuris tra la kunpemitaj dentoj: <174>Unu, du<193> Merkuro en la dua domo, la luno foras, ses <196> malfeli<219>o, vespero <196> sep<_><193><175>, kaj anoncis late kaj <217>oje: <196> Oni fortran<219>os vian kapon! Senhejmulo sova<217>e kaj kolere elorbitigis la okulojn rigardante la impertinentan nekonaton, Berlioz demandis kun torda rideto: <196><+>Kiu do? <218>u malamikoj? Invadontoj? <196><+>Ne, <196> respondis la interparolanto, <196> rusa virino, komsomolano. <196><+>Hm, <196> grumblis Berlioz incitite pro la fi-<173>erco de la nekonato, <196> tio, pardonu, estas neprobabla. <196><+>Anka mi petas pardonon, <196> respondis la alilandano, <196> sed tio estas vera. Interalie, mi volus vin demandi, se tio ne estas sekreto, kion vi faros hodia vespere? <196><+>Tio ne estas sekreto. Tuj mi iros hejmen al Sadovaja, kaj poste, je la deka, en MASSOLIT okazos kunsido, kiun mi prezidos. <196><+>Nu, tio estas tute malebla, <196> firme kontradiris la nekonato. <196><+>Kial do? <196><+>Tial, <196> respondis la alilandano, kaj rigardis per la duonfermitaj okuloj al la <219>ielo, kie antasentante la vesperan malvarmeton senbrue zigzagis nigraj birdoj, <196> ke Anjo jam a<219>etis oleon, kaj ne nur a<219>etis, sed e<219> lasis <217>in disflui. Do, la kunsido ne okazos. Post tio, kompreneble, sub la tilioj esti<217>is silento. <196><+>Pardonu, <196> post pazo reparolis Berlioz, rigardetante la galimatiantan alilandanon, <196> kiel oleo rilatas al nia temo? Kaj kiu estas Anjo? <196><+>La oleo rilatas jen kiel, <196> subite ekparolis Senhejmulo kun evidenta intenco deklari militon al la neinvitita interparolanto. <196> Diru, civitano, <219>u iam okazis al vi esti en frenezulejo? <196><+>Ivano!.. <196> flustris Berlioz. Tamen la alilandano neniom ofendi<217>is, li e<219> tre gaje ekridis. <196><+>Certe, certe mi estadis tie, pli ol unu fojon! <196> li ridis fiksante la rigardon de sia neridanta okulo sur la poeton. <196> Malfacilas diri, kie mi ne estis! Doma<217>e nur, ke mi ne zorgis demandi la profesoron, kio estas skizofrenio. Do, pri tio vi mem lin demandu, Ivano Nikolai<219>. <196><+>Kiel vi scias mian nomon? <196><+>Mi petas vin, Ivano Nikolai<219>, vin ja <219>iu konas! <196> la alilandano elpo<173>igis la hieraan numeron de La Literatura Gazeto, kaj sur la unua pa<217>o la poeto rekonis sian portreton kaj sub <217>i sian versa<216>on. Tamen tiu atesto pri liaj famo kaj gloro, kiu <217>ojigis lin hiera, nun ne estis al li agrabla. <196><+>Mi pardonpetas, <196> li diris kuntirinte la brovojn, <196> <219>u vi povus atendi unu momenton? Mi volas diri du vortojn al la kamarado. <196><+>Ho, kun plezuro! <196> respondis la nekonato. <196> Tiel bone estas <219>i tie sub la tilioj, kaj cetere mi havas tempon. <196><+>Askultu, Mi<219>jo, <196> flustris Senhejmulo, tirinte la redaktoron flanken, <196> ne turisto li estas, sed spiono. Rusa elmigrinto, en<173>teli<217>inta <219>e nin. Postulu de li la legitimilon, aliel li eskapos!.. <196><+>Vi opinias do ..? <196> alarmi<217>is Berlioz, kaj pensis: <174>Ja li pravas!<175> <196><+>Nu certe, fidu min, <196> arde flustris en lian orelon la poeto, <196> li stultumas por kolekti iajn informojn. Vi ja adis, kiel li parolas ruse, <196> la poeto per oblikva rigardo observis la nekonaton por preventi ties fu<217>on, <196> iru ni lin reteni, aliel li eskapos<193> Senhejmulo tiris je la mano Berliozon al la benko. La nekonato ne plu sidis, sed staris apud <217>i, tenante en la mano libreton kun malhele griza binda<216>o, densan koverton el bona papero kaj vizitkarton. <196><+>Pardonu al mi, ke entuziasmi<217>inte pro la diskuto mi forgesis prezenti min. Jen miaj karto, pasporto kaj invito veni Moskvon por konsilado, <196> impone diris la nekonato, sagace rigardante la du literaturistojn. Tiuj konfuzi<217>is. <174>Diable, li <219>ion adis<193><175>, pensis Berlioz, kaj <217>entile gestis, ke li ne intencas ekzameni la dokumentojn. Dum la alilandano estis prezentanta ilin al Berlioz, la poeto rimarkis sur la karto la vorton profesoro, presitan en fremdaj, latinaj literoj kaj la komencliteron de la familinomo, duoblan von: W. <196><+>Tre agrable, <196> konfuzite balbutis Berlioz, kaj la alilandano reenpo<173>igis la dokumentojn. Tiamaniere la rilatoj estis restarigitaj, kaj la triopo residi<217>is sur la benkon. <196><+><218>u vi, profesoro, estas invitita kiel konsilisto? <196> demandis Berlioz. <196><+>Jes, kiel konsilisto. <196><+>Vi estas germano, <219>u? <196> konjektis Senhejmulo. <196><+><218>u mi? <196> redemandis la profesoro kaj subite enpensi<217>is. <196> Nu jes, plie germano<193> <196><+>Vi eminente parolas ruse, <196> rimarkis Senhejmulo. <196><+>Ho, mi estas poligloto kaj scipovas tre multajn lingvojn. <196><+>Kiu estas via fako? <196> demandis Berlioz. <196><+>Mi estas eksperto pri nigra magio. <174>Jen bele!<175> <196> klakis en la kapo de la redaktoro. <196><+><218>-<219>u pri tiu fako oni volas konsulti vin <219>i tie? <196> li balbutis. <196><+>Jes, pri tiu fako, <196> konfirmis la profesoro kaj klarigis: <196> <218>i tie en la <194>tata biblioteko oni malkovris atentajn manuskriptojn de Gerberto el Arilako, magiisto de la deka jarcento. Necesas, ke mi ilin mal<219>ifru. Mi estas la sola fakulo en la mondo. <196><+>Ah ha, vi estas historiisto, <219>u? <196> kun grandaj facili<217>o kaj estimo demandis Berlioz. <196><+>Mi estas historiisto, <196> jesis la profesoro kaj maltrafe aldonis: <196> Hodia <219>e la Patriar<200>a okazos kurioza historio! Kaj denove tre ekmiris la redaktoro kaj la poeto. La profesoro mansignis, ke ili proksimi<217>u, kaj kiam ili sin al li klinis, li flustris: <196><+>Atentu, ke Jesuo ekzistis. <196><+>Vidu, profesoro, <196> igis sin rideti Berlioz, <196> ni estimas viajn grandajn sciojn, sed pri tiu demando ni staras sur alia vidpunkto. <196><+>Necesas nenia vidpunkto! <196> respondis la stranga profesoro, <196> tute simple: li ekzistis, nenio plu. <196><+>Tamen oni bezonas ja ian pruvon<193> <196> komencis Berlioz. <196><+>Nenia pruvo estas bezonata, <196> respondis la profesoro. Li ekparolis nelate kaj <219>iuj fremda<216>oj de lia prononco ial malaperis: <196> <218>io estas simpla. En blanka mantelo kun sangru<217>a sub<173>tofo, frumatene je l' dek kvara tago de la printempa monato Nisan <193> @CHAPITRO = <218>apitro 2 @CHAPTER TITLE = Poncio Pilato En blanka mantelo kun sangru<217>a sub<173>tofo, frumatene je l' dek kvara tago de la printempa monato Nisan, Poncio Pilato, la prokuratoro de Judeo, kavaleriane trenante la plandumojn, eliris en la portikon inter la du aloj de la palaco de Herodo la Granda. Pli ol ion ajn en la mondo la prokuratoro abomenis la odoron de roza oleo, kaj nun <219>io aguris malbonan tagon, <219>ar <217>i persekutis lin ekde la mateni<217>o. <194>ajnis al li, ke la cipresoj kaj palmoj en la <217>ardeno ver<173>as la rozan odoron, ke malbeninda roza flueto miksi<217>as al la leda kaj <173>vita odoro de lia eskorto. Amara fumeto penetris la portikon de trans la supra <217>ardenteraso, de pavilonoj en la posto de la palaco, kie, veninte al Jer<173>alaim kun la prokuratoro, kvartiris la Unua kohorto de la XII Fulma legio; kaj al la fumeto, indikanta ke la centuriaj kuiristoj komencis prepari la tagman<217>on, miksi<217>is la sama grasa roz'odoro. Ho, dioj, dioj, pro kio vi min punas? <174>Nu jes, sendube! Tio estas <217>i, <217>i denove, la nevenkebla, terura hemikranio, malsano <219>e kiu doloras duono de la kapo. Kontra <217>i ne ekzistas rimedo, malestas kuraco. Mi provu ne movi la kapon.<175> Brakse<217>o jam estis pretigita sur la mozaika planko <219>e la fontano. Sen rigardi iun ajn, la prokuratoro sidi<217>is sur <217>in kaj etendis la manon flanken. La sekretario respekte metis en la manon pecon de pergameno. Ne sukcesinte superregi doloran grimacon, la prokuratoro <216>etis oblikvan rigardon sur la skriba<216>on kaj pene diris: <196><+><%4>Ju<217>ato el Galileo, <219>u<%0>? <218>u la tetrar<200>o ekzamenis la aferon? <196><+>Jes, prokuratoro, <196> respondis la sekretario. <196><+>Do kio? <196><+>Li rifuzis konkludi pri la afero kaj la mortoverdikton de la Sinedrio sendis al vi por konfirmo. La vango de la prokuratoro tremetis kaj li nelate diris: <196><+>Oni venigu la akuzaton. Du legianoj tuj alkondukis de la <217>ardenteraso sur la balkonon en la portiko viron ver<173>ajne dudek sep jarojn a<217>an kaj lasis lin stari anta la se<217>o de la prokuratoro. La homo surhavis malnovan kaj dis<173>iritan, hele bluan <200>itona<219>on; lian kapon kovris blanka tuko, fiksita per rimeneto transanta la frunton. Liaj manoj estis <173>nurligitaj malanta la dorso. Sub la maldekstra okulo li havis grandan blua<216>on, <219>e la bu<173>'angulo batvundon kun koaguli<217>inta sango. La alkondukito rigardis la prokuratoron kun maltrankvila scivolo. Tiu pazis, poste demandis lin en la aramea lingvo: <196><+>Do, ci instigis la popolon ruinigi la Jer<173>alaiman Templon, <219>u? <196> Dirante tion la prokuratoro sidis kvaza <173>tona, nur liaj lipoj apena movi<217>is. Li estis kvaza <173>tona pro la timo svingeti la kapon ardantan per infera doloro. La viro kun la ligitaj manoj iom movi<217>is antaen kaj ekparolis: <196><+>Bona homo! Kredu al mi<193> Plu senmova, la prokuratoro tuj lin interrompis sen plilatigi la vo<219>on: <196><+><218>u min ci nomas bona homo? Ci eraras, <219>iu en Jer<173>alaim murmuras pri mi, ke mi estas kruela monstro <196> kaj tio estas perfekte <217>usta. <196> Same senesprime li aldonis: <196> Centuriestron Ratobu<219>ulo <219>i tien. <194>ajnis al <219>iuj, ke sur la balkono malheli<217>is, kiam la estro de la speciala centurio Marko, alnome Ratobu<219>ulo, aperis anta la prokuratoro. La centuriestro je tuta kapo superis la plej altan soldaton de la legio, kaj havis tiom lar<217>ajn <173>ultrojn, ke li tute <173>irmis la ankora malaltan sunon. La prokuratoro lin alparolis latine: <196><+>La krimulo min titolas per bona homo. Por unu minuto prenu lin for kaj klarigu al li, kiel oni al mi parolu. Sed sen kripligo. Kaj <219>iuj krom la senmova prokuratoro sekvis per la rigardo Markon Ratobu<219>ulon, kiu mansvingis al la arestito, ke tiu iru post li. Ratobu<219>ulon oni <219>iam sekvis per la rigardo, kie ajn li aperis, pro lia staturo, kaj kiuj vidis lin unuafoje <196> anka pro lia misforma viza<217>o: <217>ermana klabo iam rompis lian nazon. La pezaj botoj de Marko forklakis kontra la mozaiko, la ligito senbrue lin sekvis, plena silento esti<217>is en la kolonaro. Turtoj kveris sur la <217>ardenteraso kaj en la fontano la akvo lirlis sian kaprican, agrablan kanton. La prokuratoro volus ekstari, meti la tempion sub la akvostrion kaj tiel resti senmova. Sed li sciis, ke anka tio ne mildigas la doloron. Elkondukinte la ju<217>aton en la <217>ardenon, Marko Ratobu<219>ulo prenis vipon el la manoj de legiano, staranta anta la piedestalo de bronza statuo, <217>in svingetis kaj frapis la ligiton sur la <173>ultrojn. La movo estis facila kaj senpena, sed la homo tuj falis teren kvaza subhakite, misglutis la aeron, lia viza<217>o i<217>is griza kaj la okuloj sensenci<217>is. Same facile, kvaza malplenan sakon, Marko levis la falinton superteren, lin surpiedigis kaj diris naze, malbone prononcante la arameajn vortojn: <196><+>La Romian prokuratoron alparoli per <196> hegemono. Aliajn vortojn ne diri. Kviete stari. <218>u ci komprenis min a frapi cin? La arestito <173>anceli<217>is, sed sin superregis, la ru<217>o reaperis sur lia viza<217>o, li retrovis la spiron kaj rake diris: <196><+>Mi komprenis cin. Ne frapu min. Post unu momento li staris anta la prokuratoro. Malsanule fremdigite eksonis ties vo<219>o: <196><+>La nomo? <196><+><218>u la mia? <196> haste redemandis la arestito. La tuta lia aspekto atestis pri la klopodo respondi <217>uste, ne plu kolerigi. La prokuratoro nelate diris: <196><+>La mian mi scias. Ne <173>ajnigu cin pli stulta ol ci estas. La cia. <196><+>Je<173>ua, <196> rapidis respondi la arestito. <196><+>Alnomo? <196><+>Ha-Nocri. <196><+>De kie ci devenas? <196><+>De la urbo Gamala, <196> la ligito montris per la kapo, ke ie for, malproksime, dekstre de li, estas la urbo Gamala. <196><+>De kiu gento? <196><+>Mi ne scias precize, <196> vigle respondis la arestito, <196> mi ne memoras miajn gepatrojn. Oni diris al mi, ke mia patro estis siriano<193> <196><+>Kie estas cia hejmo? <196><+>Mi ne havas fiksan lo<217>ejon, <196> konfuzite respondis la ligito, <196> mi voja<217>as de urbo al urbo. <196><+>Tion eblas esprimi pli koncize, per unu vorto: vagabondo, <196> diris la prokuratoro. <196> <218>u ci havas parencojn? <196><+>Neniun, mi estas sola en la mondo. <196><+><218>u ci scipovas legi? <196><+>Jes. <196><+><218>u ci scias iun lingvon, krom la aramean? <196><+>Jes. La grekan. La <173>velinta palpebro levi<217>is, la okulo, nebula pro doloro, sin fiksis sur la arestiton. La alia okulo restis fermita. Pilato ekparolis greke: <196><+>Do, <219>u ci volis ruinigi la Templon kaj instigis al tio la popolon? La arestito denove vigli<217>is, liaj okuloj <219>esis esprimi timon kaj li respondis en la greka: <196><+>Mi, bo<193> <196> <219>i tiam teruro trafulmis liajn okulojn pro la preskaa misparolo, <196> mi, hegemono, neniam intencis ruinigi la Templon kaj neniun instigis al tiu sensenca ago. Miro aperis sur la viza<217>o de la sekretario, kiu kurbi<217>ante super la malalta tablo protokolis la depozicion. Li levis la kapon, sed tuj ree <217>in klinis al la pergameno. <196><+>Multego da homoj alfluas la urbon anta la festo. Inter ili estas magoj, aguristoj, astrologoj kaj murdistoj, <196> senesprime parolis la prokuratoro, <196> estas anka mensoguloj. Ekzemple, ci estas mensogulo. Estas ja klare skribite: instigis ruinigi la Templon. Tiel atestas la homoj. <196><+>Tiuj bonaj homoj, <196> la arestito haltis kaj haste aldoninte: <196> hegemono, <196> darigis: <196> estas neinstruitaj, ili konfuzis <219>ion kion mi diris. Mi e<219> komencas timi, ke tiu miskompreno daros tre longan tempon. Kaj <219>io <219>i <219>ar li mal<217>uste skribas miajn parolojn. Esti<217>is silento. Nun amba malsanulaj okuloj peze rigardis la arestiton. <196><+>La lastan fojon mi cin admonas: <219>esu <173>ajnigi cin frenezulo, ci krimula<219>o, <196> milde kaj senesprime diris Pilato, <196> pri ci estas skribite nemulte, sed tio sufi<219>as por cin pendumi. <196><+>Tamen jes, jes ja, hegemono, <196> diris la arestito tute stre<219>i<217>inte pro la strebo kredigi, <196> sekvas, sekvadas min iu kun kapra pergameno, kaj sen<219>ese skribas. Nu, foje mi <216>etis rigardon en lian pergamenon <196> tio estis terura! Absolute nenion el la skribita mi iam diris. Mi lin petegis: pro Dio, bruligu cian pergamenon! Sed li for<173>iris <217>in el miaj manoj kaj forkuris. <196><+>Kiu ankora? <196> mallogite demandis Pilato kaj tu<173>is la tempion per la mano. <196><+>Levio Mateo, <196> volonte klarigis la arestito. <196> Li estis impostisto kaj unue mi renkontis lin en Betfage, sur la vojo, tie kie elstaras la angulo de fig<217>ardeno. Ni konversaciis. Komence li traktis min malafable kaj e<219> insultis min <196> nu, li opiniis ke li min insultas nomante min hundo, <196> la arestito ridetis, <196> mi vidas nenion malbonan en la besto, do nenion ofendan en la vorto<193> La sekretario <219>esis skribi kaj ka<173>e <216>etis mirrigardon, <219>i foje ne al la arestito sed al la prokuratoro. <196><+><193><_>tamen askultante min li i<217>is pli milda, <196> darigis Je<173>ua, <196> fine li <216>etis sian monon sur la vojon kaj diris, ke li iros kun mi voja<217>i<193> Pilato rikanis per unu vango, nudigante siajn flavajn dentojn, kaj turnis sian tutan trunkon al la sekretario: <196><+>Ho, urbo Jer<173>alaim! <218>u estas absurda<216>o kiun oni ne adus <219>i tie? Impostisto, askultu do, impostisto <216>etis monon sur la vojon! Ne sciante, kiel reagi, la sekretario decidis speguli la Pilatan rikanon. <196><+>Nu, li diris, ke de tiam la mono i<217>is al li abomena, <196> klarigis Je<173>ua la strangan agon de Levio Mateo, kaj aldonis: <196> De tiam li i<217>is mia kunvoja<217>anto. Ankora nuddenta, la prokuratoro rigardis la arestiton, poste la sunon, nerezisteble levi<217>antan supren, super la rajdostatuoj de la hipodromo ku<173>anta malproksime dekstre, malpli alte ol la palaco. Kaptite de naza turmento, li pensis, ke la plej simpla solvo estus forigi de la balkono <219>i tiun strangan krimula<219>on per nuraj tri vortoj: <174>Oni lin pendumu<175>. Forigi anka la eskorton, foriri el la portiko en la internon de la palaco, ordoni ke oni kurtenu <219>ambron kaj alportu malvarman akvon, lasi sin fali sur liton, plorvo<219>e voki la hundon Banga, plendi al <217>i pri la hemikranio. La penso pri veneno loge trafulmis la kapon de la prokuratoro. Li rigardis la homon per la malklaraj okuloj kaj dum kelka tempo silentis, penante rememori, kial anta li, sub la senkompata Jer<173>alaima suno, staras arestito kun sia misforma pro batoj viza<217>o, kaj kiujn pluajn senutilajn demandojn li ankora devas fari. <196><+><218>u Levio Mateo? <196> rake demandis la malsanulo kaj fermis la okulojn. <196><+>Jes, Levio Mateo, <196> atingis lin la akra, lin turmentanta vo<219>o. <196><+>Tamen kion ci diris pri la Templo al la hom'amaso en la bazaro? La vo<219>o de la respondanto <173>ajnis piki Pilaton en la tempion, <217>i estis neesprimeble doloriga. <190>i estis diranta: <196><+>Mi, hegemono, diris, ke falos la templo de la malnova kredo kaj krei<217>os nova templo de la vero. Mi diris tiel, por ke oni pli facile komprenu. <196><+>Kial do ci, vagula<219>o, agitis la popolon en la bazaro parolante pri la vero kiun ci ne scias? Kio estas la vero? Dirinte tion la prokuratoro pensis: <174>Ho, vi dioj! Mi demandas lin pri io malnecesa por la ju<217>o<193> Mia intelekto ne plu servas min<193><175> Kaj refoje la kaliko kun malhela likva<216>o aperis en lia mensa vido. <174>Venenon al mi, venenon!<175> Denove li ekadis la vo<219>on: <196><+>Anta <219>io la vero estas, ke doloras cia kapo, doloras tiom forte, ke ci malkura<217>e pensas pri la morto. Ci apena povas al mi paroli, e<219> rigardi min estas al ci malfacile. Nun mi estas cia nevola turmentanto, tio min <219>agrenas. Ci ne povas e<219> pensi pri io ajn kaj nur revas, ke venu cia hundo, <173>ajne la sola kara al ci esta<216>o. Sed ciaj turmentoj tuj fini<217>os, la kapo <219>esos dolori. La sekretario je duonfrazo <219>esis skribi kaj mire ekgapis la arestiton. Pilato levis sur tiun la martirajn okulojn kaj rimarkis, ke la suno jam estas altete super la hipodromo, ke <217>ia radio, penetrinte la kolonaron, rampis <217>is la eluzitaj sandaloj de Je<173>ua, ke tiu forflanki<217>as por <217>in eviti. La prokuratoro ekstaris, premis la kapon per amba manoj, lia flaveta, razita viza<217>o esprimis teruron. Sed tuj li <217>in superregis kaj residi<217>is. Dume la arestito darigis sian parolon, sed la sekre<->tario ne plu skribis. Ansere stre<219>inte la kolon, li nur klo<->podis ne eligi e<219> malplejan vorton. <196><+>Jen, <219>io fini<217>is, <196> parolis la arestito afable rigardante Pilaton, <196> mi tre <217>ojas pri tio. Mi konsilas al ci, hegemono, por iom da tempo forlasi la palacon kaj promeni en la <219>irkaa<216>o <196> nu ekzemple, en la <217>ardenoj sur la Oliv'arba Monto. La fulmotondro<193> <196> sin turninte la arestito rigardis la sunon, <196> venos poste, anta la vespero. Promeno cin efikus tre bone, kaj mi volonte cin akompanus. En mian kapon venis kelkaj novaj pensoj, kiuj eble cin interesos, kaj mi kun plezuro komunikus al ci ilin, des pli ke ci <173>ajnas homo tre inteligenta. La sekretario morte pali<217>is kaj lasis fali la pergamenrulon. <196><+>Cia malfeli<219>o konsistas en tio, <196> nehaltigate parolis plu la ligito, <196> ke ci estas tro malkomunikema kaj tute perdis la fidon je la homoj. Konsentu ja, ke oni ne povas meti sian tutan <173>aton en hundon. Cia vivo estas magra, hegemono. <196> La parolinto permesis al si rideton. La sekretario nun pensis nur pri tio, <219>u li kredu siajn orelojn. Devigite kredi, li penis imagi, en kiu fantazia formo manifesti<217>os la furiozo de la kolerema prokuratoro <219>e tiu senprecedenca impertinenta<216>o de la arestito. Sed li ne povis tion imagi, kvankam li bone konis la prokuratoron. Eksonis la stre<219>ovundita, raketa vo<219>o de la prokuratoro, latine diranta: <196><+>Malligu liajn manojn. Unu el la eskortanoj frapis per la lanco kontra la planko, transdonis <217>in al alia, aliris la arestiton kaj forigis la <173>nuron. La sekretario reprenis la pergamenon kaj decidis dum kelka tempo nenion skribi kaj nenion miri. <196><+>Konfesu, <196> mallate demandis Pilato en la greka, <196> ci estas granda kuracisto, <219>u? <196><+>Ne, prokuratoro, mi ne estas kuracisto, <196> respondis la arestito, delice frotante la <173>velintan, malhele ru<217>an manon, sulkigitan per la <173>nuro. Klininte la kapon, Pilato boris la arestiton per fiksa rigardo. Ne plu nebula, <217>i reakiris siajn kutimajn spritobrilojn. <196><+>Mi ne demandis cin, <196> diris Pilato, <196> <219>u ci anka scias latine? <196><+>Jes, <196> respondis la arestito. La flavetaj vangoj de Pilato iom ru<217>i<217>is kaj li demandis latine: <196><+>Kiel ci divenis, ke mi volis voki mian hundon? <196><+>Tio estas tre simpla, <196> latine respondis la arestito, <196> ci movis cian manon en la aero, <196> la parolanto ripetis la geston de la prokuratoro, <196> kvaza ci volis <217>in karesi kaj ciaj lipoj<193> <196><+>Jes, <196> diris Pilato. Post pazo li demandis greke: <196><+>Do, ci estas kuracisto, <219>u? <196><+>Ne, ne, <196> energie kontradiris la arestito, <196> kredu al mi, mi ne estas kuracisto. <196><+>Nu bone, se ci volas ka<173>i tion, ka<173>u <217>in. La aferon <217>i ne koncernas. Do, <219>u ci asertas, ke ci neniun instigis detrui<193> a forbruligi a alimaniere difekti la Templon? <196><+>Mi neniun instigis al tiaj agoj, hegemono, mi ripetas. Ja mi ne similas malsa<217>ulon, <219>u? <196><+>Ho certe, ci ne similas malsa<217>ulon, <196> mallate respondis la prokuratoro kaj timinde rikanis. <196> Do <216>uru ke tio ne okazis. <196><+>Je kio ci volas ke mi <216>uru? <196> plivigli<217>is la malligito. <196><+>Nu, ekzemple je cia vivo, <196> respondis la prokuratoro, <196> nun estas la <217>usta tempo <216>uri je <217>i, <219>ar sciu, <217>i pendas je hareto! <196><+><218>u ci opinias, ke <217>in pendigis ci, hegemono? <196> demandis la arestito. <196> Se jes, ci ege eraras. Pilato ektremis kaj diris tra la kunpremitaj dentoj: <196><+>Mi povas distran<219>i tiun hareton. <196><+>Anka pri tio ci eraras, <196> kontradiris la arestito kun serena rideto, per la mano sin <173>irmante kontra la suno. <196> Ja konsentu, ke sendube, distran<219>i <217>in povas nur la pendiginto, <219>u? <196><+>Nu bone, <196> ridetis Pilato, <196> mi ne plu dubas, ke la nenifaremaj Jer<173>alaimaj gapuloj senforlase cin sekvis. Mi ne scias, kiu pendigis cian langon, sed <217>i estas bone pendigita. Interalie, <219>u tio estas vera, ke ci envenis Jer<173>alaimon tra la Pordego de Suzo, rajdante azenon kaj akompanate de popola<219>o kiu salutis cin per krioj kvaza profeton? La arestito mire rigardis la prokuratoron. <196><+>Verdire, mi havas nenian azenon, <196> li respondis. <196> Mi envenis la urbon tra la Pordego de Suzo, tio estas <217>usta, sed mi venis piede. Min akompanis nur Levio Mateo kaj neniu kriis al mi ion ajn, <219>ar tiam neniu en Jer<173>alaim min konis. <196><+><218>u ci konas tiujn homojn, <196> darigis Pilato fikse rigardante la arestiton, <196> iu Dismas, poste Gestas kaj Bar-rabba? <196><+><218>i tiujn bonajn homojn mi ne konas. <196><+><218>u vere? <196><+>Vere. <196><+>Nun diru al mi, kial ci <219>iumomente diras <174>bona homo<175>? <218>u <219>iun ci nomas tia? <196><+><218>iun, <196> respondis la arestito, <196> en la mondo ne estas malicaj homoj. <196><+>La unuan fojon mi tion adas, <196> diris Pilato kun negaja rideto, <196> sed eblas, ke mi ne sufi<219>e konas la vivon. Ne necesas skribi plu, <196> li ekturnis sin al la sekretario, cetere <219>esinta skribi jam antae, kaj reparolis al la arestito: <196> <218>u en iu greka libro ci legis pri tio? <196><+>Ne, mi mem komprenis tion. <196><+>Kaj ci predikas tion, <219>u? <196><+>Jes. <196><+>Nun kion ci dirus, ekzemple, pri centuriestro Marko, alnome Ratobu<219>ulo, <219>u anka li estas bona? <196><+>Jes, <196> respondis la arestito, <196> kvankam li estas malfeli<219>a homo. De kiam bonaj homoj lin kripligis, li i<217>is kruela kaj senkompata. Estas interese, kiu faris tion? <196><+>Mi volonte informos cin pri tio, <196> diris Pilato, <196> mi ja <219>eestis tie. Bonaj homoj sin <216>etadis sur lin kvaza la hundoj sur urson. La <217>ermanoj kro<219>i<217>is je liaj kruroj, brakoj, kolo. Lia manipuluso estis encirkligita, kaj se la turmo kiun mi komandis ne estus enhakinta sin de la flanko, ci, filozofo, ne havus la okazon interparoli kun Ratobu<219>ulo. Tio estis dum la batalo <219>e Idistavizo, en la Junulina Valo. <196><+>Se mi povus interparoli kun li, <196> neatendite diris la arestito reve, <196> mi estas certa, ke li draste <173>an<217>i<217>us. <196><+>Nu, <196> reagis Pilato, <196> se ci havus la kapricon interparoli kun oficiroj a soldatoj de la legio, tio probable ne rezultigus grandan <217>ojon por la legiestro. Tamen <196> feli<219>e por ni <219>iuj <196> tio ne okazos, kaj mi estas la unua kiu zorgos pri la afero. <218>i tiam hirundo impetis en la portikon, flugis unu rondon tuj sub la ora plafono, malplialti<217>is, per la akra flugilo preska tu<173>is la viza<217>on de bronza statuo staranta en ni<219>o kaj malaperis en kapitelo. Eble, <217>i ekvolis fari tie sian neston. Dum <217>ia flugado en la kapo de la prokuratoro, nun klara kaj facila, vorti<217>is formulo. <190>i estis jena: La hegemono konsideris la aferon pri la vaganta filozofo Je<173>ua, alnome Ha-Nocri, kaj trovis nenian delikton. Speciale, ne estas malkovrita ia ajn rilato inter la faroj de Je<173>ua kaj la <216>usa tumulto en Jer<173>alaim. Evidenti<217>is, ke la vaganta filozofo estas mense malsana, tial la prokuratoro ne konfirmas la mortoverdikton de la Malgranda Sinedrio pri Ha-Nocri. Tamen, <219>ar ties malsa<217>aj, utopiaj paroloj povas kazi tumulton en Jer<173>alaim, la prokuratoro lin forsendas el la urbo kaj ordonas malliberigi lin en Cezareo Stratona <219>e Mediteraneo <196> kie cetere rezidas la prokuratoro. Necesis nur dikti tion al la sekretario. La flugiloj de la hirundo susuris tuj super la kapo de la hegemono, la birdo <216>etis sin flanken, al la kaliko de la fontano kaj forflugis eksteren. La prokuratoro levis la rigardon sur la arestiton kaj vidis apud tiu brulantan polvofoston. <196><+><218>u estas io plua pri li? <196> demandis Pilato la sekretarion. <196><+>Bedarinde jes, <196> kontra lia atendo respondis tiu kaj donis al Pilato alian pergamenon. <196><+>Kio do? <196> Pilato kuntiris la brovojn. Lia mieno <173>an<217>i<217>is e<219> plie post ol li legis la pergamenon. <218>u malhela sango alfluis liajn viza<217>on kaj kolon, <219>u okazis io alia, sed lia hato perdis la flavon, i<217>is bruna kaj liaj okuloj <173>ajnis sinki en la kapo. Ver<173>ajne pro la sama sango, kiu alfluis la tempiojn kaj komencis tie batadi, konfuzi<217>is lia vidado. Jen <196> <173>ajnis al li, ke la kapo de la arestito ien for<173>vebis kaj anstata <217>i aperis alia. Sur tiu kalva kapo sidis ora krono kun disaj dentoj; la haton de la frunto korodis ulcero, <173>mirita per ungvento; la bu<173>o estis ensinkinta, sendenta, kun kaprica, pendanta malsupra lipo. Plu, <173>ajnis al Pilato, ke la rozkoloraj kolonoj <219>irka li kaj la Jer<173>alaimaj tegmentoj tie for, malsupre, trans la <217>ardeno, malaperis, ke <219>io perdi<217>is en la densega verdo de la Kapreaj <217>ardenoj. Anka pri lia ado okazis io stranga: <173>ajnis, ke ie malproksime trumpetoj eksonis nelate kaj minace, kaj tre klare li adis nazan vo<219>on orgojle tiri la vortojn: <174>La le<217>o pri majest'atenco<193><175>. Rapide ekruli<217>is pensoj <196> mallongaj, senordaj, nekutimaj: <174>Perdita!<175>; poste: <174>Perditaj!..<175> Kaj tute absurda ideo pri ia nepre venonta (al kiu?!) senmorteco <196> kaj tiu senmorteco ial naskis neelteneblan angoron. Pilato sin stre<219>is, forpelis la vizion, revenigis la rigardon en la portikon. Anta li denove estis la okuloj de la arestito. <196><+>Askultu, Ha-Nocri, <196> ekparolis la prokuratoro iel strange rigardante al Je<173>ua: lia mieno estis severa, sed en la okuloj videblis maltrankvilo, <196> <219>u iam ci diris ion ajn pri la granda Cezaro? Respondu! <218>u ci ion diris? A<193> ne<193> diris? <196> La vorton ne Pilato tiris iom pli longe ol konvenas <219>e ju<217>o. Per la rigardo li sendis al la arestito ian penson, kiun li volis kvaza sugestii al tiu. <196><+>Diri la veron estas facile kaj agrable, <196> rimarkis Je<173>ua. <196><+>Mi ne bezonas scii, <196> reagis Pilato per sufokata kolera vo<219>o, <196> <219>u estas al ci agrabla diri la veron. Tutegale ci <217>in diros. Tamen dirante <217>in, pesu <219>iun vorton se ci volas eviti morton ne nur certan sed anka turmentan. Ne estas sciate, kio okazis al la prokuratoro de Judeo, sed li permesis al si levi la manon, kvaza por <173>irmi sin kontra la sunradio, kaj de malanta la mano, kiel de malanta <173>ildo, sendi al la arestito ian subinstigan rigardon. <196><+>Do, <196> li parolis plu, <196> respondu, <219>u ci konas iun Jehudon el Kirjat kaj kion ci diris al li, se ci tamen diris, pri Cezaro? <196><+>Tio okazis jene, <196> volonte komencis rakonti la arestito, <196> antahiera vespere, <219>e la Templo, mi konati<217>is kun junulo kiu nomis sin Jehudo el la urbo Kirjat. Li invitis min en sian domon en la Malsupra Urbo kaj regalis min<193> <196><+>Bona homo, <219>u? <196> demandis Pilato kaj diableska fajrero ekbrilis en liaj okuloj. <196><+>Tre bona kaj sciama homo, <196> jesis la arestito, <196> li montris plej grandan interesi<217>on pri miaj ideoj kaj tre varme min akceptis<193> <196><+><193><_>ekbruligis la lampojn, <196> je la sama tono, kiel la arestito, tradente diris Pilato. Liaj okuloj flagretis. <196><+>Jes, <196> respondis Je<173>ua, iom surpizite ke la prokuratoro tion scias, kaj darigis: <196> Li petis min eldiri mian opinion pri la <173>tatregado. Tiu demando lin ege interesis. <196><+>Do, kion ci diris? <196> demandis Pilato. <196> Ci respondos al mi, ke ci <217>in forgesis, <219>u? <196> sed lia vo<219>o jam estis senespera. <196><+>Mi diris, ekzemple, <196> rakontis la arestito, <196> ke <219>ia regado estas perforto kontra la homoj kaj ke venos tempo kiam ne plu estos la regado de la Cezaroj nek ia alia regado. La homo eniros la regnon de la vero kaj justo, kie nenia regado estos bezonata. <196><+>Poste! <196><+>Poste estis nenio, <219>ar tiam homoj enkuris, min ligis kaj kondukis en la malliberejon. La sekretario rapide protokolis klopodante ne eligi e<219> unu vorton. <196><+>En la mondo neniam estis nek estas nek estos regado pli granda a pli bona por la homoj ol la regado de Tiberio Cezaro, <196> la stre<219>ovundita kaj malsanula vo<219>o de Pilato <173>velis, ial li furioze rigardis la sekretarion kaj la eskorton, <196> kaj ne decas ke ci, malsa<217>a krimula<219>o, ju<217>u pri tio. <196> <218>i tiam la hegemono kriegis: <196><+>La eskorton for de la balkono! <196> Sin turninte al la sekretario li aldonis: <196><+>Lasu min sola kun la krimulo, temas pri <173>tata afero! La eskorto levis la lancojn kaj ritme klakante per la ferizitaj kaligoj eliris en la <217>ardenon sekvate de la sekretario. Dum kelka tempo la silenton sur la balkono plenigis nur la kanto de la akvo en la fontano. Pilato rigardis la akvon formi super la <173>prucilo <173>velantan flu'teleron, ties randojn forrompi<217>i kaj strie disfali. Unua ekparolis la arestito. <196><+>Mi vidas, ke okazis misa<216>o pro mia interparolo kun tiu junulo el Kirjat. Mi antasentas, hegemono, ke lin trafos malfeli<219>o kaj mi lin tre kompatas. <196><+><194>ajnas al mi, <196> kun stranga rideto respondis la prokuratoro, <196> ke estas en la mondo iu alia, pli inda je cia kompato ol Jehudo el Kirjat kaj suferonta multe pli ol Jehudo. Do, Marko Ratobu<219>ulo, la flegma kaj senhezita torturisto, la homoj kiuj, kiel mi vidas, cin batis pro ciaj predikoj <196> la prokuratoro almontris la misforman viza<217>on de Je<173>ua, <196> la krimuloj Dismas kaj Gestas, murdintaj kun siaj kunuloj kvar soldatojn, kaj fine la fi-perfidulo Jehudo <196> <219>u ili <219>iuj estas bonaj homoj? <196><+>Jes, <196> respondis la arestito. <196><+>Kaj venos la regno de la vero, <219>u? <196><+><190>i venos, hegemono, <196> fide respondis Je<173>ua. <196><+>Neniam <217>i venos, <196> ekkriis Pilato per vo<219>o tiom terura ke Je<173>ua <173>anceli<217>is malantaen. Tiel li estis krianta anta multaj jaroj al siaj kavalerianoj en la Valo de la Junulinoj: <174>Batu ilin! Batu! La ega Ratobu<219>ulo kaptitas!<175> Li ankora pli latigis sian rompitan pro la komandado vo<219>on por ke en la <217>ardeno oni adu la vorton: <196><+>Krimulo! Krimulo! Krimulo! Poste li demandis pli trankvile: <196><+>Je<173>ua Ha-Nocri, <219>u ci kredas je dioj? <196><+>Estas nur unu Dio, <196> respondis Je<173>ua, <196> je li mi kredas. <196><+>Do pre<217>u al li, forte pre<217>u! Cetere<193> <196> la vo<219>o de Pilato resinkis, <196> tio estas senutila. <218>u ci havas edzinon? <196> ial mal<217>oje li demandis, ne komprenante kio al li okazas. <196><+>Ne, mi estas sola. <196><+>La abomeninda urbo, <196> subite murmuris la prokuratoro. Li movis la <173>ultrojn, kvaza pro malvarmo, kaj frotis la manojn, kvaza lavante ilin. <196> Se ci estus murdita anta cia renkonto kun Jehudo el Kirjat, tio certe estus multe pli bona. <196><+>Ci prefere lasu min for, hegemono, <196> neatendite petis Je<173>ua kaj lia vo<219>o i<217>is maltrankvila, <196> mi vidas ke oni volas mortigi min. Spasmo tordis la viza<217>on de Pilato, li turnis al Je<173>ua la inflamajn okulglobojn kun ilia ru<217>i<217>inta vejnaro kaj diris: <196><+><218>u ci, malfeli<219>ulo, imagas ke Romia prokuratoro liberigos homon dirintan tion, kion ci diris? Ho dioj! <218>u ci pensas, ke mi pretas okupi cian lokon? Ciajn opiniojn mi malaprobas! Kaj atentu: se post <219>i tiu momento ci diros e<219> unu vorton, se ci ekparolos kun iu ajn, tiam kontra mi cin gardu! Mi ripetas: cin gardu! <196><+>Hegemono<193> <196><+>Silentu! <196> kriis Pilato kaj lia furioza rigardo sekvis la hirundon, refoje flirtintan tra la kolonaron. <196> Al mi! <196> li vokis. Kiam la sekretario kaj la eskorto reokupis siajn lokojn, Pilato deklaris ke li konfirmas la mortoverdikton de la Malgranda Sinedrio pri la krimulo Ha-Nocri kaj la sekretario protokolis tion. Post unu minuto anta la prokuratoro staris Marko Ratobu<219>ulo. La prokuratoro ordonis al li konduki la krimulon al la estro de la sekreta servo kaj konigi al tiu la instrukcion de la prokuratoro, ke Je<173>ua Ha-Nocri estu gardata aparte disde la ceteraj kondamnitoj kaj ke al la personaro de la sekreta servo je la minaco de severa puno estu malpermesite interparoli kun Je<173>ua Ha-Nocri pri io ajn a respondi liajn demandojn. Obeante la geston de Marko la eskorto <219>irkais Je<173>uan kaj lin forkondukis de la balkono. Poste anta la prokuratoro aperis blondbarba belulo kun aglaj plumoj en la kaskokresto. Sur lia brusto brilis oraj leonkapoj, oraj platetoj garnis lian glavrimenon. Liaj triplandumaj botoj estis <173>nuritaj <217>is la genuo, purpura mantelo pendis de lia maldekstra <173>ultro. Li estis legato, la legiestro. La prokuratoro lin demandis, kie nun trovi<217>as la Sebastea kohorto. La legiestro raportis, ke la sebasteanoj estas postenigitaj <219>irka la placo <219>e la hipodromo, kie estas anoncota la verdikto pri la krimuloj. Pilato ordonis al la legiestro pretigi du centuriojn el la Italia kohorto. La unu, komandate de Ratobu<219>ulo, devos eskorti la krimulojn, la <219>arojn kun la ekzekutilaro kaj la ekzekutistojn <217>is la Kalva Monto kaj tie ali<217>i la supran kordonon. La alia devos mar<173>i rekte al la Kalva Monto kaj komenci la posteni<217>on. Pro la sama celo, tio estas por sekurigi la monteton, la prokuratoro petis la legiestron sendi kune la helpan skadron, la Sirian alaon. Kiam la legiestro estis elirinta, la prokuratoro ordonis al la sekretario inviti la prezidanton de la Sinedrio, <217>iajn du membrojn kaj la estron de la Templa gardo. Krome, li petis la sekretarion aran<217>i la inviton tiel ke li, la prokuratoro, povu interparoli kun la prezidanto anta la kunveno kaj sola. La ordonoj de Pilato estis plenumitaj rapide kaj <217>uste. La suno, kiu dum la lastaj tagoj iel aparte furioze ardigadis Jer<173>alaimon, ankora malproksimis de sia plej alta punkto, kiam sur la supra <217>ardenteraso, <219>e la du blankaj marmoraj leonoj gardantaj la <173>tuparon, renkonti<217>is la prokuratoro kaj Josef Kajafo, la Judea <219>efpastro prezidanta la Sinedrion. En la <217>ardeno estis kviete. Sed kiam la prokuratoro eliris el la portiko sur la <217>ardenterason inundatan de la suna lumo, la terason kie staris hide elefantokruraj palmoj kaj de kie al lia rigardo prezenti<217>is la tuta de li abomenata urbo Jer<173>alaim, <217>iaj pendaj pontoj, <217>iaj fortika<216>oj kaj precipe la monstra marmorbloko kun ora drakoskvamo anstata tegmento, la Templo de Jer<173>alaim, <196> tiam lia akra ado perceptis venantan de fore kaj sube, kie muro apartigis la malsupran palacan <217>ardenterason disde la urba placo, obtuzan murmuron, el kiu fojfoje forflugadis sonoj malfortaj kaj akutaj, kiel <217>emoj a krioj. Pilato komprenis, ke tie sur la placo jam amasi<217>is nenombreblaj Jer<173>a<->laima<->noj, incititaj de la <216>usa tumulto, ke la amaso malpacience atendas la verdikton kaj ke krias la senlacaj akvovendistoj. La prokuratoro komencis per tio ke li invitis la <219>efpastron en la portikon, for de la senkompata ardo, sed Kajafo <217>entile petis pardonon kaj klarigis, ke antafeste li ne rajtas fari tion. Pilato levis la kapu<219>on sur sian apena kalvi<217>antan kapon kaj komencis la interparolon. La interparolo estis en la greka. Pilato diris, ke li ekzamenis la aferon pri Je<173>ua Ha-Nocri kaj konfirmis la mortoverdikton. Do, anta la hodia okazonta ekzekuto mortoverdikton ricevis la tri banditoj <196> Dismas, Gestas, Bar-rabba <196> kaj krome tiu Je<173>ua Ha-Nocri. La du unuaj, kiuj adacis eksciti la popolon kontra Cezaro, estas kaptitaj fare de la Romia potenco post armita rezisto, do pri ili oni ne parolu. Male, la du lastaj, Bar-rabba kaj Ha-Nocri, estas arestitaj de la juda estraro kaj kondamnitaj de la Sinedrio. La la le<217>o kaj kutimo, unu el la du krimuloj estas liberigenda pro la granda festo de Pasko, komenci<217>onta hodia. Do, la prokuratoro deziras scii, kiun el la du krimuloj intencas liberigi la Sinedrio: <219>u Bar-rabban a Je<173>uan Ha-Nocri? Kajafo klinis la kapon signante ke li komprenis la demandon kaj respondis: <196><+>La Sinedrio petas liberigi Bar-rabban. <190>uste tiun respondon atendis Pilato, sed lia tasko estis <173>ajnigi sin mirigita. Li faris tion majstre. Sur lia orgojla viza<217>o levi<217>is la brovoj kaj li mire rigardis la <219>efpastron rekte en la okulojn. <196><+>Verdire, tiu respondo min surprizas, <196> milde diris la prokuratoro, <196> mi timas ke okazis miskompreno. Pilato klarigis sian starpunkton. La Romia administracio neniel atencas la rajtojn de la loka religia estraro, la <219>efpastro ja bone scias tion, tamen tiu kazo prezentas evidentan eraron kaj la Romia administracio havas intereson <217>in korekti. Nu fakte: la krimoj de Bar-rabba kaj de Ha-Nocri tre diferencas la la gravo. Dum la dua, nekontesteble homo mense malsana, kulpas je absurdaj paroladoj en Jer<173>alaim kaj aliloke, la kulpo de la unua estas nekompareble pli grava. Li ne nur malka<173>e ekscitis ribelon, dum la aresto li ankora mortigis gardiston. Bar-rabba estas multe pli dan<217>era ol Ha-Nocri. Pro la indikitaj rezonoj la prokuratoro petas la <219>efpastron rekonsideri la decidon kaj el la du kondamnitoj liberigi la malpli dan<217>eran, kaj tiu sendube estas Ha-Nocri. Do? Kajafo diris per vo<219>o nelata sed firma ke la Sinedrio zorge konsideris la aferon kaj ke la duan fojon <217>i sciigas sian intencon liberigi Bar-rabban. <196><+>Kiel do? E<219> post mia rekomendo, rekomendo de tiu, per kies bu<173>o parolas la Romia regado? <218>efpastro, ripetu je tria fojo! <196><+>Je la tria fojo mi ripetas ke ni liberigos Bar-rabban, <196> nelate diris Kajafo. <218>io estis finita, plua insisto estis sensenca. Ha-Nocri estis malaperonta por <219>iam, neniu kuracos la terurajn, kruelajn dolorojn de la prokuratoro. Kontra ili estas nenia rimedo krom la morto. Sed ne tiu penso nun frapis Pilaton. Lin tutan penetris la sama nekomprenebla angoro, kiu <216>us trafis lin sur la balkono. La prokuratoro ser<219>is la kialon sed la rezulto estis stranga: <173>ajnis al li malklare, ke en la interparolo kun la kondamnito io restis nedirita, a eble, ke li ion ne finaskultis. Pilato forpelis tiun penson kaj <217>i tuj malaperis, same rapide kiel <217>i venis. <190>i malaperis kaj la angoro restis neeksplikita, <219>ar ne povis ja <217>in klarigi alia, fulme aperinta kaj tuj estingi<217>inta, mallonga penso: <174>Senmorteco<193> La senmorteco venis<193><175> Kies senmorteco? Tion la prokuratoro ne komprenis sed la ideo pri tiu enigma senmorteco glaciigis lin malgra la sun'ardo. <196><+>Nu, <196> diris Pilato, <196> estu tiel. Li turnis la kapon, rigardis <219>irkaen kaj miris pri la okazinta <173>an<217>o. Malaperis la flor<173>ar<217>ita rozujo, malaperis la cipresoj kadrantaj la supran terason, la granat'arbo, la blanka statuo en verda<216>oj kune kun la verda<216>oj. <218>ion anstatais ia malhelru<217>a <173>limo, en <217>i ektremis kaj ien ekmovi<217>is algoj kaj kun ili movi<217>is Pilato mem. Sufoka kaj brula, lin forportis la plej terura kolero, la kolero de la malpovo. <196><+>Premon, <196> eligis Pilato, <196> premon mi sentas! Per malvarma, <173>vita mano li abrupte tiris la fibolon de la kolumo de sia mantelo. La fibolo falis sur la sablon. <196><+>La vetero estas sufoka, ie pasas fulmotondro, <196> reagis Kajafo fikse rigardante la ru<217>i<217>intan viza<217>on de la prokuratoro kaj pensante pri la pluaj, ankora venontaj turmentoj. <174>Ho, terura estas <219>i-jare la monato Nisan!<175> <196><+>Ne, <196> diris Pilato, <196> ne pro la vetero mi estas premata, sed <219>ar tro malvaste i<217>is <219>i tie por ni du. <196> Stre<219>inte la palpebrojn, Pilato ridetis kaj aldonis: <196> Gardu cin, <219>efpastro. La malhelaj okuloj de la <219>efpastro ekbrilis kaj li, ne malpli lerte ol antae la prokuratoro, igis sian viza<217>on esprimi miron. <196><+>Kion mi adas, prokuratoro? <196> fiere kaj trankvile respondis Kajafo, <196> ci minacas al mi post ol ci mem konfirmis nian verdikton? <218>u tio estas ebla? Kutime Romia prokuratoro elektas vortojn por ion diri. Se iu adus nin, hegemono ..? Pilato rigardis la <219>efpastron per malvivaj okuloj kaj nudigis la dentojn por esprimi rideton. <196><+>Kion ci diras, <219>efpastro! Kiu povas nun adi nin <219>i tie? <218>u mi similas la junan vagantan malsa<217>ulon ekzekutotan hodia? <218>u mi estus knabo? Mi scias, kion kaj kie mi diras. La <217>ardeno estas gardata, egale kiel la palaco, muso ne povus penetri <219>i tien! Kaj ne nur muso, ne povus e<219> tiu <196> kiel li estas nomata? <196> el la urbo Kirjat. <218>u ci lin konas, <219>efpastro? Ho, se iu tia penetrus <219>i tien, li amare sin doma<217>us, pri tio ci ja ne dubas, <219>u? Do sciu, <219>efpastro, ke de nun ci ne havos ripozon! Nek ci, nek cia popolo, <196> Pilato montris dekstren kie en la foro flamis la Templo, <196> tion deklaras mi, Pilato de Ponto, kavaliro de la Ora Lanco! <196><+>Mi scias, scias! <196> sentime respondis la nigrabarba Kajafo kaj liaj okuloj ekbrilis. Li levis la manon <219>ielen kaj darigis: <196> Scias la juda popolo, ke ci malamegas <217>in per furioza malamo kaj suferigos al <217>i multajn turmentojn, sed tutan ci <217>in ne ekstermos! Dio <217>in defendos! Nin ados, ados la potenca Cezaro, li <173>irmos nin kontra la ekstermanto Pilato! <196><+>Ho ne! <196> ekkriis Pilato. Nun <219>iu plua vorto lin faciligis: li jam povis for<216>eti la maskon, ne plu zorgi pri la vortoj. <196> Tro multe ci plendis kontra mi al Cezaro, nun estas veninta mia horo, Kajafo! Nun sciigon sendos mi, kaj <217>i iros ne al la provincestro en Antio<200>ion, nek al Romo, sed rekte al Kapreo, al Cezaro mem, la sciigo pri tio, ke notorajn ribelulojn vi ka<173>as en Jer<173>alaim kontra la mortopuno. Kaj tiam ne per la akvo el la Salomona lageto malsoifigos mi Jer<173>alaimon <196> kiel mi intencis antae por via bono! Ne per akvo! Rememoru, vi devigis min forigi de la muroj la <173>ildojn kun la emblemo de Cezaro, transloki trupojn, finfine mi mem devis veni <219>i tien kaj min okupi pri viaj misa<216>oj. Memoru mian parolon, <219>efpastro. Ci vidos en Jer<173>alaim ne unu kohorton, ho ne! Venos <219>e la urbomurojn la tuta legio Fulminata, venos la araba kavalerio, tiam ci ados amarajn plorojn kaj ve-kriojn! Tiam rememoros ci la savitan Bar-rabban kaj bedaros, ke ci ekzekutigis la filozofon kun lia paca prediko! Sur la viza<217>o de la <219>efpastro aperis makuloj, lia rigardo brulegis. Kiel la prokuratoro, li akradente ridetis kaj respondis: <196><+>Ci mem, prokuratoro, <219>u ci kredas kion ci diras? Ne, ci <217>in ne kredas! Ne pacon, ho, ne pacon portis al ni en Jer<173>alaimon la forlogisto de la popolo kaj ci, kavaliro, bonege tion komprenas. Ci volus liberigi lin por ke li profanu la religion, agitu la popolon kaj konduku <217>in sub la Romiajn glavojn! Sed dum vivas mi, la <219>efpastro de la judoj, la religio restos neprofanita kaj la popolo estos defendata. <218>u ci adas, Pilato? <196> <219>i tiam Kajafo impone levis la manon: <196> Askultu tion, prokuratoro! Kajafo eksilentis kaj denove Pilato adis la bruon <196> kvaza la maro torentis sub la murojn de la <217>ardeno de Herodo la Granda. De malsupre la bruo estis levi<217>anta al la piedoj de la prokuratoro kaj trafis lin viza<217>en. Samtempe de malanta, de trans la aloj de la palaco, venis ekscitaj trumpetsignaloj, peza kraketo de centpieda mar<173>o, fera tintado; la prokuratoro komprenis, ke la Romia infanterio jam eliras sin direktante al la mort<->parado terura por la ribeluloj kaj krimuloj. <196><+><218>u ci adas, prokuratoro? <196> mallate ripetis la <219>efpastro. <196> Ci ja ne diros, ke <219>ion <219>i, <196> Kajafo levis amba brakojn kaj la malhela kapu<219>o forglitis de lia kapo, <196> kazis la mizera krimulo Bar-rabba? Per la mandorso la prokuratoro vi<173>is de la frunto la malvarman <173>viton, rigardis teren, poste, levinte la duonfermitajn okulojn al la <219>ielo, li rimarkis, ke la arda globo pendas preska super lia kapo, ke la ombro de Kajafo kuntiri<217>is <217>is la leona vosto. Li diris nelate kaj indiferente: <196><+>Balda estos tagmezo. La interesa konversacio forturnis nian atenton, nun ni revenu al la afero. En elegantaj esprimoj li pardonpetis la <219>efpastron kaj invitis Kajafon sidi<217>i sur la benkon en la ombro de magnoliarbo kaj atendi <217>is li venigos la ceterajn partoprenontojn de la lasta mallonga interkonsilado <196> kaj faros ankora unu ordonon koncerne la ekzekuton. La <219>efpastro <217>entile sin klinis tenante la manon sur la koro kaj restis en la <217>ardeno, dum Pilato revenis sur la balkonon. Tie li ordonis al la sekretario konduki en la <217>ardenon la legiestron, la tribunuson de la kohorto, la du sinedirianojn kaj la estron de la Templa gardo, kiuj estis atendantaj en la ronda pavilono kun fontano, sur la sekva pli malsupra teraso. La prokuratoro aldonis, ke li mem tuj venos, kaj eniris la palacon. Dum la sekretario plenumis la ordonon, en <219>ambro <173>irmita kontra la suno per malhelaj kurtenoj Pilato rendevuis kun homo kies viza<217>on je duono kovris kapu<219>o, kvankam tie la sunradioj ne povis lin <217>eni. La rendevuo estis tre mallonga. La prokuratoro mallate diris al la homo kelkajn vortojn, tiu foriris kaj Pilato tra la portiko revenis en la <217>ardenon. Tie en la <219>eesto de <219>iuj invititoj la prokuratoro seke deklaris ke li konfirmis la mortoverdikton pri Je<173>ua Ha-Nocri, kaj oficiale demandis la sinedirianojn, al kiu el la krimuloj ili volas lasi la vivon. Post la respondo, ke tiu estas Bar-rabba, la prokuratoro diris: <196><+>Tre bone. <196> Li ordonis al la sekretario tuj protokoli la decidon, premis en la mano la fibolon, kiun la sekretario estis levinta de la sablo, kaj diris solene: <196> La tempo venis! <218>iuj <219>eestantoj direktis sin la la lar<217>a marmora <173>tuparo inter la ebriige aromaj rozhe<217>oj, pli kaj pli malsupren, al la palaca muro, al la pordego kondukanta al granda, glatpavima placo kies kontraan limon formis la kolonoj kaj statuoj de la Jer<173>alaima hipodromo. Elirinte el la <217>ardeno la grupo surpa<173>is lar<217>an masonitan podion kiu dominis la placon. Tie Pilato tra la duonfermitaj palpebroj <216>etis rigardon <219>irkaen kaj tuj kaptis la situacion. La spaco kiun li <216>us trairis, tiu inter la palaca muro kaj la podio, estis senhoma; sed anta si la placon Pilato ne vidis: <217>in forman<217>is la amaso. La homoj estus inundintaj anka la podion kaj la malplenan spacon sed tion malhelpis tri vicoj de soldatoj <196> la sebasteanoj maldekstre de Pilato kaj la Iturea helpa kohorto dekstre. Do, Pilato suriris la podion premante en la mano la senutilan fibolon kaj duonferminte la okulojn. Li duonfermis la okulojn ne pro la suna brilo, ho ne! Ial li malvolis vidi la kondamnitojn kiujn li precize sciis esti kondukataj post li sur la podion. Apena la blanka mantelo kun purpura sub<173>tofo aperis en la alto sur la roko super la rando de la homa maro <196> tuj la orelojn de la nevidanta hegemono frapis son'ondo: <174>Haaa<193><175>. Unue nelata, naski<217>inte ie malproksime, <219>e la hipodromo, <217>i kreskis kaj dum kelkaj momentoj restis tondra, poste komencis mallevi<217>i. <174>Ili ekvidis min<175> <196> pensis la prokuratoro. Ne atinginte la plej malaltan punkton la ondo subite rekreskis kaj balancante superis la unuan; sur la kresto de la dua ondo ekbolis, similaj al <173>amo sur mara ondego, fajfo kaj izolaj inaj <173>rikoj distingeblaj malgra la tondro. <174>Jen ili estas kondukataj sur la podion<175>, pensis Pilato, <174>kaj la <173>rikojn kazis tio, ke la amaso premegis kelkajn virinojn kiam <217>i movi<217>is antaen<175>. Iom da tempo li atendis, <219>ar li sciis ke nenia forto povas silentigi la amason anta ol <217>i forspiros <219>ion en <217>i akumuli<217>intan kaj trankvili<217>os per si mem. Kaj kiam la momento venis, la prokuratoro levis la dekstran brakon kaj la lasta bruo forfalis. Tiam Pilato enspiris kiom eble plej multe da varmega aero kaj kriis kaj lia raka vo<219>o ek<173>vebis super la miloj da kapoj: <196><+>Je la nomo de Cezaro imperatoro! Tuj liajn orelojn plurfoje frapis fera, dishakita krio <196> la kohortanoj, svinginte supren la lancojn kaj insignojn, timige elkriis: <196><+>Vivu Cezaro! Levinte la viza<217>on Pilato fiksis <217>in kontra la suno. Sub liaj palpebroj ekflamis verda fajro, <217>i ekbruligis la cerbon kaj super la amaso ekflugis la arameaj vortoj: <196><+>La kvar krimuloj arestitaj en Jer<173>alaim pro murdoj, instigo al ribelo kaj atenco kontra la le<217>oj kaj la religio estas kondamnitaj al la malhonora ekzekuto per pendigo sur fosto! La ekzekuto estas senprokraste plenumota sur la Kalva Monto! La nomoj de la krimuloj estas: Dismas, Gestas, Bar-rabba kaj Ha-Nocri. Jen ili staras anta vi! Sen vidi la krimulojn Pilato montris per la mano dekstren: li sciis ke ili staras sur la <217>usta loko. La amaso respondis per longa murmuro, kia povus esprimi miron a facili<217>on. Kiam <217>i estingi<217>is, Pilato darigis: <196><+>Tamen nur tri el ili estos ekzekutitaj, <219>ar la la le<217>o kaj la kutimo, por honori la Paskofeston, la nobla Cezaro imperatoro redonas lian senvaloran vivon al unu el la krimuloj, la la elekto de la Malgranda Sinedrio konfirmita de la Romia administranto. Kriante la vortojn Pilato askultis grandan silenton anstatai la murmuron. Nun liajn orelojn trafis nek ekspiro nek susuro. E<219> <173>ajnis al li unu momenton, ke <219>io <219>irka li tute malaperis. La abomenata urbo mortis kaj li staras sola, bruligate de la vertikalaj sunradioj, en<173>ovinte la kapon en la <219>ielon. Pilato iom tiris la silenton, poste komencis krii la reston: <196><+>La homo liberigota tuj anta viaj okuloj estas<193> Anta ol diri la nomon li denove pazis, kontrolante, <219>u li diris <219>ion, <219>ar li sciis, ke apena li diros la nomon de la feli<219>ulo, la mortinta urbo revivi<217>os kaj neniu plua vorto estos adebla. <174><218>u <219>io?<175> <196> senvo<219>e sin demandis Pilato. <174><218>io. La nomon!<175> Kaj rulegante la r-on super la silentanta urbo li kriis: <196><+>Bar-rabba! <218>i tiam <173>ajnis al li ke ektintinte la suno krevis super li kaj ver<173>is fajron en liajn orelojn. En la fajro furiozis mu<217>o, <173>rikoj, <217>emoj, ridego kaj fajfado. Pilato sin turnis kaj iris sur la podio reen sen rigardi ion ajn krom la diverskolorajn pavimerojn, por ne mispa<173>i. Li sciis ke malanta lia dorso sur la podion hajlas bronzaj moneroj kaj daktiloj, ke en la mu<217>anta interpu<173>ego la homoj levas sin unu sur la <173>ultrojn de alia por propraokule vidi la miraklon: kiel homo, kiun la morto jam tenis en siaj manoj, eskapis el ili! Kiel la legianoj malligas la <173>nuron, nevole kazante brulan doloron en liaj brakoj, distorditaj dum la torturoj. Kiel li, malgra la grimacoj kaj <217>emoj, tamen sensence, freneze ridetas. Li sciis ke samtempe la eskorto jam kondukas la tri homojn kun ligitaj manoj al la flanka <173>tuparo por irigi ilin la la okcidenta vojo ekster la urbon, al la Kalva Monto. Nur post ol li ekpa<173>is sur la placon, <173>irmate de la podio, Pilato levis la okulojn, ne plu timante vidi la kondamnitojn. Al la <217>emoj de la kvieti<217>anta amaso nun tre klare miksi<217>is la tran<219>aj vo<219>oj de la anoncistoj, greke kaj aramee ripetantaj kion Pilato estis proklaminta de la podio. Krome, la prokuratoro adis <173>uti<217>i proksimi<217>antan hufobruon, meze de kiu lakone kaj gaje ion kriis trumpeto. Al tiuj sonoj respondis orelbora fajfo de la knaboj sur la tegmentoj la la strato kondukanta de la bazaro al la hipodroma placo kaj krioj <174>Atentu!<175> Soldato sole staranta en la malplena, gardata parto de la placo, atentige svingis sian insignon kaj la prokuratoro, la legiestro, la sekretario kaj la eskorto haltis. La alao, plirapidigante la troton, impetis sur la placon por transpasi <217>in flanke, preter la amaso, kaj rajdi plu la la strateto <219>e la vitkovrita muro, per la plej mallonga vojo al la Kalva Monto. Pasante anta Pilato la alaestro, siriano malgranda kiel knabo kaj brunhata kiel mulato, helvo<219>e kriis ion kaj <173>ire elingigis la glavon. Lia impetema, nigra, <173>vitmalseka <219>evalo abrupte haltis kaj bamis. <220>etinte la glavon en la ingon la alaestro vipis la <219>evalon sur la kolon, igis <217>in repreni la <217>ustan lokon kaj galope rajdis en la strateton. Lin sekvis, meze de polvonubo, liaj kavalerianoj en vicoj po tri, tremetis la pintoj de la malpezaj bambuolancoj, preter la prokuratoro estis rapide pasantaj brile, gaje nuddentaj viza<217>oj, kiuj <173>ajnis aparte malhelaj sub la blankaj turbanoj. Kirlante la polvon <217>is la <219>ielo la alao malaperis en la strateto. Laste preter Pilato rajdis la kavaleriano kun sunflama trumpeto malanta la dorso. Per la mano sin <173>irmante kontra la polvo, kun malkontenta grimaco, Pilato ekmovis sin pluen, al la pordego de la palaca <217>ardeno, sekvate de la legiestro, la sekretario kaj la eskorto. Estis proksimume la deka horo matene. @CHAPITRO = <218>apitro 3 @CHAPTER TITLE = La sepa pruvo <196><+>Jes, estis proksimume la deka horo matene, estiminda Ivano Nikolai<219>, <196> diris la profesoro. Kvaza <216>us veki<217>inte, la poeto vi<173>is la viza<217>on per la mano kaj rimarkis, ke <219>e la Patriar<200>a jam vesperas. La akvo nigri<217>is kaj sur <217>i jam estis glitanta malpeza boato, oni adis pladon de remilo kaj ridon de civitanino en la boato. Publiko aperis sur la benkoj de la aleoj <196> pli <217>uste, en la tri aliaj lateroj de la kvadrato, escepte tiun kie sidis niaj interparolantoj. La <219>ielo super Moskvo iel senkolori<217>is, en la alto tute klare videblis la plena luno, kvankam pale blanka, ankora ne ora. Oni spiris multe pli facile kaj la vo<219>oj sub la tilioj sonis pli milde, vesperece. <174>Kiel do povis okazi, ke mi ne rimarkis lin plekti tutan novelon?<175>, mire pensis Senhejmulo. <174>Ja estas jam vespero! Cetere, eble ne li rakontis <219>i <219>ion sed mi endormi<217>is kaj mem <217>in son<217>is, <219>u?<175> Tamen estas pli ver<173>ajna, ke rakontis la profesoro, <219>ar alie necesus akcepti, ke la samon son<217>is anka Berlioz, kiu diris, atente rigardante la viza<217>on de la alilandano: <196><+>Via rakonto, profesoro, estas tre interesa, kvankam <217>i tute malakordas kun la Evangelioj. <196><+>Mi petas pardonon, <196> kun indulgema rideto respondis la profesoro, <196> ja vi devas scii pli bone ol iu ajn, ke absolute nenio el la skribita en la Evangelioj iam okazis, kaj se ni komencos referenci la Evangeliojn kiel historian fonton<193> <196> li denove ridetis kaj Berlioz konfuzi<217>is, <219>ar <217>uste tion li mem diris al Senhejmulo kiam ili iris la la Malgranda Bronnaja strato al la <217>ardenplaco. <196><+>Vi pravas, <196> diris la redaktoro. <196> Tamen mi timas, ke neniu povas certigi, ke tio, kion vi rakontis, fakte okazis. <196><+>Ho, tamen! Iu povas certigi kion! <196> en misa rusa lingvo tre memfide respondis la profesoro kaj subite li kun mistera mieno geste invitis la amikojn proksimi<217>i. De amba flankoj ili sin klinis al li, kaj li diris, denove en la bona rusa, sen la misprononco kiu pro nesciata kialo jen adi<217>is, jen malaperis: <196><+>Fakte<193> <196> la profesoro timeme rigardis <219>irkaen kaj mallatigis la vo<219>on <217>is la flustro, <196> fakte mi mem <219>eestis <219>ion. Kaj sur la balkono kun Poncio Pilato, kaj en la <217>ardeno kiam li interparolis kun Kajafo, kaj sur la podio <196> sed ka<173>e, kvaza inkognite, tial mi petas vin nepre teni <219>ion en plej granda sekreto, <173><173>!.. Ekestis silento kaj Berlioz pali<217>is. <196><+><218>u<193> <219>u vi jam longe estas en Moskvo? <196> li demandis per <173>an<217>i<217>inta vo<219>o. <196><+>Mi <216>us venis en Moskvon, <196> perplekse respondis la profesoro, kaj nur <219>i tiam la amikoj rigardis lin pli atente en la okulojn kaj vidis, ke la maldekstra, la verda, estas tute freneza, dum la dekstra estas senesprima, nigra, malviva. <174>Nun <219>io klaras!<175> pensis Berlioz ekscitite, <174>tute simple, venis freneza germano, a eble li <216>us frenezi<217>is <219>e la Patriar<200>a. Bela historio!<175> Jes, tio klarigis <219>ion: la strangegan matenman<217>on <219>e la forpasinta filozofo Kant, la idiotajn parolojn pri la oleo kaj Anjo, la antadirojn pri la fortran<219>ota kapo kaj la reston <196> la profesoro estis mense malsana. Berlioz tuj komprenis, kio estas farenda. Sin retro<216>etinte sur la benk-apogilon li palpebrumis al Senhejmulo malanta la dorso de la profesoro kvaza dirante: <174>Ne spitu lin!<175> <196> sed la konsternita poeto ne komprenis liajn signojn. <196><+>Jes, jes, certe, jes, <196> ekscitite parolis Berlioz, <196> finfine <219>io <219>i estas ebla! Nu tute ebla, kaj Poncio Pilato, kaj la balkono, kaj la resto<193> <218>u vi venis sola a kun via edzino? <196><+>Sola, sola, mi <219>iam estas sola, <196> amare respondis la profesoro. <196><+>Do, kie estas viaj paka<216>oj, profesoro, <196> mielvo<219>e demandis Berlioz, <196> <219>u en M<171>tropole? Kie vi enhoteli<217>is? <196><+><218>u mi? Nenie, <196> respondis la freneza germano, pelante sur la lageto la angoran kaj sova<217>an rigardon de sia verda okulo. <196><+>Kiel do? Sed kie vi lo<217>os? <196><+>En via lo<217>ejo, <196> kun subita impertinenteco respondis la frenezulo kaj palpebrumis. <196><+>Mi<193> mi tre <217>ojas, <196> ekbalbutis Berlioz, <196> sed vidu, en mia lo<217>ejo estos al vi malkomforte<193> Dum en M<171>tropole estas ravaj numeroj, <217>i estas bonega hotelo. <196><+>Kaj la diablo, <219>u anka la diablo ne estas? <196> subite la profesoro gaje demandis Senhejmulon. <196><+>Anka<193> <196><+>Ne kontradiru! <196> senvo<219>e, nur per la lipoj flustris Berlioz, sin <216>etinte malanta la dorson de la profesoro kaj terure grimacante. <196><+>Ne estas ja ia ajn diablo! <196> maltrafe ekkriis Ivano Nikolai<219>, tute malspritigite de <219>iuj <219>i sensenca<216>oj. <196> Tie sufi<219>us nenia pacienco! Vi <219>esu frenezumi! <218>i tiam la malsanulo ekridegis tiel, ke el la tilio super la sidantoj elflugis pasero. <196><+>Nu, jen kio <219>e vi estas vere amuza, <196> eligis la profesoro skuate de la ridego, <196> oni demandu vin pri io ajn, <217>i nepre mankas! <196> Abrupte li <219>esis ridi kaj <196> la fenomeno kutima <219>e mensa malsano <196> de la ridego li pasis al la alia ekstremo, inciti<217>inte li malmilde krietis: <196> <218>u tamen ne estas? <196><+>Trankvili<217>u, profesoro, trankvili<217>u, <196> murmuradis Berlioz klopodante ne spiti la malsanulon. <196> Bonvolu resti <219>i tie kun kamarado Senhejmulo, mi nur telefonos tre rapide de la strat'angulo kaj poste ni vin kondukos kien ajn vi volos. Ja vi ne konas la urbon<193> La planon de Berlioz endas taksi <217>usta: necesis tuj kuri al la plej proksima telefonbudo kaj sciigi al la Alilandanburoo ke jen, en la <217>ardenplaco de la Patriar<200>a lageto sidas veninta el eksterlando konsilisto en evidente malnormala stato. Do, oni faru ion, ja okazas ia malagrabla misa<216>o. <196><+>Do, vi volas telefoni<193> Nu, telefonu, <196> malgaje konsentis la malsanulo, kaj kun subita pasio li aldonis: <196> Tamen adiaante mi vin petegas, kredu almena je tio, ke la diablo ekzistas! Pri io plia mi e<219> ne parolas. Sciu, ke pri tio estas sepa pruvo, la plej certa! Kaj <217>i tuj i<217>os al vi prezentita. <196><+>Bone, bone, <196> diradis Berlioz per false dol<219>eta vo<219>o. Li palperbrumis al la <219>agrenita poeto, kiun neniel <217>ojigis la neceso gardi la frenezan germanon, kaj impetis al tiu elirejo de la <217>ardeno, kiu estas <219>e la angulo de la Malgranda Bronnaja kaj Jermolajevskij-strateto. Nu, la profesoro tuj resereni<217>is kaj kvaza resani<217>is. <196><+>Mi<200>aelo Aleksandrovi<219>! <196> li postkriis al Berlioz. Tiu skui<217>etis kaj sin returnis, sed lin tuj trankviligis la penso ke anka lian nomon la profesoro povis trovi en gazetoj. La profesoro metis la manojn vo<219>tube anta la bu<173>o kaj kriis: <196><+><218>u mi tuj sendigu telegramon al via onklo en Kievon? Berlioz denove miregis. Kial la frenezulo scias, ke li havas onklon en Kievo? Tutcerte, nenia gazeto raportis tion. Ah ha, <219>u Senhejmulo tamen estus prava? La dokumentoj ja povas esti falsaj <193> A<200>, kia stranga ulo! Telefoni, telefoni, tuj telefoni! Oni rapide lin klarigos. Sen atendi darigon Berlioz kuris pluen. Tuj <219>e la elirejo al la Malgranda Bronnaja renkonte al la redaktoro ekstaris <217>uste tiu civitano kiu antae, en la suna lumo, modli<217>is el la grasa varmego. Tamen nun li estis ne aera sed ordinara, karna, kaj en la komenci<217>anta krepusko Berlioz klare vidis, ke liaj lipharoj tre similas kokinajn plumojn, ke liaj malgrandaj okuloj estas ironiaj kaj ebrietaj, ke lia kvadratita pantalono estas tirita tiom alte ke videblas la malpuraj blankaj <173>trumpetoj. Berlioz e<219> pa<173>etis malantaen, sed li tuj sin trankviligis per la penso, ke tio estas banala koincido kaj ke nun mankas tempo por okupi sin pri tio. <196><+><218>u turnokrucon vi ser<219>as, civitano? <196> per fendita tenoro demandis la individuo, <196> <219>i tien bonvolu! Iru rekte kaj vi venos <217>uste kien vi volas. Verdire, la indiko plene valoras kvaronlitron <193> resobrigan drinkon por eksa kapelestro! <196> la kvadratita lar<217>asvinge demetis sian <216>okean kaskedon. Sen atenti la almozpetan histrionadon de la kapelestro, Berlioz kuris al la turnokruco kaj metis sur <217>in la manon. <190>in turninte li estis pa<173>onta sur la relvojon, kiam en lian viza<217>on <173>prucis ru<217>a kaj blanka lumo: sur la vitra kesto ekhelis la skriba<216>o <174>Atentu tramon!<175> Senprokraste aperis la tramo mem, sin turnante de Jermolajevskij al la Malgranda Bronnaja la la nova linio. Pasinte la turnon kaj havante anta si rektan vojon, la tramo subite eklumis de interne kaj plirapidi<217>is. La singardema redaktoro, kvankam li staris sekure, tamen volis reiri malanta la baron, remetis la manon sur la turnilo kaj faris pa<173>on reen. Sed lia mano glitis for, lia piedo nehaltigeble, kvaza sur glacio, <173>ovi<217>is sur la pavim<173>tonoj deklivantaj malsupren al la reloj, la alia gambo saltis en la aeron kaj Berlioz trafis sur la trakon. Penante kapti apogon li falis dorsen, lia nuko neforte pu<173>i<217>is kontra la pavimo. Li ankora havis la tempon vidi en la alto <196> sed <219>u dekstre a maldekstre, tion li jam ne komprenis <196> la orizitan lunon. Li ankora sukcesis sin turni sur la flankon, per despera movo tirante la gambojn al la ventro; sin turninte li ekvidis nehaltigeble impeti sur lin la absolute blankan pro teruro viza<217>on de la tramkondukistino kaj <173>ian skarlatan kaptuketon. Berlioz ne kriis, sed <219>irka li la tuta strato <173>rikis per histeriaj inaj vo<219>oj. La kondukistino tiregis la elektran bremson, la vagono klini<217>is antaen, poste saltetis, krakante kaj tintante la vitroj <173>uti<217>is el <217>iaj fenestroj. <218>i tiam en la cerbo de Berlioz iu freneze ekkriis: <174><218>u ..?<175> Ankora unu fojon, la lastan fojon ekbrilis la luno, <217>i jam estis dispeci<217>anta, poste i<217>is mallume. La tramo kovris Berliozon kaj sub la kradon de la Patriar<200>a aleo, sur la pavumitan deklivon falis malhela ronda objekto. De la deklivo <217>i saltetante ruli<217>is sur la pavim<173>tonojn de la Malgranda Bronnaja strato. <190>i estis la fortran<219>ita kapo de Berlioz. @CHAPITRO = <218>apitro 4 @CHAPTER TITLE = La postkuro Finfine <219>esis la in<173>rikoj, estingi<217>is la orelbora fajfado de la milicianoj, du ambulancoj estis forportintaj: la unu <196> la senkapan korpon kaj la detran<219>itan kapon al la kadavrejo, la alia <196> la belan kondukistinon vunditan per vitrorompa<216>oj, la balaistoj kun siaj blankaj antatukoj jam forigis la vitropecojn kaj <173>utis sablon sur la sangoflakojn; nur Ivano Nikolai<219> plu sidis sur benko, tie kien li sinkis ne atinginte la turnokrucon. Plurfoje li provis ekstari, sed la gamboj lin ne obeis; io simila al paralizo trafis Senhejmulon. Impetinte <219>e la unua kriego al la turnokruco, la poeto vidis la kapon saltetadi sur la pavimo. La vida<216>o lin tiom konsternis, ke li falis sur la apudan benkon kaj <217>issange mordis sian manon. Nature, li tute forgesis pri la freneza germano kaj penis kompreni nur unu aferon: kiel tio eblas, ke li <216>us interparolis kun Berlioz, kaj unu minuton poste <196> la kapo<193> En la aleo ekscititaj homoj rapidis preter la poeto, sonis emociaj vo<219>oj, sed la vortojn Ivano Nikolai<219> ne perceptis. Subite anta li interpu<173>i<217>is du virinoj, kaj unu el ili, pintnaza kaj nudkapa, kria<219>is al la alia, preska en la orelon de la poeto: <196><+>Tamen Anjo, nia Anjo! De Sadovaja! Tio ja estas <173>ia fara<216>o! En la butiko <173>i a<219>etis sunfloran oleon, kaj jen, kontra la turnokruco la litrujo rompi<217>is. La tuta jupo makuli<217>is, <173>i sakris-sakradis! Kaj li, la kompatinda, glitstumblis kaj sur la relojn<193> El <219>io kriita de la virino la konfuzita menso de la poeto kaptis unu vorton: Anjo. <196><+>Anjo<193> Anjo?! <196> li ekmurmuris kaj maltrankvile rigardis <219>irkaen, <196> atendu do, atendu<193> Al la vorto Anjo kro<219>i<217>is oleo, poste ial <196> Poncio Pilato. Pilaton li tuj for<216>etis kaj rekomencis ligi la <219>enon ekde la vorto Anjo. La <219>eneroj rapide kuni<217>is kaj kondukis al la freneza profesoro. Nu jes! Tiu ja diris, ke la kunsido ne okazos, <219>ar Anjo lasis la oleon dis<->flui. Kaj jen, bonvolu vidi, <217>i ne okazos! E<219> pli ol tio: li malimplice diris, ke la kapon fortran<219>os virino, <219>u? Jes, <217>uste tiel! Nu, la tramon ja kondukis virino!! Kiel oni komprenu tion? Nu kiel? Ne restis e<219> ombro de dubo, ke la mistera konsilisto jam antae precize sciis la tutan cirkonstancaron de la terura morto de Berlioz. Du pensoj tuj ekfulmis en la cerbo de la poeto. La unua: <174>Neniel li estas freneza, <217>i estas stulta<216>o!<175>; kaj la dua: <174><218>u li mem <219>ion <219>i aran<217>is?<175> Pardonon, sed kiel li povus fari tion? <196><+>Nu, spit! Tion ni ekscios! Stre<219>eginte sian volon, Senhejmulo sin igis levi<217>i de la benko kaj impetis reen, tien kie okazis la interparolo kun la profesoro. Kaj evidenti<217>is, ke feli<219>e, tiu ankora ne foriris. En la Malgranda Bronnaja jam lumis la stratlampoj, super la Patriar<200>a lageto brilis la ora luno, kaj sub la <219>iam trompaj lunradioj <173>ajnis al Ivano, ke tiu staras tenante sub la brako ne bastoneton sed spadon. La almiksi<217>ema ekskapelestro okupis <217>uste la lokon kie anta nelonge sidis la poeto. Nun li fiksis sur la nazon evidente senutilan nazumon, en kiu unu okulvitro tute mankis, kaj la alia estis fendita. Pro tio la kvadratita civitano i<217>is e<219> pli abomena ol antae, kiam li montris al Berlioz la vojon sur la relojn. Sentante froston en la koro, Ivano proksimi<217>is al la profesoro, rigardis lin en la viza<217>on kaj konvinki<217>is, ke <217>i ne havas, nek havis, ian ajn simptomon de frenezo. <196><+>Nun vi konfesu, kio vi estas? <196> obtuze demandis Ivano. <196><+>Ne kompreni<193> rusa paroli<193> <196><+>Oni ne komprenas! <196> de la benko donis sian nepetitan klarigon la kapelestro. <196><+><218>esu simuladi! <196> minace diris la poeto kaj sentis malvarmon sub la sternumo, <196> <216>us vi bonege parolis la rusan. Vi estas nek germano nek profesoro! Vi estas murdisto kaj spiono! Vian legitimilon! <196> li kriis furioze. La mistera profesoro mal<173>ate tordis sian, e<219> sen tio tordan, bu<173>on, kaj levetis la <173>ultrojn. <196><+>Civitano! <196> denove sin enmiksis la fia kapelestro, <196> kial vi ekscitas la alilandan turiston? Pro tio vi suferos severan punon! <196> Dume la suspektinda profesoro orgojle mienis, sin turnis kaj iris for. Ivano sentis, ke li perdas la piedtenon. Sufoki<217>ante li diris al la kapelestro: <196><+>Hej, civitano, helpu aresti la krimulon! Vi devas fari tion. La kapelestro eksterordinare vigli<217>is, salte sin levis de la benko kaj blekegis: <196><+>Krimulo? Kiu? Kie? <218>u alilanda krimulo? <196> liaj okuloj <217>oje ekbrilis, <196> <219>u <219>i tiu? Se li estas krimulo, endas tuj krii <174>Help!<175>, alie li eskapos. Ek, ni amba! Kune! <196> kaj la kapelestro malfermis sian fakon. La perpleksa poeto obeis la fi-<173>erculon kaj kriis <174>Help!<175>; sed la kapelestro lin trompis kaj nenion kriis. La izola, raka krio de Ivano rezultigis nenion bonan. Du fralinoj timigite pa<173>is flanken, for de li, kaj li adis la vorton ebria. <196><+>Ha, vi do estas lia kunulo, <196> kolere kriis Ivano, <196> <219>u vi volas min moki? For! Ivano saltis dekstren, kaj anka la kapelestro dekstren! Ivano saltis maldekstren, la fripono same. <196><+><218>u intence vi baras al mi la vojon? <196> ekfuriozis Ivano, <196> do vin mem mi transdonu al la milicio! Ivano provis kapti la kanajlon je la maniko sed maltrafis: la kapelestro subite malaperis, kvaza englutite de la tero. La poeto mirkriis, rigardis <219>irkaen kaj vidis la malbenindan nekonaton. Tiu jam estis <219>e la elirejo al la Patriar<200>a strateto kaj ne plu sola. La plej suspektinda kapelestro iel sukcesis lin atingi. E<219> pli ol tio: tria en la bando, tie estis virkato, grandega kiel porko, fulge, korve nigra, kun adacegaj kavalerianaj lipharoj. La triopo sin direktis al la Patriar<200>a strateto, la kato iris sur la malantaaj piedoj. Ivano impetis post la malbonulojn, kaj tuj komprenis, ke atingi ilin estos tre malfacile. En unu momento la triopo trapasis la strateton kaj estis jam en Spiridonovka. Malgra <219>iuj penoj de Ivano la distanco inter li kaj la persekutatoj neniom malplii<217>is. Fulmrapide traiginte la kvietan straton Spiridonovka, Ivano abrupte trafis la tre viglan placon Nikitskie-Vorota, kie la postkuro i<217>is pli malfacila. Krome, la tri kanajloj aplikis la artifikon <173>atatan de la krimaj bandoj: sin disigi. La kapelestro tre lerte saltis en preterpasantan atobuson, kiu veturis al la placo Arbat, kaj tiel eskapis. Perdinte unu persekutaton, Ivano turnis sian atenton al la stranga kato. Tiu aliris motorvagonon de la linio A, starantan <219>e la haltejo, senceremonie de<173>ovis de ties <173>tupeto virinon malgra <173>ia protesta <173>riko, sin kro<219>is je la tenilo kaj, tra la fenestro malfermita pro la varmego, provis enmanigi al la konduktorino dekkopekan moneron. La konduto de la kato tiom mirigis Ivanon, ke li gape haltis <219>e la strat'angu<->la nutrovendejo, kaj tiam denove, sed e<219> pli forte, lin frapis la reago de la konduktorino. Apena <173>i ekvidis la katon sin trapu<173>i en la vagonon, <173>i kriis bolante pro furiozo: <196><+>La katoj ne rajtas! Sen katoj! Malpermesite! Hu<173>! Malsupren, a mi vokos la milicion! Nek la konduktorinon nek la pasa<217>erojn surprizis la <219>efa<216>o: ke kato provas envagoni<217>i estas stranga, sed multe pli mirinda estas, ke <217>i volas pagi! La kato montris sin besto ne nur pagipova sed anka disciplinema. Jam post la unua krio de la konduktorino <217>i tuj <219>esigis sian avancadon, forlasis la vagon<173>tupeton kaj karis sur la haltejo frotante la lipharojn per la monero. Sed kiam la konduktorino tiris la signal<173>nuron kaj la tramo ekmovi<217>is, la kato kondutis kiel <219>iu elvagonigito kiu nepre devas veturi. Preterlasinte <219>iujn tri vagonojn, la kato saltis sur la malantaan bufron de la lasta, kaptis per la krifoj ka<219>ukan tubon fiksitan <219>e la malantaa vando kaj forveturis, tiel <173>parante dek kopekojn. Okupite pri la sentaga kato, Ivano preska perdis la <219>efan el la tri, la profesoron. Feli<219>e, tiu ankora ne sukcesis eskapi. Lian grizan bereton Ivano rimarkis <219>e la homplena pasejo trans la straton Granda Nikitskaja (t.e. la strato Herzen). Post unu momento Ivano estis tie. Sed la celon li ne atingis. La poeto provis iri pli rapide, kelkfoje li kuretis pu<173>i<217>ante kontra la homoj <196> kaj tamen li e<219> je unu centimetro ne proksimi<217>is al la profesoro. Malgra sia konsterni<217>o Ivano miris pri la supernatura rapido de la postkuro. Apena pasis dudek sekundoj <196> kaj anstata la placon Nikitskie-Vorota li vidis la blindigajn lumojn de la placo Arbat. Ankora kelkaj sekundoj <196> kaj jen malluma strateto kun kaduka trotuaro, kie la poeto falis kaj kontuzis la genuon. La lumplena avenuo "Kropotkin", denove strateto, poste Osto<216>enka kaj ankora strateta<219>o, abomena kaj avare prilumata. <190>uste tie Ivano Nikolai<219> definitive perdis tiun, kiun li nepre volis atingi. La profesoro malaperis. Post nelonga hezito la poeto decidis, ke la profesoro sendube estas en la domo n-ro 13 kaj certe en la apartamento 47. Ivano impetis al la enirejo, surkuris la duan eta<217>on, tuj trovis la ser<219>atan pordon kaj malpacience sonorigis. Li atendis ne longe: knabino, ver<173>ajne kvin jarojn a<217>a, malfermis la pordon kaj sen demandi lin pri io ajn tuj foriris reen. De sub la alta, nigre malpura plafono, eta karbonfadena lampo mizere prilumis la vastan, terure malzorgitan anta<219>ambron. Biciklo sen pnematikoj estis kro<219>ita al la muro, apude staris grandega ferizita <173>rankokesto, kaj sur la breto sub la vesthokaro ku<173>is vintra <219>apo kies longaj orelklapoj pendis malsupren. De malanta pordo radioaparato incitite kaj verse kriadis ion per resonanta vira vo<219>o. Neniom embarasite en la nekonata <219>irkaa<216>o la poeto rapidis en la koridoron. Ivano rezonis jene: <174>Kompreneble, li sin ka<173>as en la ban<219>ambro<175>. En la koridoro estis mallume. Kelkfoje pu<173>i<217>inte kontra la muroj, la poeto finfine rimarkis palan lumstrieton sub pordo, palpe trovis la anson kaj ne tre forte <217>in ektiris. La <173>loshoketo elingi<217>is, li trafis <217>uste la ban<219>ambron kaj pensis, ke tio estas bona <173>anco. Ho ve, la <173>anco estis malpli bona ol estus dezirinde! Humida varmo lin renkontis, kaj stre<219>inte la okulojn li vidis, <219>e la lumo de karbo ardanta en la akvovarmigilo, grandajn lesivpelvojn kro<219>itajn al la muro kaj la banujon kun monstraj nigraj makuloj de forkrevinta emajlo. Nu, en la banujo staris nuda civitanino, tuta en sap<173>amo kaj kun banstupo en la mano. <194>i miope rigardis la enrompi<217>intan poeton kaj, ver<173>ajne erarigite de la infera lumo, diris nelate kaj gaje: <196><+>Ki<219>jo, <219>esu petoli! <218>u vi frenezi<217>is? Teodoro Ivani<219> tuj revenos. Tuj iru for! <196> kaj <173>i svingis la banstupon kontra Ivano. La miso estis evidenta, kaj certe, la kulpa estis Ivano Nikolai<219>. Sed li malvolis agnoski tion, ripro<219>e ekkriis: <174>Ah, friponino!..<175> kaj ial pasis al la kuirejo. Neniu estis en tiu preska malluma <219>ambro. Kelkaj dek estingitaj primusoj silente staris sur la fornoplato. Unu sola luna radieto penetris tra la polva, tutajn jarojn ne purigata fenestro, kaj magre prilumis la angulon kie en polvo kaj aranea<216>o pendis forgesita ikono. De malanta la ikonujo elstaris la pintoj de du geedzi<217>ritaj kandeloj, sub <217>i estis kro<219>ita malgranda papera ikoneto. Neniu scias, kiun penson ekhavis tiam Ivano, ni diru nur, ke anta ol elkuri al la malantaa <173>tuparo li proprigis al si unu el la kandeloj kaj la paperan ikoneton. Kun tiuj objektoj li forlasis la nekonatan lo<217>ejon, murmurante ion, embarasite de la rememoro pri la <216>usa incidento en la ban<-><219>ambro, nevole penante diveni, kio estas tiu impertinenta Ki<219>jo kaj <219>u lia estas la abomena orelklapa <219>apo. En la senhoma, enua strateto Ivano rigardis <219>irkaen sed la profesoron li tie ne trovis. Tiam la poeto senhezite diris al si mem: <196><+>Tutcerte li estas <219>e Moskvo-rivero! Antaen! <218>i tiam endus demandi Ivanon, kial li opinias, ke la fu<217>into nepre estas <219>e Moskvo-rivero kaj nenie aliloke. Ho ve, neniu <217>in faris, la abomena strateto ja estis absolute senhoma. Post plej mallonga tempo oni povis vidi la poeton sur la granitaj <173>tupoj de la amfiteatra riverbordo. Demetinte siajn vesta<216>ojn li konfidis ilin al agrabla barbulo, kiu fumis memfaritan cigaredon apud paro de eluzitaj botetoj kaj blanka <219>ifoni<217>inta zonbluzo; poste Ivano iom svingis la brakojn por sin malvarmigi kaj hirundsalte sin <216>etis en la akvon. La elspiro haltis en lia brusto, tiom malvarmega estis la akvo, kaj dum unu momento Ivano e<219> dubis, <219>u li sukcesos elakvi<217>i. Tamen li reatingis la supra<216>on kaj, ka<219>alote snufante, kra<219>ospiregante, kun lar<217>e malfermitaj okuloj, li iom na<217>is en la nigra akvo, odoranta je mazuto, inter la rompitaj rebriloj de la bordaj lanternoj. Saltetante sur la granitaj <173>tupoj por iomete sin sekigi, li revenis al la loko kie anta kelkaj minutoj li lasis sian vestaron al la prizorgo de la barbulo, kaj tie evidenti<217>is, ke malaperis ne nur la gardata<216>o sed anka la gardanto. Sur la loko, kien la poeto metis siajn vestojn, restis nur longa striita kalsono, la <219>ifoni<217>inta zonbluzo, la kandelo, la ikoneto kaj alumetujo. En senpova furiozo Ivano minacis per la pugno iun en la malproksimo kaj surmetis la lasitan. Du aferoj maltrankviligis la poeton: unue, estis perdita lia MASSOLITa membrokarto, kiun li kutimis <219>iam havi kune, kaj due, <219>u tiel vestite li povos sen malhelpo pasi tra Moskvo? En kalsono <193> Jes, tio ja koncernas neniun <196> kaj tamen povas esti<217>i <219>ikano. Li for<173>iris la butonojn <219>e la maleoloj, esperante per tio akceptigi la kalsonon kiel someran pantalonon, prenis la ikoneton, la kandelon kaj la alumetojn, kaj ekiris dirinte al si mem: <196><+>Al Gribojedovo! Sendube, li estas tie. La urbo jam estis vivanta sian vesperan vivon. Tintante per la <219>enoj, kamionoj rapidis tra la polvo, sur ilia <173>ar<217>plato, sur sakoj, ripoze ku<173>is viroj. <218>iuj fenestroj estis malfermitaj kaj trans <219>iu lumis lampo kun oran<217>kolora <173>irmilo. El la fenestroj, el la pordoj kaj el la pordegoj, el la mansardoj, el la keloj kaj el la kortoj venis raka mu<217>o de la polonezo el la opero Egeno Onegin. Tio, kion antatimis Ivano, reali<217>is: lia aspekto ekscitis skandalan interesi<217>on, la pasantoj sin returnadis por lin rigardi. Tial li decidis forlasi la grandajn stratojn kaj avanci tra la flankaj stratetoj, kie la homoj estas malpli molestemaj, kie malpli probablas, ke oni <217>enados nudpiedan viron per demandoj pri lia kalsono, e<219> se <217>i obstine malsimilas someran pantalonon. Ivano eniris la misteran stratetaron de Arbat. Li sin <173>ovis la la muroj, <173>teliste rigardante <219>irkaen, fojfoje sin ka<173>ante en domoj malanta <173>tupareja pordo, evitante semaforajn stratkruci<217>ojn kaj la elegantajn ambasadorejajn pordegojn. Kaj en lia tuta malfacila vojo neesprimeble lin ial turmentis la <219>iea orkestro, de kiu akompanate, peza baso kantis pri sia amo al Tatiana. @CHAPITRO = <218>apitro 5 @CHAPTER TITLE = La incidento en Gribojedovo La malnova, dueta<217>a, kremkolora palaceto situis <219>e la Bulvardoringo, meze de magra <217>ardeno apartigita disde la trotuaro per punte gisita, fera krado. Negranda placo anta la domo estis asfaltizita; vintre tie altis ne<217>oamaso kun <173>pato, sed <219>iun someron, <173>irmite per tola markezo, la loko i<217>is bonega <217>ardenrestoracio. La palaceto havis la nomon Domo de Gribojedov, <219>ar lafame, <217>i iam apartenis al onklino de la verkisto Aleksandro Sergejevi<219> Gribojedov. Verdire, pri tiu aparteno ni ne certas. Fakte ni emas opinii, ke la palacethava onklino neniam ekzistis. Tamen la domo havis tiun nomon, kaj Moskva babilulo e<219> rakontadis, kvaza tie en la supra eta<217>o, en la ronda salono kun kolonaro, la eminenta verkisto legis fragmentojn el sia teatra<216>o La Malfeli<219>o esti tro Sprita al la indikita onklino, mole duonku<173>anta sur sofo. Cetere, la diablo <217>in scias, eble li tamen legis, tio ja tute ne gravas! La grava estas, ke nun la domo apartenis al MASSOLIT, la asocio kiun la malfeli<219>a Mi<200>aelo Aleksandrovi<219> Berlioz estris <217>is sia apero <219>e la Patriar<200>a lageto. La la ekzemplo de la MASSOLITanoj, anstata la longan La Domo de Gribojedov <219>iuj kutimis diri simple Gribojedovo: <174>Hiera mi du horojn vicumis en Gribojedovo.<175> <196> <174>Kaj rezulte?<175> <196> <174>Du monatoj en Jalto.<175> <196> <174>Bona predo!<175>; a: <174>Iru al Berlioz, hodia li akceptas en Gribojedovo de la kvara <217>is la kvina<175>, ktp. MASSOLIT sin instalis en Gribojedovo tiel bone kaj komforte, ke ion pli oportunan ne eblas e<219> imagi. Enirinte, oni anta <219>io nevole atentis la anoncojn de diversaj sportsocietoj, la individuajn kaj grupajn fotojn de MASSOLITanoj, kiuj (la fotoj) estis abunde pendigitaj sur la muro de la <173>tuparo kondukanta al la supra eta<217>o. Jam la unua pordo en la supra eta<217>o prezentis grandan skriba<216>on: Fi<173>kaptista-Vilaa Sekcio kaj tuj sube estis desegnita karaso mordanta la hokon. Sur la pordo de la <219>ambro n-ro 2 estis skribita io ne tuj komprenebla: <174>Unutaga krea voja<217>o <196> <219>e M.V. Falsina<175>. La sekva pordo havis lakonan sed tute nekompreneblan surskribon: Parodiklino. Irante plu, la okaza vizitanto tute perdi<217>is inter la buntaj anoncoj sur la juglandolignaj onklinaj pordoj: <174>Envici<217>o pri papero <219>e Pokljovkina<175>, <174>Kaso<175>, <174>Personaj Kontoj de la Ske<219>istoj<175> ktp. Traborinte longegan vicon, kies vosto estis malsupre, <219>e la pordistejo, oni povis legi la skriba<216>on sur pordo, sen<219>ese atakata de la amaso: Lo<217>ado. Post la Lo<217>ado etendi<217>is luksa afi<173>o. <190>i prezentis rokon sur kies kresto rajdis kakazano en burko kaj kun fusilo malanta la dorso. Malpli alte estis palmoj kaj balkono, sur la balkono sidis juna viro kun bukla hartufo, li rigardis ien supren per tre-tre viglaj okuloj kaj tenis en la mano fontoplumon. La teksto: <174>Plentempaj kreaj forpermesoj, la daro <196> de du semajnoj (novelo) <217>is unu jaro (romantrilogio). Jalto, Suuk-Su, Borovoje, Ci<200>isdziri, Ma<200>in<217>auri, Leningrado (la Vintra Palaco)<175>. Anka <219>e tiu pordo estis atendovico, sed ne tro granda, ne pli ol cent kvindek homoj. Irante plu, supren kaj malsupren, laante la kapricajn turnojn de la Domo de Gribojedov, oni pasis preter Estraro de MASSOLIT, Kasoj N-ro 2, 3, 4, 5, Redakcio, Prezidanto de MASSOLIT, Bilardejo, diversaj akcesoraj ejoj <196> <217>is la kolonara salono, kie la onklino iam <217>uis la komedion de sia genia nevo. Do, apena enirinte Gribojedovon, <219>iu vizitanto, se li ne estis senespere stulta, de sia unua rigardo komprenis, kiom prosperas la feli<219>uloj MASSOLITanoj, kaj nigra envio tuj komencis ron<217>i lian koron. Samtempe li amare ripro<219>adis al la <219>ielo, ke <217>i lin ne dotis je literatura talento, sen kiu, memkompreneble, absolute vana estis <219>ia revo pri la MASSOLITa membrokarto, la bruna, orranda, odoranta je multekosta ledo, de la tuta Moskvo konata membrokarto. Kiu pledu favore al la envio? Tutcerte la sento estas malnobla, sed oni konsideru anka la situacion de la vizitanto. <218>ar tio, kion li vidis en la supra eta<217>o, estis ja ne <219>io, e<219> ne <219>io precipe enviinda. La tutan ter'eta<217>on de la onklina domo okupis restoracio, kaj kia restoracio! Prave oni opiniis <217>in la plej bona en Moskvo. Ne nur tial, ke <217>i situis en du grandaj salonoj sur kies volbo estis pentritaj siringviolaj <219>evaloj kun Asiria kolhararo; ne nur tial, ke sur <219>iu tablo staris lampo vualita per <173>alo; ne nur tial, ke tien ne povis penetri <219>iu ajn pasanto <196> sed anka pro tio, ke per la kvalito de siaj man<217>a<216>oj Gribojedovo tute eklipsis <219>iun ajn restoracion en Moskvo, kaj <219>ar tiuj man<217>a<216>oj estis ofertataj je tre modera, neniel embarasa prezo. Tial tute ne mirinda estas la interparolo, kiun la atoro de tiuj verfidelaj linioj foje adis <219>e la fera krado de Gribojedovo: <196><+>Kie vi hodia vesperman<217>os, Ambrozo? <196><+>Stranga demando, memkomprene <219>i tie, kara Foko! Ar<219>ibaldo Ar<219>ibaldovi<219> flustris al mi hodia, ke lakarte estos sandroj au naturel. Virtuoza franda<216>o! <196><+>Bone vi scias aran<217>i vian vivon, Ambrozo! <196> sopire diris Foko, vireto maldika, malzorgita, kun granda karbunklo sur la kolo, al punclipa giganto, la orhara, rondvanga poeto Ambrozo. <196><+>Ne temas pri speciala scio, <196> respondis Ambrozo, <196> tutsimple mi volas vivi home. Vi diras, Foko, ke sandroj aperadas anka en Koloseo. Sed en Koloseo unu porcio da sandroj kostas dek tri rublojn dek kvin kopekojn, dum <219>e ni, nur kvin kvindek! Krome, en Koloseo la sandroj estas antahieraaj, kaj krome, en Koloseo oni havas nenian garantion, ke iu junulo, enrompi<217>inta de la Teatra Trapasejo, ne frapos onin sur la muzelon per vinbergrapolo. Ne, mi estas nepre kontra Koloseo, <196> tondris super la bulvardo la vo<219>o de la frandulo Ambrozo, <196> ne persvadu min, Foko! <196><+>Mi ne persvadas vin, Ambrozo, <196> pepis Foko. <196> Hejme oni povas vesperman<217>i. <196><+>Grandan dankon, <196> trumpetis Ambrozo, <196> mi imagas vian edzinon aran<217>i en la komuna kuirejo, en kaseroleto, amatorajn sandrojn au naturel! Hi-hi-hi!.. Au revoire, Foko! <196> kaj Ambrozo iris, kantetante, al la submarkeza verando. Ah-ha-ha<193> Jes, estis, estis! Memoras la malnovaj moskvanoj la faman Gribojedovon! Kio ja estis tiuj kuiritaj sandroj? Bagatela<216>o, kara Ambrozo! Kion vi dirus pri la sterledo, sterledo en ar<217>entkolora kaserolo, sterledo en pecoj kun intermetitaj kankrovostoj kaj fre<173>a kaviaro? Pri la ovoj <198> la cocotte kun <173>ampinjona ka<219>o, en tasoj? Kaj la turdofileoj, <219>u ilin vi ne <173>atis? Kun trufoj? La koturnoj la la <190>enova maniero? Dek rublojn kvindek! Kaj la <216>azo, kaj la <217>entila priservado! A julie, kiam via tuta familio estas <219>e la vilao dum vin ur<217>aj literaturaj aferoj retenas en la urbo <196> sur la verando, ombrite de vitobran<219>oj, en la ora makulo sur purega tablotuko staras telereto kun la supo printani<172>re <193> <218>u vi memoras, Ambrozo? Sed kial demandi, sur viaj lipoj vidas mi, ke vi memoras. Kio estis tiuj viaj koregonoj kaj sandroj? Sed la galinagoj, la galinagetoj, la galinagegoj, la skolopoj dumsezone, la koturnoj, la kurloj! La mineral<->akvo <173>u<173>anta en la gor<217>o! Tamen haltu, leganto, vi forflanki<217>as! Sekvu min! Je la deka kaj duono de la vespero, kiam Mi<200>aelo Aleksandrovi<219> pereis <219>e la Patriar<200>a, nur unu <219>ambro estis prilumata en la supra eta<217>o de Gribojedovo. Tie langvoris dek du literaturistoj, venintaj por la kunsido kaj atendantaj Berliozon. Tiuj homoj, sidantaj en la estrarejo de MASSOLIT sur se<217>oj, tabloj kaj e<219> sur la du fenestrobretoj, nebagatele suferis pro la sufoka varmego. Tra la malfermitaj fenestroj ne penetris e<219> unu fre<173>a bloveto. Moskvo estis redonanta la ardon akumulitan en la asfalto dum la tago, kaj estis evidenta, ke la nokto ne alportos facili<217>on. Oni sentis la cep'odoron venantan el la kelo de la onklina domo, kie funkciis la restoracia kuirejo, <219>iuj soifis, nervozis, koleris. La beletristo Banajlov <196> kvieta, bone vestita viro kun atenta sed nekaptebla rigardo <196> elpo<173>igis la horlo<217>on. La montrilo estis rampanta al la dek-unuo. Banajlov frapis per la fingro sur la ciferplaton, montris <217>in al sia najbaro, la poeto Dufratskij, kiu sidis sur la tablo kaj pro enuo balancis la krurojn, vidigante siajn flavajn ka<219>ukplandumajn <173>uojn. <196><+>Tamen! <196> grumblis Dufratskij. <196><+>Ver<173>ajne, sur la bordo de Kljazma perdi<217>is nia bravulo, <196> per brusta vo<219>o reagis Anastazia Lukini<173>na Neprova, Moskva orfino el negocista familio, kiu i<217>is beletristino kaj verkadis marbatalajn rakontojn sub la psedonimo Navigaciisto Georges. <196><+>Pardonon! <196> adace ekparolis Nuka<219>ov, atoro de popularaj ske<219>oj. <196> Anka mi preferus sidi sur la balkono kaj trinki teon, ol stufi<217>adi <219>i tie. La kunsido ja devis komenci<217>i je la deka, <219>u? <196><+>Tiom bone estas nun <219>e Kljazma, <196> incitis la <219>eestantoj Navigaciisto Georges, kiu bone sciis, ke Parodiklino, literaturista vilaaro <219>e la rivero Kljazma, estas <219>ies neralgia punkto. <196> Ver<173>ajne, tie jam kantas la najtingaloj. Mi ne scias kial, sed eksterurbe mi <219>iam laboras pli sukcese, precipe en printempo. <196><+>Jam trian jaron mi kotizadas por sendi al tiu paradizo mian edzinon, suferantan je la bazedova malsano, kaj tamen nenio esperiga videblas en la malklaraj ondoj, <196> malice kaj amare diris la novelisto Hieronimo Popri<200>in. <196><+>Bone tiu sidas, al kiu la sorto ridas, <196> basis la kritikisto Ababkov de sia fenestrobreto. <190>ojo ekhelis en la malgrandaj okuloj de Navigaciisto Georges kaj <173>i diris, mildigante sian kontralton: <196><+>Kamaradoj, ni ne enviu. Entute estas dudek du vilaoj, konstruataj estas nur sep, kaj nia MASSOLIT havas trimil membrojn. <196><+>Trimil cent dek unu, <196> en<173>ovis iu el la angulo. <196><+>Nu jen, darigis la Navigaciisto, <196> kion do oni faru? Estas tute normala, ke la vilaojn ricevis la plej talentaj el ni<_><193> <196><+>La generaloj! <196> rekte enhaki<217>is en la disputon la scenaristo Glu<200>arjov. Banajlov false oscedis kaj foriris el la estrarejo. <196><+>Tiu havas por si sola kvin <219>ambrojn en Parodiklino, <196> postdiris Glu<200>arjov. <196><+>Larovi<219> por si sola havas ses, <196> ekkriis Deniskin, <196> kaj la man<217>o<219>ambron tegitan je kverko. <196><+>Eh, nun gravas ne tio, <196> basis Ababkov, <196> gravas, ke post duonhoro estos noktomezo. Esti<217>is bruo, minacis io simila al ribelo. Oni telefonis en la malamatan Parodiklinon, mise trafis la vilaon de Larovi<219>, eksciis, ke Larovi<219> estas foririnta al la rivero, kaj tio definitive mishumorigis <219>iujn. Divenprove oni telefonis al la Komisiono pri Beletro, aldonante la internan telefonnumeron 930, kaj nature, trovis tie neniun. <196><+>Li povus almena telefoni! <196> kriadis Deniskin, Glu<200>arjov kaj Kvant. A<200>, ili kriis vane: Berlioz nenien povis telefoni. Ie for, malproksime de Gribojedovo, en granda salonego prilumata per milkandelaj lampoj, sur tri zinkaj tabloj ku<173>is tio, kio anta nelonge estis Mi<200>aelo Aleksandrovi<219>. Sur la unua: la korpo, nuda, en koaguli<217>inta sango, kun forpremita brako kaj frakasita torako. Sur la dua: la kapo sen la forbatitaj antaaj dentoj, la kapo kies malklari<217>intajn apertajn okulojn ne <217>enis la akrega lumo. Sur la tria tablo ku<173>is amaso de krusti<217>intaj vesta<216>oj. Apud la senkapigito staris: la profesoro pri jurmedicino, la patologo-anatomiisto kaj lia prosektoro, enketistoj kaj la vicprezidanto de MASSOLIT literaturisto <220>eldibin, telefone alvokita disde sia malsana edzino. La atomobilo unue venis al <220>eldibin kaj anta <219>io veturigis lin, kune kun la enketistoj, al la lo<217>ejo de la viktimo (estis preska noktomezo), kie oni sigelis ties paperojn, kaj nur poste <219>iuj veturis al la kadavrejo. Nun la starantaj apud la korporesta<216>oj interkonsiladis, kio estos pli bona: <219>u suturi la fortran<219>itan kapon al la kolo, a simple, anta ol meti la mortinton sur la katafalkon en la granda salono de Gribojedovo kovri la korpon per nigra tuko <217>is la mentono. Jes, Mi<200>aelo Aleksandrovi<219> nenien povis telefoni, kaj tute malprave kriadis kaj indignadis Deniskin, Glu<200>arjov, Kvant kaj Banajlov. <190>uste je la noktomezo <219>iuj dek du literaturistoj forlasis la supran eta<217>on kaj iris al la restoracio. Tie ili refoje pensis ion malafablan pri Berlioz, <219>ar sur la verando, kompreneble, <219>iuj tabloj jam estis okupitaj kaj ili devis vesperman<217>i en la belaj sed sufokvarmaj salonoj. Kaj <217>uste je la noktomezo en la unua salono io knalis, ektintis, <173>uti<217>is, kaj ekvibris. Kaj akuta vira vo<219>o tuj despere kriis la la muziko: <174>Haleluja!!<175> Tio estis la fama <216>azo de Gribojedovo. La <173>vitmalsekaj viza<217>oj kvaza eklumis, <173>ajnis, ke vivi<217>is la <219>evaloj pentritaj sur la plafono, ke la lampoj i<217>is pli helaj, kaj subite, kvaza el<219>eni<217>inte, ekdancis amba salonoj kaj post ili ekdancis la verando. Ekdancis Glu<200>arjov kun la poetino Tamara Lun'arko, ekdancis Kvant, ekdancis la romanisto Pugolov kun kinoaktorino en flava robo. Estis dancantaj: Dragonskij, <218>ifon<219>i, la malgranda Deniskin kun la ega Navigaciisto Georges, dancis la bela arkitektino Semejkina-Gall, firme <219>irkaprenite de nekonato en blanka veltola pantalono. Dancis membroj kaj invititoj, la verkisto Johann el Kron<173>tadt, iu Vi<219>jo Kuftik el Rostov, supozeble re<217>isoro, havanta sur unu vango siringviolan hatlikenon, dancis la elito de la poezia fako de MASSOLIT, nome Pavianov, Sakrilegijskij, Dol<219>o, Denunciev kaj Adelfino Pelmelskaja, dancis junaj viroj kies profesion oni ne sciis, en <219>e<173>ultre vatizita jako kaj kun mallonga hartondo, dancis grand'a<217>ulo en kies barbo impliki<217>is <173>enopraza tigeto, kaj kun li dancis fralino nejuna, man<217>ata de anemio, en oran<217>kolora, silka, <219>ifita robeto. Fandi<217>ante en <173>vitgutojn, la kelneroj disportadis nebultegitajn bierkru<219>ojn, rake kaj malame kriis: <174>Pardonon, civitano!<175> Vo<219>o komandadis per vo<219>tubo: <174>Karsa <173>a<173>liko, unu! Salmo, du! Tripa<216>o vila<217>eska!!<175> La akuta vo<219>o nun ne kantis sed hurlis: <174>Haleluja!<175> La bruego de la ora cimbalo fojfoje supersonis la bruegon de la teleroj, kiujn la vazlavistinoj mallevadis al la kuirejo per klinita glitvojo. Unuvorte, infero. Kaj estis meznokte vizio en la infero. Sur la verando aperis belulo kun nigraj okuloj, ponardopinta barbo, en frako, kaj re<217>e <219>irkarigardis sian regnon. Rakontis, rakontadis mistikuloj, ke iam li kutimis surhavi ne frakon sed lar<217>an ledan zonon, super kiu palisaris pistolteniloj, kaj skarlata silka tuko <219>irkaligis liajn korvokolorajn harojn, kaj brigo sub lia komando velis en Karaiba Maro, kaj flirtis super <217>i la nigra mortostandardo kun kranio. Tamen ne, ne kaj ne! Mensogas la forlogistoj mistikuloj, ne estas en la mondo Karaiba Maro, ne velas en <217>i riskemaj flibustroj, ne <219>asas ilin korveto, ne sterni<217>as super la ondo pulvofumo. Nenio estas kaj neniam estis! Jen la magra tilio <196> <217>i estas, estas la fera krado kaj malanta <217>i la bulvardo<193> Kaj fandi<217>as la glacio en la kaliko, kaj <219>e la apuda tablo vidi<217>as ies sango<173>velaj bov'okuloj, kaj la timo, timo<193> Ho dioj, dioj miaj, venenon al mi, venenon! Subite <219>e tablo ekflirtis la vorto: <174>Berlioz!<175> Subite la <216>azo disfalis kaj eksilentis, kvaza frakasite per pugnobato. <174>Kio, kio, kio, kio?!!<175> <196> <174>Berlioz!!!<175> Jen tie, jen tie for, oni saltstari<217>as, oni ekkrietas<193> Ho, alta ve-ondego levi<217>is <219>e la terura nova<216>o pri Berlioz. Iu klopodadis, kriis, ke tuj, <219>i tie, sen forlasi la lokon, oni vortigu komunan telegramon kaj senprokraste <217>in sendu. Sed kian telegramon, ni demandas, kaj kien? Kaj kial <217>in sendi? Nu jes, kien? Kaj kiel povas ia ajn telegramo helpi tiun, kies frakasitan nukon nun forte premas la prosektoro per siaj gumaj manoj, tiun, kies kolon nun pikas per la kurbaj saturnadloj la profesoro? Li mortis kaj bezonas nenian telegramon. <218>io estas finita, ni ne tro<173>ar<217>u la telegrafon. Jes li mortis, mortis<193> Sed ni ja vivas! Jes, levi<217>is la alta ve-ondego, <217>i pluis kelkan tempon, poste malkreskis, kaj jen iuj jam revenis al sia tablo kaj <196> komence ka<173>e, sed fine tute sen<217>ene <196> drinketis kaj alman<217>etis. Nu fakte, kial oni lasu perei la kokidbulojn de volaille? Kion ni povas fari por Mi<200>aelo Aleksandrovi<219>? <218>u resti malsataj? Sed ni ja vivas! Kompreneble, la pianon oni <173>losis, la <216>azbando disiris, kelkaj gazetistoj forveturis <219>iu en sian redaktejon por verki nekrologon. Scii<217>is, ke el la kadavrejo venis <220>eldibin. Li okupis la kabineton de la mortinto, kaj tuj disvasti<217>is la famo, ke <217>uste li anstataos Berliozon. <220>eldibin venigis el la restoracio la dek du estraranojn, kaj en la kabineto de Berlioz tuj komenci<217>is kunsido por trakti la ur<217>ajn aferojn: la dekoron de la kolonara salono, la transportadon de la korpo el la kadavrejo al la salono, la enlason de la publiko kaj <219>ion ceteran kio koncernis la funebran eventon. Dume la restoracio denove ekvivis sian kutiman noktan vivon, kiun <217>i vivus <217>is la fermo je la kvara horo matene, se ne estus okazinta io absolute eksterordinara, kio konsternis la gastojn multe pli forte ol la sciigo pri la morto de Berlioz. Unuaj alarmi<217>is la fiakristoj, atendantaj <219>e la pordego de Gribojedovo. Oni adis iun el ili, levi<217>intan de la kondukbenko, ekkrii: <196><+>Oh ho! Vi nur rigardu! Tujsekve <219>e la fera krado subite ekbrilis flameto movi<217>anta al la verando. Homoj <219>e la tabloj duon-ekstaris stre<219>ante la okulojn kaj vidis, ke kune kun la flameto al la restoracio venas blanka fantomo. Kiam <217>i atingis la vitkradon, <219>iuj rigidi<217>is <219>e la tabloj, tenante sterledopecon sur la forko kaj lar<217>e malferminte la okulojn. La pordisto, <216>us elirinta el la vestejo por fumi cigaredon, <217>in surtretis kaj movi<217>is al la fantomo kun la evidenta intenco bari al tiu la vojon al la restoracio <196> sed ial li ne faris tion kaj haltis, stulte ridetante. La fantomo pasis tra la aperturo en la vitkrado kaj sen malhelpo pa<173>is sur la verandon. <218>i tiam <219>iuj vidis, ke ne fantomo <217>i estas, sed Ivano Nikolai<219> Senhejmulo, famega poeto. Nudpieda, li surhavis dis<173>iritan blanketan zonbluzon kaj blankan striitan kalsonon. Surbruste al la zonbluzo estis alkro<219>ita per sendan<217>era pinglo papera ikoneto kun duone forfrotita bildo de nekonata sanktulo, en la mano Senhejmulo portis brulantan edzi<217>ritan kandelon. La dekstra vango de la poeto estis fre<173>e skrapvundita. Malfacilas mezuri la profundon de la silento, esti<217>inta sur la verando. Oni povis vidi bieron flui sur la plankon el la kru<219>o oblikve tenata de kelnero. La poeto levis la kandelon super la kapon kaj late diris: <196><+>Saluton, kunfratoj! <196> post kio li rigardis sub la apudan tablon kaj angore ekkrietis: <196> Ne, <219>i tie li ne estas! Adi<217>is du vo<219>oj. Baso diris senkompate: <196><+>Jen prete. Drinkuldeliro. La dua vo<219>o estis ina, <217>i timigite ekkriis: <196><+>Kiel do la milicio lasis lin iradi en tiaj vestoj tra la stratoj? <218>i tion Ivano Nikolai<219> adis kaj respondis: <196><+>Dufoje ili volis min aresti, en Skaretnij kaj <219>i tie, en Bronnaja, sed mi saltis trans la barilon kaj jen, la vangon dis<173>iris! <196> Li denove levis la kandelon kaj kriis: <196> Fratoj en la literaturo! (Lia raka vo<219>o i<217>is pli forta kaj arda.) Askultu min <219>iuj! Li aperis! Tuj lin kaptu, aliel li faros nepriskribeblajn malfeli<219>egojn! <196><+>Kio? Kion? Kion li diris? Kiu aperis? <196> eksonis vo<219>oj el <219>iuj direktoj. <196><+>La konsilisto! <196> respondis Ivano, <196> kaj tiu konsilisto <216>us <219>e la Patriar<200>a mortigis Mi<219>jon Berliozon. <218>i tiam homrojoj ekfluis el la internaj salonoj sur la verandon kaj <219>irka la flameto de Ivano ari<217>is densa amaso. <196><+>Pardonon, pardonon, bonvolu diri pli precize, <196> adis Ivano nelatan kaj <217>entilan vo<219>on tute proksime al sia orelo, <196> kiel do, mortigis? Kiu mortigis? <196><+>Alilanda profesoro, konsilisto kaj spiono! <196> respondis Ivano rigardante <219>irkaen. <196><+>Kiu estas lia familinomo? <196> nelate demandis la vo<219>o. <196><+>Nu jes, la familinomo! <196> afliktite kriis Ivano, <196> se mi scius la familinomon! Ne finlegis mi <217>in sur la vizitkarto<193> Nur la unuan literon mi memoras, per duobla vo komenci<217>as la familinomo! Kiuj fremdaj familinomoj komenci<217>as per vo? <196> metinte la manon sur la frunton sin demandis Ivano, kaj ekmurmuris: <196> Vo, vo, vo! Ve<193> va<193> Va<173>ner? Vagnero? Vajner? Vegner? Vinter? <196> La haroj sur la kapo de Ivano hirti<217>is pro la stre<219>o. <196><+><218>u Vulf? <196> per malforta vo<219>eto kriis virino. Ivano ekkoleris. <196><+>Ino! <196> li mu<217>is, ser<219>ante <173>in per la okuloj. <196> Kial do Vulf? Vulf estas tute senkulpa! Vo, vo<193> Ne, tiel mi <217>in ne rememoros. Do, jen kio, gecivitanoj: tuj telefonu al la milicio, ili sendu kvin motorciklojn kun mitralo por kapti la profesoron. Kaj ne forgesu diri, ke kun li estas ankora du aliaj: iu kvadratita longulo<193> la nazumo fendita<193> kaj kato, nigra, dika. Mi dume traser<219>os Gribojedovon, mi antaflaras lin <219>i tie! Febre Ivano dispu<173>is la <219>irkastarantojn, komencis svingadi la kandelon, kies vakso fojfoje gutis sur lin, kaj rigardadi sub la tablojn. Adi<217>is la vorto: <174>Kuraciston!<175> <196> kaj ies afabla, karnodika viza<217>o, glate razita kaj surhavanta kornajn okulvitrojn, aperis anta Ivano. <196><+>Kamarado Senhejmulo, <196> ekparolis la viza<217>o per jubilea vo<219>o, <196> trankvili<217>u! Vin afliktas la morto de nia kara, de ni <219>iuj amata Mi<200>aelo Aleksandrovi<219><193> ne, simple, de Mi<219>jo Berlioz. Ni <219>iuj bonege vin komprenas. Vi bezonas ripozon. Tuj la kamaradoj vin enlitigos kaj la dormo mildigos<193> <196><+>Vi, <196> akre nudigante la dentojn interrompis Ivano, <196> <219>u vi komprenas ke oni devas kapti la profesoron? Kaj vi trudas vin al mi kun viaj stulta<216>oj! Kreteno! <196><+>Kamarado Senhejmulo, tamen permesu<193> <196> diris la viza<217>o ru<217>i<217>ante, pa<173>ante malantaen kaj jam bedarante sian intervenon. <196><+>Ne, al vi mi permesos nenion, <196> kun kvieta malamo diris Ivano Nikolai<219>. Spasmo tordis liajn trajtojn, per la maldekstra mano li rapide trans<->prenis la kandelon el la dekstra, kaj lar<217>asvinge batis la kompateman viza<217>on sur la orelon. <218>i tiam oni ekhavis la ideon <216>eti sin sur Ivanon <196> kaj sin <216>etis. La kandelo estin<217>i<217>is, kaj la okulvitroj falintaj de la viza<217>o tuj frakasi<217>is sub la piedoj. Ivano eligis teruran batalkrion, tente adeblan e<219> sur la bulvardo, kaj sin defendis. <194>uti<217>ante de la tabloj tintis vazaro, <173>rikis virinoj. Dum la kelneroj ligis la poeton per vi<173>tukoj, en la vestejo la brigestro interparolis kun la pordisto. <196><+><218>u vi vidis, ke li estas en kalsono? <196> trankvile demandis la pirato. <196><+>Sed Ar<219>ibaldo Ar<219>ibaldovi<219>, <196> malkura<217>e respondis la pordisto, <196> kiel mi povis lin ne enlasi, li estas ja membro de MASSOLIT! <196><+><218>u vi vidis, ke li estas en kalsono? <196> ripetis la pirato. <196><+>Tamen Ar<219>ibaldo Ar<219>ibaldovi<219>, <196> la viza<217>o de la pordisto i<217>is purpura, <196> kion mi devis fari? Mi komprenas ja, sur la verando sidas sinjorinoj <193> <196><+>Ne temas pri sinjorinoj, la sinjorinojn tio ne interesas, <196> respondis la pirato cindrigante la pordiston per la rigardo, <196> tio la milicion interesas! Homo en subvestoj povas trafiki sur la stratoj de Moskvo nur en unu kazo: se lin akompanas milicianoj, kaj nur al unu loko: en la miliciejon! Kaj vi kiel pordisto devas scii, ke rimarkinte tian homon vi devas tuj fajfi. <218>u vi adas tion? La malesperi<217>inta pordisto perceptis venantajn de la verando tumulton, tintadon de frakasata vazaro kaj in<173>rikojn. <196><+>Nu, kion mi faru pri vi pro tio? <196> demandis la flibustro. La viza<217>o de la pordisto i<217>is tifkolora, la okuloj vitri<217>is. Al li <173>ajnis, ke la nigrajn harojn, nun dislime kombitajn, <219>irkavolvis flama silko. Malaperis la sur<219>emizo kaj la frako, super la lar<217>a leda zono montri<217>is pistoltenilo. La pordisto imagis sin pendumita <219>e la antatopjardo. Per siaj okuloj li vidis sian propran elbu<173>igitan langon kaj la senvivan kapon falintan sur la <173>ultrojn, li e<219> ekadis la ondopladon sub la ferdeko. La pordisto sentis siajn genuojn moli<217>i. Sed <219>i tiam la flibustro lin indulgis kaj estingis sian akran rigardon. <196><+>Atentu, Nikolao, tio estis la lasta fojo. Tian pordiston bezonas neniu restoracio, prefere i<217>u pre<217>eja gardisto. <196> Dirinte tion la brigestro komandis precize, klare, lakone: <196> Panteleon el la bufedejo. Milicianon. Protokolon. Veturilon. Al la psikiatria. <196> Li aldonis: <196> Fajfu! Post kvaronhoro la konsternita publiko en la restoracio, sur la bulvardo kaj en la fenestroj de la domoj <219>irkaantaj la <217>ardenon vidis Panteleon, la pordiston, milicianon kaj la poeton Gruntin porti el la Gribojedova pordego junan viron, vinditan kvaza pupo, kiu, superver<173>ite je larmoj, sufokate de ili, kra<219>adis, speciale celante al Gruntin, kaj hurlis: <196><+>Merdulo! La <173>oforo, kolermiena, startigis la motoron de sia kamiono. Apude fiakristo incitadis sian <219>evalon, frapis <217>in sur la gropon per la siringkolora brido kaj kriis: <196><+>Jen kur<219>evalo! Mi jam veturigis al la psika! <218>irkae zumis la hom'amaso, komentante la senprecedencan okaza<216>on. Resume, estis malgracia, hida, tenta, triviala skandalo, kiu fini<217>is nur post ol la kamiono forportis de la Gribojedova pordego la malfeli<219>ulon Ivano Nikolai<219> kun la miliciano, Panteleo kaj Gruntin. @CHAPITRO = <218>apitro 6 @CHAPTER TITLE = Skizofrenio, kiel jam dirite Kiam en la akceptejon de la fama psikiatria kliniko, anta nelonge konstruita sur riverbordo apud Moskvo, pa<173>is viro kun pinta barbeto kaj surhavanta blankan kitelon, estis la unua kaj duono en la nokto. Tri subflegistoj senforlase rigardis Ivanon sidi sur la kanapo. Apude estis la ekstreme ekscitita poeto Gruntin. La vi<173>tukoj, per kiuj antae estis ligita Ivano, amase ku<173>is sur tiu sama kanapo. La manoj kaj piedoj de Ivano estis liberaj. Vidante enveni la blankkitelan homon Gruntin pali<217>is, tusis kaj nekura<217>e diris: <196><+>Bonan vesperon, doktoro. La kuracisto kapoklinis al Gruntin, tamen rigardante ne lin sed Ivanon. Tiu sidis senmove, kolermiena, kuntirinte la brovojn, kaj neniel reagis je la enveno de la kuracisto. <196><+>Jen, doktoro, <196> ekparolis Gruntin, ial flustre, timeme rigardetante Ivanon, <196> la famega poeto Ivano Senhejmulo<193> kaj<_><193> nu, ni timas, <219>u tio povas esti la drinkuldeliro<193> <196><+><218>u li multe drinkadis? <196> tradente demandis la kuracisto. <196><+>Ne, li ja drinkadis, sed ne tiom ke<193> <196><+><218>u li <219>asas blatojn, ratojn, diabletojn a <173>telkurantajn hundojn? <196><+>Ne, <196> tremeris Gruntin, <196> mi vidis lin hiera kaj hodia matene. Li estis tute sana<193> <196><+>Kial li estas en kalsono? <218>u vi prenis lin el la lito? <196><+>Li, doktoro, tiel vestite venis restoracion<193> <196><+>Ah ha, ah ha, <196> tre kontente diris la kuracisto, <196> nun, kial tiu skrapvundo? <218>u estis interbatado? <196><+>Li falis de barilo, poste en la restoracio frapis iun<193> kaj aliajn<193> <196><+>Jes, jes, jes, <196> diris la kuracisto kaj turnis sin al Ivano: <196> Bonan vesperon! <196><+>Saluton, sabotulo! <196> kolere kaj late respondis Ivano. Gruntin tiom konfuzi<217>is, ke li e<219> ne kura<217>is rigardi al la <217>entila kuracisto. Tamen tiu neniel ofendi<217>is, per rutine facila movo li demetis la okulvitrojn, levinte la kitelbaskon li <173>ovis ilin en la glutean po<173>on kaj demandis Ivanon: <196><+>Kiom vi a<217>as? <196><+>Iru vi <219>iuj al la diablo, finfine! <196> insulteme kriis Ivano kaj turnis sin flanken. <196><+>Kial vi koleras? <218>u mi diris al vi ion malagrablan? <196><+>Mi a<217>as dudek tri jarojn, <196> ekscitite ekparolis Ivano, <196> kaj mi oficiale plendos kontra vi <219>iuj. Kaj speciale pri vi, vipurido, <196> li aparte sciigis al Gruntin. <196><+>Kaj pri kio vi volas plendi? <196><+>Pri tio ke min, sanan homon, oni kaptis kaj perforte trenis en frenezulejon! <196> kolerege respondis Ivano. <218>i tiam Gruntin atente rigardis Ivanon kaj glacii<217>is: absolute nenia frenezo estis en ties okuloj. El febraj, kiaj ili estis en Gribojedovo, ili i<217>is denove klaraj. <174>Terure!<175> <196> konsternite pensis Gruntin, <174><173>ajnas, ke li fakte estas tute normala! A<200>, kia misa<216>o! Nu <217>uste, kial do ni venigis lin <219>i tien? Normala, tute normala, nur la muzelo estas disgratita <193><175> <196><+>Tie estas, <196> trankvile diris la kuracisto sidi<217>ante sur blankan tabureton kun brila piedo, <196> ne frenezulejo sed kliniko, kaj senbezone neniu vin retenos <219>i tie. Ivano Nikolai<219> rigardis lin nekredeme, tamen grumblis: <196><+>Dankon al Dio! Finfine trovi<217>is iu normala inter la idiotoj, el kiuj la pleja estas la maltalenta sentagulo Sa<219>jo! <196><+>Kiu estas tiu maltalenta Sa<219>jo? <196> demandis la kuracisto. <196><+>Jen li staras! <196> respondis Ivano kaj montris al Gruntin per la malpura fingro. Tiu ru<217>i<217>is pro indigno. <174>Jen estas lia danko!<175> <196> pensis Gruntin amare, <196> <174>pro <219>iuj miaj zorgoj! Nu vera kanajlo!<175> <196><+>Psikologie li estas tipa kulako, <196> ekparolis Ivano, al kiu ial ur<217>is senmaskigi Gruntinon, <196> sed li zorge kamuflas sin proleto. Rigardu lian fastan fizionomion kaj komparu <217>in kun la sonoraj versoj kiujn li verkis por la Unuamaja Festo! He-he-he<|><193> <174>la flagoj flirtu!<175> kaj <174>la kantoj flugu!<175> <196> sed vi rigardu en lian internon, kion li pensas, vi skui<217>os! Gruntin estis ru<217>a, spiris malfacile kaj pensis nur pri tio, ke li revarmigis sur sia brusto serpenton, ke li zorgis pri homo, kiu fakte montri<217>is malica malamiko. La plej <219>agrena estis, ke oni nenion povus fari: ja oni ne disputas kontra homo mense malsana! <196><+>Kial do oni venigis vin <219>i tien? <196><+>Ah, la diablo ilin prenu, tiujn sencerbulojn! Ili min kaptis, ligis per iuj <219>ifonoj kaj <216>etis en la kamionon! <196><+>Permesu vin demandi, kial vi venis en la restoracion en nuraj subvestoj? <196><+>Neniom mirinda afero, <196> respondis Ivano, <196> mi min banis en Moskvo-rivero, nu, oni dume forkondukis miajn vestojn, kaj anstatae lasis <219>i tiun a<219>a<216>on. Mi ne povis ja nuda iri tra Moskvo, <219>u? Mi surmetis la lasitan, <219>ar mi devis kiel eble plej rapide atingi Gribojedovon. La kuracisto demande rigardis al Gruntin kaj tiu malserene murmuris: <196><+>Tio estas la nomo de la restoracio. <196><+>Ah ha, <196> diris la kuracisto, <196> kaj kial vi tiom hastis? <218>u pro iu negoca rendevuo? <196><+>Konsiliston mi <219>asas, <196> respondis Ivano kaj maltrankvile rigardis <219>irkaen. <196><+>Kiun konsiliston? <196><+><218>u vi konas Berliozon? <196><+><218>u la komponiston? Ivano <219>agreni<217>is. <196><+>Kial do komponiston? Ah, tiu, ne, ne lin! La komponisto estas samnomulo de Mi<219>jo Berlioz. Gruntin neniom deziris ion diri, tamen li devis klarigi: <196><+>Berlioz, la sekretario de MASSOLIT, pereis <219>i vespere sub tramo <219>e la Patriar<200>a lageto. <196><+>Ne babila<219>u pri tio, kion vi ne scias! <196> koleri<217>is Ivano kontra Gruntin, <196> ne vi sed mi <219>eestis tie! Li intence lin surreligis! <196><+><218>u pu<173>is? <196><+>Kial do "pu<173>is"? <196> incitate de <219>ies malkomprenemo ekkriis Ivano, <196> tia ulo ne bezonas pu<173>i! Li scipovas tiajn trukojn, ke oni sin gardu! Li anticipe sciis, ke Berlioz trafos sub tramon. <196><+><218>u iu krom vi vidis tiun konsiliston? <196><+><190>uste tio estas la mis<173>anco, ke nur mi kaj Berlioz. <196><+>Ah ha. Do, kion vi entreprenis, por kapti la murdinton? <196> <219>i tiam la kuracisto sin turnis kaj <216>etis rigardon al virino en blanka kitelo sidanta flanke <219>e la skribotablo. La virino prenis formularon kaj komencis <217>in plenigi. <196><+>Mi entreprenis jen kion. En kuirejo mi prenis kandelon<193> <196><+><218>u <219>i tiun? <196> demandis la kuracisto almontrante la disrompitan kandelon, kiu kun la ikoneto ku<173>is sur la tablo anta la virino. <196><+>Jes, <217>in, kaj<193> <196><+>Kaj kial la ikoneto? <196><+>Hm, la ikoneto<193> <196> Ivano ru<217>i<217>is, <196> <217>uste la ikoneto pleje ilin timigis, <196> li refoje montris al Gruntin per la fingro, <196> sed estas tia cirkonstanco, ke li, la konsilisto, nu, mi diru malka<173>e, li<193> interkomunikas kun la malsankta potenco<193> kaj nudmane lin kapti maleblas. La subflegistoj ial malkrucigis la brakojn kaj e<219> pli atente observis Ivanon. <196><+>Jes ja, <196> plu parolis Ivano, <196> li interkomunikas! La fakto estas nerefutebla. Li proprapersone parolis kun Poncio Pilato. Kaj ne gapu min tiel! Mi diras certa<216>on. <218>ion li vidis, kaj la balkonon, kaj la palmojn. Resume, li estis <219>e Poncio Pilato, tion mi garantias. <196><+>Nu, nu, pluen<193> <196><+>Do, mi alpinglis la ikoneton sur la bruston kaj kuris<193> <218>i tiam horlo<217>o batis dufoje. <196><+>Oh ho! <196> ekkriis Ivano sin levante de la kanapo, <196> jam estas la dua, kaj mi <219>i tie perdas kun vi la tempon! Pardonon, kie estas telefono? <196><+>Lasu lin al la telefono, <196> ordonis la kuracisto al la subflegistoj. Ivano kaptis la adilon, kaj dume la virino mallate demandis Gruntinon: <196><+><218>u li estas edzi<217>inta? <196><+>Fralo, <196> timigite respondis Gruntin. <196><+><218>u sindikatano? <196><+>Jes. <196><+><218>u tie estas la milicio? <196> kriis Ivano en la adilon, <196> milicio, <219>u? Kamarado de<216>oranto, tuj aran<217>u, ke oni sendu kvin motorciklojn kun mitralo por kapti alilandan konsiliston. Kion? Venu min kunpreni, mi mem veturos kune<193> Parolas la poeto Senhejmulo el la frenezulejo<193> Diru vian adreson, <196> li flustris al la kuracisto metinte la manon sur la mikrofonon, poste en <217>in kriis: <196> <218>u vi askultas? Ha lo!.. Skandala<216>o! <196> subite kriegis Ivano kaj <216>etis la adilon kontra la muro. Poste li turnis sin al la kuracisto, prezentis al tiu la manon kaj seke diris <174><217>is revido<175> kun evidenta intenco foriri. <196><+>Permesu, kien vi volas iri? <196> ekparolis la kuracisto fikse rigardante Ivanon en la okulojn, <196> tiom malfrue, en nuraj subvestoj<193> Vi malbone fartas, restu <219>e ni! <196><+>Lasu min trairi, <196> diris Ivano al la subflegistoj, barintaj anta li la vojon al la pordo. <196> <218>u vi lasos min a ne?! <196> per terura vo<219>o kriis la poeto. Gruntin ektremis; la virino premis butonon en la tablo, kaj sur ties vitran supra<216>on elsaltis brila skatoleto kaj ampolo. <196><+><218>u tiel? <196> Ivano sova<217>e rigardis <219>irkaen kvaza <219>askaptito, <196> bonege! Adia!.. <196> kaj li <216>etis sin kap'antae en la fenestrokurtenon. Adi<217>is knalo, sed la nerompebla vitro malanta la kurteno eltenis kaj je la sekva momento Ivano baraktis en la manoj de la subflegistoj. Li stertoris, penis mordi, kriis: <196><+>Jen kiajn vitretojn vi havas do en la fenestroj!.. Lasu! Lasu do! Injektilo ekbrilis en la manoj de la kuracisto, la virino per unu ektiro for<173>iris la trivitan manikon de la zonbluzo kaj neine forte <219>irkapremis la brakon. Ekodoris je etero, Ivano moli<217>is en la manoj de la kvar homoj kaj la lerta kuracisto profitis la momenton kaj enpikis la injektonadlon en lian brakon. Oni tenis Ivanon ankora kelkajn sekundojn, poste sidigis lin sur la kanapon. <196><+>Banditoj! <196> li kriis saltlevi<217>ante de la kanapo, sed oni tuj lin residigis. Apena lasite li denove ekstaris, sed <219>i foje mem sin mallevis sur la kanapon. Kelkan tempon li silentis kaj sova<217>ete rigardis <219>irkaen, poste subite oscedis, poste kolere ridetis. <196><+>Do, malliberigita, <196> li diris, ankorafoje oscedis, subite ku<173>i<217>is, la kapon li metis sur la kusenon, infane <173>ovis la pugnon sub la vangon kaj murmuris dormeme, sen kolero: <196> Estu do tiel<193> vi mem suferos pro tio. Vi estas avertitaj, faru kion vi volas. Min nun pleje interesas Poncio Pilato<193> Pilato<193> <196> <219>i tiam li fermis la okulojn. <196><+>Banon, la cent dek sepan unulitan kaj flegiston por li, <196> ordonis la kuracisto surmetante la okulvitrojn. Gruntin refoje tremeris: blanka pordo subite malfermi<217>is, malanta <217>i vidi<217>is koridoro prilumata per bluaj noktolampoj. El la koridoro enruli<217>is tabulku<173>ejo sur ka<219>ukizitaj radoj, oni metis sur <217>in la kvieti<217>intan Ivanon, kaj li forveturis en la koridoron, kaj la pordo post li fermi<217>is. <196><+>Doktoro, <196> flustre demandis Gruntin, <196> <219>u efektive li estas malsana? <196><+>Ho jes, <196> respondis la kuracisto. <196><+>Kion li havas? La laca kuracisto rigardis Gruntinon kaj malvigle respondis: <196><+>Motora kaj parola eksciti<217>o<193> deliraj interpretoj<193> Probable skizofrenio. Kaj krome la alkoholismo<193> El la dirita de la kuracisto Gruntin komprenis, ke la aferoj de Ivano Nikolai<219> statas a<219>e, li profunde ekspiris kaj demandis: <196><+>Kaj kial li sen<219>ese parolas pri iu konsilisto? <196><+>Ver<173>ajne li vidis iun, kiu forte impresis lian konfuzitan menson. A li halucini<217>is<193> Post kelkaj minutoj la kamiono estis forportanta Gruntinon al Moskvo. Heli<217>is, kaj la lumo de la ankora ne mal<173>altitaj <173>oseaj lampoj estis jam senutila kaj malagrabla. La <173>oforo koleris pri la fu<173>ita nokto, sen<219>ese akcelis kaj la veturilo joris <219>e la vojturnoj. Jen la arbaro diskuris kaj restis ie malantae, la rivero for<173>ovi<217>is flanken, renkonte al la kamiono <173>uti<217>is <219>iaj ajna<216>oj: bariloj kun gardo<->budoj kaj lignostakoj, altegaj fostoj kaj mastoj kun treditaj izolbidoj, gruz'ama<->soj, tero striita per kanaloj <196> resume, oni sentis, ke <217>i, Moskvo, estas tute proksime, tuj post la vojturno, tuj <217>i surruli<217>os kaj inundos. Gruntin estis skuata kaj <173>ancelata, la <173>tipa<219>o sur kiu li sidis <219>iumomente provis el sub li forsalti. La restoraciaj vi<173>tukoj, kiujn la miliciano kaj Panteleo <216>etis en la <173>ar<217>ujon anta ol forveturi per la trolebuso, glitadis sur la tuta <173>ar<217>oplato. Gruntin komencis ilin kolekti, sed tuj kolere eksplodis: <174>La diablo zorgu pri ili! Kial mi baraktu <219>i tie, kiel idioto!<175>, piedpu<173>is ilin malataen kaj <219>esis atenti ilin. La animstato de la veturanto estis horora. Pli kaj pli klare evidenti<217>is, ke la vizito en la domon de mal<217>ojo lasis en li doloran spuron. Gruntin provis kompreni, kio lin turmentas. <218>u la koridoro kun la bluaj lampoj, glui<217>inta al la memoro? <218>u la penso, ke nenia malfeli<219>o estas pli granda ol perdi la racion? Jes, certe, anka <219>i tio. Sed <219>i tio, finfine, kvankam malgaja, estas nur <217>enerala<216>o. Estas ankora io alia. Kio do? La ofendo, jen kio. Jes, la ofendaj vortoj, kiujn Senhejmulo <216>etis rekte en lian viza<217>on. Kaj gravas ne tio, ke ili estis insultaj, sed tio, ke ili esprimas la veron. La poeto ne plu rigardis <219>irkaen, nun li fikse rigardis la tremantan malpuran plankon, ion balbutis, lamentis ron<217>ante sin mem. Jes, liaj versa<216>oj<193> Li a<217>as jam tridek tri jarojn! Ververe, je kio li povas esperi? Li plu verkados po kelkajn versa<216>ojn jare. <196> <218>u <217>is la maljun-a<217>o? <196> Jes, <217>is la mal<->jun'a<217>o. Kion do li atingos per tiuj versa<216>oj? <218>u la gloron? <174>Kia stulta<216>o! Almena vin mem ne trompu! Nenian gloron atingos tiu, kiu verkas fu<173>ajn versojn. Kial ili estas fu<173>aj? Veron, veron li diris!<175> <196> senindulge vipadis sin Gruntin, <196> <174>mi kredas je nenio el tio, kion mi verkas!<175> La nerastenianta poeto <173>anceli<217>is, la planko sub li <219>esis tremi. Gruntin levis la kapon kaj vidis, ke li jam delonge estas en Moskvo, ke en Moskvo aroras, ke de sube priradiate, ore brilas nubo, ke la kamiono haltis retenate en veturilkolumno anta la turno al la bulvardo, kaj ke apud li staras sur piedestalo metala homo, klininta la kapon kaj indiferente rigardanta la bulvardon. Strangaj pensoj <173>prucis en la kapo de la malsani<217>inta poeto. <174>Jen ekzemplo de vera bo<173>ancemo<193><175> <196> Gruntin plenstature sin levis kaj per la mano minacis la pace starantan metalan homon, <174><219>io ajn kion li entreprenis, <219>io ajn, kio lin trafis, <219>io evidenti<217>is bona por li, <219>io kontribuis al lia gloro! Sed kion do valoran li kreis? Mi trovas nenion<193> <218>u estas io ekster<->ordinara en la vortoj: Sur<219>iele nigras nuboj? Mi ne perceptas!.. Hazardo, nura hazardo!<175> <196> malice konkludis Gruntin kaj sentis la kamionon movi<217>eti sub li, <174>Pafis, pafis al li la blankgvardiano, pafis kaj frakasis lian femuron kaj lin senmortigis<193><175> La kolumno ekmovi<217>is. Post kelkaj du minutoj la poeto, tute malsana kaj e<219> maljuni<217>inta, eniris la verandon de Gribojedovo. <190>i jam malplenis. Nur en angulo societo estis findrinkanta, en <217>ia mezo klopodis konatulo, Varietea anoncisto, kun verto<219>apeto sur la kapo kaj <219>ampanglaso da Abrau en la mano. Ar<219>ibaldo Ar<219>ibaldovi<219> tre afable bonvenigis la poeton, kaj oni tuj malembarasis lin je la malbenindaj vi<173>tukoj. Se Gruntin ne estus tiom turmentita en la kliniko kaj sur la kamiono, li ver<173>ajne plezurus rakontante pri la akcepto en la kliniko kaj ornamante sian raporton per elpensitaj detaloj. Sed nun la rakontado lin tedis, kaj krome, malgra sia malobservemo, nun, post la torturo en la kamiono, li unuafoje pli atente rigardis la viza<217>on de la pirato kaj komprenis, ke kvankam tiu demandadas pri Senhejmulo kaj e<219> ekkrias <174>aj-aj-aj!<175>, tamen fakte la sorto de Ivano estas al li tute seninteresa, kaj li neniom kompatas Senhejmulon. <174>Kaj prave! Bravulo!<175> <196> pensis Gruntin kun cinika, memdetrua malico, kaj rompinte la rakonton pri la skizofrenio li petis: <196><+>Ar<219>ibaldo Ar<219>ibaldovi<219>, aran<217>u por mi iom da vodko<193> La pirato kompate mienis, flustris: <196><+>Mi komprenas<193> tuj<193> <196> kaj li gestis al kelnero. Post kvaronhoro Gruntin, <217>ibeti<217>inte super vimbo, sidis tute sola, drinkis glason post glaso, klare konsciante kaj agnoskante, ke nenio en lia vivo estas riparebla, ke al li restas nur forgeso. La poeto fu<173>is sian nokton dum aliaj festenis, kaj nun li sciis, ke <217>in maleblas reteni. Sufi<219>is levi la kapon disde la lampo al la <219>ielo por kompreni, ke la nokto pasis kaj ne revenos. La kelneroj hastis fortirante la tukojn de la tabloj. La katoj, vagantaj <219>irka la verando, mienis matenece. Sur la poeton nehaltigeble ruli<217>egis la tago. @CHAPITRO = <218>apitro 7 @CHAPTER TITLE = La misa lo<217>ejo Se je la veninta mateno al Ste<219>jo Latronov estus dirite: <174>Ste<219>jo! Tuj levu vin el la lito, alie oni vin pafmortigos!<175>, li respondus per langvora, apena adebla vo<219>o: <174>Pafmortigu, faru lapla<219>e, mi min ne levos<175>. Ja e<219> malpli ol elliti<217>i <196> <173>ajnis al li, ke e<219> malfermi la okulojn li ne povas, <219>ar apena li tion farus, tuj ekbrilegus fulmo kaj lia kapo rompi<217>us en pecojn. En tiu kapo resonegis peza sonorilo, inter la okulgloboj kaj la fermitaj palpebroj flosis brunaj makuloj kun fajre verda bordero, kaj super <219>io li sentis nazon, kaj en la nazo <173>ajnis implikita muziko de ia trudi<217>ema gramofono. Li stre<219>is sian memoron, sed rememori<217>is nur unu afero, ke, probable hiera kaj nesciate kie, li staris kun bu<173>tuko en la mano kaj provis kisi sinjorinon, promesante viziti <173>in je la sekva tago <217>uste je la dek dua horo. La sinjorino tion malakceptis, <173>i ripetadis: <174>Ne, ne, mi ne estos hejme!<175>, sed Ste<219>jo persistis pri sia ideo: <174>Spit, mi venos!<175> Kiu estis la sinjorino, kioma horo estis nun, de kioma tago kaj de kiu monato <196> <219>io <219>i senspure forvi<173>i<217>is el lia konscio, kaj <196> la plej malbona afero <196> li ne povis kompreni, kie li estas. Li provis determini almena la lastan kaj por tio li pene disigis la kunglui<217>intajn palpebrojn de la maldekstra okulo. En la duonlumo li vidis ion malhele brileti. Finfine Ste<219>jo rekonis la plenstaturan spegulon kaj komprenis, ke li ku<173>as surdorse en sia lito, tio estas en la ekse juvelistvidvina lito, en la dormo<219>ambro. <218>i tiam li sentis tian pu<173>egon en la kranio, ke li fermis la okulojn kaj ek<217>emis. Ni klarigu la diritan. Ste<219>jo Latronov, direktoro de la teatro Varieteo, rekonscii<217>is je tiu mateno en sia hejmo, en la apartamento kiun li okupis kun la forpasinto Berlioz, en granda ses'eta<217>a domo kiu krampoforme etendi<217>is la la strato Sadovaja. Endas diri, ke tiu apartamento n-ro 50 jam delonge havis la reputacion se ne tute malbonan, do almena strangan. Anta du jaroj <217>i ankora apartenis al la vidvino de la juvelisto de Fouger<171>. Anna Francevna de Fouger<171>, estiminda kaj tre negocema sinjorino kvindekjara, tri <219>ambrojn el la kvin ludonis al du lo<217>antoj: la familinomo de unu estis, se ni ne eraras, Belomut, tiu de la dua ne konservi<217>is. Nu, anta du jaroj en la lo<217>ejo komenci<217>is neklarigeblaj fenomenoj: el <217>i senspure malaperis homoj. En iu ripoztago la apartamenton vizitis miliciano, li elvenigis en la anta<219>ambron la duan lo<217>anton (kies familinomo perdi<217>is) kaj diris, ke tiu estas petata por unu minuto veni al la miliciejo por tie ion subskribi. La lo<217>anto ordonis al Anfisa, la malnova kaj fidela mastrumistino de Anna Francevna, respondi al la eventualaj telefonvokoj ke li revenos post dek minutoj, kaj li foriris kun la <217>entila blankganta miliciano. Tamen ne nur post dek minutoj li ne revenis sed neniam ajn li revenis. La plej mirinda estis tio, ke, evidente, kun li malaperis anka la miliciano. La pia, a, se diri la tutan veron, la supersti<219>a Anfisa sen <219>irkafrazo deklaris al sia <219>agrenita mastrino, ke tio estas sor<219>o, ke <173>i bonege scias, kiu forportis la lo<217>anton kaj la milicianon, sed antanokte <173>i malvolas diri tion. Do, estas sciate, ke unu fojon komenci<217>inte la sor<219>o i<217>as nehaltigebla. La dua lo<217>anto malaperis, kiom ni memoras, lunde, kaj je la merkredo malaperis, kvaza englutite de la tero, Belomut <196> kvankam, verdire, <219>e aliaj cirkonstancoj. Kiel kutime, je la mateno venis la atomobilo por veturigi lin al la oficejo, sed poste <217>i neniun reportis kaj mem neniam reaperis. La afliktego kaj la teruro de Mme Belomut estis nepriskribeblaj. Sed, ho ve, amba ne daris longe. En tiu sama nokto, reveninte kun Anfisa de la vilao, kiun Anna Francevna ial haste vizitis, <173>i jam ne trovis civitaninon Belomut en la lo<217>ejo. Pli ol tio: la pordoj de amba <219>ambroj, kiujn okupis la geedzoj Belomut, estis sigelitaj. Iel-tiel pasis du tagoj. Je la tria tago Anna Francevna, kiu dum la lastaj diurnoj suferis je sendormeco, same haste forveturis al la vilao<193> <218>u necesas diri, ke <173>i ne revenis! Restinte sola, Anfisa satploris kaj enliti<217>is post la unua horo nokte. Ne estas sciate, kio okazis pri <173>i poste, sed la najbaroj el aliaj apartamentoj rakontis, ke el la n-ro 50 la tutan nokton adi<217>is klakbruoj kaj ke <217>is la mateno en <217>iaj fenestroj helis la elektra lumo. Matene oni eksciis, ke anka Anfisa malaperis! Pri la malaperintoj kaj pri la malbenita lo<217>ejo la domanoj dum longa tempo rakontadis <219>iajn legendojn, kiel ekzemple tiu, ke la magra kaj pia Anfisa portis sur sia velkinta brusto <173>aman saketon kun dudek kvin grandaj briliantoj, kiuj apartenis al Anna Francevna. Ke en la hejtligna <173>edo de la vilao, kiun haste vizitis Anna Francevna, tute meme malkovri<217>is nekalkulebla trezoro en formo de tiaj samaj briliantoj kaj caraj ormoneroj<193> Kaj tiel plu en la sama <217>enro. Nu, kion ni ne scias certa, pri tio ni ne responsas. Tiel a alie, sed la apartamento restis vaka kaj sigelita nur unu semajnon, post kio tien enlo<217>i<217>is: la forpasinto Berlioz kun sia edzino kaj tiu sama Ste<219>jo, anka kun sia edzino. Tute nature, apena ili sin instalis en la malbenita lo<217>ejo, tuj komenci<217>is <219>iaj misa<216>oj. Nome, dum unu monato malaperis amba edzinoj. Sed <219>i tiuj ne senspure. Pri la edzino de Berlioz estis rakontate, ke oni vidis <173>in en <215>arkovo kun baledestro, dum pri la edzino de Ste<219>jo oni diris, ke <173>i reaperis <219>e Bo<216>edomka kie, la kla<219>o, la direktoro de Varieteo, profitante sian sennombran konataron, per iu artifiko sukcesis havigi al <173>i <219>ambron en plurfamilia apartamento, tamen sub la kondi<219>o, ke neniam <173>i proksimi<217>u al la domo <219>e Sadovaja<193> Do, Ste<219>jo ek<217>emis. Li volis voki la mastrumistinon Grunjo kaj postuli de <173>i piramidonon, sed li tuj komprenis, ke tio estas stulta<216>o<193> ke nature, Grunjo ne uzas piramidonon. Li provis ser<219>i helpon de Berlioz, dufoje li <217>emvokis: <174>Mi<219>jo<193> Mi<219>jo<193><175> sed, vi mem tion komprenas, li ne ricevis respondon. En la lo<217>ejo regis absoluta silento. Movinte la piedfingrojn Ste<219>jo konstatis, ke li ku<173>as en <173>trumpetoj; per tremanta mano li palpis sian femuron por kompreni, <219>u li surhavas anka pantalonon, sed <219>i tion li ne sukcesis kompreni. Finfine, konvinki<217>inte ke li estas forlasita kaj sola, ke li povas kalkuli je nenies helpo, li decidis sin levi, kiom ajn grandan superhoman fortostre<219>on li devus fari. Ste<219>jo disigis la kunglui<217>intajn palpebrojn kaj per la spegulo li vidis sin homo kun distazita hararo, kun <173>velinta, nigrastopla viza<217>o, kun sinkintaj okuloj, surhavanta malpuran <219>emizon kun kolumo kaj kravato, kalsonon kaj <173>trumpetojn. Tia li vidis sin en la spegulo, kaj apud la spegulo li vidis nekonatan viron, nigre vestitan, kun nigra bereto. Ste<219>jo sidi<217>is sur la lito kaj kiel eble plej multe elorbitigis la sango<-><173>velajn okulojn gapante al la nekonato. Tiu rompis la silenton, dirante per peza basa vo<219>o kaj kun fremdlingva prononcmaniero la jenajn vortojn: <196><+>Bonan tagon, simpatiega Stefano Bogdanovi<219>! Esti<217>is pazo, post kiu per terura fortostre<219>o Ste<219>jo igis sin eldiri: <196><+>Kion vi volas? <196> kaj konsterni<217>is ne rekoninte sian vo<219>on. La vorton kion li prononcis soprane, vi sonis base kaj pri volas li tute fiaskis. La nekonato afable rikanetis, eligis grandan oran po<173>horlo<217>on kun brilianta triangulo sur la kovrilo, lasis <217>in sonorigi dek unu batojn kaj diris: <196><+>La dek unua. Do, <217>uste unu horon mi atendas vian veki<217>on, <219>ar vi fiksis nian rendevuon por la deka <219>e vi. Jen mi estas! Ste<219>jo palpe trovis sian pantalonon sur se<217>o apud la lito kaj flustris: <196><+>Pardonu<193> <196> surmetinte la pantalonon li rake demandis: <196> Bonvolu diri, kiu vi estas? Paroli estis por li malfacile. <218>e <219>iu vorto li sentis pinglon enpiki<217>i en lian cerbon, kazante inferan doloron. <196><+>Kiel do? E<219> mian nomon vi forgesis? <196> ridetis la vizitanto. <196><+>Pardonon<193> <196> stertoris Ste<219>jo sentante sin ri<219>igata je nova post<->drinka simptomo: al li <173>ajnis, ke la planko apud la lito ien fori<217>is, kaj ke tuj, la kapon malsupren, li impetos al <219>iuj diabloj en la inferon. <196><+>Kara Stefano Bogdanovi<219>, <196> sagace ridetante diris la nekonato, <196> piramidono vin ne helpos. Sekvu la sa<217>an maksimon de la antikvuloj: similan kuracu per simila. La sola rimedo kiu povas vin revivigi estas du glasetoj da vodko kun varma kaj spica alman<217>a<216>o. Ste<219>jo estis ruzulo, kaj malgra sia tuta misfarto li komprenis, ke trovite en tia stato li prefere <219>ion konfesu. <196><+>Verdire, <196> li komencis grandpene movante la langon, <196> hiera mi iome<->te<193> <196><+>E<219> ne vorton plu! <196> respondis la vizitanto kaj facilmove de<173>ovis sin kun la brakse<217>o flanken. Ste<219>jo rond'okule gapis al la malgranda tablo, kie sur pleto estis aran<-><217>ita matenman<217>o: blanka pano, premita kaviaro en vazeto, marinitaj noblaj boletoj sur telero, malgranda kaserolo kaj fine, vodko en la ampleksa juvelistvidvina karafo. Precipe frapis Ste<219>jon tio, ke la karafo estis nebultegita pro malvarmo. Cetere, tio estis facile komprenebla, ja <217>i staris en la gargarpelveto plen<173>topita je glacio. Resume, la tuta aran<217>o estis plej konvena kaj kompetenta. La nekonato ne lasis la miregon de Ste<219>jo kreski <217>is patologia<216>o, tre lerte ver<173>inte al li duonglaseton da vodko. <196><+>Kaj vi? <196> pepis Ste<219>jo. <196><+>Kun plezuro! Per la tremsaltanta mano Ste<219>jo portis la glaseton al la lipoj, la nekonato malplenigis la sian per unu gluto. Ma<219>ante pecon de kaviaro Ste<219>jo trapu<173>is la vortojn: <196><+>Kial do vi<193> alman<217>etu! <196><+>Dankon, mi neniam alman<217>as, <196> respondis la nekonato kaj duan fojon plenigis la glasetojn. La kaserolo i<217>is malfermita, <217>i entenis kolbasetojn en tomata saco. Kaj jen disi<217>is la malbeninda verdo anta la okuloj, la vortoj i<217>is prononceblaj kaj, plej grave, Ste<219>jo rememoris kelkajn cirkonstancojn. Nome, ke la afero hiera estis <219>e S<200>odnja, en la vilao de la ske<219>isto <215>ustov, kien tiu <215>ustov veturigis Ste<219>jon per taksio. Li e<219> rememoris, kiel la taksio estis prenata apud M<171>tropole, tie ankora <219>eestis tiu <196> aktoro li estas a io simila<193> kun portebla gramofono. Jes, jes, jes, tio estis en la vilao! La gramofono ja hurligis <219>iujn hundojn de la <219>irkaejo. Nur la sinjorino kiun Ste<219>jo volis kisi restis neklarigita<193> La diablo scias, kio <173>i estas<193> <219>u en la radiofonio <173>i laboras, <219>u ne. Do, la hierao komencis iom post iom malobskuri<217>i, tamen nun Ste<219>jon multe plie interesis la aferoj hodiaaj, inter ili la apero de la nekonato en lia dormo<219>ambro, kaj ankora kun man<217>o kaj vodko. Jen kion dezirindus klarigi! <196><+>Nu, mi esperas ke nun vi rememoris mian nomon, <219>u? Ste<219>jo nur hontigite ridetis kaj senhelpe disigis la brakojn. <196><+>Tamen! Mi vidas, ke hiera post la vodko vi trinkis portvinon! Karulo, ja tion fari ne decas! <196><+>Mi volus peti vin ke tio restu inter ni, <196> ka<216>olmiene diris Ste<219>jo. <196><+>Ho, certe, certe! Sed pri <215>ustov, evidente, mi ne responsas. <196><+><218>u vi lin konas? <196><+>Hiera mi dum mallonga tempo lin vidis en via oficejo, nu, unu supra<216>a rigardo sur lian viza<217>on sufi<219>as por kompreni, ke li estas malnobla, <219>ikanema, senprincipa, pugolekema kanajlo. <174>Precizege!<175> pensis Ste<219>jo frapite de tiom trafa, <217>usta kaj konciza karakteriza<216>o de <215>ustov. Jes, la hierao estis rekonstrui<217>anta el malgrandaj pecetoj, sed maltrankvilo ne forlasis la direktoron de Varieteo. Nome, en la <216>usa tago fakis grandega nigra truo. Pardonon, sed <219>i tiun berethavan nekonaton Ste<219>jo tutcerte ne vidis hiera en sia oficejo. La vizitanto rimarkis lian embarason, impone diris: <196><+>Voland, profesoro pri nigra magio, <196> kaj rakontis <219>ion de la ko<->menco. Hiera posttagmeze li venis en Moskvon el la eksterlando, tuj vizitis Ste<219>jon kaj ofertis sian gastludon en Varieteo. Ste<219>jo telefonis al la Moskvoregiona komisiono pri la spektakloj kaj akordigis la aferon (Ste<219>jo pali<217>is kaj mirigite palpebrumis), subskribis kontrakton kun profesoro Voland pri sep elpa<173>oj (Ste<219>jo gape malfermis la bu<173>on) kaj interkonsentis kun Voland, ke por priparoli kelkajn detalojn tiu venu al li hodia matene je la deka horo<193> Do, li venis! Veninte li trafis la mastrumistinon Grunjo, kiu klarigis al li ke <173>i mem <216>us venis, ke <173>i <219>i tie ne lo<217>as, ke Berlioz ne estas hejme, kaj se la vizitanto volas paroli al Stefano Bogdanovi<219>, tiam li mem iru en la dormo<219>ambron. Stefano Bogdanovi<219> dormegas tiom profunde, ke <173>i ne kapablas lin veki. Vidinte la staton de Latronov, la artisto sendis Grunjon al la plej proksima nutrovendejo por a<219>eti la vodkon kaj la man<217>on, al la apoteko por la glacio kaj<193> <196><+>Permesu ke mi al vi kviti<217>u, <196> tute frakasite <217>emis Ste<219>jo kaj ser<219>is sian biletujon. <196><+>Fi, lasu tiun bagatelon! <196> ekkriis la gastludanto kaj rifuzis plu diskuti <219>i tion. Do, la vodko kaj la man<217>o klari<217>is, kaj tamen Ste<219>jo plu mienis plej mizere: absolute nenion li memoris pri la kontrakto, kaj je sia kapo li garantius, ke <219>i tiun Volandon li hiera ne vidis. <215>ustov estis, jes, sed Voland ne estis. <196><+>Permesu <216>eti rigardon sur la kontrakton, <196> mallate petis Ste<219>jo. <196><+>Bonvolu<193> Ste<219>jo rigardis sur la paperon kaj rigidi<217>is. <218>io estis bon'orda. Unue, lia propramana adaca parafo! <218>e la flanko, oblikva skriba<216>o de la mano de la financa direktoro Rimskij, permesanta antapagi al la artisto Voland dekmil rublojn el la tridek kvin mil rubloj <173>uldotaj al li pro la sep elpa<173>oj. Kaj super <219>io, la ricev'atesto de Voland, ke la dekmil rublojn li jam enspezis! <174>Kion do <219>i tio signifas?<175> pensis la malfeli<219>a Ste<219>jo, kaj <219>io ekturni<217>is anta liaj okuloj. <218>u komenci<217>is jam la sinistraj memorbre<219>oj? Tamen memkomprene, post ol la kontrakto estis prezentita, plu lasi vidi sian miron estus rekte maldeca. Ste<219>jo petis la gaston pri minuta forpermeso, kaj sur la <173>trumpetoj kuris en la anta<219>ambron al la telefono. Kurante li kriis kuirejen: <196><+>Grunjo! Tamen neniu respondis. Tiam li <216>etis rigardon al la pordo de la kabineto de Berlioz, situanta apud la anta<219>ambro, kaj <219>i tiam, la la rutina dirmaniero, li haltis kvaza alfor<217>ite al sia loko: sur la anso de la pordo li vidis <173>nuron kun grandega sigelo. <174>Saluton!<175> iu pafkriis en lia kapo, <174>Mankis nur <219>i tio!<175> Nun liaj pensoj ruli<217>is la duobla relvojo, sed, kiel <219>iam dum katastrofo, samdirekte kaj <217>enerale la diablo scias kien. La tutan konfuzegon en la kapo de Ste<219>jo malfacilas prezenti. Unue estis la diabla<216>o pri la nigra bereto, malvarma vodko kaj la neimagebla kontrakto <196> kaj nun, bonvolu vidi, krom <219>io <219>i ankora la sigelo sur la pordo! Rakontu al iu ajn ke Berlioz ion tian faris <196> ja neniu <217>in kredos, nu neniu! Sed la sigelo, jen <217>i estas! Hm<193> <218>i tiam en lia cerbo ekzumis plej malagrablaj penseta<219>oj pri la artikolo kiun li <196> doma<217>a koincido! <196> anta kelkaj tagoj trudis al Berlioz por publikigo en lia revuo. Verdire, tute stulta artikolo! Kaj tute fu<173>a, kaj la pago mizera<193> La rememoron pri la artikolo tuj sekvis la rememoro pri dubinda interparolo, okazinta, kiom li memoris, la dudek kvaran de aprilo vespere, <217>uste tie, en la man<217>o<219>ambro, kiam Ste<219>jo vesperman<217>is kun Berlioz. Nu, nature, striktasence tiun <219>i interparolon oni ne povus kvalifi dubinda (tian Ste<219>jo neniam akceptus), sed <217>i estis interparolo pri malnecesa temo. Tute libere, civitanoj, oni povus pri tio ne paroli. Tutcerte, anta la sigelo oni povus rigardi <217>in bagatelo, sed nun, kun la sigelo<_><193> <174>A<200>, Berlioz, Berlioz!<175> bolis la pensoj en la cerbo de Ste<219>jo, <174>Ja <219>i tion mi ne povas enkapigi!<175> Sed nun ne estis tempo por mal<217>ojado, kaj Ste<219>jo diskis la numeron de la kabineto de Rimskij, financa direktoro de Varieteo. La situacio estis tikla: unuflanke, la alilandano povus ofendi<217>i ke Ste<219>jo lin kontrolas post ol li prezentis la kontrakton, kaj alflanke, paroli al la financa direktoro estis tre malfacile. Nu fakte, oni ja ne povus lin demandi: <174>Diru, <219>u mi faris hiera kontrakton je tridek kvin mil rubloj kun profesoro pri nigra magio?<175> Tute maltaga demando! <196><+>Jes! <196> en la adilo eksonis la akra, malagrabla vo<219>o de Rimskij. <196><+>Bonan tagon, Gregoro Danilovi<219>, <196> mallate ekparolis Ste<219>jo, <196> telefonas Latronov. Jen kia afero<193> hm<193> hm<193> <219>e mi sidas tiu<193> he<193> artisto Voland<193> Do<193> mi volis demandi, kio estas pri la hodiaa vespero? <196><+>Ah, la nigra magiisto? <196> respondis Rimskij en la adilo, <196> la afi<173>oj tuj venos. <196><+>Ah ha, <196> diris Ste<219>jo per malforta vo<219>o, <196> do, <217>is<193> <196><+><218>u balda vi venos? <196> demandis Rimskij. <196><+>Post duonhoro, <196> respondis Ste<219>jo kaj, pendiginte la adilon, li premis sian brulantan kapon per la manoj. A<200>, kia fiega rezultas a<219>a<216>o! Kio okazis pri la memoro, civitanoj? Kio? Tamen plu restadi en la anta<219>ambro estus mal<217>entile, kaj Ste<219>jo rapide faris planon: li <219>iel ka<173>u sian nekredeblan memortruon, kaj nun anta <219>io li ruze paroligu la alilandanon, kion do <219>i tiu intencas hodia prezenti en la al Ste<219>jo konfidita Varieteo? Ste<219>jo sin forturnis de la aparato kaj en la anta<219>ambra spegulo, jam delonge ne purigata de la maldiligenta Grunjo, li klare vidis strangan stangofiguran longulon kun nazumo (a<200>, se Ivano Nikolai<219> estus tie! Li tuj estus rekoninta la ulon!). Nu, la homo speguli<217>is kaj malaperis. Alarmite, Ste<219>jo pli atente rigardis tra la anta<219>ambro kaj duafoje li ricevis ekpu<173>on, <219>ar en la spegulo pasis grandega nigra virkato kaj same malaperis. Por unu momento lia koro ekhaltis, li <173>anceli<217>is. <174>Kio do estas <219>i tio?<175> li pensis, <174><219>u mi frenezi<217>as? De kie venas tiuj spegulbildoj?!<175> Rigardante tra la anta<219>ambro li timigite kriis: <196><+>Grunjo! Kial <219>e ni vagas kato? Kiel <217>i trafis <219>i tien? Kaj la alia ulo?<175> <196><+>Trankvili<217>u, Stefano Bogdanovi<219>, <196> respondis vo<219>o, tamen ne tiu de Grunjo, sed la vo<219>o de la gasto el la dormo<219>ambro, <196> la kato estas mia. Ne nervozumu. Koncerne al Grunjo, <173>i ne estas <219>i tie, mi sendis <173>in al Vorone<216>, <173>ia naski<217>loko, <219>ar <173>i plendis, ke vi jam delonge retenas <173>ian ferion. Tiuj vortoj estis tiom surprizaj kaj absurdaj, ke Ste<219>jo decidis, ke li misadis. Tute konsternite li trotetis en la dormo<219>ambron kaj stupori<217>is sur la sojlo. Liaj haroj movi<217>etis kaj sur lia frunto ekbrilis malgrandaj <173>vitgutetoj. La gasto ne plu estis sola en la dormo<219>ambro, nun li havis kompanion. La duan brakse<217>on okupis la individuo kiun Ste<219>jo <216>us viziis en la anta<219>ambro. Nun li estis klare videbla: plumsimilaj lipharoj, unu vitro de la nazumo briletas, la alia mankas. Sed en la <219>ambro estis io ankora pli malbona: sur la juvelistvidvina puftabureto sen<217>ene duonku<173>a<219>is iu tria, nome, la timige granda nigra kato, tenanta en unu piedo glaseton da vodko kaj en la alia, forkon kun alpikita fungo marinita. La lumo, e<219> sen tio magra en la dormo<219>ambro, komencis estingi<217>i anta la okuloj de Ste<219>jo. <174>Estas do tiel ke oni frenezi<217>as<175> li pensis kro<219>ante sin je la pordokadro. <196><+>Mi vidas, karega Stefano Bogdanovi<219>, ke vi estas iom surprizita, <219>u? <196> demandis Voland la klakantan per la dentoj direktoron de Varieteo. <196> Tamen la afero estas neniom mirinda. Tio estas mia sekvantaro. <218>e tiuj vortoj la kato eltrinkis sian vodkon kaj la mano de Ste<219>jo glitis la la pordokadro malsupren. <196><+>Nu, mia sekvantaro bezonas lokon, <196> darigis Voland, <196> tiel ke unu el ni estas troa en la lo<217>ejo. Al mi <173>ajnas ke tiu troa estas <217>uste vi! <196><+>Ili, ili estas troa! <196> kaprovo<219>e kunkantis la kvadratita longulo, parolante pri Ste<219>jo en la lakeeca pluralo. <196> <190>enerale dum la lasta tempo ili nekredeble porkumas. Ili drinkas, misuzas sian pozicion por mal<219>astadi kun la virinoj, en la ofico ili faras nenion, nek povas ion fari, <219>ar ili nenion ajn komprenas pri la tasko al ili komisiita. Al la superuloj ili <216>etas polvon en la okulojn! <196><+>La ofican aton li misuzas! <196> hipokrite aldonis la kato ma<219>ante la fungon. Kaj <219>i tiam, dum Ste<219>jo, tute sinkinte sur la plankon, per senforta mano gratis la pordokadron, okazis la kvara, lasta apero en la lo<217>ejo. Rekte el la plenstatura spegulo eliris malalta sed eksterordinare lar<217>a<-><173>ultra individuo, kun bul<219>apelo sur la kapo kaj kun elbu<173>igita kojnodentego hidiganta jam sen tio mirinde mallogan fizionomion. Krome, lia hararo estis fajre ru<217>a. <196><+><190>enerale, <196> li enmiksi<217>is en la konversacion, <196> mi ne komprenas, kiel li povis i<217>i direktoro, <196> la rufulo parolis pli kaj pli nazsone, <196> li tiom same estas direktoro, kiom mi estas episkopo! <196><+>Vi ne similas episkopon, Azazello, <196> rimarkis la kato prenante al si kolbaseton sur la teleron. <196><+>Ja <217>uste pri tio mi parolas, <196> nazvo<219>is la rufulo kaj, sin turninte al Voland, li respekte aldonis: <196> Permesu, messire, lin ekspedi al <219>iuj diabloj? <196><+>Hu<173>!! <196> subite sputis la kato hirtigante sian hararon. Kaj la dormo<219>ambro ekturni<217>is <219>irka Ste<219>jo, lia kapo pu<173>i<217>is kontra la pordokadro kaj svenante li pensis: <174>Mi mortas<193><175> Sed li ne mortis. Kiam li malfermetis la okulojn, li vidis sin sidanta sur io <173>tona. <218>irka li adi<217>is kontinua bruo. Bone malferminte la okulojn li vidis, ke bruas la maro, e<219> pli ol tion, ke ondo balancas tuj sub liaj piedoj, resume, ke li sidas sur la pinto de moleo, ke sub li lazuras brilanta maro, kaj malantae sur la montoj etendi<217>as bela urbo. Ste<219>jo ne sciis, kiel konvenas konduti en similaj okazoj. Li levis sin sur la tremantajn gambojn kaj iris sur la moleo al la bordo. Sur la moleo staris viro, li fumis kaj kra<219>adis en la maron. Ste<219>jon li rigardis per sova<217>aj okuloj kaj <219>esis kra<219>i. Tiam Ste<219>jo faris jenon: li surgenui<217>is anta la nekonata fumulo kaj diris: <196><+>Mi vin petegas, diru, kiu estas tiu urbo? <196><+>Ne malbone! <196> diris la senkora fumulo. <196><+>Mi ne estas ebria, <196> rake protestis Ste<219>jo, <196> mi estas malsana, io min trafis, mi estas malsana<193> Kie mi estas? Kiu estas tiu urbo? <196><+>Nu, Jalto<193> Ste<219>jo milde ekspiris, sinkis sur la flankon, lia kapo pu<173>i<217>is kontra la varma pavimero de la moleo. La konscio lin forlasis. @CHAPITRO = <218>apitro 8 @CHAPTER TITLE = Duelo inter profesoro kaj poeto <190>uste je la momento, kiam la konscio forlasis Ste<219>jon en Jalto, do proksimume duonhoron anta la tagmezo, <217>i revenis al Ivano Nikolai<219> Senhejmulo, veki<217>inta post profunda kaj longdara dormo. Kelkan tempon li pripensis, kiamaniere li trafis en tiun nekonatan <219>ambron kun blankaj muroj, kun mirinda noktotablo el helkolora metalo kaj kun blanka kurteno, malanta kiu estis divenebla la jam alta suno. Ivano skuis la kapon, konvinki<217>is, ke <217>i ne doloras, kaj rememoris, ke li estas en sanigejo. Tiu penso sekvigis post si la rememoron pri la morto de Berlioz, <219>i foje sen kazi troan emociegon. Satdorminte, nun li estis pli trankvila kaj pensis pli klare. Iom da tempo li ku<173>is senmova en la purega, mola kaj komforta risortmatraca lito, poste li rimarkis apud si sonorilbutonon. Pro la natura inklino senbezone tu<173>i la objektojn, Ivano <217>in premis. Li atendis esti<217>i ian sonoradon a analogan fenomenon, sed okazis io tute alia. Super la pieda parto de la lito ekhelis diafana cilindro, sur kiu estis skribite: Trinki. Kelkajn momentojn <217>i restis senmova, poste komencis turni<217>i <217>is aperis la skriba<216>o Flegistino. Nature, la in<217>enia cilindro tre impresis Ivanon. La vorton Flegistino anstatais la skriba<216>o Voku la doktoron. <196><+>Hm<193> <196> grumblis Ivano, ne sciante, kion li faru pri la cilindro. Lin helpis hazardo: je la vorto Vickuracistino li duan fojon premis la butonon. Responde la cilindro mallate tintetis, haltis, estingi<217>is, kaj en la <219>ambron venis rondeta, simpatia virino en pura blanka kitelo; <173>i diris al Ivano: <196><+>Bonan matenon! Konsidere la cirkonstancojn Ivano ju<217>is tiun saluton malkonvena kaj ne respondis. Ja sanan homon oni en<173>losis en frenezulejo, kaj nun ankora <173>ajnigas, ke tio estas normala! Dume la virino, sen <173>an<217>i sian afablan mienon, per unu butonpremo forigis la kurtenon supren, kaj la <219>ambron, tra grandma<173>a, la plankon atinganta, maldika fera krado, inundis suno. Malanta la krado montri<217>is balkono, plue la bordo de serpentanta rivero kaj, sur la transa bordo, gaja pin'arbaro. <196><+>Bonvolu preni vian banon, <196> invitis la virino, kaj sub <173>iaj manoj dis<-><173>ovi<217>is la flanka muro, malka<173>ante banejon kaj bonege ekipitan klozeton. Ivano, kvankam li estis decidinta ne interparoli kun la virino, tamen ne povis sin reteni kaj, rigardante la lar<217>an akvostrion torenti en la banujon el brilanta krano, li diris ironie: <196><+>Oh ho! Kiel en M<171>tropole! <196><+>Ho ne, <196> fiere respondis la virino, <196> multe pli bone. Tian instala<216>on vi ne trovus e<219> eksterlande. Kuracistoj kaj sciencistoj speciale venas por ekskursi en nia kliniko. <218>iun tagon nin vizitas alilandaj turistoj. La vortoj alilandaj turistoj rememorigis al Ivano la hieraan konsiliston. Li malsereni<217>is, rigardis la virinon el sub la kuntiritaj brovoj kaj diris: <196><+>Alilandanoj<193> Kiel vi <219>iuj adoras la alilandajn turistojn! Sen atenti, ke inter ili estas ja <219>iaj subjektoj. Mi mem hiera konati<217>is kun unu, tiu estis luksa ekzemplero! Li estis komenconta sian rakonton pri Poncio Pilato, sed li mem sin retenis, komprenante, ke la virinon tio ne koncernas, ke tutegale lin helpi <173>i ne povas. Sin lavinte Ivano ricevis <219>ion, kion viro bezonas post bano: gladitan <219>emizon, kalsonon, <173>trumpetojn. E<219> pli ol tio: malferminte <173>rankon, la virino montris internen kaj demandis: <196><+>Kion vi deziras surmeti: kitelon a pi<216>amon? Perforte katenite al sia nova lo<217>ejo, Ivano preska eksvingis la manojn anta la familiareco de la virino kaj senvorte li pu<173>is per la fingro pi<216>amon el punca fusteno. @BODY TEXT - = Post tio Ivano Nikolai<219> i<217>is kondukita tra senhoma kaj silenta koridoro en kolosdimensian kabineton. Decidinte rigardi ironie <219>ion renkontatan en tiu mirinde ekipita establa<216>o, li en sia menso tuj baptis la ejon kuirejo fabriko. @BODY TEXT - = La metaforo ne estis maltrafa. Tie staris <173>rankoj kaj malgrandaj vitro<173>ranketoj kun brilaj nikelizitaj instrumentoj; eksterordinare komplikaj se<217>oj, iaj dikventraj lampoj kun hele radianta lum<173>irmilo, sennombraj flakonoj kaj fioloj, kaj gasbekoj, kaj konduktiloj, kaj de neniu konataj aparatoj. En la kabineto tri homoj sin okupis pri Ivano: du virinoj kaj unu viro, <219>iuj vestitaj blanke. Anta <219>io oni kondukis Ivanon en angulon, al malgranda tablo, kun evidenta intenco eldemandi iujn informojn. Ivano pripensis sian situacion. Anta si li havis tri vojojn. Tre logis la unua: sin <216>etegi sur la lampojn kaj ceterajn uma<216>ojn, ilin disfrakasi al <219>iuj diabloj kaj tiel esprimi sian proteston kontra la arbitra izolado. Sed la hodiaa Ivano jam konsiderinde diferencis de la hieraa Ivano, kaj la unuan vojon li <216>u<217>is dubinda: li riskis plifirmigi onian opinion, ke li estas furioze freneza. Tial li rezistis al la tento. Estis dua vojo: tuj komenci la rakonton pri la konsilisto kaj Poncio Pilato. Tamen la hieraa sperto montris, ke lian rakonton oni ne kredas a komprenas <217>in iel mise. Do, anka tiun vojon li rezignis decidinte elekti la trian: sin fermi en fiera silento. Pri tio li ne tute sukcesis, <219>ar vole-nevole li devis respondi <196> kvankam avare kaj malafable <196> al granda serio da demandoj. Oni eldemandis absolute <219>ion pri lia antaa vivo, inklude kiam kaj kiel li malsanis je skarlatino anta proksimume dek kvin jaroj. Surbaze de liaj respondoj unu el la blanke vestitaj virinoj plenskribis tutan pa<217>on, turnis la folion kaj pasis al la demandado pri la parencoj de Ivano. Komenci<217>is speco de litanio: kiuj mortis, kiam kaj kial, <219>u drinkis, <219>u suferis je veneraj malsanoj kaj tiel plu. Fine oni petis Ivanon rakonti pri la hieraa okazo <219>e la Patriar<200>a lageto, <219>i foje sen tro tedi lin per demandado kaj sen miri pri la nova<216>oj koncerne Poncion Pilaton. La virino cedis Ivanon al la blanke vestita viro, kiu traktis lin tute alimaniere kaj pri nenio lin demandis. La viro mezuris lian temperaturon, palpis al li la pulson, rigardis en liajn okulojn uzante specialan lampon. Poste la alia virino venis helpi la viron, ili pikis Ivanon, kvankam sen lin dolorigi, per io en la dorson, per la tenilo de martelo ili desegnis iajn signojn sur la hato de lia brusto, frapis liajn genuojn per marteletoj saltigante liajn krurojn, pikis lian fingron kaj prenis kelkajn sangogutojn, pikis en la kubutfaldon, <219>irkametis iajn ka<219>ukajn brakringojn<193> Ivano nur amare ridetis en sia interno meditante, kiel stulte kaj mizere <219>io okazis. Ja oni nur pensu! Provi averti <219>iujn pri la dan<217>ero minacanta de la nekonata konsilisto, <219>ion fari por lin kapti, kaj atingi nenion pli bonan ol esti venigita en misteran kabineton por rakonti <219>iajn sensenca<216>ojn pri sia onklo Pe<219>jo, kiu lo<217>is en Vologda kaj drinkis kiel funelo. Fine ili lasis Ivanon trankvila. Li i<217>is rekondukita en sian <219>ambron, kie li ricevis tason da kafo, du mole kuiritajn ovojn kaj blankan panon kun butero. Man<217>inte kaj trinkinte <219>ion ricevitan Ivano decidis atendi renkonton kun ia estro de la establa<216>o por finfine igi tiun <219>efon unue, atenti lian kazon, kaj due, respekti la juston. Lia atendo ne estis longa. Balda post la matenman<217>o la pordo de lia <219>ambro subite malfermi<217>is kaj tra <217>i envenis amaso da blankkitelaj homoj. Anta <219>iuj iris viro a<217>anta proksimume kvardek kvin jarojn, razita zorge, kiel aktoro, kun afabla, kvankam tre penetranta rigardo kaj <217>entilaj manieroj. Rilate al li la tuta sekvantaro sin tenis kun grandaj atento kaj respekto, tial lia enveno estis tre solena. <174>Kiel Poncio Pilato!<175> pensis Ivano. Jes, sendube li estis la <219>efo. Li sidigis sin sur tabureton, la ceteraj restis stare. <196><+>Doktoro Stravinskij, <196> li prezentis sin afable rigardante Ivanon. <196><+>Bonvolu, Aleksandro Nikolai<219>, <196> nelate diris iu surhavanta flegitan barbeton, kaj donis al la <219>efo la folion pri Ivano, dense kovritan je skriba<216>oj. <174>Jam plenforman dosieron ili fabrikis!<175> pensis Ivano. La <219>efo per rutine rapida rigardo konsultis la folion, akompanante la legadon per kelkaj <174>Ah ha<193> ah ha<175>, kaj inter<173>an<217>is kun sia sekvantaro kelkajn frazojn en malvaste konata lingvo. <174>Kaj kiel Pilato, li parolas latine<193><175> malgaje pensis Ivano. <218>i tiam li ekskui<217>is pro vorto trafinta lian adon, <217>i estis la vorto skizofrenio <196> ho ve, hiera jam prononcita de la malbeninda alilandano <219>e la Patriar<200>a lageto, kaj hodia <216>us ripetita de profesoro Stravinskij. <174>Ja anka <219>i tion li sciis!<175> angore pensis Ivano. La <219>efo <173>ajnis akceptinta por si la regulon: pri <219>io konsenti, <217>oji pri <219>io al li dirata, kaj esprimi tiun mensostaton per <219>iuokaza ripetado de <174>brave, brave<193><175> <196><+>Brave! <196> li diris, redonis al iu la folion kaj turnis sin al Ivano: <196> Vi estas poeto, <219>u? <196><+>Jes, poeto, <196> malserene respondis Ivano, kaj la unuan fojon en sia vivo li subite eksentis ian neklarigeblan abomenon kontra la poezio; anka la rememoro pri siaj propraj versa<216>oj ial estis al li malagrabla. Kun grimaco de malkontento li siavice demandis: <196><+>Vi estas profesoro, <219>u? Stravinskij respondis per komplezeme <217>entila kapoklino. <196><+>Kaj <219>i tie vi estas la <219>efo, <219>u? <196> darigis Ivano. Stravinskij denove sin klinis. <196><+>Mi devas kun vi paroli, <196> signifoplene diris Ivano Nikolai<219>. <196><+>Pro tio mi venis <219>i tien, <196> respondis Stravinskij. <196><+>Jen pri kio temas, <196> komencis Ivano, sentante ke venis lia horo, <196> oni misprezentas min kiel frenezulon, neniu volas min askulti!.. <196><+>Ho ne, ni askultos vin plej atente, <196> serioze kaj trankvilige diris Stravinskij, <196> kaj neniel toleros ke oni misprezentu vin kiel frenezulon. <196><+>Do, askultu: hiera mi renkonti<217>is kun mistera persono, eble alilandano, kiu antasciis la morton de Berlioz kaj mem vidis Poncion Pilaton. La sekvantaro silente kaj senmove askultis la poeton. <196><+>Pilaton? <218>u la samtempanon de Jesuo Kristo? <196> demandis Stravinskij observante Ivanon tra duonfermitaj palpebroj. <196><+><190>uste tiun. <196><+>Ah ha, <196> diris Stravinskij, <196> kaj tiu Berlioz pereis sub tramo, <219>u? <196><+>Certe, hiera mi estis tie, <219>e la Patriar<200>a, <217>uste kiam lin surveturis la tramo. Do, tiu enigma civitano<193> <196><+><218>u la konatulo de Poncio Pilato? <196> demandis Stravinskij, sendube dotita je eminenta komprenpovo. <196><+><190>uste li, <196> konfirmis Ivano ekzamenante la viza<217>on de Stravinskij, <196> do, li antavidis, ke Anjo jam lasis disflui la sunfloran oleon <193> kaj <217>uste tie li glitstumblis! Kiel pla<219>as al vi <219>i tio? <196> signifoplene mienis Ivano, esperante per siaj vortoj fari grandan efekton. Sed la efekto ne okazis, kaj Stravinskij tre simple demandis: <196><+>Kio estas tiu Anjo? La demando iom konfuzis Ivanon, li grimacetis. <196><+>Anjo nun tute ne gravas, <196> li diris nervoze, <196> la diablo scias, kio <173>i estas. Simple ulino de Sadovaja. La grava estas, ke li jam antae, <219>u vi komprenas, antae li sciis pri la sunflora oleo! <218>u vi min komprenas? <196><+>Tre bone mi vin komprenas, <196> serioze respondis Stravinskij kaj, tu<173>etinte per la fingroj la genuojn de la poeto li aldonis: <196> Ne eksciti<217>u kaj darigu. <196><+>Mi darigas, <196> diris Ivano, penante sin agordi al la tono de Stravinskij, <219>ar el sia malfeli<219>a sperto li jam sciis, ke nur trankvilo povas lin helpi, <196> do tiu terura individuo (li prezentas sin konsilisto) havas ian ekster<->ordinaran povon<193> Ekzemple, kiam oni lin postkuras, neniel eblas lin atingi. Krome, kun li estas duopo, kaj anka <217>i ne estas malforta, kvankam en alia maniero: longulo kun rompitaj vitroj, kaj nekredeble granda virkato meme voja<217>anta per tramo. Krome, <196> de neniu haltigate, Ivano parolis kun kreskantaj persvademo kaj ardo, <196> li proprapersone estis sur la balkono <219>e Poncio Pilato, tio estas absolute certa. <218>io <219>i ja ne estas normala, <219>u? Necesas ilin aresti, aliel li estigos nepriskribeblajn malfeli<219>egojn! <196><+>Tial do vi volas, ke oni lin arestu, <219>u? <218>u <217>uste mi vin komprenis? <196> demandis Stravinskij. <174>Li estas inteligenta<175> pensis Ivano. <174>Endas agnoski, ke anka inter la inteligencianoj oni fojfoje trovas neordinare inteligentajn kapojn. Negi tion estus eraro!<175> Li respondis: <196><+>Tute <217>uste! Kiel do mi ne volu, vi mem pripensu! Kaj dume oni min perforte retenas <219>i tie, pu<173>as lampon en la okulojn, min banigas, pri onklo Pe<219>jo demandas <219>iajn ajna<216>ojn!.. Kvankam li jam antalonge forlasis la mondon! <196><+>Nu, brave, brave, <196> reagis Stravinskij, <196> nun <219>io klari<217>is. Efektive, kial teni en la kliniko sanan homon? Do, bone. Mi tuj vin elhospitaligos se vi diros al mi, ke vi estas normala. Mi ne petas ke vi pruvu tion, simple diru. Do, <219>u vi estas normala? Esti<217>is absoluta silento. La dikulino, kiu matene zorgis pri Ivano, rigardis la profesoron kun pia admiro kaj Ivano ankorafoje pensis: <174>Decide, li estas inteligenta<175>. La propono de la profesoro al li tre pla<219>is, tamen, anta ol respondi, li tre intense, sulkiginte la frunton, <219>ion pripensis kaj fine firme deklaris: <196><+>Mi estas normala. <196><+>Do, bravege, <196> kun facili<217>o diris Stravinskij, <196> kaj <219>ar vi estas normala, ni rezonu logike. Ni konsideru vian hieraan tagon, <196> <219>i tiam li turnis la kapon kaj oni tuj donis al li la folion pri Ivano. <196> Ser<219>ante nekonatan homon, kiu sin prezentis al vi kiel personon akceptitan <219>e Poncio Pilato, vi plenumis hiera la sekvajn agojn, <196> Stravinskij komencis fleksi, unu post alia, siajn longajn fingrojn, rigardante jen sur la liston, jen al Ivano, <196> vi pendigis ikoneton sur la bruston. <218>u fakto? <196><+>Fakto, <196> malserene jesis Ivano. <196><+>Falante de barilo vi lezis vian viza<217>on. <218>u? Vi venis en restoracion tenante en la mano brulantan kandelon, en nuraj subvestoj, kaj en la restoracio vi iun batis. Oni vin ligis kaj veturigis <219>i tien. De <219>i tie vi telefonis al la miliciejo kaj petis sendi mitralojn. Poste vi provis <216>eti vin el la fenestro. <218>u? Nun venas la demando: <219>u eblas, tiel agante, iun kapti a arestigi? Nu, se vi estas homo normala, vi mem respondos: nepre ne. Vi volas eliri de <219>i tie, <219>u? Estu la via pla<219>o. Tamen permesu al mi vin demandi: kien vi iros de <219>i tie? <196><+>Al la milicio, nature, <196> respondis Ivano, <219>i foje malpli firme kaj iom konfuzite sub la rigardo de la profesoro. <196><+><218>u rekte de <219>i tie? <196><+>Jes ja. <196><+>Do, sen antae viziti vian hejmon, <219>u? <196> rapide demandis Stravinskij. <196><+>Por tio mi ne havas ja tempon! Dum mi faros vizitojn li for<173>teli<217>os! <196><+>Klare. Kaj pri kio vi unuavice parolos en la miliciejo? <196><+>Pri Poncio Pilato, <196> respondis Ivano Nikolai<219>, kaj liajn okulojn vualis malhela nebulo. <196><+>Do, bravege! <196> ekkriis Stravinskij konvinkite; sin turninte al la barbetulo li ordonis: <196> Teodoro Vasiljevi<219>, bonvolu elhospitaligi civitanon Senhejmulo kaj transportigu lin en la urbon. Sed la <219>ambron oni ne okupu, kaj ne necesas <173>an<217>i la littola<216>ojn. Post du horoj civitano Senhejmulo ree estos <219>i tie. Do, <196> li turnis sin al la poeto, <196> sukceson al vi mi ne deziras, <219>ar je tiu sukceso mi neniom kredas. <190>is la baldaa revido! <196> Li sin levis kaj lia sekvantaro movi<217>etis. <196><+>Kial mi ree estos <219>i tie? <196> maltrankvile demandis Ivano. La profesoro <173>ajnis atendi tiun demandon, li tuj residi<217>is kaj diris: <196><+>Tial, ke kiam vi en kalsono venos en miliciejon kaj deklaros, ke vi renkontis homon, kiu persone konis Poncion Pilaton, oni tuj reveturigos vin <219>i tien kaj vi denove trafos en <219>i tiun <219>ambron. <196><+>Kial temu pri kalsono? <196> demandis Ivano perplekse rigardante <219>irkaen. <196><+>Precipe pri Poncio Pilato. Tamen anka pri la kalsono. <218>ar la publikan hava<216>on ni reprenos kaj redonos al vi viajn vestojn. Nu, vi estis venigita <219>i tien en kalsono, kaj viziti vian lo<217>ejon vi neniel intencas, kvankam mi aludis al vi pri tio. Aldonu al tio Pilaton<193> kaj la kazo estas kompleta! <218>i tiam io stranga okazis pri Ivano Nikolai<219>. Lia volo <173>ajnis fendi<217>i, li sentis sin malforta kaj preta peti konsilon. <196><+>Kion do mi faru? <196> li demandis senkura<217>e. <196><+>Ah! Bravege, <196> respondis Stravinskij, <196> jen tre prudenta demando. Nun mi diros al vi, kio reale al vi okazis. Hiera iu forte vin timigis kaj konsternis per la rakonto pri Poncio Pilato kaj ceteraj aferoj. Nervozigite kaj tute ekster vi, vi kuras tra la urbo rakontante pri Poncio Pilato. Tute nature, oni prenas vin por frenezulo. Nur unu rimedo nun povas vin savi: plena kvieto. Kaj nepre vi devas resti <219>i tie. <196><+>Tamen necesas lin kapti! <196> jam petvo<219>e ekkriis Ivano. <196><+>Bone, sed kial vi mem <219>ion faru? Surpaperigu <219>iujn viajn suspektojn kaj akuzojn kontra tiu homo. Nenio estas pli facila ol transdoni vian deklaron al la kompetenta instanco kaj se, kiel vi opinias, temas pri krimulo, <219>io balda klari<217>os. Tamen mi metas la kondi<219>on, ke vi ne stre<219>u vian kapon, kaj provu malpli pensi pri Poncio Pilato. Homoj inventas plej ekster<->ordinarajn historiojn; nu, ne <219>iun oni kredu! <196><+>Komprenite, <196> decidmiene deklaris Ivano, <196> mi petas doni al mi plumon kaj paperon. <196><+>Donu al li paperon kaj mallongan krajonon, <196> ordonis Stravinskij al la dika virino; kaj al Ivano li diris: <196> Tamen mi konsilas al vi hodia nenion skribi. <196><+>Ne, hodia, nepre hodia, <196> maltrankvile ekkriis Ivano. <196><+>Nu, bone. Tamen ne lacigu la cerbon. Kion vi ne sukcesos fari hodia, tion vi faros morga. <196><+>Sed li eskapos! <196><+>Ho ne, <196> senhezite replikis la profesoro, <196> certe li ne eskapos, tion mi garantias. Kaj bone memoru, ke <219>i tie ni <219>iel vin helpos, kaj ke sen nia helpo vi nenion atingos. <218>u vi min adas? <196> li demandis kun subita emfazo kaj ekprenis amba manojn de Ivano Nikolai<219>. Tenante ilin en la siaj li longe, fikse rigardis Ivanon en la okulojn kaj ripetadis: <196> Ni helpos vin<193> ni helpos vin<193> <219>u vi min adas?<193> Ni helpos vin<193> Vi facili<217>os. <218>i tie estas kviete, trankvile<193> Ni helpos vin<193> Ivano Nikolai<219> subite oscedis, lia viza<217>o malstre<219>i<217>is. <196><+>Jes, jes, <196> li diris nelate. <196><+>Do, brave, <196> la sia kutimo konkludis Stravinskij kaj sin levis, <196> <217>is revido! <196> li premis la manon de Ivano kaj, jam elirante, li turnis sin al la barbetulo kaj diris: <196> Jes, la oksigenon ja provu<193> kaj la banojn. Post kelkaj momentoj Ivano ne plu vidis kontra si la profesoron nek lian sekvantaron. Malanta la fenestra dratreto, en la tagmeza sunlumo belis la <217>oja printempa pin'arbaro transborda, kaj pli proksime brilegis la rivero. @CHAPITRO = <218>apitro 9 @CHAPTER TITLE = Kerubjeva<216>oj Nikanoro Ivani<219> Nudokrudov, prezidanto de la lo<217>oasocio de la domo n-ro 302-bis <219>e la strato Sadovaja en Moskvo, kie lo<217>is la forpasinto Berlioz, ekde la <216>usa nokto inter la merkredo kaj la <216>ado estis en frenezigaj klopodoj de l' kapo <217>is piedoj. Kiel ni jam scias, je la noktomezo al la domo venis la komisiono en kies laboro partoprenis <220>eldibin, oni elvokis Nudokrudovon, informis lin pri la morto de Berlioz kaj de li akompanate iris en la apartamenton n-ro 50. Tie la komisiono plenumis sigeladon de la manuskriptoj kaj de la apartena<216>oj de la mortinto. Nek Grunjo, la mastrumistino, nek la frivola Latronov tiutempe estis en la apartamento. La komisiono sciigis al Nikanoro Ivani<219>, ke la manuskriptojn de la mortinto <217>i forportos por klasado, ke lia lo<217>ejo, tio estas tri <219>ambroj (la eksaj kabineto, salono kaj la man<217>o<219>ambro de la juvelistvidvino), transiras je la dispono de la lo<217>oasocio, ke la propra<216>oj de la mortinto restu en la indikita lo<217>ejo <217>is la heredontoj estos determinitaj. La informo pri la morto de Berlioz supernature rapide diskoni<217>is en la tuta domo, kaj <216>ade, de la sepa horo matene, asocianoj komencis telefoni al Nudokrudov kaj iom poste lin viziti por prezenti skribajn pretendojn je la lo<217>ejo de la forpasinto. Dum du horoj Nikanoro Ivani<219> akceptis tridek du tiajn skribajn deklarojn. Ili entenis petegojn, minacojn, kalumniojn, denuncojn, promesojn plenumi la riparojn je sia kostopago, atentigojn pri neeltenebla malvasteco kaj pri hororoj de lo<217>ado en unu apartamento kun banditoj. Aparte menciindas la animskua en sia artismo priskribo de forrabo, rekte en jak<->po<173>on, de pelmenoj pretigitaj por kuirado en la apartamento n-ro 31, du minacoj pri memmortigo kaj unu konfeso pri sekreta gravedo. Fojon post fojo oni vokis Nudokrudovon en la anta<219>ambron de lia apartamento, oni prenis lin je la maniko, ion flustris, palpebrumadis kaj promesis sin montri dankema. Tiu turmento daris la tutan matenon, <217>is nelonge post la tagmezo, kiam Nikanoro Ivani<219> eskapis el sia apartamento kaj provis rifu<217>i en la administrejo, apud la stratpordego; tamen rimarkinte gvatantojn <219>e la oficejo li fu<217>is anka de tie. Grandpene sin malembarasinte je kelkaj personoj, kiuj kuris post li tra la asfaltizita korto, la prezidanto sin ka<173>is en la sesa enirejo kaj suriris la kvinan eta<217>on, kie situis la malbenita apartamento n-ro 50. Sur la <173>tuparplaceto la dikulo Nudokrudov haltis por retrovi spiron, poste sonorigis, sed neniu malfermis. Li sonorigis duan fojon, poste trian, komencis grumbli kaj nelate sakri. Sed la pordo plu restis fermita. Lia pacienco krevis, kaj elpo<173>iginte la rezervan <173>losilfaskon administrejan, li per sia estrula mano malfermis la pordon kaj eniris. <196><+>Hej, mastrumistino! <196> kriis Nikanoro Ivani<219> en la duonlumo de la anta<219>ambro. <196> Kiu do estas via nomo<193> Grunjo, <219>u? <218>u vi estas for? Neniu respondis. Tiam Nudokrudov forigis la sigelon de la pordo de la kabineto, prenis el sia teko faldmezurilon kaj pa<173>is en la kabineton. Li faris ja pa<173>on en la kabineton sed haltis en surprizego <219>e la sojlo kaj e<219> ek<173>anceli<217>is. <218>e la tablo de la mortinto sidis nekonata civitano, maldika kaj longa, kun kvadratita jako, <216>okea kaskedo kaj nazumo<193> nu, tiu sama. <196><+>Kiu vi estas, civitano? <196> konsternite demandis Nudokrudov. <196><+>Ba! Nikanoro Ivani<219>! <196> kriegis la neatendita civitano per akra kaprotenoro kaj, salte ekstarinte, li salutis la prezidanton per subite trudita manpremo. Tamen tiu varma saluto neniel ravis Nudokrudovon. <196><+>Pardonon, <196> li ekparolis suspekteme, <196> kiu vi estas, civitano? <218>u vi estas oficialulo? <196><+>Ah, Nikanoro Ivani<219>, <196> ekkiris la nekonato per kore intima tono, <196> kio estas oficialulo kaj kio estas privatulo? <218>io <219>i dependas de la vidpunkto el kiu oni rigardas la aferon, <219>io <219>i, Nikanoro Ivani<219>, estas konvencia kaj malfirma. Hodia oni estas persono neoficiala, kaj morga, ek! <196> oficiala! Kaj anka la malo povas okazi, Nikanoro Ivani<219>, e<219> tre facile! Tiu konsidero neniom kontentigis la prezidanton de la domkomitato. Homo nature suspektema, li konkludis, ke la rezonanta anta li civitano <217>uste estas persono neoficiala, kaj ver<173>ajne, e<219> senokupa. <196><+>Tamen kio do vi estas? Kiu estas via familinomo? <196> pli kaj pli malmilde demandadis Nudokrudov kaj e<219> faris pa<173>on kontra la nekonaton. <196><+>Mia familinomo, <196> respondis la civitano neniom impresite de la severa tono de la prezidanto, <196> estu, ekzemple, Kerubjev. Interalie, <219>u vi dezirus iom man<217>eti, Nikanoro Ivani<219>? Tute senceremonie! <218>u konsentite? <196><+>Pardonon, <196> diris Nudokrudov indigni<217>ante, <196> pri kiaj man<217>etoj vi parolas <219>i tie? (Endas agnoski, ke bedarinde la prezidanto estis nature iom maldelikata.) Restadi sur la metraro de la mortinto estas malpermesite! Kion vi faras <219>i tie? <196><+>Bonvolu do sidi<217>i, Nikanoro Ivani<219>, <196> kria<219>is la civitano sen malpleja konfuzi<217>o kaj sin kurbigis prezentante se<217>on al Nudokrudov. Tute furiozi<217>inte, Nikanoro Ivani<219> repu<173>is la se<217>on kaj blekegis: <196><+><218>u vi diros finfine, kio vi estas? <196><+>Se vi deziras, mi havas la honoron plenumi la oficon de interpretisto <219>e la persono de alilandano rezidanta en <219>i tiu apartamento, <196> sin prezentis la civitano atribuinta al si la nomon de Kerubjev, kunklakigante la kalkanumojn de siaj neciritaj, ru<217>etaj <173>uoj. La bu<173>o de Nudokrudov lar<217>e malfermi<217>is. La estado de alilandano en tiu apartamento, kaj ankora kun interpretisto, konsistigis por li perfektan surprizon, tial li postulis eksplikon. La interpretisto volonte eksplikis. La alilanda artisto, sinjoro Voland, estis afable invitita de la direktoro de Varieteo, Stefano Bogdanovi<219> Latronov, lo<217>i en lia apartamento por la daro de siaj prezentadoj, do proksimume unu semajnon, pri kio Latronov <217>uste hiera skribis al Nikanoro Ivani<219>, petante lin registri la alilandanon por provizora lo<217>ado en la domo dum li mem, Latronov, forveturos en Jalton. <196><+>Nenion ajn li al mi skribis, <196> en granda miro diris la prezidanto. <196><+>Nu, tamen vi fosu en via teko, Nikanoro Ivani<219>, <196> mielvo<219>e proponis Kerubjev. Nudokrudov levetis la <173>ultrojn, malfermis la tekon kaj trovis tie la leteron de Latronov. <196><+>Kiel povis okazi, ke mi tute pri <217>i forgesis? <196> stultamiene rigardante la malfermitan koverton murmuris la prezidanto. <196><+>Ordinara afero, kara Nikanoro Ivani<219>, tute ordinara afero! <196> ek<219>irpis Kerubjev. <196> Distri<217>emo, distri<217>emo, kaj trolaci<217>o, kaj hipertensio, nia kara amiko Nikanoro Ivani<219>! Mi mem estas terure distri<217>ema. Iun tagon, <219>e pokaleto, mi rakontos al vi kelkajn faktojn el mia biografio, vi krevos de rido! <196><+>Kiam do Latronov forveturos al Jalto? <196><+>Jam, jam li forveturis! <196> ekkriis la interpretisto, <196> li, pardonon, jam ruli<217>egas! La diablo scias, kie li jam estas! <196> la brakoj de Kerubjev turni<217>is kvaza aloj de venta muelejo. Nudokrudov deklaris, ke li devas vidi la alilandanon, sed la interpretisto respondis rifuze: absolute maleble. Li estas okupita. Li dresas la katon. <196><+>La katon, se vi deziras, mi povas al vi montri. Tion Nikanoro Ivani<219> malakceptis, kaj la interpretisto tuj prezentis al li surprizan sed tre interesan proponon. Konsidere ke sinjoro Voland nepre malvolas lo<217>i en hotelo, kaj krome, ke lo<217>ospacon li kutimas havi vasta, <219>u la lo<217>oasocio konsentos lui al li, <217>uste por unu semajno, tio estas por la daro de liaj prezentadoj en Moskvo, la tutan apartamenton, do anka la <219>ambrojn de la mortinto? <196><+>Por li tio ja estas egala, por la forpasinto, <196> flustre <173>u<173>is Kerubjev, <196> ja konsentu, Nikanoro Ivani<219>, li tiun <219>i lo<217>ejon jam ne bezonas, <219>u? Iom perplekse Nudokrudov ob<216>etis, ke normale la alilandanoj devas lo<217>i en M<171>tropole, neniel en privataj lo<217>ejoj<193> <196><+>Ja mi diras al vi, <196> arde flustris Kerubjev, <196> li estas kapricema kiel mil diabloj! La sinjoro malvolas! La sinjoro mal<173>atas la hotelojn! Jen <217>is kie mi ilin havas, tiujn turistojn alilandajn! <196> intimtone plendis Kerubjev, pu<173>ante la dikfingron en sian vejnozan gor<217>on, <196> nekredeble, kiom da malbona sango al mi ili faris! Enlasite en la landon, tia ulo a <219>ion prispionas, kiel plej fia kanajlo, a per siaj kapricoj tute fortrivas oniajn nervojn: tio <219>i ne tagas, tio for ne konvenas!.. Dum por via asocio, Nikanoro Ivani<219>, tio estas pura gajno kaj evidenta profito. Ja pri mono li tute ne zorgas, <196> Kerubjev <216>etis rigardon <219>irkaen kaj flustris al la prezidanto: <196> li estas milionulo! La propono de la interpretisto havis evidentan sencon praktikan, <217>i estis tre serioza propono, sed io mirinde malserioza estis kaj en lia parolmaniero, kaj en liaj vestoj, kaj en tiu hida, tute senutila nazuma<219>o. Tio kazis malklaran sed <217>enan impreson en la animo de la prezidanto, kaj tamen li decidis akcepti la proponon. <218>ar la financa stato de la asocio prezentis, ho ve, nemalgrandan deficitegon. En la atuno estis a<219>etenda mazuto por la vaporhejtado, sed kontra kiaj gro<173>oj <196> tion sciis neniu. Kun la mono de la turisto oni eble povus elturni<217>i. Sed la praktikema kaj prudenta prezidanto deklaris, ke anta <219>io li devos akordigi la aferon kun la Alilandanburoo. <196><+>Kompreneble! <196> ekkriis Kerubjev. <196> Certe, akordigo ja estas nepra<216>o. Jen la telefono, Nikanoro Ivani<219>, tuj akordigu! Kaj pri la mono vi vin ne <217>enu, <196> li aldonis flustre, kondukante la prezidanton en la anta<219>ambron al la telefono, <196> se ne lin, kiun do pagigi! Se vi vidus lian vilaon en Nico! Promesu al mi, ke jam <219>i somere, dum via sekva voja<217>o eksterlanden, vi speciale venos <217>in vidi <196> vi ploros pro admiro! La afero pri la alilandano aran<217>i<217>is pertelefone kun rapideco ekster<->ordinara, tute konsterninta la prezidanton. Evidenti<217>is, ke oni jam scias pri la intenco de sinjoro Voland lo<217>i en la privata lo<217>ejo de Latronov, kaj havas nenian ob<216>eton. <196><+>Do, eminente! <196> blekegis Kerubjev. Iom malspritigite de lia <219>irpado, Nudokrudov deklaris, ke la lo<217>oasocio konsentas ludoni al artisto Voland la apartamenton n-ro 50 por unu semajno je la prezo po<193> <196> Nikanoro Ivani<219> embarasite pazetis kaj diris: <196><+>Po kvincent rubloj tage. Tiam Kerubjev definitive konsternis la prezidanton. Li <173>teliste palpebrumis <216>etante rigardon en la direkto al la dormo<219>ambro, de kie adi<217>is la molaj saltoj de la peza kato, kaj <173>u<173>is: <196><+>Do, por unu semajno tio estos trimil kvincent, <219>u? Nudokrudov atendis, ke li aldonos: <174>Nemalbonan apetiton vi havas, Nikanoro Ivani<219>!<175> sed Kerubjev diris ion tute alian: <196><+><218>u tio estas konsiderinda monsumo? Postulu kvinmil, li pagos. Nudokrudov konfuzite ridetis kaj sen rimarki sin veni trovi<217>is anta la skribotablo de la mortinto, kie Kerubjev, plej rapide kaj lerte, produktis kontrakton en tri ekzempleroj. Finskribinte li malaperis en la dormo<219>ambro kaj tuj revenis kun la elana parafo de la alilandano sur <219>iu ekzemplero. Anka la prezidanto subskribis la kontrakton, kaj Kerubjev petis kvitanci kvin<193> <196><+>Vorte, Nikanoro Ivani<219>, vorte!<193> kvinmil rublojn<193> <196> kaj kun histriona startosignalo, malkonvena <219>e serioza afero: <196> Ein, zwei, drei! <196> li metis anta la prezidanton kvin novajn biletpakojn bankajn. Sekvis nombrado de la biletoj, akompanata de Kerubjev per proverboj kaj popoldiroj, kiel ekzemple <174>konfidu sed vidu<175>, <174>bonaj kalkuloj, bonaj kunuloj<175> kaj similaj sprita<216>oj. Kalkulinte la monon Nudokrudov ricevis de Kerubjev la pasporton de la alilandano por la provizora registrado, metis <217>in kun la kontrakto kaj la mono en sian tekon kaj, ne sukcesinte sin deteni, li petis pri senpaga enirbileto<193> <196><+>Certe, certe, senprobleme! <196> blekegis Kerubjev, <196> kiom da lokoj vi volas, Nikanoro Ivani<219>, <219>u dek du? <219>u dek kvin? La konfuzita prezidanto klarigis, ke li bezonas nur pareton da lokoj, por si kaj por sia edzino Pelagia Antonovna. Per facila movo Kerubjev tuj elpo<173>igis notblokon kaj brave skribis invitilon por du personoj en la unuan vicon. <190>in la interpretisto transdonis al Nudokrudov per sia maldekstra mano, dum per la dekstra li lerte metis en lian alian manon dikan pakon kraketan. La prezidanto <216>etis rigardon sur la pakon, ru<217>egi<217>is kaj provis <217>in repu<173>i. <196><+>Tio estas malregula<193> <196> li murmuris. <196><+>E<219> adi tion mi rifuzas, <196> flustris Kerubjev rekte en lian orelon, <196> <219>e ni tio estas malregula, <219>e la alilandanoj, laregula. Vi lin ofendos, Nikanoro Ivani<219>, kaj tio estus malkonvena. Vi laboris<193> <196><+>Severe punata afero, <196> mallatege flustris la prezidanto kaj rigardis <219>irkaen. <196><+>Sed kie estas la atestantoj? <196> flustris Kerubjev en la alian orelon, <196> mi demandas, kie do ili estas? Kion vi diras? Poste Nudokrudov asertis, ke <219>i tiam okazis miraklo: la pako mem rampis en lian tekon, kaj kelkajn sekundojn pli malfrue la prezidanto, iel moli<217>inta kaj e<219> senfortigita, retrovi<217>is sur la <173>tuparo. Pensoj kirli<217>is en lia kapo. Tie turni<217>is la Nica vilao, kaj la katodresado, kaj la penso, ke vere ja atestantoj ne estis, kaj ke Pelagia Antonovna <217>ojos pri la senpaga bileto. La pensoj senkoheraj sed entute agrablaj. Kaj tamen, ie en la plejprofundo de lia animo, dorneto pikis la prezidanton. La dorneto de maltrankvilo. Krome, tie sur la <173>tuparo lin, subita kiel bato, frapis la demando: <174>Sed kiel la interpretisto povis penetri en la kabineton kies pordo ja estis sigelita? Kaj kiel okazis ke li, Nikanoro Ivani<219>, ne demandis pri tio?<175> Kelkan tempon Nudokrudov <173>afe gapis sur la <173>tupojn, sed finfine li decidis kra<219>i sur la aferon kaj ne plu sin turmenti per la malfacila demando<193> Apena la prezidanto forlasis la lo<217>ejon, el la dormo<219>ambro eksonis basa vo<219>o: <196><+>Al mi tiu Nikanoro Ivani<219> malpla<219>is. Li estas fripono kaj avarulo. <218>u oni povus aran<217>i tiel, ke li ne plu venu? <196><+>Messire, sufi<219>as via ordono!.. <196> de ie respondis Kerubjev per vo<219>o neniel tremeta sed tre klara kaj sonora. Tuj la malbeninda interpretisto aperis en la anta<219>ambro, diskis telefonnumeron kaj ial tre ploreme ekparolis en la adilon: <196><+>Ha lo! Mi rigardas mia devo informi vin, ke nia prezidanto de la lo<217>oasocio de la domo 302-bis, strato Sadovaja, Nikanoro Ivani<219> Nudokrudov, <173>akras per valuto. Nunmomente en lia apartamento n-ro 35, en la ventol'aperturo en la necesejo, pakite en gazetpaperon ku<173>as kvarcent dolaroj. Parolas Timoteo Kvascov, lo<217>anto de la apartamento dek unua de la indikita domo. Sed mi suplikas ne malka<173>i mian nomon antatimante la ven<217>on de la supredirita prezidanto. Kaj li remetis la adilon, la kanajlo! Pri tio, kio plue okazis en la apartamento n-ro 50, informoj mankas, sed oni precize scias, kio okazis <219>e Nikanoro Ivani<219>. Reveninte hejmen, li sin en<173>losis en la necesejo, prenis el la teko la biletpakon truditan de la interpretisto kaj konstatis, ke en <217>i estas kvarcent rubloj. La pakon Nudokrudov envolvis en <173>irpecon de gazeta folio kaj <173>ovis en la ventoltruon. Post kvin minutoj li sidis <219>etable en sia man<217>o<219>ambreto. Lia honorinda edzino alportis el la kuirejo bele distran<219>itan haringon, abunde sur<173>utitan per haketita <173>enoprazo. Nikanoro Ivani<219> plenigis je vodko ru<217>vinan glaseton, eltrinkis, denove <217>in plenigis, eltrinkis, kro<219>is tri haringopecojn per la forko<193> kaj je tiu momento oni sonorigis <219>e la pordo, <217>uste kiam Pelagia Antonovna enportis vaporantan kaserolon, jam unua rigardo sur kiun ne lasis e<219> malplejan dubon, ke tie en la denso de la broga bar<219>o ku<173>as tio, ol kio pli bongusta estas nenio en la mondo <196> medola osto. Nikanoro Ivani<219> glutis la salivon kaj grumblis kvaza incitata hundo: <196><+>Iru ili en la inferon! E<219> dum tagman<217>o mi ne havas kvieton. Neniun enlasu, for, for mi estas. Pri la lo<217>ejo diru, ke oni <219>esu babila<219>i. Post semajno estos kunveno<193> La edzino rapidis en la anta<219>ambron, kaj Nikanoro Ivani<219> per la kulerego malmergis el la fajre arda lago <217>in, la lalonge fenditan oston. Kaj je tiu sama momento en la man<217>o<219>ambron envenis du civitanoj sekvate de Pelagia Antonovna, ial tre pali<217>inta. <220>etinte rigardon sur la civitanojn anka Nikanoro Ivani<219> i<217>is palega kaj sin levis. <196><+>Kie estas la necesejo? <196> zorgomiene demandis la unua, kiu surhavis blankan rusan <219>emizon. Bato adi<217>is de la man<217>otablo: Nikanoro Ivani<219> lasis la kuleregon fali sur la laktolon. <196><+><218>i tie, <219>i tie, <196> haste respondis Pelagia Antonovna. La venintoj impetis en la koridoron. <196><+>Pri kio temas? <196> mallate demandis Nudokrudov irante post ili, <196> ni nenion tian havas en nia apartamento<193> Kaj viajn paperojn<193> mi pardonpetas<193> Sen halti la unua montris al li sian legitimilon, kaj la dua je la sama momento jam staris sur tabureto en la necesejo, <173>ovinte la manon en la ventoltruon. En la okuloj de Nikanoro Ivani<219> estingi<217>is la lumo. Malvolvinte la gazet<173>ira<216>on oni aperigis la pakon, tamen en <217>i estis ne rubloj sed nekonata papermono, bluete verdeta, kun prezenta<216>o de iu maljunulo. Cetere, <219>ion <219>i Nudokrudov vidis malklare, anta li ek<173>vebis iaj makuloj. <196><+>Dolaroj en la ventoltruo, <196> mediteme diris la unua kaj demandis la prezidanton milde kaj <217>entile: <196> <218>u via estas la paka<216>o? <196><+>Ne! <196> respondis Nudokrudov per terura vo<219>o. <196> La malamiko <217>in submetis! <196><+>Ne maleble, <196> konsentis tiu, la unua, kaj same milde li aldonis: <196> Nu, bone, nun liveru al ni la reston. <196><+>Ne havas mi tion! Neniom, je Dio, neniam en la manoj mi <217>in tenis! <196> despere kriis la prezidanto. Li kuris al la komodo, bruege eltiris keston, eligis la tekon, akompanante tiujn agojn per sensencaj ekkrioj: <196><+>Jen la kontrakto<193> la vipuro interpretisto <173>telmetis<193> Keribjev<193> kun la nazumo! Li malfermis la tekon, <173>ovis en <217>in sian manon, blui<217>is kaj lasis la tekon fali en la bar<219>on. Nenio estis en la teko: nek la letero de Ste<219>jo, nek la kontrakto, nek la pasporto de la alilandano, nek la mono, nek la senpaga enirbileto. Nenio krom la faldmezurilo. <196><+>Kamaradoj! <196> despere blekis la prezidanto, <196> arestu lin! En nian domon penetris la malsankta potenco! Oni ne scias, kion imagis je tiu momento Pelagia Antonovna, sed <173>i eksvingis la manojn supren kaj ekkriis: <196><+>Konfesu, Ivani<219>! Pro konfeso ili rabatas la punon! Kun sango<173>velaj okuloj Nikanoro Ivani<219> levis la pugnojn super la kapon de sia edzino kaj stertoris: <196><+>Uh vi, malbeninda sencerbulino! <218>i tiam li malforti<217>is kaj sinkis sur se<217>on: evidente, li rezignaciis anta la neevitebla. Dume Timoteo Kondratjevi<219> Kvascov, vorate de scivolo, staris sur la <173>tuparplaceto kaj gluis jen orelon, jen okulon al la serurtruo en la pordo de la apartamento. Post kvin minutoj domanoj, kiuj estis en la korto, vidis sian prezidanton iri rekte al la pordego akompanate de du personoj. Oni rakontis, ke la viza<217>o de Nudokrudov <173>ajnis kvaza renversita pro konsterni<217>o, ke preterpasante li <173>anceli<217>adis kiel homo ebria kaj ion murmuris. Kaj post ankora unu horo nekonata civitano venis en la apartamenton n-ro 11, <217>uste je la momento kiam Timoteo Kondratjevi<219>, sufokate de plezuro, rakontis al aliaj domanoj pri tio, kiel oni forprenis la prezidanton. Per fingrosigno la nekonato vokis Kvascovon el la kuirejo en la anta<219>ambron, ion al li diris kaj amba malaperis. @CHAPITRO = <218>apitro 10 @CHAPTER TITLE = Nova<216>oj el Jalto <%4>En la tempo kiam al Nikanoro Ivani<219> okazis la malfeli<219>o, nemalproksime de la domo n-ro 302-bis, <219>e la sama strato Sadovaja, en la ofica kabineto de Rimskij, la financa direktoro de Varieteo, estis du homoj: Rimskij mem kaj la administristo de Varieteo, Ivano Savelji<219> Varenu<200>a.<%0> <%4>Tiu granda kabineto situis en la dua eta<217>o de la teatro kaj havis du fenestrojn rigardantajn al Sadovaja kaj trian, kiu rigardis en la someran <217>ardenon de Varieteo, ekipitan je refre<173>igaj kioskoj, pafejo kaj liber'aera scenejo. Rimskij sidis <219>e sia skribotablo dorse al la tria fenestro. Krom la skribotablo, la garna<216>on de la kabineto konsistigis kolekto de malnovaj afi<173>oj, pendantaj sur la muro, malgranda tableto kun akvokarafo, kvar brakse<217>oj kaj dekormodelo por forgesita revuo, staranta polvokovrite sur stablo en la angulo. Kaj super <219>io, memkomprene, apud la skribotablo <219>e la maldekstra mano de Rimskij estis negranda kiraskesto, sendube multon spertinta, kun skvame forfendi<217>inta farbo.<%0> <%4>Ekde la mateno la financan direktoron, sidantan <219>e sia skribotablo, ne forlasis malbona humoro; male, Varenu<200>a estis tre vigla kaj iel febre agema. Tamen al lia agemo mankis apliko.<%0> <%4>Varenu<200>a rifu<217>is en la kabineto de Rimskij por eviti la trudpetadon de pretendantoj je senpagaj biletoj, kiuj, precipe je la tagoj de program<-><173>an<217>o, venenis lian vivon. Nu, hodia estis <217>uste tia tago. <218>iun fojon, kiam sonoris la telefono, Varenu<200>a tuj prenis la adparolilon kaj en <217>in mensogis:<%0> <%4><196><+>Kiun? Varenu<200>an? Li forestas. Li ne estas en la teatro.<%0> <%4><196><+>Telefonu do ankorafoje al Latronov, mi petas, <196> incitite diris Rimskij.<%0> <%4><196><+>Vana<216>o. Mi e<219> sendis tien Karpovon, sed li neniun trovis en la apartamento.<%0> <%4><196><+>La diablo scias, kio <217>i estas, <196> siblis Rimskij, klikante per la me<200>anika kalkulilo.<%0> <%4>La pordo malfermi<217>is kaj lokmontristo enportis pezan pakon da <216>us presitaj kromafi<173>oj. La verdaj folioj anoncis en grandaj ru<217>aj literoj:<%0> @CENTER = Hodia kaj <219>iutage en la teatro Varieteo kromprograme Profesoro Voland <%0>Seancoj de nigra magio kun ties plena senmaskigo Varenu<200>a metis unu afi<173>on sur la dekormodelon, apreze <217>in ekzamenis kaj ordonis al la lokmontristo transdoni <219>iujn ekzemplerojn por dis<->gluado. <196><+>Tre bone, okulkro<219>e, <196> li diris post la foriro de la lokmontristo. <196><+>Nu, al mi tiu fantazio pleje malpla<219>as, <196> grumblis Rimskij, malice rigardante la afi<173>on tra siaj kornomuntumaj okulvitroj. <196> Cetere, mi miras, ke oni permesis al li surscenigi tion! <196><+>Vi malpravas, Gregoro Danilovi<219>, tio estas tre in<217>enia afero. La tuta subtila<216>o estas en la senmaskigo. <196><+>Mi ne scias, mi ne scias, tie estas nenia subtila<216>o, kaj <219>iam li elpensas ion dubindan! Almena, li devis montri al ni tiun magiiston. Vi mem, <219>u vi lin vidis? Kie do li elterigis tiun ulon, la diablo <217>in scias! Evidenti<217>is, ke anka Varenu<200>a, same kiel Rimskij, ne vidis la magiiston. Hiera Ste<219>jo impete (<174>kiel frenezulo<175> la la esprimo de Rimskij) eniris <219>e la financan direktoron, prezentis al tiu jam verkitan tekston de kontrakto, ordonis tuj <217>in netigi kaj elpagi la monon. Kaj la magiisto malaperis kaj neniu lin vidis, krom Ste<219>jo mem. Rimskij eligis sian po<173>horlo<217>on, konstatis, ke <217>i montras kvin minutojn post la dua, kaj tute furiozi<217>is. Nu fakte! Latronov telefonis proksimume je la dek unua, diris, ke li venos post duonhoro, kaj jen, li ne nur ne venis, sed ankora malaperis el sia lo<217>ejo! <196><+>Li bremsas mian laboron! <196> gralis Rimskij pu<173>ante sian fingron sur la stakon de subskribendaj paperoj. <196><+>Ja lin ne surveturis tramo, kiel tiun Berliozon, <219>u? <196> diris Varenu<200>a tenante <219>e sia orelo la adilon, el kiu viskoze tiri<217>is voksignaloj, longaj kaj absolute senesperaj. <196><+>Ne estus malbone<193> <196> preska neadeble murmuris Rimskij tra la dentoj. Je tiu momento la kabineton envenis virino surhavanta uniformjakon, nigran jupon kaj platajn <173>uojn. Tirinte el sia zonsaketo blankan paperkvadraton kaj kajeron <173>i demandis: <196><+>Kiu <219>i tie estas Varieteo? Superfulma telegramo. Kvitancu. Varenu<200>a strekis ian zigzagon en la kajero, kaj apena la pordo klaketis post la virino, li malfermis la kvadrateton. Leginte la telegramon li mirpalpebrumis kaj transdonis <217>in al Rimskij. La telegramo tekstis jene: El Jalto Moskven. Varieteo. Hodia 11h30 kriminalmilicion venis ka<173>tanharulo nokto<219>emizo pantalono sen<173>ua psikopato siadire Latronov Varietedirektoro stop Fulmtelegrafu al Jalta kriminalmilicio kieas direktoro Latronov. <196><+>Bonan tagon, mi estas via onjo! <196> ekkriis Rimskij kaj aldonis: <196> Ankora surprizo! <196><+>Falsa Demetrio! <196> diris Varenu<200>a kaj ekparolis en la adilon de la telefono: <196> Ha lo, telegrafo! Je la konto de Varieteo. Fulma telegramo. <218>u vi askultas?.. <174>Jalto, kriminalmilicio<193> Direktoro Latronov en Moskvo. Financdirektoro Rimskij<175><193> Sen plu atenti la sciigon pri la Jalta nom'uzurpulo, Varenu<200>a rekomencis divenprove ser<219>i Ste<219>jon per telefono, kaj evidente, nenie lin trovis. Li tenis la adilon en la mano, cerbumante kien ankora li telefonu, kiam envenis la virino alportinta la unuan fulmtelegramon kaj transdonis al Varenu<200>a novan koverteton. Haste <217>in malferminte, Varenu<200>a legis la tajpa<216>on kaj fajfetis. <196><+>Kio ankora? <196> nervoze tikis Rimskij. Senvorte Varenu<200>a prezentis al li la telegramon kaj la financa direktoro vidis la vortojn: Petegas kredu <216>etitas Jalten per Volanda hipnotismo stop Fulmtelegrafu miliciejen identkonfirmon. Latronov. Interproksimi<217>inte la kapojn, Rimskij kaj Varenu<200>a relegis la telegramon, kaj releginte ili silente gapis unu sur la alian. <196><+>Civitanoj! <196> subite ekkoleris la virino, <196> kvitancu kaj poste silentadu kiom vi deziras! Ja fulmojn mi disportas. Sen demovi sian rigardon disde la telegramo, Varenu<200>a desegnis oblikvan zigzagon en la kajero kaj la virino malaperis. <196><+>Tamen nelonge post la dek unua ja vi interparolis kun li telefone, <219>u? <196><+>Ridindaj rezonoj! <196> akravo<219>e kriis Rimskij. <196> Sendepende de tio, <219>u ni interparolis, <219>u ne, tutegale li ne povas nun esti en Jalto! Tio estas ridinda! <196><+>Li estas ebria<193> <196> diris Varenu<200>a. <196><+>Kiu estas ebria? <196> demandis Rimskij, kaj denove ili ekgapis unu la alian. Ke el Jalto telegrafis nom'uzurpinto a frenezulo, tio estis nedubebla; tamen jen stranga<216>o: kiel la Jalta mistifikanto povas scii pri Voland, kiu nur hiera venis en Moskvon? Kiel li eksciis pri la rilato inter Voland kaj Latronov? <196><+>Hipnotismo<193> <196> ripetis Varenu<200>a la vorton el la telegramo, <196> kiel do li eksciis pri Voland? <196> Li mire palpebrumis kaj rezolute ekkriis: <196> Ne, absurdo, absurdo, absurdo! <196><+>Kie li enlo<217>i<217>is, tiu Voland, la diablo lin prenu? <196> demandis Rimskij. Varenu<200>a tuj telefonis al la Alilandanburoo, kaj konsternis la financan direktoron per la informo, ke Voland lo<217>as <219>e Latronov. Post kio Varenu<200>a diskis la numeron de la apartamento kaj dum kelka tempo askultis la dikajn vokzumojn. Inter ili adi<217>is de malproksime venanta vo<219>o, peza kaj morna, kiu kantis: <174><193> Rokoj, mia restadej<%4>' <193><175> <196> kaj li decidis, ke radiodissendo penetris en la telefonian reton <193> <196><+>La apartamento ne respondas, <196> diris Varenu<200>a remetante la adilon, <196> eble provi ankora<193> Li ne finis la frazon. En la pordo denove aperis tiu sama virino, kaj amba, Rimskij kaj Varenu<200>a, ekstaris renkonte, dum <173>i eligis el la saketo folion, kiu <219>i foje estis ne blanka sed ia malhela. <196><+>Tio i<217>as vere interesa, <196> tradente murmuris Varenu<200>a, postrigardante la virinon rapideme foriri. Unua la folieton ekprenis Rimskij. Sur la malhela fono de la fotopapero klare videblis nigraj linioj de manskriba<216>o: Pruve mia skribmaniero mia subskribo Telegrafu konfirmon Sekrete observigu Volandon. Latronov. Dum la dudek jaroj de sia agado en teatroj Varenu<200>a vidis diversajn aferojn, tamen <219>i tiam li sentis sian menson droni en densa nebulo, kaj nenion li povis diri krom la banalan kaj absolute stultan frazon: <196><+>Tio estas malebla! Nu, Rimskij agis alimaniere. Li ekstaris, malfermis la pordon, de tie bojkriis al la kurierino sidanta sur tabureto: <196><+>Neniun enlasi krom leterportistojn! <196> kaj <173>losis la pordon. Post tio li prenis el la skribotablo paperstakon kaj komencis zorge kompari la dikajn, maldekstren klinitajn literojn de la fototelegramo kun la literoj de Ste<219>jo en liaj decidoformuloj sur la dokumentoj kaj en liaj spiralparafaj subskriboj. Varenu<200>a, duonku<173>ante sur la tablo, varme spiris sur la vangon de Rimskij. <196><+>Tio estas lia mano, <196> finfine diris la financa direktoro konvinkite, kaj Varenu<200>a e<200>is: <196><+>Lia. La administristo pli atente rigardis al Rimskij kaj miris pri tio, kiel <173>an<217>i<217>is ties viza<217>o. Nature maldika, la financa direktoro <173>ajnis ankora pli maldiki<217>inta, e<219> maljuni<217>inta, liaj okuloj en la korna muntumo perdis sian kutiman pikemon, en ili aperis ne nur maltrankvilo, en ili anka estis e<219> io simila al melankolio. Varenu<200>a plenumis <219>ion, kio decas al homo en horo de granda miro. Li iris tien kaj reen tra la kabineto, dufoje li levis la brakojn kvaza krucumito, li eltrinkis plenan glason da ru<217>eta akvo kiu stagnis en la karafo, kaj plurfoje li ekkriis: <196><+>Mi ne komprenas! Mi ne kom-pre-nas! Dume Rimskij rigardis tra la fenestro kaj stre<219>e pensis. La situacio de la financa direktoro estis tre malfacila. Necesis tuj, senprokraste trovi ordinaran eksplikon pri fenomenoj eksterordinaraj. Kuntirinte la palpebrojn, la financa direktoro imagis Ste<219>jon en nokto<219>emizo, sen<173>uan, grimpi hodia matene, nelonge anta la dek unua kaj duono, en ian sekretan superrapidan avion, kaj poste, tiun saman <173>trumpetvestitan Ste<219>jon, anka je la dek unua tridek, stari sur la aerodromo de Jalto <193> groteska ideo! <218>u estas certe, ke <217>uste Ste<219>jo telefonis al li el sia lo<217>ejo? Jes, certe, parolis Ste<219>jo! Ja pri ties vo<219>o li ne povis erari! Cetere, e<219> se ne Ste<219>jo parolis hodia, ja ne pli frue ol fine de la hieraa tago Ste<219>jo estis veninta en <219>i tiun kabineton kun sia idiota kontrakto kaj <219>i tie incitadis la financan direktoron per sia frivolo. Kiel do li povis forveturi a forflugi nenion dirinte en la teatro? Kaj e<219> se li estus forfluginta hiera vespere, e<219> tiam li ne venus tien anta la hodiaa tagmezo. <218>u? <196><+>Kiom da kilometroj estas <217>is Jalto? <196> demandis Rimskij. Varenu<200>a <219>esigis sian navedadon kaj kriis: <196><+>Pensite! Jam mi pensis pri tio! <190>is Sebastopolo per fervojo estas proksimume mil kvincent kilometroj. <190>is Jalto aldonu ankora okdek. Per aero, kompreneble, iom malpli. Hm<193> Jes<193> Sekve, pri la fervojo ne temu. Sed kio do restas? <218>as'avio? Sed kiu kaj en kian avion enlasos Ste<219>jon sen <173>uoj? Por kiu celo? <218>u li demetis siajn botojn veninte en Jalton? La sama demando: Por kiu celo? Cetere, e<219> botvestitan neniu lin enlasus en <219>as'avion! Cetere anka <219>as'avio ne estas solvo. Ja estas skribite, ke li venis la miliciejon je la dek unua kaj duono, nu, el Moskvo li ankora telefonis je<193> sekundon<193> <219>i tiam anta la okuloj de Rimskij aperis la ciferplato de lia horlo<217>o<193> Li rememoris, kie estis la montriloj. Terure! Tio okazis je la dek unua dudek. Do, kio okazis? Oni supozu, ke tuj post la telefonado Ste<219>jo impetis al la aerodromo, <217>in atingis, ni diru, post kvin minutoj <196> kio, cetere, anka estas malebla <196> do rezultas, ke la avio, tuj ekfluginte, dum kvin minutoj faris pli ol mil kilometrojn, <219>u? Sekve, dum unu horo <217>i faras pli ol dek du mil kilometrojn!! Tio estas malebla, do li ne estas en Jalto. Kio restas? <218>u hipnotismo? Ne estas en la mondo tia hipnotismo, kiu <216>etus homon je mil kilometroj for! Sekve, Ste<219>jo halucini<217>as, ke li estas en Jalto! Bone, li halucini<217>u, sed <219>u anka la kriminala milicio de Jalto halucini<217>as?! Nu ne, pardonon, tio estas absurda<216>o!.. Sed ili telegrafas ja de tie! La viza<217>o de la financa direktoro aspektis vere timige. De ekstere la anso de la pordo estis turnata kaj skuata, oni adis la kurierinon despere krii <219>e la pordo: <196><+>Ne! Malpermesite! Unue min murdu! Kunsido! Rimskij, kiom li povis, reakiris la memregadon, prenis la adparolilon kaj en <217>in diris: <196><+>Donu superur<217>an interparolon kun Jalto. <174>Sprite!<175> mense ekkriis Varenu<200>a. Sed la interparolo kun Jalto ne okazis. Rimskij remetis la adilon kaj diris: <196><+>Kvaza speciale, la lineo difekti<217>is. <194>ajnis, ke la paneo lin ial tre impresis, e<219> seriozigis. Post kelka pripensado li per unu mano reprenis la adilon kaj per la alia komencis skribi la telefonatan mesa<217>on: <196><+>Akceptu superfulmon. Varieteo. Jes. Jalto. Kriminala milicio. Jes. <174>Hodia <219>irka 11h30 Latronov Moskve al mi telefonis stop Poste oficejon ne venis kaj telefone ne troveblas stop Skribmanieron mi konfirmas stop Zorgos observigi artiston. Financdirektoro Rimskij<175>. <174>Tre sprite!<175> pensis Varenu<200>a, sed anta ol li finis la penson, alia vorto <217>in eklipsis en lia menso: <174>Stulta<216>o! Li ne povas esti en Jalto!<175> Dume Rimskij jen kion faris: li zorge kolektis en unu stakon <219>iujn ricevitajn telegramojn kaj la kopion de la sia, <173>ovis la stakon en koverton, <217>in glufermis, surskribis kelkajn vortojn kaj enmanigis la koverton al Varenu<200>a, dirante: <196><+>Tuj, Ivano Savelji<219>, mem portu tion. Malimpliki tion estas ilia afero. <174>Jen kio estas vere sprita!<175> pensis Varenu<200>a kaj metis la koverton en sian tekon. Poste li lasta<173>ance diskis la telefonnumeron de Ste<219>jo kaj iom askultinte li <217>oje kaj signifoplene ekgrimacis kaj ekpalpebrumadis. Rimskij etendis la kolon. <196><+><218>u mi povas paroli al artisto Voland? <196> miele demandis Varenu<200>a. <196><+>La sinjoro estas okupita, <196> kapravo<219>e respondis la adilo, <196> sed kiu parolas? <196><+>La administristo de Varieteo, Varenu<200>a. <196><+><218>u Ivano Savelji<219>? <196> ekjubilis la adilo, <196> terure mi <217>ojas adi vian vo<219>on! Kiel vi fartas? <196><+>Merci, <196> tre surprizite respondis Varenu<200>a, <196> kiu estas <219>e la aparato? <196><+>Lia helpanto, lia helpanto kaj interpretisto Kerubjev, <196> <219>irpis la adilo, <196> tute preta vin servi, karega Ivano Savelji<219>! Disponu pri mi la via bontrovo. Do? <196><+>Pardonu, <219>u Stefano Bogdanovi<219> nun ne estas hejme? <196><+>Ho ve, for! For! <196> kriis la adilo. <196> Li forveturis. <196><+>Kaj kien? <196><+>Ekster la urbon, promenveturi en atomobilo. <196><+>K<193>kiel? Pro<193>promenveturi? Kaj kiam li revenos? <196><+>Nu, <174>Mi iom spiru<175>, li diris, <174>fre<173>an aeron kaj poste mi revenos!<175> <196><+>Bone<193> <196> konsternite diris Varenu<200>a, <196> merci. Bonvolu diri al monsieur Voland, ke lia elpa<173>o estos hodia en la tria parto. <196><+>Certe. Nepre. Sendube. Ur<217>e. <218>iel. Promesite, <196> tiktakis la adilo. <196><+><218>ion bonan, <196> diris Varenu<200>a mirante. <196><+>Bonvole akceptu, <196> plu parolis la aparato, <196> miajn plej korajn, plej varmajn salutojn kaj bondezirojn! Sukcesojn! Bon<173>ancon. Plenan feli<219>on. <218>ion! <196><+>Nu certe! <190>uste kiel mi diris! <196> ekscitite ekkriis la administristo. <196> Temas pri nenia Jalto, li simple promenveturas ekster la urbo! <196><+>Se estas tiel, <196> pali<217>ante pro kolero diris la financa direktoro, <196> tiam vere temas pri senprecedenca porka<216>o! Je tiu momento la administristo saltetis kaj kriis tiel, ke Rimskij ekskui<217>is: <196><+>Mi scias! Mi rememoris! En Pu<173>kino oni aran<217>is tataran restoracion <174>Jalto<175>! <218>io klaras! Li tien veturis, drinkis, kaj nun de tie telegrafas! <196><+>Nu, tio estas troa<216>o, <196> respondis Rimskij. Lia vango tikis, en liaj okuloj brulis vera, peza malicego. <196> Kare kostos al li tiu promenveturo, <196> <219>i tiam li stumble haltis kaj hezite aldonis: <196> Tamen<193> la milicio <196> ? <196><+>Mistifiko! Liaj propraj blagoj, <196> interrompis la eksciti<217>ema administristo, kaj demandis: <196> Do, <219>u mi portu la koverton? <196><+>Nepre, <196> respondis Rimskij. Kaj ankorafoje malfermi<217>is la pordo: denove <173>i venis<193> <174><194>i!<175> ial angore pensis Rimskij. Kaj amba viroj ekstaris renkonte al la leterportistino. <218>i foje la telegramo tekstis: Dankas konfirmon Ur<217>e al mi miliciejen kvincent Morga flugos Moskven. Latronov. <196><+>Li frenezi<217>is<193> <196> diris Varenu<200>a per malforta vo<219>o. Rimskij tintis per la <173>losilo, prenis monon el la kiraskesto, denombris kvincent rublojn, sonorigis, enmanigis la monon al la kuriero kaj sendis lin al la telegrafejo. <196><+>Pardonu, Gregoro Danilovi<219>, <196> murmuris Varenu<200>a ne kredante al siaj okuloj, <196> <173>ajnas al mi, ke vane vi sendas la monon. <196><+><190>i bon'orde revenos, <196> diris Rimskij mallate, <196> sed por li tiu pikniketo havos nebagatelajn sekvojn. <196> Almontrante la tekon de Varenu<200>a, la financa direktoro aldonis: <196> Veturu, Ivano Savelji<219>, ne perdu tempon. Kaj Varenu<200>a kun sia teko rapidis el la kabineto. Li malsupri<217>is al la ter'eta<217>o, vidis la longegan atendovicon anta la kaso, ricevis de la kasistino la informon, ke probable dum unu horo <219>io disvendi<217>os, <219>ar de kiam aperis la kromafi<173>o la publiko venas torente, ordonis al <173>i reteni tridek el la plej bonaj lokoj en lo<217>ioj kaj en la partero, pafi<217>inte el la kasejo li sen halti malembarasis sin je la teduloj <219>asantaj senpagan enirbileton kaj glitis en sian <219>ambreton por preni sian kaskedon. Je tiu momento ektintis la telefono. <196><+>Jes! <196> kriis Varenu<200>a. <196><+><218>u Ivano Savelji<219>? <196> demandis la adilo per abomena nazsona vo<219>o. <196><+>Li ne estas en la teatro! <196> komencis la administristo, sed la adilo tuj lin interrompis: <196><+>Ne stultumu, Ivano Savelji<219>, kaj askultu. La telegramojn nenien portu kaj al neniu ilin montru. <196><+>Kiu tie parolas? <196> blekegis Varenu<200>a, <196> <219>esu, civitano, tiujn <173>ercojn! Oni tuj vin malka<173>os! Diru vian telefonnumeron! <196><+>Varenu<200>a, <196> diris la abomena vo<219>o, <196> <219>u vi komprenas la rusan? Nenien portu la telegramojn. <196><+>Do vi persistas! <196> furiozis la administristo, <196> nu, vin gardu! Vi pagos pro tio, <196> li kriis ankora unu minacon kaj eksilentis, <219>ar li sentis maleston de la askultanto en la adilo. <218>i tiam en la malvasta oficejo iel rapide krepuski<217>is. Varenu<200>a impetis eksteren, <216>etfermis la pordon kaj per la flanka elirejo rapidis en la somer<217>ardenon. La administristo estis ekscitita kaj plena je energio. Post la insolenta telefona<216>o li estis jam certa, ke huligana bando aran<217>as fi-<173>ercojn, kaj ke tiuj fi-<173>ercoj senpere rilatas la malaperon de Latronov. La deziro senmaskigi la malbonfarulojn bolis en lia animo, kaj <196> stranga afero <196> en li naski<217>is la antasento pri io agrabla. Tiel estas, kiam oni strebas i<217>i la centro de la <217>enerala atento, kiam oni portas sensacia<216>on. En la <217>ardeno la vento ekblovis al la administristo en la viza<217>on kaj ver<173>is sablon en liajn okulojn, kvaza barante al li la vojon, kvaza avertante. En la supra eta<217>o knalis fenestro kaj malmulte mankis, ke <217>iaj vitroj falu en rompopecoj, tra la pintoj de la aceroj kaj de la tilioj pasis alarma susuro. Malheli<217>is kaj friski<217>is. La administristo frotis la okulojn kaj vidis flavventran nubegon fulmotondran malalte rampi super Moskvo. De fore adi<217>is densa grumblego. Malgra la ur<217>o Varenu<200>a ne povis rezisti la ideon forflanki<217>i por unu sekundo al la somera necesejo por preterpase kontroli, <219>u la elektristo metis dratreton <219>irka la lampon. Kurinte preter la pafejo Varenu<200>a profundi<217>is en la densan siringoarbedaron meze de kiu staris la blueta neceseja konstrua<216>o. La elektristo montris sin fidinda homo, la subtegmentan lampon en la vira parto jam protektis dratreto, tamen la administriston <219>agrenis tio, ke e<219> malgra la krepusko de la venanta fulmotondro sur la muroj vidi<217>is fre<173>aj skriba<216>oj faritaj per karbo kaj krajono. <196><+>Kiel do nomi tiujn ..! <196> komencis la administristo, sed subite li adis pepvo<219>on malantae miai: <196><+><218>u Ivano Savelji<219>? Varenu<200>a ekskui<217>is, sin turnis malantaen kaj vidis nealtan dikulon kies fizionomio <173>ajnis al li tute kata. <196><+>Jes, estas mi, <196> li respondis glacie. <196><+>Tre, treege agrable, <196> ronronis la katsimila dikulo, kaj subite li lar<217>asvinge frapis la administriston sur la orelon tiel, ke la kaskedo forflugis de ties kapo kaj senspure malaperis en la neceseja truo. Pro la frapo de la dikulo la tutan necesejon por unu momento inundis flagra lumo, kaj en la <219>ielo <217>in e<200>is tondrobato. Sekvis ankora unu ekbrilo, kaj anta Varenu<200>a aperis dua figuro <196> malalta sed atlete lar<217>a<-><173>ultra individuo, fajre rufa, kun albugo en unu okulo kaj ponarda kojnodento en la bu<173>o. Tiu dua, evidente maldekstrulo, batis la administriston sur la alian orelon. La <219>ielo refoje e<200>is per knalo kaj sur la lignan tegmenton de la necesejo ektorentis pluvego. <196><+>Kion vi, kama<193> <196> konsternite balbutis la administristo, rimarkis, ke la vorto kamaradoj neniel konvenas al banditoj atakantaj homon en publika necesejo, stertoris: <196> civita<193> <196> sentis, ke anka tiun titolon ili ne indas, kaj ricevis trian teruran baton, sen rimarki de kiu el la du, tian ke la sango <173>prucis el lia nazo sur la bluzon. <196><+>Kion vi havas en la teko, vi, parazito? <196> tran<219>vo<219>e kriis la katsimila, <196> la telegramojn, <219>u? <218>u oni avertis vin per telefono, ke vi nenien ilin portu? <218>u oni vin avertis, mi vin demandas? <196><+><193>ni ver<193> oni aver<193>tis, <196> sufoki<217>ante respondis la administristo. <196><+>Kaj tamen vi tien kuris! Lasu la tekon, vipuro! <196> kriis la dua per tiu sama nazsona vo<219>o, kiu parolis en la telefono, kaj el<173>iris la tekon el la tremantaj manoj de Varenu<200>a. Ili kaptis la administriston je la <173>ultroj, trenis lin el la <217>ardeno kaj ekrapidis kun li la la strato Sadovaja. La fulmotondro furiozis je sia plena forto, la akvo mu<217>is kaj frakasi<217>is falante en la kloakajn aperturojn, <219>io bobelis, <219>ie <173>velis ondoj, de la tegmentoj la akvo superver<173>i<217>is preter la defluiloj, el sub la pordegoj <173>prucis <173>amaj torentoj. <218>io viva forlavi<217>is de Sadovaja, kaj neniu povis savi Varenu<200>an. Saltante en la malklaraj riveroj, prilumate de la fulmoj, la banditoj en unu sekundo trenis la duonvivan administriston <217>is la domo 302-bis kaj enflugis kun li sub <217>ian arkon, kie rifu<217>is du nudpiedaj virinoj, tenantaj en la manoj siajn <173>uojn kaj <173>trumpojn. Poste la malbonfaruloj impetis en la sesan enirejon, kaj levinte la preska frenezi<217>intan administriston en la kvinan eta<217>on ili lin <216>etis sur la plankon en la bone de li konata duonluma anta<219>ambro de la lo<217>ejo de Ste<219>jo Latronov. <218>i tiam amba banditoj malaperis anstataite de absolute nuda fralino, rufa kaj kun fosforeske brilantaj okuloj. Varenu<200>a komprenis, ke <219>i tio estas la plej terura en la tuta afero kaj ek<217>eminte li glui<217>is al la muro. La fralino venis tute proksimen al la administristo kaj metis siajn manojn sur liajn <173>ultrojn. La haroj stari<217>is sur lia kapo, <219>ar e<219> tra la malvarma, je akvo sorbigita bluzo li sentis, ke tiuj du manoj estas ankora pli malvarmaj, ke ili estas glacie malvarmaj. <196><+>Lasu min doni al vi unu kison, <196> tenere diris la fralino, kaj Varenu<200>a vidis <173>iajn lumantajn okulojn tuj anta la siaj. Tiam li svenis kaj la kison ne perceptis. @CHAPITRO = <218>apitro 11 @CHAPTER TITLE = La disdui<217>o de Ivano La transrivera pin'arbaro, sur kiun anta unu horo ankora lumis la maja suno, malklari<217>is, disfluis, kaj perdi<217>is. La densa akvovualo torentis malsupren. En la <219>ielo fojon post fojo flami<217>is fajrofadenoj, la <219>ielo krevadis, la <219>ambron de la malsanulo inundadis timiga trembrila lumo. Ivano mallate ploris sidante sur la lito kaj rigardante la malklaran riveron <173>ame boli. <218>e <219>iu tondrobato li <217>emetis kaj ka<173>is la viza<217>on en la manoj. Paperfolioj kovritaj per liaj skriba<216>oj dise ku<173>is sur la planko; ilin forblovis de la tableto ventopu<173>o penetrinta en la <219>ambron <216>us anta la fulmotondro. La provoj de la poeto verki deklaron pri la dan<217>era konsilisto rezultigis nenion. Ricevinte de la dika vickuracistino, kies nomo estis Praskovja Fjodorovna, paperon kaj krajonstumpon, li, anta<217>uante laboron, frotis siajn manojn kaj haste sin instalis <219>e la tableto. La unuaj linioj prosperis al li sufi<219>e facile: Al la milicio. De la membro de MASSOLIT I.<|>N.<|>Senhejmulo. Deklaro. Hiera vespere mi kun la forpasinto M.<|>A.<|>Berlioz venis al la Patriar<200>a lageto <193> Kaj <219>i tie la poeto haltis, precipe embarasite de la vorto forpasinto. Jam la komenco prezentis absurda<216>on: kiel do <196> venis kun la forpasinto? La forpasintoj ja ne promenas! Certe, tiel li riskas <173>ajni frenezulo! Tion pensinte Ivano <173>an<217>is la skribitan. Rezultis jeno:<193> kun M.A.Berlioz, poste forpasinta <193> Anka <219>i tio ne kontentigis la atoron. Li provis trian redakcion, kiu tamen rezultis e<219> pli malbona ol la du unuaj: Berlioz, surveturota de tramo <193>, tiom pli, ke en la aferon impliki<217>is la de neniu konata samnoma komponisto, kaj li devis precizigi: kaj ne la komponisto. Tiuj du Berliozoj el<219>erpis lian paciencon, li <219>ion forstrekis kaj decidis komenci rekte per io tre efekta, por tuj kapti la atenton de la leganto: li skribis, ke la kato provis envagoni<217>i en la tramon, poste li revenis al la epizodo pri la fortran<219>ita kapo. La kapo kaj la antadiro de la konsilisto pensigis lin pri Poncio Pilato, kaj por plia konvinkivo Ivano decidis prezenti la rakonton pri la prokuratoro ekde la momento, kiam tiu en blanka mantelo kun sangru<217>a sub<173>tofo eliris en la portikon de la Heroda palaco. Ivano fervore laboris, ion elstrekadis, superskribadis novajn vortojn kaj e<219> provis desegni Poncion Pilaton kaj la katon sur la malantaaj piedoj. Tamen la desegna<216>oj malmulte helpis, kaj ju pli li avancis, des pli konfuza kaj nekomprenebla i<217>is la deklaro de la poeto. Proksimume en la tempo kiam, sterni<217>inte el la malproksimo, la timiga nubego kun sia fumanta rando kovris la pin'arbaron kaj ekblovis la vento, Ivano konsciis, ke li senforti<217>is, ke la deklaron li ne sukcesos ordigi; sen zorgi pri la disflugintaj folioj li amare kaj mallate ekploris. La bonkora vickuracistino Praskovja Fjodorovna vizitis la poeton dum la fulmotondro, maltrankvili<217>is vidante lin plori, kuntiris la kurtenojn por ke la fulmoj ne timigu la malsanulon, kolektis la foliojn de sur la planko kaj tenante ilin en la mano kuris por venigi la kuraciston. Tiu venis, faris al Ivano injekton en la brakon kaj asertis al li, ke li ne plu ploros, ke <219>io <219>i pasos, <219>io <173>an<217>i<217>os kaj <219>io forgesi<217>os. La kuracisto diris veron. Balda la transrivera pin'arbaro reprenis sian antaan aspekton. <218>iu <217>ia pino klare desegni<217>is sub la <219>ielo, lavita <217>is la antaa pura lazuro; anka la rivero kvieti<217>is. Tuj post la injekto la angoro de Ivano komencis estingi<217>i, tiel ke nun la poeto trankvile ku<173>is sur sia lito kaj rigardis la <219>iel'arkon etenditan sur la firmamento. Tiel daris <217>is la vespero, kaj li e<219> ne rimarkis la <219>iel'arkon disflui, nek la <219>ielon i<217>i malgaja kaj pala, nek la pin'arbaron nigri<217>i. Trinkinte varmegan lakton, Ivano sin reku<173>igis kaj mem miris pri tio, kiel <173>an<217>i<217>is liaj pensoj. Iel mildi<217>is la rememoro pri la malbeninda demonkato, ne plu horora estis la fortran<219>ita kapo, kaj forlasinte tiujn ideojn Ivano konstatis, ke finfine, en la kliniko estas tute nemalbone, ke Stravinskij estas klara kapo kaj famulo, ke havi kun li aferon estas tre agrabla. Krome, la vespera aero estas aroma kaj fre<173>a post la fulmotondro. La domo de mal<217>ojo estis endormi<217>anta. En la kvietaj koridoroj estingi<217>is la diafanaj blankaj ampoloj kaj anstata ili konforme al la regularo heli<217>is malfortaj bluaj noktolampetoj, <219>iam pli malofte tra la pordo adi<217>is delikata pa<173>etado de la vickuracistinoj sur la gumaj matoj de la koridoro. Nun Ivano ku<173>is en dol<219>a langvoro, rigardis jen la lampo<173>irmilon, kiu de la plafono ver<173>is mildigitan lumon, jen la lunon, levi<217>antan de malanta la nigra arbaro, kaj interparolis kun si mem. <196><+>Kial do mi tiel eksciti<217>is pri tio, ke Berlioz trafis sub la tramon? <196> rezonis la poeto. <196> Finfine, lasu mi lin al lia sorta<219>o! Ja nek per Eva nek per Adamo mi estas lia parenco. Se ekzameni la aferon tute objektive, endos agnoski, ke mi, fakte, nur tre supra<216>e konis la forpasinton. Ja kion mi pri li sciis? Absolute nenion, krom ke li estis kalva kaj terure elokventa. Kaj plu, civitanoj, <196> darigis Ivano iun alparolante, <196> ni esploru jenon: Kial do mi, bonvolu tion al mi malkonfuzi, ekfuriozis kontra tiu mistera konsilisto, profesoro kaj magiisto kun lia malplena kaj nigra okulo? Pro kio estis la tuta absurda postkuro, en kalsono kaj kun kandeleto en la mano, kion celis la hida pelmelo en la restoracio? <196><+>Tamen, tamen! <196> subite per severa vo<219>o ob<216>etis de ie, <219>u de interne, <219>u de super la orelo, la antaa Ivano al la Ivano nova, <196> pri tio, ke la kapo de Berlioz i<217>os fortran<219>ita ja li antasciis, <219>u? Kiel oni ne eksciti<217>u? <196><+>Nu, kamaradoj, kiu tion kontradiras! <196> respondis la nova Ivano al la arkaika, antaa Ivano. <196> Ke la afero estas suspektinda, tio klaras e<219> al infano. Li estas persono neordinara kaj centprocente mistera. Sed <217>uste tio ja estas la plej interesa! Homo, kiu persone konis Poncion Pilaton, kion pli interesan oni povas deziri? Kaj anstata fari tiun stultan kverela<219>on <219>e la Patriar<200>a, oni povis ja <217>entile lin demandi, kio poste okazis pri Pilato kaj Ha-Nocri. <218>u tio ne estus multe pli inteligenta? <175>Male, mi okupi<217>is pri iaj sensenca<216>oj! Vidu, kia grava evento: <219>efredaktoro de beletra revuo surveturita de tramo! Do kio, <219>u la revuo <219>esos aperadi? Finfine, la homo ja estas mortema, e<219>, kiel oni tre <217>uste rimarkigis, subitmortema. Nu, estu paco al lia cindro! Estos alia <219>efredaktoro, eble e<219> pli elokventa ol la <216>usa. Post nelonga duondormo la nova Ivano malicete demandis la antaan Ivanon: <196><+>Resume, kio mi estas la tiu afero? <196><+>Kreteno! <196> klare respondis de ie baso, apartenanta al neniu el la du Ivanoj kaj ege simila al la baso de la konsilisto. Ial neniom ofendite per la vorto kreteno, kaj e<219> agrable surprizite, Ivano ridetis kaj resinkis en la duondormon. Silentpa<173>e estis venanta son<217>o, jam ekaperis la elefantokrura palmo, kaj la kato preterpasis <196> neniel timiga, e<219> amuza; do, Ivano estis plene endormi<217>onta, kiam subite la krado senbrue forglitis flanken kaj sur la balkono vidi<217>is mistera silueto evitanta la lunlumon kaj minacanta Ivanon per la fingro. Sen malpleja ektimo Ivano sin levetis sur la lito kaj vidis viron stari sur la balkono. Tiu viro metis la fingron sur siajn lipojn kaj flustris: <196><+><194><173>! @CHAPITRO = <218>apitro 12 @CHAPTER TITLE = La nigra magio kaj <217>ia senmaskigo Malgranda vireto kun trua flava bul<219>apelo kaj piroforma frambokolora nazo, en kvadratita pantalono kaj lakledaj <173>uoj elvenis sur la scenejon de Varieteo rajdante ordinaran biciklon. <218>e la sonoj de fokstroto li faris rondon, poste eligis venkokrion, tiel ke la biciklo bamis. Plu ruli<217>ante sur la postrado, li ekstaris sur la manoj, iel sukcesis malfiksi la antaan radon, sendis <217>in en la kulison kaj darigis la veturadon pedalante per la manoj. Surseligite sur metalan maston, <219>e kies malsupra ekstremo estis muntita velocipeda rado, diketa blondulino en trikota<216>o kaj jupeto prisemita je ar<217>entaj steloj elveturis sur la scenejon kaj ankae faris rondojn. Renkontpasante preter <173>i la vireto eligadis salutkriojn kaj per la piedo levetis la bul<219>apelon de sur sia kapo. Laste venis maljunulviza<217>a okjarulo kaj ekslalomis inter la du adoltoj sur sia liliputa bicikleto kun kolosa atomobila hupo. Farinte kelkajn okojn, la tuta kompanio impetis, <219>e minaca tamburado de la orkestro, al la scenejrando, kaj la spektantoj de la unuaj vicoj sufokkrietis kaj retro<216>eti<217>is, <219>ar al la publiko <173>ajnis, ke la tuta triopo kun siaj ma<173>inoj tuj pumos en la orkestrejon. Sed la velocipedoj haltis <217>uste je la momento, kiam la antaaj radoj jam estis ruli<217>ontaj en la abismon sur la kapojn de la muzikistoj. Kun lata ekkrio "Hop!" la rajdantoj salte surpiedi<217>is, sin klinis, kaj <219>e tio la blondulino trans<216>etis kisojn al la publiko kaj la bubo trumpetis groteskan signalon per sia hupo. Aplado skuis la teatron, la blua kurteno kuntiri<217>is kaj <173>irmis la velocipedistojn, la verdaj lumoj kun la skriba<216>o Elirejo estingi<217>is kaj en la aranea<216>o de la subkupolaj trapezoj sune heli<217>is blankaj globoj. Komenci<217>is la interakto anta la lasta parto. Nur unu homon neniel interesis la mirakloj de la velocipeda arto de la familio Giulli: Gregoro Danilovi<219> Rimskij tutsole sidis en sia kabineto, mordetis siajn maldikajn lipojn, kaj fojon post fojo spasmo pasis sur lia viza<217>o. La eksterordinaran malaperon de Latronov sekvis tute neantavidita malapero de la administristo Varenu<200>a. Rimskij sciis, kien tiu iris, sed Varenu<200>a foriris kaj<193> ne revenis! De tempo al tempo Rimskij levetis la <173>ultrojn kaj flustris al si mem: <196><+>Tamen pro kio? Mirinda afero: por homo praktika, kia estis la financa direktoro, la plej facila solvo estus telefoni tien, kien li sendis Varenu<200>an, por ekscii, kio al li okazis; kaj tamen <217>is la deka horo vespere li ne povis sin decidigi. Nu, je la deka, farante al si veran perforton, Rimskij deprenis la adilon de la aparato kaj tiam evidenti<217>is, ke lia telefono estas senviva. La kuriero raportis, ke ne funkcias anka la ceteraj telefon'aparatoj en la teatro. Tiu kvankam malagrabla, tamen neniom supernatura fenomeno ial finofare konsternis la financan direktoron, kaj samtempe <217>i lin <217>ojigis, <219>ar <217>i malembarasis lin je la telefonado. Je la momento, kiam super la kapo de Rimskij ekhelis la ru<217>a lampeto per intermita lumo signalanta interakton, enpa<173>is la kuriero kaj anoncis, ke la alilanda artisto estas veninta. La financa direktoro ial tikis kaj, mienante pli malserena ol <173>tormnubo, li iris en la kulison por akcepti la gastludanton, <219>ar en la teatro restis neniu pli taga por fari tion. El la koridoro, kie jam trilis la signalsonoriloj, scivoluloj je diversaj pretekstoj eniradis la grandan tualetejon. Tie jam estis iluziistoj en bunta orienta robo kaj turbano, rulsketisto en blanka svetro, palege pudrita rakontisto kaj <173>minkisto. La <216>usveninta famulo sensaciis per mirinda fasono de sia eksterordinare longa frako kaj per la nigra duonmasko, kiun li havis sur la viza<217>o. Sed la plej surprizaj estis la du akompanantoj de la nigra magiisto: kvadratita longulo kun fendita nazumo, kaj grasdika nigra virkato kiu, pa<173>inte en la tualetejon sur la malantaaj piedoj, senzorge sidi<217>is sur sofon kaj kuntiris la palpebrojn rigardante la lumon de la nudaj <173>minklampetoj. Rimskij provis aran<217>i rideton, pro kio lia viza<217>o <173>ajnis acida kaj malica, kaj inter<173>an<217>is salutan kapoklinon kun la silenta magiisto, sidanta sur la sofo apud la kato. Manpremo ne estis. Anstatae la kvadratita mem senceremonie sin prezentis al Rimskij kiel asistanto de la sinjoro. Tiu cirkonstanco surprizis la financan direktoron, kaj denove malagrable: nenia ajn asistanto estis menciita en la kontrakto. Tre seke kaj malvolonte Rimskij demandis la kvadratitan, kie estas la aparataro de la artisto. <196><+>Ho vi, nia juvelo <219>iela, karega sinjoro direktoro, <196> respondis kapravo<219>e la helpanto de la magiisto, <196> nian aparataron ni <219>iam havas kune, jen <217>i estas! Ein, zwei, drei! Li turnis siajn nodozajn fingrojn kaj subite eltiris de malanta la orelo de la kato la oran po<173>horlo<217>on de la financa direktoro, kun <217>ia <219>eno. Tiun horlo<217>on Rimskij <216>us havis en sia ve<173>ta po<173>o sub la butonita jako, kaj la <219>eno estis tredita tra la po<173>a butontruo. Nevole Rimskij metis la manon sur sian ventron, la <219>eestantoj mirkriis, kaj la <173>minkisto, staranta en la duone malfermita pordo, aprobe gruntis. <196><+><218>u via estas la horlo<217>eto? Bonvolu repreni! <196> diris la kvadratita kun impertinenta rikano, kaj sur malpura manplato li prezentis al la konfuzita financa direktoro lian apartena<216>on. <196><+>En tramo kun tiu oni prefere ne veturu, <196> mallate kaj gaje flustris la rakontisto al la <173>minkisto. Tamen la kato faris trukon, kiu eklipsis la prestidigita<216>on pri la horlo<217>o. Subite <217>i levis sin de la sofo, sur la malantaaj piedoj iris al la subspegula tableto, per sia antaa piedo forprenis la <173>topilon el la karafo, ver<173>is akvon en glason, reinstalis la <173>topilon en ties lokon kaj vi<173>is la lip<->harojn per <173>mink<219>ifono. <218>i foje neniu mirkriis, nur la bu<173>oj malfermi<217>is, kaj la <173>minkisto ravite flustris: <196><+>Kia klaso! Sed je la tria fojo alarme eksonis la sonoriloj, kaj la tuta ekscitita svarmo, anta<217>uante interesan programeron, movi<217>is for de la tualetejo. Minuton poste en la spektejo estingi<217>is la globoj, la lumo <173>pruci<217>inta de la scenejlamparo ru<217>ete rebriligis la malsupron de la kurteno, kaj en la prilumata kurtenfendo anta la publiko aperis diketa viro, gaja kiel infano, kun razita viza<217>o, en <219>ifita frako kaj malfre<173>a <219>emizo. Li estis Geor<->ges Bengalskij, anoncisto bone konata de la tuta Moskvo. <196><+>Do, civitanoj, <196> li diris radiante per beba rideto, <196> tuj vi <219>eestos<193> <196> li mem sin interrompis kaj ekparolis en alia tono: <196> Mi vidas, ke la kvanto de la publiko por la tria parto ankora pligrandi<217>is. Hodia ni havas <219>i tie duonon de la urbo! Anta kelkaj tagoj mi renkontis amikon kaj diris al li: <174>Kial vi ne venas <219>e nin? Hiera <219>e ni estis duono de la urbo<175>. Kaj li respondis: <174>Nu, mi lo<217>as en la alia duono<175>. <196> Bengalskij pazis por lasi eksplodi <217>eneralan ridon, tamen neniu ekridis kaj li darigis: <196><193> Do, tuj vi <219>eestos seancon de nigra magio, prezentotan de la fama alilanda artisto monsieur Voland! Nu, ni <219>iuj bone komprenas, <196> sur la viza<217>o de Bengalskij aperis sa<217>ula rideto, <196> ke en la mondo estas nenia magio, ke <217>i estas nenio alia ol supersti<219>o, kaj tutsimple maestro Voland je plej alta grado posedas la iluziistan teknikon, kion oni vidos el la plej interesa parto de lia prezenta<216>o, tio estas, el la senmaskigo de tiu tekniko; do, <219>ar ni <219>iuj unuanime subtenas kaj la teknikon, kaj <217>ian senmaskigon, nun ni invitu sur la scenejon sinjoron Voland! Finbabilinte tiun galimation, Bengalskij kunigis la manojn kaj salute ilin svingetis inter la du partoj de la kurteno, pro kio <219>i lastaj zumante disi<217>is. La elveno de la magiisto kun liaj senfina helpanto kaj kato pa<173>anta sur la malantaaj piedoj tre pla<219>is al la publiko. <196><+>Se<217>on, <196> nelate ordonis Voland, kaj je tiu sama momento, nesciate de kie nek kiel, sur la scenejo aperis velkintkolora brakse<217>o, en kiun la magiisto sidi<217>is; <196> diru al mi, kara Fagoto, <196> Voland demandis la kvadratitan burleskulon, kiu, evidente, havis ankora alian nomon krom "Kerubjev", <196> kiel vi opinias, la Moskva lo<217>antaro ja konsiderinde <173>an<217>i<217>is, <219>u? La magiisto rigardis la silenti<217>intan publikon, impresitan per la apero de la brakse<217>o el nenio. <196><+>Jes, messire, <196> nelate respondis Fagoto-Kerubjev. <196><+>Vi pravas. La urbanoj tre <173>an<217>i<217>is <196> mi diru, ekstere <196> kiel cetere anka la urbo mem. Pri la kostumoj e<219> malnecesas paroli, sed aperis ja tiuj<193> kiel do<193> tramoj, atomobiloj<193> <196><+>Atobusoj, <196> respekte sufloris Fagoto. La publiko atente askultis tiun interparolon, opiniante <217>in preludo al la magia<216>oj. La kulisoj estis plen<173>topitaj je artistoj kaj scenejlaboristoj, kaj inter iliaj viza<217>oj videblis la stre<219>ita pala viza<217>o de la financa direktoro. La fizionomio de Bengalskij, kiu lokis sin flanke de la scenejo, komencis esprimi kelkan surprizon. Li levetis siajn brovojn kaj, profitante pazon, ekparolis: <196><+>La alilanda artisto esprimas sian admiron pri Moskvo, kreskinta en la rilato teknika, kaj anka pri la moskvanoj, <196> Bengalskij sendis du ridetojn, unue al la partero, poste al la galerioj. Voland, Fagoto kaj la kato turnis sian kapon al la anoncisto. <196><+><218>u mi esprimis admiron? <196> Voland demandis Fagoton. <196><+>Neniel, messire, vi esprimis nenian admiron, <196> tiu respondis. <196><+>Kion do diras tiu homo? <196><+>Tutsimple mensogon! <196> respondis la kvadratita helpanto per sonora vo<219>o adebla en la tuta teatro. Li turnis sin al Bengalskij kaj aldonis: <196> Gratulon, civitano, pro la sukcesa mensoguli<217>o! De la galerio pladetis mallonga rido, Bengalskij ekskui<217>is kaj elorbitigis la okulojn. <196><+>Tamen min intersas ne tiom la atobusoj, telefonoj kaj la cetera <193> <196><+>Aparataro! <196> sufloris la kvadratita. <196><+>Tute <217>uste, dankon, <196> malrapide diris la magiisto per sia peza baso, <196> kiom la multe pli grava demando: <219>u tiuj <219>i urbanoj <173>an<217>i<217>is interne? <196><+>Jes, tio estas plej grava demando, sinjoro. En la kulisoj oni komencis interrigardadi kaj leveti la <173>ultrojn, Bengalskij staris ru<217>a, Rimskij estis pala. Sed <219>i tiam, kvaza diveninte la naski<217>antan maltrankvilon, la magiisto diris: <196><+>Tamen ni parolas, kara Fagoto, ni konversacias, kaj la publiko enuas. Por komenci, montru do al ni ion simplan. Tra la spektejo pasis moveto de malstre<219>i<217>o. Fagoto kaj la kato disiris al la du flankoj de la proscenio. Fagoto klakis per la fingroj, bataleme kriis: <174>Tri, kvar!<175>, prenis el la aero kartaron, <217>in miksis kaj sendis al la kato en la formo de longa rubando. La kato kaptis la rubandon kaj sammaniere <217>in resendis. La satene brila serpento snufis, Fagoto, kvaza birdido, malfermis la bu<173>on kaj forglutis <217>in tutan, karton post karto. La kato riverencis, farante rondon per la dekstra malantaa piedo, kaj ricevis neimageblan apladon. <196><+>Kia klaso! Kia klaso! <196> oni entuziasme kriis en la kulisoj. Fagoto pu<173>is la fingron al la partero kaj diris: <196><+>La koncerna kartaro, estimataj gecivitanoj, nunmomente trovi<217>as en la sepa vico <219>e civitano Par<219>evskij, <217>uste inter la trirubla bileto kaj ju<217>a asigno en afero pri alimento por civitanino Zelkova. En la partero ekestis movi<217>ado, spektantoj sin levetis, kaj fine iu civitano, kies nomo efektive estis Par<219>evskij, purpurviza<217>a pro la mirego, eligis el sia biletujo la kartaron kaj pu<173>is <217>in en la aero, ne sciante, kion li pri <217>i faru. <196><+>Lasu la kartaron al vi por memoro, <196> kriis Fagoto. <196> Ja prave vi diris hiera <219>e la vesperman<217>o, ke sen pokero via vivo en Moskvo estus absolute neeltenebla. <196><+>Konata artifiko, <196> adi<217>is de la pulbalkono. <196> Tiu en la partero estas ilia kunulo. <196><+><218>u? <196> blekegis Kerubjev kaj rigardis la galerion kuntirinte la palpebrojn, <196> tiam anka vi estas nia komplico, <219>ar <217>i estas en via po<173>o! La pulbalkono vigli<217>is, kaj <217>oja vo<219>o sciigis: <196><+><190>uste! Li havas! Jen, jen<193> Halt! Sed tio ja estas <219>ervoncoj! La parteraj spektantoj turnis la kapon supren. En la galerio perpleksa viro trovis en sia po<173>o paketon sur kies banka banderolo estis skribite: Unumil rubloj. <218>irkapremate de la najbaroj, li mirkonsternite skrapis per la ungo la banderolon por kompreni, <219>u la <219>ervoncoj estas atentaj a magiaj. <196><+>Je Dio, vere! Malfalsaj <219>ervoncoj! <196> adi<217>is <217>ojaj krioj el la galerio. <196><+>Anka kun mi ludu tiajn kartojn, <196> gaje petis dikulo el la mezo de la partero. <196><+>Avec plaisir! <196> respondis Fagoto, <196> sed kial kun vi sola? <218>iuj entuziasme partoprenos! <196> Li komandis: <196> Bonvolu rigardi supren! Unu! <196> En lia mano aperis pistolo, li kriis: <196> Du! <196> La pistolo turni<217>is supren. <196> Tri! Fulmis fajro, adi<217>is knalo kaj el sub la kupolo, flirtante inter la trapezoj, komencis fali en la spektejon blankaj paperetoj. Ili turni<217>adis, dis<->glisis al <219>iuj flankoj, ili penetris la galeriojn, la orkestron kaj la scenejon. Post kelkaj sekundoj la monpluvo, densi<217>ante, atingis la fotelojn, kaj la spektantoj komencis kaptadi la paperetojn. Levi<217>is centoj da manoj, spektantoj tenis la biletojn kontra la sceneja lumo kaj konstatis la perfektan atentecon de ilia filigrano. Anka la odoro ne lasis e<219> malplejan dubon: <217>i estis la senkompare rava odoro de <216>us presita mono. Unue gaja eksciti<217>o, poste mirego ekposedis la tutan teatron. <218>ie zumis la vorto <174><219>ervoncoj, <219>ervoncoj<175>, adi<217>is ekkrioj <174>ah! ah!<175> kaj gaja rido. Iuj jam rampis en la pasejo, ser<219>ante biletojn sub la se<217>oj. Multaj staris sur sia se<217>o kaptante la flirtemajn, kapricajn paperetojn. Post kelka tempo sur la viza<217>oj de la de<216>oraj milicianoj aperis ombro de perplekso, kaj la artistoj senceremonie sin al<173>ovis el la kuliso. El la unua balkono adi<217>is vo<219>o: <174>He, lasu <219>i tiun! <190>i estis mia! Al mi <217>i estis fluganta!<175> kaj alia vo<219>o: <174>Vi min ne pu<173>u, a mi mem forpu<173>os vin de la balkono!<175> Post kio adi<217>is obtuza bato. Tuj sur la balkono aperis la kasko de miliciano, iu i<217>is forkondukita. <190>enerale, la ekscito estis kreskanta, kaj oni ne scias, kiel povus <219>io <219>i fini<217>i, se Fagoto ne estus <219>esiginta la monpluvon subite ekblovinte en la aeron. Du junuloj, inter<173>an<217>inte rigardon ri<219>an je gajaj subkomprena<216>oj, forlasis sian lokon kaj iris rekte en la bufedejon. La teatro zumis, la okuloj de <219>iuj spektantoj ekscitite brilis. Ververe, neniu scias, kiel povus <219>io <219>i fini<217>i, se Bengalskij ne estus rekolektinta siajn fortojn por interveni. Por laeble retrovi la memregadon, li per kutima gesto frotis la manojn kaj jene ekparolis per sia plej sonora vo<219>o: <196><+>Jen, gecivitanoj, <216>us ni <219>eestis kazon de tiel nomata amashipnoto. Pure scienca eksperimento, kiu plej konvinke pruvas, ke estas nek mirakloj, nek magio. Do, ni petu, ke maestro Voland senmaskigu al ni tiun eksperimenton. Tuj, gecivitanoj, vi vidos tiujn, <173>ajne monajn, paperetojn malaperi same subite, kiel ili esti<217>is. Li ekapladis, sed tute sola, kaj kvankam sur lia viza<217>o ludis memfida rideto, tamen en la okuloj tiu memfido malestis, ili esprimis plie petegon. La parolado de Bengalskij ne pla<219>is al la publiko. Ekestis absoluta silento, kiun interrompis la kvadratita Fagoto. <196><+><218>i tio ankorafoje estas kazo de tiel nomata mensogado, <196> li deklaris per lata mektenoro, <196> la paperetoj, gecivitanoj, estas malfalsaj! <196><+>Brave! <196> abrupte ekbojis baso ie supre. <196><+>Koncerne <219>i tiun, <196> Fagoto montris al Bengalskij, <196> li min tuttedis. <218>iumomente li en<173>ovas sin en la aferojn, pri kiuj neniu lin demandas, fu<173>as la tutan seancon per siaj misaj rimarkigoj! Kion ni pri li faru? <196><+>For<173>iri la kapon! <196> iu severe diris el la galerio. <196><+>Kiel vi bonvolis diri? Kion? <196> tuj reagis Fagoto je tiu hida propono, <196> <219>u for<173>iri la kapon? Tio estas ideo! Behemoto! <196> li turnis sin al la kato, <196> faru! Ein, zwei, drei! Kaj tiam okazis senprecedenca afero. La nigra kato hirtigis la hararon kaj orel<173>ire miais. Poste <217>i kuntiri<217>is en bulon, pantere saltis rekte sur la bruston de Bengalskij kaj de tie sur lian kapon. Kun lata ronrono la kato enigis la krifojn de siaj pufaj piedoj en la kalvi<217>antan kapon de la anoncisto kaj, sova<217>e ekhurlinte, en du turnoj <217>in for<173>iris de la dika kolo. La dumil kvincent homoj en la teatro eligis unu ekkrion. La sango gejsere <173>prucis supren el la dis<173>iritaj arterioj kaj ver<173>i<217>is sur la sur<219>emizon kaj frakon. La senkapa korpo faris kelkajn malgraciajn piedgratojn kaj sidi<217>is sur la plankon. En la spektejo adi<217>is histeriaj in<173>rikoj. La kato transdonis la kapon al Fagoto, tiu <217>in prenis je la magraj hartufoj kaj levis anta la publiko, kaj la kapo despere kriis per vo<219>o pleniginta la tutan teatron: <196><+>Kuraciston! <196><+><218>u vi ankora babilados tiajn stulta<216>ojn? <196> Fagoto severe demandis la plorantan kapon. <196><+>Neniam plu! <196> stertoris la kapo. <196><+>Pro Dio, ne turmentu lin! <196> subite, superante la bruon, adi<217>is virina vo<219>o, kaj la magiisto sin turnis al la lo<217>io de kiu <217>i venis. <196><+>Do, gecivitanoj, kion oni faru? <218>u oni lin pardonu? <196> demandis la publikon Fagoto. <196><+>Oni lin pardonu! Oni lin pardonu! <196> eksonis izolaj kaj plejparte inaj vo<219>oj, kiuj balda kunfluis en unu <200>oron kun la viraj. <196><+>Kion vi bonvolos ordoni, messire? <196> Fagoto demandis la maskiton. <196><+>Nu, <196> tiu mediteme respondis, <196> ili estas homoj, kiel aliaj. Ili amas la monon, sed tio ja <219>iam estis<193> La homoj amas la monon, el kio ajn <217>i estu farita, <219>u el ledo a papero, <219>u el bronzo a el oro. Frivolaj<193> nu jes<193> tamen anka mizerikordo fojfoje ne estas fremda al ilia koro <193> ordinaraj homoj<193> maldetale, ili similas la antaajn, nur la lo<217>ada demando mismoraligis ilin<193> <196> kaj late li ordonis: <196> Surmetu la kapon. Zorge celinte, la kato pu<173>is la kapon sur la kolon, kaj <217>i <217>uste retrovis sian lokon, kvaza <217>i neniam estus <217>in forlasinta. Kaj la plej interese, sur la kolo restis nenia ajn cikatro. Per siaj antaaj piedoj la kato vi<173>etis la frakon de Bengalskij kaj la sur<219>emizon, kaj de ili malaperis <219>ia spuro de la sango. Fagoto surpiedigis la anonciston, <173>ovis en lian po<173>on pakon da <219>ervoncoj, lin forkondukis de la scenejo kaj diris: <196><+>Iru for! Sen vi estas pli gaje! <194>anceli<217>ante kaj <216>etante <219>irkaen senpensajn rigardojn, Bengalskij pene iris <217>is la kontraincendia posteno, kaj tie lin atakis misfarto. Li <217>emkriis: <196><+>La kapo, mia kapo! Al li impetis pluraj homoj, inter ili Rimskij. La anoncisto ploris, per la manoj kaptadis ion en la aero, murmuradis: <196><+>Redonu mian kapon! La kapon redonu! La apartamenton forprenu, la bildojn forprenu, nur la kapon al mi redonu! La kuriero kuris voki kuraciston. Oni provis ku<173>igi la anonciston sur la sofon en tualetejo, sed li rezistis, furioze baraktante. Oni devis venigi ambulancon. Kiam finfine la malfeli<219>ulo Bengalskij estis forportita, la financa direktoro kuris reen sur la scenejon kaj trovis tie novajn miraklojn. Ah, interalie, mi ankora ne diris, ke tiam a iom pli frue de la scenejo malaperis la magiisto kun sia senkolori<217>inta brakse<217>o, tamen la spektantoj tion tute ne rimarkis, fascinite per la eksterordinaraj aferoj kiujn prezentis al ili Fagoto. <218>i tiu, foriginte la viktimon de sur la scenejo, deklaris al la publiko jenon: <196><+>Nuntempe, malembarasite je la tedulo, ni aran<217>u sinjorinan butikon! Tuj la planko de la scenejo kovri<217>is je persaj tapi<173>oj, aperis grandegaj speguloj de flanke prilumataj per verdetaj tuboj, inter la speguloj ekestis vitrinoj, kaj en ili la gaje ekscitita publiko vidis Parizajn inrobojn de diversaj koloroj kaj fasonoj. Tio estis en unuj vitrinoj, dum en aliaj aperis centoj da in<219>apeloj, plumhavaj kaj senplumaj, kun buko kaj sen buko; centoj da <173>uoj <196> nigraj, blankaj, flavaj, ledaj, satenaj, <173>amaj, <173>uoj kun rimeneto kaj <173>uoj kun brila straso. Inter la <173>uoj aperis skatoletoj el kiuj scintilis la fascetoj de kristalaj parfumflakonoj; montoj da mansakoj <196> antilopledaj, <173>amaj, silkaj; amasoj da oblongaj, <219>izelitaj, orkoloraj ingoj, kiajn oni fabrikas por lippa<173>telo. La diablo scias de kie, anta la vitrino aperis rufa fralino en nigra vespera tualeto kaj kun brila rideto de sperta komercistino, fralino kiu estus tute <219>arma, se <173>ia kolo ne estus fu<173>ita per stranga cikatro. Sur la viza<217>o de Fagoto ekfloris siropa rideta<219>o, kaj li anoncis, ke la firmao aran<217>as tute senpagan inter<173>an<217>on de malnovaj inaj roboj kaj <173>uoj kontra plej <216>usaj Parizaj krea<216>oj samspecaj. Li aldonis, ke tio sama validas anka pri mansakoj, parfumoj kaj <219>io cetera. La kato riverencadis farante rondojn per sia malantaa piedo, dum per la antaa <217>i plenumadis gestojn proprajn al pordisto malfermanta la pordon. La rufulino kartave ekkveris, kvankam rakete tamen ja dol<219>e, prononcante vortojn misterajn sed, ju<217>ante la la mieno de la spektantinoj el la partero, tre logajn: <196><+>Guerlain, n-ro 5 de Chanel, Mitsouko, Narcisse Noir, vesperaj roboj, koktelaj roboj<193> Fagoto tordi<217>adis, la kato faris riverencojn, la fralino malfermadis la vitrinojn. <196><+>Bonvenon! <196> blekegis Fagoto, <196> sen<217>ene kaj senceremonie! La publiko estis ekscitita, sed ankora neniu kura<217>is eliri sur la scenejon. Finfine brunulino sin levis en la deka vico de la partero kaj, montrante per sia rideto, ke <219>io <219>i estas bagateloj pri kiuj, resume, <173>i neniom zorgas, <173>i eliris kaj per la flanka <173>tuparo pa<173>is sur la scenejon. <196><+>Brave! <196> kriis Fagoto, <196> mi salutas nian unuan klientinon! Behemoto, se<217>on! Ni komencu per la <173>uoj, madame. La brunulino sin sidigis kaj Fagoto tuj el<173>utis sur la tapi<173>on anta <173>i tutan amason da <173>uoj. La brunulino demetis sian dekstran <173>uon, surprovis moda<216>on, plurfoje stamfetis kontra la tapi<173>o, ekzamenis la kalkanumon. <196><+><218>u certe ili min ne premos? <196> <173>i demandis penseme. <196><+>Ah, madame, kion vi diras! <196> <173>okite ekkriis Fagoto, dum la kato pro la ofendo ellasis miaon. <196><+>Mi prenas tiun paron, monsieur, <196> digne diris la brunulino surmetante anka la duan <173>uon. <194>iaj malnovaj <173>uoj forflugis malanta la <173>irmilon, kaj <173>i mem iris tien akompanate de la rufulino kaj de Fagoto, portanta sur vest'arko kelkajn luksajn robojn. La kato klopodeme helpadis kaj, por fari sin pli impona, pendigis mezurrubandon sur sian kolon. Minuton poste la brunulino revenis de malanta la <173>irmiloj en tia robo, ke suspiro pasis tra la tuta partero. La kura<217>a virino, mirinde beli<217>inta, haltis anta la spegulo, gracie movetis la nudajn <173>ultrojn, tu<173>is la harojn sur la nuko kaj sin retrofleksis, penante vidi sian dorson. <196><+>La firmao petas vin akcepti <219>i tion por memoro, <196> diris Fagoto prezentante al la brunulino malfermitan skatoleton kun parfumflakono. <196><+>Merci, <196> orgojle respondis la brunulino, kaj per la <173>tuparo reiris en la parteron. Dum <173>ia pasado spektantoj ekstaris por tu<173>i la skatoleton. Kaj tiam okazis la finofara trarompo, kaj de <219>iuj flankoj sur la scenejon ektorentis virinoj. En la <217>enerala ekscita parolbruo, ekridoj kaj suspiroj adi<217>is vira vo<219>o: <174>Mi malpermesas al vi!<175> <196> kaj la respondo de virino: <174>Despoto kaj filistro! Lasu min, vi rompas mian brakon!<175> Unuj post aliaj, la virinoj foriris malanta la <173>irmilojn, lasis tie sian robon kaj reaperis vestite per <219>io nova. Sur taburetoj kun orizitaj piedoj sidis tuta vico da sinjorinoj energie stamfante sur la tapi<173>on per surprovataj <173>uoj. Fojon post fojo Fagoto surgenui<217>is senlace manipulante la kornan <173>uvestilon, la kato, kurbi<217>ante sub amasoj da mansakoj kaj <173>uoj, sen<219>ese trafikis inter la vitrinoj kaj la taburetoj, la kolcikatra fralino <219>iumomente malaperis, revenis, remalaperis, <173>ia mitralbabilo post kelka tempo i<217>is tute franclingva, kaj la plej mirinda estis, ke <219>iuj virinoj <173>in komprenis je duonvorto, e<219> kiuj sciis nenian ajn vorton francan. Surprize por <219>iuj, oni vidis viron penetri sur la scenejon. Li deklaris, ke lia edzino havas gripon, sekve de kio li petas, ke oni per li ion transdonu al la malsanulino. Por pruvi sian edzi<217>intecon la civitano pretis montri sian legitimilon. La deklaro de la zorgema edzo kazis <217>eneralan rid'eksplodon. Fagoto blekegis, ke li ne bezonas vidi la legitimilon, ke li kredas al li kiel al si mem, kaj enmanigis al la civitano du parojn da silkaj <173>trumpoj, al kiuj la kato, siavice, aldonis lippa<173>telon en skatoleto. La malfrui<217>antinoj sturmadis la scenejon, per la flankaj <173>tuparoj de la scenejo fluis feli<219>ulinoj en balrobo, en pi<216>amo ornamita per drakoj, en strikte eleganta tajlorkostumo, kun <219>apeleto oblikve <173>ovita sur unu brovon. Tiam Fagoto anoncis, ke konsidere la malfruan tempon, <217>uste post unu minuto la butiko fermi<217>os <217>is la morgaa vespero, kaj neimagebla tumulto ekestis sur la scenejo. Sen ia ajn surprovo la virinoj haste prenadis <173>uojn. Iu spektantino kvaza kirlo<173>tormo impetis malanta la <173>irmilojn, de<173>iris tie siajn vestojn, predis tion, kio trafis sub <173>ian manon <196> silkan negli<217>on ornamitan per kolosaj bukedoj <196> kaj ankora trovis tempon por proprigi al si du parfumskatolojn. Post <217>uste unu minuto knalis pistolpafo, la speguloj malaperis, trafalis la vitrinoj kaj la taburetoj, la tapi<173>o disi<217>is en la aero, same kiel la <173>irmiloj. Laste malaperis la altega amaso de malnovaj roboj kaj <173>uoj, post kio la scenejo ree i<217>is astera, malplena kaj nuda. Kaj je tiu momento sin enmiksis nova rolulo. Agrabla, sonora kaj tre insista baritono adi<217>is el la dua lo<217>io: <196><+>Estas tamen dezirinde, civitano artisto, ke vi senprokraste senmaskigu anta la spektantoj la teknikon de viaj trukoj, precipe la trukon pri la monpaperetoj. Dezirinda estas anka la reveno de la anoncisto sur la scenejon. Lia sorto maltrankviligas la spektantojn. La posedanto de tiu bela vo<219>o estis neniu alia ol la honora gasto de la hodiaa vespero Arkadio Apolonovi<219> Semplejarov, prezidanto de la Akustika komisiono de la Moskvaj teatroj. En la lo<217>io li estis kun du civitaninoj: la unu matur'a<217>a, vestita lukse kaj lamode; la alia tute juna kaj beleta, vestita pli modeste. La unua, kiel balda evidenti<217>is dum la protokolado, estis la edzino de Semplejarov, la dua estis lia malproksima parencino, debutanta sed tre energia aktorino kiu, veninte el Saratov, lo<217>is <219>e li kaj lia edzino. <196><+>Pardon! <196> respondis Fagoto, <196> mi pardonpetas, sed <219>i tie estas nenio senmaskiginda, <219>io ja klaras. <196><+>Ne, pardonu! La senmaskigo estas nepre necesa. Sen tio viaj brilaj trukoj lasos preman impreson. La gespektant'amasoj postulas eksplikon. <196><+>La spektantaj geamasoj, <196> interrompis la impertinenta burleskulo, <196> <173>ajnas postuli nenion similan, <219>u? Tamen, atentante vian altestimatan deziron, Arkadio Apolonovi<219>, mi komplezos al vi per senmaskigo. Nu, por tiu celo, <219>u vi permesos ankora unu etan programeron? <196><+>Faru, se vi deziras, <196> indulgeme respondis Semplejarov, <196> tamen nepre kun senmaskigo! <196><+>Konsentite. Do, permesu ke mi vin demandu, kie vi estis hiera ves<->pere, Arkadio Apolonovi<219>? <218>e tiu malkonvena, e<219> sentakta demando la mieno de Semplejarov <173>an<217>i<217>is, tre rimarkeble <173>an<217>i<217>is. <196><+>Arkadio Apolonovi<219> hiera vespere estis en kunsido de la Akustika komisiono, <196> tre orgojle deklaris lia edzino, <196> sed mi ne komprenas, kiel tio rilatas al la magio. <196><+>Oui, madame, <196> jesis Fagoto, <196> certe, ke vi ne komprenas. Tamen koncerne la kunsidon vi funde eraras. Jes, Arkadio Apolonovi<219> forveturis al la menciita aran<217>o, kiun cetere neniu planis okazigi hiera; tamen resendinte sian <173>oforon anta la sidejo de la Akustika komisiono <219>e la bulvardo <218>istoprudnij (la tuta teatro silenti<217>is), li per atobuso veturis al la strato Jelo<200>ovskaja kaj iris en la lo<217>ejon de Milica Andrevna Pokobatko, aktorino de la migra gubernia teatro, kaj restis <219>e <173>i proksimume kvar horojn. <196><+>Oj! <196> iu dolore ekkriis en la plena silento. La juna parencino de Semplejarov ekridegis per vo<219>o profunda kaj timiga. <196><+><218>io klaras! <196> <173>i ekkriis, <196> kaj jam delonge mi suspektis tion. Nun mi komprenas, kial tiu stultulino ricevis la rolon de Luiza! Kaj subite svinginte mallongan kaj dikan ombrelon malvokoloran <173>i frapis la prezidanton de la Akustika komisiono sur la kapon. Tiam la fiulo Fagoto, alinome Kerubjev, late proklamis: <196><+>Jen, estimataj gecivitanoj, ekzemplo pri senmaskigoj, kiujn Arkadio Apolonovi<219> tiom insiste eltrudadis! <196><+>Kiel adacis vi, kanajlino, tu<173>i Arkadion Apolonovi<219>? <196> per timinda vo<219>o demandis la edzino de Semplejarov levante sin en la lo<217>io je sia tuta kolosa staturo. Dua mallonga atako de sataneska rido skuis la junan parencinon: <196><+>Lin tu<173>i, ha-ha! <190>uste je tio mi havas plenan rajton! <196> kaj je la dua fojo adi<217>is la seka krako de la ombrelo resaltinta de la kapo de Semplejarov. <196><+>Milicio! Arestu <173>in! <196> kriis la edzino de Semplejarov per vo<219>o tiom timiga, ke multaj spektantoj sentis sian koron glacii<217>i. Super <219>io, ankora la kato subite elsaltis al la scenejlamparo kaj hake blekegis per homa vo<219>o, kiu resonis tra la tuta teatro: <196><+>La seanco estas finita! Maestro! Elkrevigu mar<173>on! Sen konscii kion li faras, la duonfrenezi<217>inta direktisto eksvingis sian taktobastonon, kaj la orkestro <196> kiel nomi tion? <196> <217>i ne ekludis, nek ekrulis, nek ektondrigis, sed <217>uste, la la abomena esprimo de la kato, elkrevigis ian neimageblan, super <219>ia mezuro frivolan mar<173>on. <194>ajnis dum unu momento, ke iam estis aditaj sub sudaj steloj, en koncertkafejo, la vortoj de tiu mar<173>o, vortoj malklaraj, apena kompreneblaj sed brava<219>aj: @BODY POEM = Nia mo<173>ta general', @BODY POEM = <173>atanto de kokinoj, @BODY POEM = protekton sian donis al @BODY POEM = la <219>armo de fralinoj!!! Cetere, eblas, ke neniam estis <219>i tiuj vortoj, ke estis aliaj je tiu sama muziko, iaj ekstreme maldecaj. Gravas ja ne tio, gravas, ke post <219>io <219>i en Varieteo komenci<217>is speco de Babeltura konfuzego. Milicianoj kuris al la lo<217>io de Semplejarov, rigardemuloj grimpis sur la balustradon, adi<217>is inferaj rid'eksplodoj kaj furiozaj ekkrioj superbruataj de la ora cimbaltintego venanta el la orkestro. Kaj estis vidite, ke la scenejo subite vaki<217>is: la fripono Fagoto kaj la aroganta katego Behemoto aerdisi<217>is kaj malaperis, same kiel antae malaperis la magiisto en sia brakse<217>o kun la senkolori<217>inta tega<216>o. @CHAPITRO = <218>apitro 13 @CHAPTER TITLE = La heroo aperas Do, la nekonato minacis Ivanon per la fingro kaj flustris: <174><173><173>!<175> Ivano mallevis la piedojn sur la plankon kaj stre<219>is la vidadon. De la balkono en la <219>ambron singardeme rigardis viro, razita, pintanaza, kun malkvietaj okuloj kaj kun tufo da malhelaj haroj falinta sur la frunton; li povus a<217>i tridek ok jarojn. Certi<217>inte, ke Ivano estas sola, la mistera vizitanto dum kelka tempo atente askultis, poste kura<217>i<217>is kaj pa<173>is en la <219>ambron. <218>i tiam Ivano rimarkis, ke la homo estas vestita kiel paciento. Li surhavis subvestojn, grizbrunan kitelon loze pendantan de la <173>ultroj, pantoflojn metitajn sur la nudajn piedojn. La enveninto palpebrumis al Ivano, enpo<173>igis <173>losilfaskon, flustre demandis: <174><218>u vi permesas, ke mi sidi<217>u?<175>, kaj ricevinte kapjeson li okupis la brakse<217>on. <196><+>Kiel vi pasis <219>i tien? <196> Ivano demandis flustre, obeante la sekan minacantan fingron, <196> la balkonkradoj ja estas <173>lositaj! <196><+>La kradoj estas <173>lositaj, <196> konfirmis la gasto, <196> sed nia Praskovja Fjodorovna estas plej bonkora kaj, ho ve, distri<217>ema homo. Anta unu monato mi <173>telis <173>ian <173>losilfaskon kaj tio ebligas al mi eliri sur la eksteran balkonon, kiu etendi<217>as la la tuta eta<217>o, kaj tial mi povas, fojfoje, viziti miajn najbarojn. <196><+>Se vi povas eliri sur la balkonon, vi anka povas fu<217>i, <219>u? A estas tro alte? <196><+>Ne, <196> firme respondis la vizitanto, <196> mi ne povas fu<217>i de <219>i tie ne pro la alto, sed <219>ar mi ne havas kien fu<217>i. <196> Post pazo li aldonis: <196> Do, oni gastas, <219>u? <196><+>Oni gastas, <196> respondis Ivano fikse rigardante la brunajn, tre malkvietajn okulojn de la veninto. <196><+>Jes<193> <196> <219>i tiam la vizitanto subite maltrankvili<217>is, <196> Mi esperas, vi ne estas furiozulo? <218>ar vidu, mi ne povas suferi bruon, kverelojn, perforton kaj similajn aferojn. Precipe malamas mi la homan kriadon <196> la doloran, la furiozan, <219>ian ajn. Trankviligu min, diru, vi ne estas furiozulo, <219>u? <196><+>Hiera en restoracio mi pugnis iun sur la muzelon, <196> brave konfesis la alii<217>inta poeto. <196><+>Motivo? <196> severe demandis la gasto. <196><+>Verdire, sen motivo, <196> respondis Ivano embarasite. <196><+>Fi! <196> malaprobis la vizitanto la agon de Ivano, kaj aldonis: <196> Cetere, kial vi diras <174>pugnis sur la muzelon<175>? Tio ja ne estas tute certa, <219>u homo havas muzelon a viza<217>on. Tamen ver<173>ajne ja viza<217>on. Kaj pugni<193> Ne, <219>i tion vi rezignu por <219>iam. Admoninte Ivanon la gasto demandis: <196><+>Via profesio? <196><+>Poeto, <196> ial malvolonte konfesis Ivano. La veninto <219>agreni<217>is. <196><+>Denove mis<173>anco! <196> li ekkriis sed tuj sin rekaptis, pardonpetis kaj demandis: <196> Kaj kiu estas via familinomo? <196><+>Senhejmulo. <196><+>Eh<193> <196> grimacis la gasto. <196><+>Do, vi mal<173>atas miajn versojn, <219>u? <196> scivole demandis Ivano. <196><+>Mal<173>ategas. <196><+>Vi kiujn legis? <196><+>Ne legis mi viajn versojn! <196> nervoze ekkriis la veninto. <196><+>Kiel do vi ju<217>as? <196><+>Kial ne, <196> respondis la gasto, <196> <219>u mi ne legis la versojn de aliaj? Cetere<193> <219>u tamen miraklo? Bone, mi akceptos vian ju<217>on. Diru mem, <219>u bonaj estas viaj versoj? <196><+>Ili estas monstraj, <196> diris Ivano, subite malka<173>e kaj kura<217>e. <196><+>Ne plu verku! <196> petegis la vizitanto. <196><+>Mi <216>ure promesas! <196> solene diris Ivano. La <216>uron konfirmis manpremo, kaj <219>i tiam el la koridoro adigis malbruaj pa<173>oj kaj vo<219>oj. <196><+><194><173>! <196> la gasto flustris, elsaltis sur la balkonon kaj <173>losis post si la kradon. Praskovja Fjodorovna envenis, demandis, kiel Ivano fartas kaj <219>u li preferas dormi en mallumo. Ivano petis la vickuracistinon lasi la lumon kaj <173>i foriris, dezirinte al la paciento bonan nokton. Kaj kiam <219>io kvieti<217>is, revenis la gasto. Li flustre informis Ivanon, ke en la 119-an <219>ambron estas venigita novulo, sen<219>ese balbutanta ion pri valuto en ventoltruo kaj <216>uranta, ke en lia domo <219>e Sadovaja eklo<217>is demonoj. <196><+>Li furiozas malbenante Pu<173>kinon kaj kriadas: <174>Dibo<219>adov, bis, bis!<175> <196> parolante, la gasto plurfoje angore tremeris. Trankvili<217>inte, li denove sin sidigis, diris: <196> Cetere, ni lin lasu, <196> kaj darigis la interparolon kun Ivano: <196> Do, kial vi estas <219>i tie? <196><+>Pro Poncio Pilato, <196> mishumore rigardinte la plankon diris Ivano. <196><+>Kion?! <196> kriis la gasto forgesinte <219>ian prudenton, kaj mem <173>topis al si la bu<173>on per la mano, <196> kia nekredebla koincido! Mi vin petegas, rakontu! Ial Ivano sentis konfidon al la nekonato, kaj komence nekura<217>e kaj balbute, poste pli verve li rakontis la hieraan historion de <219>e la Pat<->riar<-><200>a lageto. Jes, kunsenteman askultanton havis Ivano Nikolai<219> en la persono de la mistera <173>losil<173>telinto! La gasto ne traktis la poeton frenezulo, li sekvis la raporton kun eksterordinara interesi<217>o kiu fine kreskis <217>is vera ekzalto. Li sen<219>ese interrompis la rakonton per ekkrioj: <196><+>Nu, nu! Plu diru, mi vin petegas! Sed, pro <219>io sankta, nenion ajn preterlasu! Ivano mem nenion preterlasis, tiel rakonti ja estis pli facile, kaj iom post iom li avancis <217>is la momento, kiam Poncio Pilato en blanka mantelo kun sangru<217>a sub<173>tofo eliras sur la balkonon. Tiame la gasto pre<217>maniere kunigis la manojn kaj flustris: <196><+>Ho, kiel mi divenis! Ho, kiel mi <219>ion divenis! La raporton pri la terura morto de Berlioz la askultanto komentis per stranga rimarko, kiun akompanis malica ekbrilo en liaj okuloj: <196><+>Mi tamen bedaras, ke tie ne okazis, anstata via Berlioz, la kritikisto Latunskij a la literaturisto Mstislavo Larovi<219>, <196> kaj pasie kvankam senvo<219>e li ekkriis: <196> Plu! La kato paganta al la konduktorino treege amuzis la gaston, kaj li skui<217>adis pro mallata rido rigardante Ivanon kiu, ekscitite de la sukceso de sia rakonto, kare saltetadis prezentante la katon kun la monero <219>e la lipharoj. <196><+>Tiel, <196> raportinte pri la incidento en Gribojedovo, malgaji<217>inte kaj malsereni<217>inte finis Ivano, <196> mi trafis <219>i tien. La gasto kondolence metis sian manon sur la <173>ultron de Ivano kaj diris jene: <196><+>Kompatinda poeto! Sed, karulo, vin mem vi ripro<219>u pri via malfeli<219>o. Estis malprudenta<216>o konduti anta li tiel senrespekte, e<219> impertinentete. Pro tio vi suferis, kaj danku, ke oni vin traktis relative indulge. <196><+>Sed, finfine, kio do li estas? <196> ekscitite skuante la pugnojn demandis Ivano. La gasto atente lin rigardis kaj respondis per demando: <196><+><218>u vi ne ekdeliros? <218>i tie ni <219>iuj estas homoj nefidindaj<193> <218>u certe oni ne bezonos la kuraciston, injektojn kaj ceteran klopodadon? <196><+>Certe, certe! <196> ekkriis Ivano. <196> Diru do, kio li estas? <196><+>Nu bone, <196> respondis la gasto kaj diris atoritate, klare apartigante la vortojn: <196> Hiera <219>e la Patriar<200>a vi renkonti<217>is kun Satano. Ivano tenis sian promeson kaj ne ekdeliris, sed li estis ja tute malspritigita. <196><+>Maleble! Li ne ekzistas. <196><+>Pardonon! <190>uste vi tion ne diru. Vi estis, probable, unu el liaj unuaj viktimoj. Nun bone sciante, ke vi estas en psikiatria kliniko, vi tamen plu ripetas, ke li malestas! Vere, tio estas stranga! Konfuzite, Ivano silentis. <196><+>De kiam vi komencis lin priskribi, <196> darigis la gasto, <196> mi tuj antasentis, kun kiu vi hiera havis la plezuron interparoli. Sed pri Berlioz mi miras! Nu, vi evidente estas homo virga, <196> <219>i tiam la gasto refoje petis pardonon, <196> sed Berlioz, la tio, kion mi pri li adis, ja estis ion leginta! La unuaj paroloj de la profesoro forpelis <219>iujn miajn dubojn. Oni ne povas lin ne rekoni, mia amiko! Cetere, vi<193> mi ne volas vin ofendi, sed mi ja ne eraras, vi estas homo senklera, <219>u? <196><+>Sendube, <196> konsentis Ivano, nerekonebla. <196><+>Nu jes<193> Vidu, e<219> la viza<217>o kiun vi priskribis<193> la diverskoloraj okuloj, la brovoj! Sed, pardonu, eble vi e<219> la operon Fasto neniam adis? Ivano ial treege konfuzi<217>is kaj tute ru<217>i<217>inte komencis balbuti ion pri voja<217>o al sanatorio en Jalto<193> <196><+>Nu jes, nu jes<193> tute ne mirinde! Sed Berlioz, mi ripetas, li min surprizas. Li estis homo ne nur erudicihava sed anka tre ruza. Kvankam pro la justo mi devas diri, ke Voland kapablas vuali la okulojn al homo e<219> pli ruza. <196><+>Kiu?! <196> siavice kriis Ivano. <196><+><194><173>! Ivano lar<217>asvinge frapis sian frunton per la maplato kaj ek<173>u<173>is: <196><+>Jes, jes, mi komprenas. Li havis la komencliteron W sur la vizitkarto. Aj-aj-aj, kia uma<216>o! <196> Dum kelka tempo li konsternite silentis, rigardante la lunon <173>vebi malanta la krado, poste ekparolis: <196> Do, li fakte povis esti <219>e Poncio Pilato, <219>u? <218>ar tiam for li jam estis naskita, <219>u? Kaj ili traktas min frenezulo! <196> Ivano indigne montris al la pordo. Amara falto aperis <219>e la lipoj de la gasto. <196><+>Ni rigardu la veron rekte en la okulojn, <196> la gasto turnis sian viza<217>on al la nokta luma<216>o, fluganta tra la nuboj. <196> Kaj vi, kaj mi, ni estas frenezuloj, tion ni honeste agnosku! Vidu, li vin skuis, kaj vi frenezi<217>is, <219>ar vi, ver<173>ajne, havas dispozicion al tio. Tio, kion vi rakontis, sendube fakte okazis; sed <217>i estas tiom eksterordinara, ke e<219> la genia psikiatro Stravinskij ne povis <217>in kredi. <218>u li vin ekzamenis? (Ivano kapjesis.) Via interparolinto estis <219>e Pilato, li matenman<217>is kun Kant kaj nun li vizitas Moskvon. <196><+>Sed li aran<217>os terurajn diabla<216>ojn <219>i tie! Oni devas lin kapti, <219>u? <196> en la nova Ivano levi<217>is, kvankam sen firma konvinko tamen ja levi<217>is, la antaa, ankora ne finvenkita Ivano. <196><+>Vi jam provis, por vi sufi<219>as, <196> ironie replikis la gasto, <196> anka al la aliaj mi malkonsilas tiajn provojn. Kaj pri la diabla<216>oj vi povas lin fidi. A<200>, kia doma<217>o, ke ne mi sed vi lin renkontis! Kvankam <219>io jam forbrulis kaj la karbojn kovris cindro, tamen, mi <216>uras, por tia renkonto mi fordonus la <173>losilfaskon de Praskovja Fjodorovna, <219>ar krom <217>i mi havas nenion. Mi estas malri<219>a, kiel almozulo! <196><+>Por kio vi lin bezonas? Kelkan tempon la gasto silente mal<217>ojis kaj tikadis, sed finfine li ekparolis: <196><+>Tio estas stranga afero, ja <219>i tie mi estas same kiel vi, pro Poncio Pilato, <196> la gasto timeme rigardis <219>irkaen kaj diris: <196> Vidu, anta unu jaro mi verkis romanon pri Pilato. <196><+><218>u vi estas verkisto? <196> demandis Ivano interesite. La gasto malsereni<217>is kaj minacis Ivanon per la pugno, poste li diris: <196><+>Mi estas majstro. <196> Solene li eligis el la po<173>o de la kitelo grasmalpuran nigran <219>apeton sur kiu per flava silko estis brodita la litero M. Li surmetis la <219>apeton kaj sin montris al Ivano profile kaj fronte por pruvi, ke li estas majstro. <196> <194>i mem <217>in por mi kudris, <196> li aldonis mistere. <196><+>Kiu do estas via familinomo? <196><+>Mi ne plu havas familinomon, <196> respondis la gasto kun sombra mal<-><173>ato, <196> mi rezignis pri <217>i, same kiel pri <219>io en la vivo. Ni forgesu pri tio. <196><+>Almena pri la romano ion rakontu, <196> delikate petis Ivano. <196><+>Bone, mi rakontos. Mia historio ja vere estas ne tute ordinara, <196> komencis la gasto. <193><+>Fakulo pri historio, anta du jaroj li ankora laboris en iu Moskva muzeo, kaj krome tradukadis. <196><+>El kiu lingvo? <196> demandis Ivano interesite. <196><+>Mi scias kvin fremdajn lingvojn, <196> respondis la gasto, <196> la lingvojn anglan, francan, germanan, latinan kaj grekan. Nu, iomete legas en la itala. <196><+>Ne malbone! <196> envie flustris Ivano. La historiisto vivis solece, nenie li havis ian ajn parencon, apena kelkajn konatojn en Moskvo. Kaj subite li gajnis centmil rublojn. <196><+>Imagu mian miregon, <196> flustris la nigra<219>apa gasto, <196> kiam, <173>ovinte la manon en la lava<216>korbon, mi eltiris <217>uste la numeron, kiun mi vidis en la gazeto! La obligacion, <196> li klarigis, <196> mi ricevis en la muzeo. Gajninte la centmilon, la mistera gasto de Ivano faris jenon: li a<219>etis librojn, forlasis sian <219>ambron <219>e la strato Mjasnickaja<193> <196><+>Uuh, la malbeninda <219>ambra<219>o, <196> li gralis. <193><+>kaj luis de konstrurajtigito en la strateto apud Arbat<+><193> <196><+><218>u vi scias, kio estas la konstrurajtigitoj? <196> demandis la gasto Ivanon, kaj tuj klarigis: <196> Ili estas negranda aro de friponoj, kiuj iel transvivis en Moskvo <193> Li luis de konstrurajtigito du <219>ambrojn en la kelo de malgranda domo en <217>ardeno. Sian oficon li forlasis kaj komencis verki la romanon pri Poncio Pilato. <196><+>A<200>, tio estis la or'epoko! <196> la okuloj de la flustranto brilis, <196> tute izola lo<217>ejeto, kun anta<219>ambro, kaj en <217>i lavabo, <196> ial <219>i tio lin aparte fierigis, <196> la malgrandaj fenestroj tuj super la vojeto kondukanta al la stratpordo. Je kvar pa<173>oj kontrae, <219>e la barilo, estis siringo, tilio kaj acero. Aah, a<200>, a<200>! Vintre mi tre malofte vidis tra la fenestro ies nigrajn krurojn kaj adis la ne<217>on kraki sub ili. Kaj en mia forno <219>iam brulis la fajro! Sed subite venis la printempo, kaj tra la malklara fenestrovitro mi vidis la nudajn siringobran<219>ojn sin vesti per verdo. Kaj <217>uste tiam, la lastan printempon, okazis io multe pli rava ol gajni centmil rublojn. Kio, konsentu, estas ja grandega monsumo! <196><+>Vi pravas, <196> jesis la atente askultanta Ivano. <196><+>Mi malfermis la fenestrojn kaj sidis en la dua, tute malgranda <219>ambreto, <196> la gasto komencis mezuradi per la brakoj: <196> tiom<193> jen sofo, kontrae alia sofo, inter ili tableto, sur <217>i belega noktolampo, pli proksime al la fenestro estis libroj, <219>i tie malgranda skribotablo, kaj en la dua <219>ambro (<217>i estis vastega, dek kvar kvadratajn metrojn!) mi havis librojn, librojn kaj la fornon. A<200>, kian hejmon mi havis! <175><|>Ebriige odoras la siringo! Mia kapo malpezi<217>as pro laco kaj la historio de Pilato flugas al la fino<193> <196><+>La blanka mantelo kun sangru<217>a sub<173>tofo! Mi komprenas! <196> ekkriis Ivano. <196><+><190>uste tiel! Pilato impetis al la fino, kaj mi jam sciis, ke la lastaj vortoj de la romano estos:<193> La kvina prokuratoro de Judeo, la kavaliro Poncio Pilato. Nu, mi, kompreneble, eliradis por promeni. Centmil estas multe da mono, do mi havis tre belan vestokompleton. A mi iris tag<->man<217>i en malmultekostan restoracion. <218>e Arbat estis <219>arma restoracio, mi ne scias, <219>u <217>i ankora ekzistas. La okuloj de la gasto lar<217>e malfermi<217>is kaj li plu flustris rigardante la lunon. <196><+>En la manoj <173>i portis abomenajn, alarme flavajn florojn. La diablo scias ilian nomon, sed ial ili estas la unuaj kiuj aperas en Moskvo. Kaj tiuj floroj tre klare kontrastis <173>ian nigran mantelon. <194>i portis flavajn florojn! Malbona koloro. De Tverskaja <173>i sin turnis en strateton kaj de tie rigardis malantaen. Nu, la straton Tverskaja vi sendube konas, <219>u? Tie estis pasantaj miloj da homoj, sed mi <216>uras al vi, ke <173>i vidis nur min kaj <173>ia rigardo estis pli ol angora, <217>i estis kvaza malsana. Kaj min impresis ne tiom <173>ia belo, kiom la eksterordinara, de neniu iam ajn vidita soleco en <173>iaj okuloj! <175><|>Obeante la flavan signon, anka mi min turnis en la strateton kaj <173>in sekvis. Silente ni iris la la kurba, teda strateto, mi <219>e unu flanko kaj <173>i <219>e la alia. Imagu, la strateto estis tute senhoma. Mi suferis, <219>ar al mi <173>ajnis, ke mi devas al <173>i paroli, kaj mi timis, ke mi diros nenion kaj <173>i foriros kaj neniam plu mi <173>in vidos. <175><|>Kaj imagu, subite <173>i ekparolis: <175><~><196><+><218>u pla<219>as al vi miaj floroj? <175><|>Mi klare memoras, kiel sonis <173>ia vo<219>o, malalteta kaj kun rompoj, kaj, kvankam tio estas stulta, <173>ajnis al mi, ke <217>ia e<200>o eksplodis en la strateto kaj resonigis la malpure flavan muron. Mi rapide transiris la strateton kaj proksimi<217>ante al <173>i mi respondis: <175><~><196><+>Ne. <175><|><194>i rigardis min mirigite kaj mi, abrupte kaj tute neatendite, komprenis, ke dum mia tuta vivo mi amis <217>uste tiun virinon! Nekredeble, <219>u? Vi, ver<173>ajne, diros, ke mi frenezas, <219>u? <196><+>Nenion mi diras! <196> ekkriis Ivano kaj aldonis: <196> Mi petegas, rakontu plu! Kaj la gasto darigis: <196><+>Jes, <173>i rigardis min mirigite, kaj poste, rigardinte, <173>i demandis: <175><~><196><+><218>u vi tute ne <173>atas florojn? <175><|>Io en <173>ia vo<219>o impresis min kiel malamikema. Mi igis min iri sampa<173>e, kaj <196> tio surprizis min mem <196> mi sentis nenian <217>enon. <175><~><196><+>Mi <173>atas florojn, sed ne tiajn, <196> mi diris. <175><~><196><+>Do kiajn? <175><~><196><+>Mi rozojn <173>atas. <175><|><218>i tiam mi bedaris, ke mi tion diris, <219>ar <173>i pardonpete ridetis kaj <216>etis siajn florojn en la kanaleton. Mi iom konfuzi<217>is, tamen relevis ilin kaj prezentis al <173>i, sed <173>i ridetante forpu<173>is la florojn kaj mi portis ilin en mia mano. <175><|>Kelkan tempon ni iris silente, poste <173>i forprenis la florojn el mia mano, <216>etis ilin sur la pavimon, <173>ovis sian manon en la nigra grandmanuma ganto sub mian brakon kaj ni pa<173>is kune. <196><+>Plu, <196> diris Ivano, <196> kaj mi petas, nenion preterlasu. <196><+>Plu? <196> redemandis la gasto, <196> nu, la pluan vi povus mem diveni. <196> Per la dekstra maniko li vi<173>is subitan larmon kaj darigis: <196> La amo elsaltis anta ni, kiel el sub la tero murdonto elsaltas en strateto, kaj <217>i trafis nin amba! <175><|>Tiel onin trafas fulmo, tiel trafas suoma duonponardo! <175><|>Cetere, <173>i poste asertis, ke tio estas malvera, ke ni, sendube, amis unu la alian jam delonge, sen esti interkonataj, kaj kiam <173>i vivis kun alia viro, kaj mi kun tiu<193> kiu do estas <173>ia nomo<193> <196><+>Kun kiu? <196> demandis Senhejmulo. <196><+>Kun tiu<193> nu<193> kun tiu<193> <196> diris la gasto klakante per la fingroj. <196><+>Vi estis edzi<217>inta, <219>u? <196><+>Jes, ja tial mi klakas<193> Al tiu<193> Banjo, Manjo<193> ne, Banjo<193> <173>i havis tian striitan robon<193> la muzeo<193> ne, mi ne plu memoras. <175><|>Do, <173>i diris, ke portante la flavajn florojn <173>i eliris je tiu tago por ke mi finfine <173>in trovu, kaj ke se tio ne estus okazinta, <173>i sin venenus, <219>ar <173>ia vivo estis sensenca. <175><|>Jes, la amo tuj nin trafis. Mi komprenis tion je tiu sama tago, jam post unu horo, kiam ni, sen atenti la urbon, venis sur la kajon de Moskvo-rivero <219>e la Kremla murego. <175><|>Ni interparolis tiel, kvaza ni estus disi<217>intaj nur hiera, kvaza ni estus konataj jam multe da jaroj. Ni interkonsentis renkonti<217>i la sekvan tagon samloke, <219>e Moskvo-rivero, kaj efektive ni renkonti<217>is. La maja suno al ni lumis. Kaj balda, balda <173>i i<217>is mia sektreta edzino. <175><|><194>i venis <219>e min <219>iun tagon, kaj mi estis atendanta <173>in de la mateno. La atendo manifesti<217>is en tio, ke mi movadis tien kaj reen la objektojn sur la tablo. Dek minutojn anta la interkonsentita tempo mi sidi<217>is apud la fenestro kaj askultis, <219>u klakas la kaduka stratpordo. Kaj jen kurioza<216>o: anta nia konati<217>o tre malofte, preska neniam iu ajn venis en nian korton, kaj nun mi havis la impreson, ke la tuta urbo pilgrimas tien. La stratpordo ekklakis, la koro ekbatis, kaj bonvolu vidi <196> je la nivelo de miaj okuloj, tuj anta la fenestro nepre aperas ies malpuraj botoj. Akrigisto. Kiu do en nia domo bezonas akrigiston? Por kion akrigi? Kiajn tran<219>ilojn? <175><|><194>i venis tra la pordo po unu fojon tage, kaj tiajn antaajn korbatojn mi havis po almena dek. Mi ne troigas. Kaj poste, kiam estis veninta <173>ia horo kaj la horlo<217>o montris tagmezon, la palpitacio ne <219>esis <217>is la momento, kiam malbrue, apena adeble, preter mia fenestro pasis la <173>uoj kun bantoj el nigra <173>amo kaj <173>talaj bukoj. <175><|>Fojfoje <173>i petolis: haltinte <219>e la dua fenestro <173>i frapetis per la <173>upinto kontra la vitro. Mi tuj kuris tien, sed la <173>uo malaperis, malaperis la nigra silko ombranta la fenestron <196> kaj mi iris malfermi la pordon. <175><|>Neniu sciis pri nia am'afero, tion vi kredu, malgra ke tiaj sekretoj <219>iam scii<217>as. Ne sciis <173>ia edzo, nek la konatoj. En la malnova pavilono kies kelon mi lo<217>is oni sendube sciis, oni rimarkis ke virino min vizitadas, sed neniu sciis <173>ian nomon. <196><+>Kaj kiu <173>i estas? <196> demandis Ivano, ege interesite de tiu amhistorio. La gasto gestis, ke neniam li tion diros, kaj darigis sian rakonton. Ivano eksciis, ke la majstro kaj <173>i ekamis unu la alian tiel forte, ke ili i<217>is nedisigeblaj. Nun Ivano klare imagis la du <219>ambrojn en la kelo de la pavilono, <219>iam krepuskajn pro la siringo kaj la <217>ardenbarilo. La trivitajn ru<217>ajn meblojn, la skribotablon, sur <217>i la horlo<217>on kiu batis <219>iun duonhoron, kaj librojn, librojn ekde la farbita planko <217>is la fumnigra plafono, kaj la fornon. Ivano eksciis, ke lia gasto kaj ties sekreta edzino ekde la unuaj tagoj de sia kunesto konkludis, ke la destino mem renkontigis ilin <219>e la strat<->angulo de Tverskaja, kaj ke ili estas kreitaj por resti kune sian tutan vivon. Ivano eksciis, kiel la geamantoj pasigis la tagojn. Veninte, <173>i surmetis antatukon kaj en la malgranda anta<219>ambreto kun la lavabo ial fieriganta la kompatindan malsanulon <173>i ekbruligis sur la ligna tablo petrolforneton, preparis la man<217>on kaj aran<217>is <217>in sur la ovala tablo en la unua <219>ambro. Dum la majaj fulmotondroj, kiam la akvo brue torentis preter la blindetaj fenestroj al la stratpordo minacante inundi ilian lastan rifu<217>ejon, la geamantoj hejtis la fornon kaj bakis en <217>i terpomojn. De la terpomoj levi<217>is vaporo, la nigra <173>elo makulis la fingrojn. En la kelo sonis rido, post la pluvo la arboj en la <217>ardeno lasis fali rompitajn bran<219>etojn kaj blankajn florgrapolojn. Kiam <219>esis la fulmotondroj kaj venis la varmega somero, en la florvazo aperis la longe sopiritaj kaj de amba <173>atataj rozoj. La homo kiu titolis sin majstro febre laboris super la romano, kaj <217>i fascinis lian nenomitan amatinon. <196><+>Vere, fojfoje kontra <217>i mi <216>aluzis, <196> flustris la nokta gasto veninta de la balkono. Merginte en la harojn siajn sveltajn fingrojn kun la pinte fajlitaj ungoj, <173>i relegadis la skribitan, kaj releginte <173>i brodis <219>i tiun <219>apeton. Fojfoje <173>i karis <219>e la malsupraj librobretoj, a staris sur se<217>o <219>e la supraj, kaj per <219>ifono forvi<173>is polvon de centoj da librodorsoj. <194>i antadiradis gloron, <173>i lin kura<217>igis, kaj <217>uste tiam <173>i komencis nomadi lin majstro. <194>i malpacience atendis la jam promesitajn lastajn vortojn pri la kvina prokuratoro de Judeo, <173>i deklamadis apartajn frazojn kiuj al <173>i precipe pla<219>is, <173>i diris, ke tiu romano estas <173>ia vivo. La verko estis finita en agusto, komisiita al nun forgesita tajpistino, kiu faris kvin kopiojn. Kaj fine venis la tempo, kiam endis forlasi la sekretan restadejon kaj eliri en la vivon. <196><+>Kaj mi eliris en la vivon tenante <217>in en la mano, kaj tiam fini<217>is mia vivo, <196> flustris la majstro kaj mallevis sian kapon kaj longan tempon balanci<217>is la malgaja nigra <219>apeto kun la flava litero M. Li darigis sian rakonton, sed <217>i i<217>is iom konfuza. Nur unu afero estis klara, ke tiam la gaston de Ivano trafis katastrofo. <196><+>Tiam mi unuafoje okazis en la mondo de la literaturo, sed nun, kiam <219>io fini<217>is kaj mia pereo estas evidenta, la rememoro pri <217>i min hororigas! <196> solene flustris la majstro levante la manon. <196> Jes, li konsternis min, ho, kiom li min konsternis! <196><+>Kiu? <196> preska neadeble flustris Ivano, penante ne interrompi la eksciti<217>intan gaston. <196><+>Nu, la redaktoro, ja mi diras, la redaktoro. Do, li finlegis. Li min rigardis tiel, kvaza mi havis flegmonan vangon, iel malrekte, kaj je iu momento li e<219> konfuzite gruntridis. Li tusetadis kaj senbezone tazis la manuskripton. La demandoj, kiujn li faris, <173>ajnis al mi frenezaj. Sen diri ion ajn pri la romano mem li demandis min, kio mi estas kaj de kie mi venis, <219>u jam delonge mi verkadas kaj kial oni nenion adis pri mi antae; li e<219> prezentis tute idiotan, la mia opinio, demandon: kiu do sugestis al mi verki romanon pri tia stranga temo? <175><|>Tuttedite mi lin demandis rekte, <219>u li publikigos la romanon a ne. <175><|>Tiam li nervozi<217>is, ion balbutis kaj fine deklaris, ke sola li ne rajtas tion decidi, ke mian verkon devas legi aliaj redakcianoj, nome la kritikistoj Latunskij kaj Arimann kaj la literaturisto Mstislavo Larovi<219>. Li proponis al mi reveni post du semajnoj. <175><|>Post du semajnoj min akceptis fralino kies okuloj pro <219>iama mensogado strabis nazen. <196><+><194>ia nomo estas Lap<173>onnikova, <173>i estas la sekretariino de la redakcio, <196> subridetis Ivano, kiu bone konis la mondon tiom kolere pentratan de lia gasto. <196><+>Eblas, <196> bruske respondis la gasto. <196> Do, <173>i redonis al mi la manuskripton, <217>i aspektis trivita kaj malpura. Evitante rigardi min en la viza<217>on <173>i min informis, ke por la sekvaj du jaroj la redakcio jam havas sufi<219>an provizon de verkoj, kaj ke tial la demando pri publikigo de mia romano, la <173>ia esprima<216>o, forfalas. <175><|>Kion postan mi rememoras? <196> murmuris la majstro frotante sian tempion, <196> ho jes, la defalintajn petalojn sur la titolpa<217>o kaj krome la okulojn de mia amikino. Jes, tiujn okulojn mi memoras. La rakonto de la gasto i<217>is pli kaj pli konfuza kaj fragmenta. Li parolis ion pri oblikva pluvo kaj senespero en la kela restadejo, pri tio, ke ankora ien li iris. Flustre li kriis, ke <173>in, kiu instigis lin al la batalo, li tute ne ripro<219>as, ho ne, li ne ripro<219>as! <196><+>Mi memoras, mi ankora vidas tiun malbenindan internan folion, <196> murmuris la gasto, per du fingroj desegnante en la aero gazetfolion. El liaj pluaj konfuzaj frazoj Ivano komprenis, ke alia redaktoro aperigis grandan fragmenton el la romano de tiu, kiu nomis sin majstro. La ties vortoj, jam post ne pli ol du tagoj en alia gazeto aperis artikolo de la kritikisto Arimann, titolita Malamiko sub la protekto de redaktoro, kiu avertis la leganton, ke la gasto de Ivano, profitante senzorgemon kaj malkleron de la redaktoro, provis kontrabandi en la gazetaron apologion de Jesuo Kristo. <196><+>Ah jes, mi memoras tion! <196> ekkriis Ivano. <196> Sed mi forgesis vian nomon! <196><+>Mi ripetas, ne parolu plu pri mia nomo, <217>i ne plu ekzistas, <196> respondis la gasto. <196> Tio ne gravas. Post unu tago mi trovis alian artikolon, subskribitan de Mstislavo Larovi<219>, kiu rekomendis sekompate frapi la fi-pilatismon kaj la ikonpentrista<219>on kiu ekvolis kontrabandi (denove tiu malbeninda vorto!) <217>in en la gazetaron. <175><|>Konsternite de tiu monstra fi-pilatismo mi malfaldis trian gazeton. <190>i enhavis du artikolojn, la unu estis de Latunskij, kaj la alia estis subskribita per "N.E.". Kredu al mi, la verkoj de Arimann kaj Larovi<219> <173>ajnis <173>erco kompare kun la artikolo de Latunskij. Sufi<219>as diri, ke <217>ia titolo estis Militanta malnovritano. La legado de la artikoloj pri mi mem min tiom absorbis, ke mi ne rimarkis <173>in aperi anta mi (<173>losi la pordon mi forgesis) kun malseka ombrelo kaj same malsekaj gazetoj. El <173>iaj okuloj <173>prucis fajro, <173>iaj manoj tremis kaj estis malvarmaj. <194>i impetis al mi por min kisi, poste <173>i diris rake kaj frapante per la mano kontra la tablo, ke <173>i venenos Latunskijon. Ivano konfuzite tusetis sed diris nenion. <196><+>Venis tute sen<217>ojaj tagoj. La romano estis verkita, restis nenio farinda, kaj la vivo de ni amba konsistis en tio, ke ni sidis sur la tapi<173>eto sternita sur la planko apud la forno kaj rigardis en la fajron. Cetere, nun pli ofte ol antae ni estadis dise. <194>i kutimi<217>is foriri por promeno, kaj al mi okazis stranga<216>o, unu el multaj en mia vivo<193> Subite mi ekhavis amikon. Ja mi ne estas amki<217>ema, malbenindan trajton mi havas: mi estas nekomunikema, malkonfidema, suspektema. Kaj jen mirinda<216>o: malgra tia karaktero <219>iam trovi<217>as iu neantavidita, neatendita, groteska, kiu penetras mian animon, kaj <217>uste tiu ulo pla<219>as al mi pli ol <219>iuj ceteraj. <175><|>Do, en tiu malbeninda tempo foje malfermi<217>is la stratpordo de nia <217>ardeno <196> mi ankora memoras, ke la tago estis agrabla, atuna. <194>i estis for. Viro envenis tra la stratpordo, li iris en la domon al mia konstrurajtigito por iu afero, poste li elvenis malsupren en la <217>ardenon kaj mirinde facile konati<217>is kun mi. Li prezentis sin gazetisto. Li treege al mi pla<219>is, tiom, ke e<219> nun mi fojfoje lin rememoras, kaj imagu, ke iel li al mi mankas. Iom post iom li komencis vizitadi min. Mi eksciis, ke li estas fralo, ke li lo<217>as apude en simila malgranda lo<217>ejo, kiun li opinias tro mavasta, ktp. Lin viziti li ne invitis. Al mia edzino li malpla<219>egis. Mi lin defendis. <194>i diris: <175><~><196><+>Faru, kion vi volas, sed mi ripetas, ke tiu homo impresas min naze. <175><|>Mi ekridis. Jes, tamen vere, kial do li min tiom ravis? Nu, <217>enerale, homo kiu interne, en sia skatolo, havas nenian surprizon, estas seninteresa. Tian surprizon Alojzo (mi forgesis mencii, ke nomo de mia nova konato estis Alojzo Bak<173>i<173>ev) enhavis. Mi neniam renkontis <196> kaj tutcerte neniam renkontos <196> alian homon same sagacan. Se mi ne povis kompreni la sencon de gazetnotico, Alojzo tuj <217>in al mi klarigis, kaj estis evidenta, ke tion li faras tute senpene. Same estis pri la demandoj kaj fenomenoj de la vivo. Sed e<219> pli ol tio. Alojzo min <219>armis per sia pasio pri la literaturo. Li ne <219>esis sie<217>i min per siaj petoj <217>is mi konsentis vo<219>legi al li la tutan romanon. Pri la verko li esprimis plej favoran opinion, sed poste li ripetis <219>iujn rimarkojn pri la romano, eldiritajn de la redaktoro. Li divenis ilin nekredeble precize, kvaza li <219>eestis tie, kaj e<219> unu fojon li ne maltrafis. Krome, li detale klarigis al mi <196> kaj mi sentis, ke li ne eraras <196> kial mia romano ne povas esti publikigita. <218>iun fojon li verdiktis: <218>apitro tioma estas nepublikigebla<193> <175><|>La artikoloj ne <219>esis. Pri la unuaj mi ridis. Sed ju pli da ili aperadis, des pli <173>an<217>i<217>is mia sinteno rilate al ili. La dua stadio estis miro. Io eksterordinare falsa kaj malbrava estis sentebla en <219>iu linio de la artikoloj, malgra ilia minaca kaj memfida tono. Mi ne povis forpeli la persistan impreson, ke la atoroj de tiuj artikoloj diras ion alian ol kion ili deziras, kaj ke <217>uste tio furiozigas ilin. Kaj poste, imagu, venis la tria stadio, la timo. Ne, ne la artikolojn mi timis, tion vi atentu, sed tute aliajn aferojn, neniel koncernantajn la artikolojn a la romanon. Ekzemple, mi timis la mallumon. Resume, komenci<217>is la stadio de mensa malsano. Se nokte mi estingis la lumon en la malgranda <219>ambro, al mi tuj <173>ajnis, ke tra la fenestro <196> kiun ja mi sciis fermita <196> enrampas polpo kun tre longaj kaj malvarmaj tenakloj. Tial mi devis dormi <219>e la lumo <173>altita. <175><|>Mia amatino tre <173>an<217>i<217>is (pri la polpo mi, kompreneble, al <173>i ne diris; sed <173>i mem vidis, ke mi iel misfartas). <194>i maldiki<217>is kaj pali<217>is, <173>i ne plu ridis kaj sen<219>ese petis min pardoni al <173>i tion, ke <173>i konsilis al mi publikigi la fragmenton. <194>i volis, ke mi <219>ion forlasu kaj veturu al la Nigra Maro kaj por tio elspezu la reston de la centmil rubloj. <175><|><194>i tre insistis, kaj mi, malvolante ekspliki (iel mi antasentis, ke la voja<217>o al la maro ne okazos), promesis al <173>i, ke mi forveturos je unu el la sekvaj tagoj. Sed <173>i diris, ke <173>i mem a<219>etos por mi la bileton. Tiam mi eligis mian tutan monon, proksimume dekmil rublojn, kaj prezentis <217>in al <173>i. <175><~><196><+>Kial tiom multe? <196> <173>i miris. <175><|>Mi pretekstis, ke mi timas <173>telon kaj petas <173>in gardi la monon <217>is mia forveturo. <194>i <217>in prenis, metis <217>in en sian mansaketon, kaj kisante min <173>i diris, ke <173>i preferus morti ol lasi min sola en tia stato, sed ke oni <173>in atendas, ke <173>i cedas al la neceso, ke <173>i venos morga. <194>i min petegis timi nenion. <175><|>Estis krepusko meze de oktobro. Kaj <173>i foriris. Mi ku<173>igis min sur la sofon kaj endormi<217>is ne <173>altinte la lampon. Vekis min la sensa<216>o, ke la polpo estas <219>i tie. Palpe mi apena sukcesis en la mallumo <173>alti la lampon. Mia po<173>horlo<217>o montris la duan nokte. Mi endormi<217>is malsani<217>anta, mi veki<217>is malsana. Subite al mi <173>ajnis, ke la atuna mallumo tuj forpremos la vitrojn el la fenestroj, inundos la <219>ambron kaj mi sufoki<217>os en <217>i kvaza en inko. Mi levi<217>is homo kiu ne plu sin regas. Mi ekkriis, aperis la penso kuri al iu ajn, e<219> supren al mia konstrurajtigito. Mi baraktis kontra mi mem kiel frenezulo. En mi restis ankora sufi<219>e da forto por atingi la fornon kaj ekbruligi en <217>i la lignon. Kiam la fajro ekkraketis kaj la pordeto komencis tintetadi, al mi <173>ajnis, ke mia stato i<217>is iomete pli bona<193> Mi impetis en la anta<219>ambron, <173>altis tie lumon, trovis botelon da blanka vino, <217>in mal<173>topis kaj trinkis rekte el la botelo. Tio obtuzigis mian timegon <196> almena tiom, ke mi ne kuris al la konstrurajtigito sed reiris al la forno. Mi malfermis la pordeton, la ardo komencis dolorigi al mi la viza<217>on kaj la manojn, mi flustradis: <175><~><196><+>Divenu, ke min trafis katastrofo. Venu, venu, venu! <175><|>Neniu venis. En la forno blekis la fajro, pluvego batadis kontra la fenestrovitroj. Tiam okazis la lasta. Mi prenis el la tirkesto la pezajn kopiojn de la romano kaj la malnetojn kaj komencis bruligi ilin. Tio estis tre peniga laboro, <219>ar papero kovrita je densa skriba<216>o brulas malbone. Rompante la ungojn mi dis<173>iradis la kajerojn, starigis ilin vertikale inter la <173>tipojn kaj per la fajrohoko tazis la foliojn. Plurfoje la cindro min superfortis kaj sufokis la fajron, sed mi plu batalis kontra <217>i, kaj la romano, malgra sia obstina rezisto, tamen estis pereanta. La konataj vortoj riveli<217>adis anta miaj okuloj, la flavo nehaltigeble grimpis sur la pa<217>oj supren, sed la vortoj persistis. Ili malaperadis nur kiam la papero nigri<217>is kaj mi furioze disbatis ilin per la fajrohoko. <175><|>Subite mi adis iun nelate grati la fenestron. Mia koro saltis, mi <173>ovis la lastan kajeron en la fajron kaj kuris por mal<173>losi la kortan pordon. Al <217>i kondukis brikaj <173>tupoj, mi stumblis kaj mallate demandis: <175><~><196><+>Kiu estas tie? <175><|>Vo<219>o, la <173>ia, respondis: <175><~><196><+>Estas mi. <175><|>Mallerti<217>inte mi apena sukcesis obeigi al mi la <219>enon kaj la <173>losilon. <194>i enpa<173>is, <173>i falis sur mian bruston, tuta malseka, kun malseka viza<217>o kaj malbukli<217>intaj haroj, tremanta. Mi povis prononci nur unu vorton: <175><~><196><+>Vi<193> vi? <196> kaj mia vo<219>o rompi<217>is kaj mi kuris malsupren. En la anta<219>ambro mi malembarasis <173>in je la mantelo kaj rapide ni eniris la unuan <219>ambron. <194>i ekkrietis, <173>ovis sian manon en la fornon kaj <216>etis sur la plankon la reston de la romano, kies malsupra rando jam komencis bruli. La <219>ambro tuj pleni<217>is je fumo. Surtretante la fajron mi <217>in estingis, <173>i sinkis sur la sofon kaj ekploris nereteneble kaj spasme. <175><|>Kiam <173>i silenti<217>is mi diris: <175><~><196><+>Mi malamas la romanon kaj mi timas. Mi estas malsana. Mi hororas. <175><|><194>i ekstaris. <175><~><196><+>Ho Dio, kiom vi estas malsana! Kial do <219>i tio, pro kio? Sed mi vin savos, mi vin savos. Kiel do tio povis okazi? <175><|>Mi vidis <173>iajn okulojn, <173>velintajn pro la fumo kaj ploro, mi sentis <173>iajn malvarmajn manojn karesi mian frunton. <175><~><196><+>Mi vin kuracos, mi vin kuracos, <196> <173>i murmuradis kro<219>i<217>ante je miaj <173>ultroj, <196> vi <217>in reskribos. Kial, nu kial mi ne lasis <219>e mi unu ekzempleron! <175><|>Pro kolerego <173>i nudigis la dentojn, <173>i ankora diris ion malklare. Poste <173>i kunpremis la lipojn kaj komencis kolekti kaj glatigi la <219>irkabrulintajn foliojn. Tio estis <219>apitro, mi ne plu memoras kiu, el la mezo de la romano. <194>i zorge kunmetis la nigrarandajn foliojn, envolvis ilin en paperon, <219>irkaligis per rubando. <218>iu <173>ia ago montris, ke <173>i estas rezoluta kaj plene sin regas. <194>i postulis vinon, trinkis kaj ekparolis pli trankvile. <175><~><196><+>Jen kiel oni pagas pro mensogo, <196> <173>i diris, <196> kaj mi malvolas plu mensogi. Jam nun mi restus <219>e vi, sed min nazas fari <217>in tiel. Mi malvolas ke en lia memoro restu, ke mi forlasis lin nokte. Li faris al mi nenian malbonon. Oni ur<217>e lin vokis, en la fabriko okazis incendio. Sed balda li revenos. Morga matene mi interparolos kun li, mi diros, ke mi amas iun alian, kaj mi revenos al vi por <219>iam. Tamen respondu al mi, eble vi ne volas tion, <219>u? <175><|>Mi diris al <173>i: <175><~><196><+>Mia kara, mia kompatinda, mi ne lasos vin fari tion. Pri mi estas mise kaj mi malvolas vidi vin pereanta pro mi. <175><~><196><+><218>u <217>i estas la sola kazo? <196> <173>i demandis proksimi<217>ante siajn okulojn al la miaj. <175><~><196><+>Jes, la sola. <175><|><194>i tre vigli<217>is, sin premis al mi brakumante min je la kolo kaj diris: <175><~><196><+>Mi estas pereonta kun vi. Morga mi estos <219>e vi. <175><|>Kaj jen la lasta kion mi memoras el mia vivo: lumstrio penetranta el mia anta<219>ambro, kaj en la lumstrio <196> <173>ia malbukli<217>inta harfasketo, <173>ia bereto kaj <173>iaj rezolutaj okuloj. Krome mi memoras la nigran silueton sur la sojlo de la ekstera pordo kaj la blankan volva<216>on. <175><~><196><+>Mi vin akompanus, sed mi ne plu havas la forton reveni sola, mi timas. <175><~><196><+>Ne timu. Paciencu kelkajn horojn. Morga matene mi estos <219>e vi. <196> Tiuj estis <173>iaj lastaj vortoj en mia vivo. <196><+><194><173>! <196> subite la malsanulo sin interrompis levante la fingron, <196> malkvietan lunnokton ni havas hodia. Li malaperis sur la balkono. Ivano adis la radojn preterruli<217>i la la koridoro, iu plor<217>emis kaj ekkrietis. Kiam <219>io kvieti<217>is, la gasto revenis kaj komunikis, ke la 120-a <219>ambro ricevis lo<217>anton. Estas venigita iu, kiu petas redoni al li lian kapon. Amba interparolantoj kelkan tempon angore silentis, tamen trankvili<217>inte ili denove sin turnis al la interrompita rakonto. La gasto jam malfermis la bu<173>on por darigi <196> sed la nokto vere estis malkvieta. En la koridoro ankora sonis la vo<219>oj, tial la gasto flustris al Ivano en la orelon tiom mallate, ke la sekvan parton de lia rakonto eksciis sole nur la poeto <196> krom la unuan frazon: <196><+>Kvaronhoron post <173>ia foriro adi<217>is frapado al miaj fenestroj<193> Evidentis, ke la malsanulon tre ekscitas tio, kion li flustras al la poeto en la orelon. Spasmoj tordis lian viza<217>on. En liaj okuloj flagris furiozo kaj timo. Per la mano la rakontanto almontris la lunon, jam antalonge foririntan de la balkono. Nur kiam ekstere <219>esis <219>ia bruo, la gasto sin for<173>ovis de Ivano kaj ekparolis pli late. <196><+>Do, estis mezo de januaro, nokto, mi surhavis tiun saman surtuton, sed sen butonoj. Mi kurbis pro malvarmo en mia korto. Malantae ne<217>oamaso tute ka<173>is la siringoarbedojn, anta mi lumetis, kurtenite, miaj fenestroj; mi klinis min al la unua kaj askultis <196> en miaj <219>ambroj ludis gramofono. Nur tion mi sukcesis adi; vidi mi povis nenion. Kelkan tempon mi staris tie, poste mi foriris el la <217>ardeno. En la strateto ludis la ne<217>ventego. Hundo impetis al miaj piedoj, mi ektimis kaj transkuris la strateton. La malvarmo kaj la sie<217>anta min timo min trancigis. Mi ne havis kien iri, kaj la plej simpla solvo estus <216>eti min sub tramon en la avenuo kien kondukis mia strateto. De malproksime mi vidis tiujn lumplenajn, glacikovritajn kestegojn kaj adis ilin hide grinci en la frosto. Sed, mia kara najbaro, la malfacila<216>o konsistis en tio, ke la timo penetris <219>iun <219>elon de mia korpo. Same kiel la hundon mi timis anka la tramojn. Ho, malsano pli malbona ol la mia en tiu domo ne estas, tion vi kredu! <196><+>Sed vi povis ja al <173>i sciigi, <196> diris Ivano kompatante la mizerulon, <196> cetere, <173>i havas vian monon. Ja <173>i <217>in konservis, <219>u? <196><+>Ne dubu pri tio, certe <173>i <217>in konservis. Tamen <173>ajnas al mi, ke vi min ne komprenas. A, pli <217>uste, mi ver<173>ajne perdis mian iaman kapablon priskribi. Finfine, apena mi <217>in bedaras, <219>ar neniam plu mi <217>in bezonos. Al <173>i, <196> la gasto pie rigardis en la noktan mallumon, <196> venus letero el frenezulejo. Havante tian adreson, <219>u oni kura<217>as sendi leteron? Mense malsana? Vi <173>ercas, mia amiko! <218>u mi faru <173>in malfeli<219>a? Mi ne kapablas. Je tio Ivano ne trovis respondon, sed silente li kompategis sian gaston. Tiu, turmentate de siaj rememoroj, balancadis la kapon en la nigra <219>apeto kaj diris: <196><+>La kompatinda virino. Cetere, mi havas la esperon, ke <173>i min forgesis! <196><+>Sed eblas, ke vi resani<217>os<193> <196> hezite diris Ivano. <196><+>Mi estas nekuracebla, <196> trankvile respondis la gasto, <196> kaj kiam Stravinskij diras, ke li revenigos min en la vivon, mi ne kredas. Li estas homama kaj volas min konsoli. Cetere, mi ne kontestas, ke nun mi fartas multe pli bone. Tamen, kie do mi haltis? La frosto, la rapidantaj tramoj. Mi sciis, ke <219>i tiu kliniko jam funkcias, kaj piede mi iris al <217>i tra la tuta urbo. Freneza<216>o! Ekster la urbo mi estis frostmortonta, sed min savis hazardo. Kamiono paneis, mi turnis min al la <173>oforo, tio estis proksimume kvar kilometrojn ekster la urbo, kaj, je mia miro, li min kompatis. La kamiono devis iri <219>i tien, kaj li min veturigis. Resume, mi estis savita, nur la piedfingroj de la maldekstra piedo frostvundi<217>is. Sed tion oni kuracis. <218>i tie mi estas jam kvaran monaton. Kaj imagu, mi trovas, ke <219>i tie estas tute ne malbone. Oni ne faru grandajn projektojn, mia kara najbaro, vere! Ekzemple, mi volis voja<217>i <219>irka la mondo. Nu, tion la sorto al mi rifuzis. Mi vidas nur infiniteziman peceton de la globo. Supozeble, <217>i ne estas ties plej rava parto, sed, mi ripetas, <217>i ne estas tro a<219>a. Jen la somero venas, sur la balkono volvi<217>os hedero <196> tiel promesas Praskovja Fjodorovna. La <173>losiloj donas al mi novajn eblojn. Nokte estos la luno. Ah, <217>i jam foriris! Friski<217>as. La noktomezo jam pasis. Mi devas foriri. <196><+>Diru do, kio okazis poste pri Je<173>ua kaj Pilato, <196> demandis Ivano, <196> mi vin petegas, mi volas scii tion. <196><+>A<200> ne, ne, <196> dolore tikis la gasto, <196> mi ne povas sen hororo rememori mian romanon. Kaj via konato de la Patriar<200>a farus tion pli bone ol mi. Dankon pro la konversacio. <190>is revido. Kaj anta ol Ivano povis reagi, la krado mallate tintetis, fermi<217>is, kaj la gasto malaperis. @CHAPITRO = <218>apitro 14 @CHAPTER TITLE = Ladatu la koko! La nervoj, se oni povas tiel diri, mankis al Rimskij, kaj sen atendi, ke la protokolo estu finfarita, li fu<217>is en sian kabineton. Sidante <219>e la tablo li per inflamaj okuloj rigardis sur la anta li ku<173>antajn <219>ervoncojn kaj sentis sian menson tute konfuzi<217>i. De ekstere venis kontinua bruo. La publiko fluis el la teatro sur la straton. Subite la eksterodinare akri<217>inta ado de la financa direktoro tute klare perceptis milician trilon. Per si mem <217>i neniam aguras agrabla<216>on; sed kiam <217>i ripeti<217>is, kiam <217>in subtenis alia fajfo, pli ordonema kaj pli longa, kiam al ili miksi<217>is nemiskomprenebla ridega<219>o kaj e<219> ululado, tiam Rimskij jam ne dubis, ke sur la strato okazis io skandala kaj abomena. Ke tio, malgra lia tuta deziro <217>in malatenti, senpere rilatas la fi-seancon prezentitan de la nigra magiisto kaj liaj kunuloj. La sagaca financa direktoro estis tute prava. Apena li <216>etis rigardon tra la fenestro sur la straton Sadovaja, tuj lia viza<217>o tordi<217>is kaj li murmuris, a pli <217>uste, li siblis: <196><+>Ja mi antasentis tion! En la hela lumo de la grandpovumaj stratlampoj li vidis sur la trotuaro, rekte sub la fenestro, sinjorinon vestitan per nuraj <219>emizo kaj violkolora kalsoneto. Pli <217>uste, <173>i krome havis <219>apelon sur la kapo kaj ombrelon en la mano. <218>irka tiu tute konfuzita persono, kiu provis jen kari, jen forkuri, tumultis hom'amaso, pro kies ridega<219>o malvarmo pasis tra la dorso de la financa direktoro. Apud <173>i, demetante sian someran surtuton, baraktis civitano, kiu pro ekscito ne povis malimpliki sian manon el la maniko. Krioj kaj mu<217>oridego adi<217>is anka de alia loko, de la maldekstra enirejo, kaj turninte tien sian kapon Rimskij vidis duan sinjorinon, en rozaj subvestoj. <194>i eksaltis de la veturejo sur la trotuaron, provis rifu<217>i en la enirejo, sed la elfluanta publiko baris al <173>i la vojon, kaj la kompatinda viktimo de siaj frivolo kaj elegantamo, trompite de la frada firmao de la fiulo Fagoto, nun havis nur unu deziron: ke la tero <173>in englutu. Miliciano impetis al la malfeli<219>ulino borante la aeron per sia fajfado, kaj lin sekvis junaj gajuloj en kaskedo. <190>uste ili eligadis la ridegon kaj ululadon. Maldika fiakristo kun grandaj lipharoj impete veturis al la unua malvestitino kaj efekte tirinte la bridon haltigis apude sian ostozan <219>evala<219>on. Lia viza<217>o <217>oje rikanis. Rimskij batis sian kapon per la pugno, kra<219>is kaj forsaltis de la fenestro. Kelkan tempon li sidis <219>e la tablo askultante la bruon de la strato. La fajfado venanta de pluraj punktoj atingis la plej grandan intenson, poste malkreskis. Surprize por Rimskij, la skandalo <219>esis iel mirinde rapide. Estis veninta la tempo por agi, li devis eltrinki la maldol<219>an kalikon de la respondumo. Dum la tria parto de la spektaklo la aparatoj i<217>is riparitaj, nun endis telefoni, raporti pri la okazinta, peti helpon, elturni<217>i, la tutan kulpon atribui al Ste<219>jo, sin distancigi de la afero kaj tiel plu. Ah, diable! Du fojojn la mishumora financa direktoro metis la manon sur la adilon, kaj du fojojn li <217>in retiris. Subite en la tomba silento de la kabineto la aparato mem eksplodis per sonorado rekte en la viza<217>on de Rimskij, li ekskui<217>is kaj sentis venton ekflugi sub la hato. <174>Tamen grave misagordi<217>is miaj nervoj<175> li pensis kaj levis la adilon. Sed tuj li de <217>i for<173>anceli<217>is kaj lia viza<217>o i<217>is papere blanka. Ina vo<219>o, mallata sed penetrema kaj mal<219>asta, flustris en la adilo: <196><+>Nenien, Rimskij, telefonu, tio a<219>e fini<217>os. La adilo tuj vaki<217>is. Malvarmo trakuris la dorson de la financa direktoro, li remetis la adilon kaj ial turnis sin malantaen al la fenestro. Tra la maldensa, apena verdi<217>inta bran<219>aro de la acero li vidis la lunon rapidi tra la diafana nubeto. Ial fascinite de la bran<219>oj, Rimskij senmove sidis rigardante ilin, kaj ju pli longe li ilin rigardis, des pli forte lin invadis la timo. Stre<219>inte sian volon la financa direktoro finfine sin igis returni de la lunplena fenestro kaj ekstaris. Ia ajn telefonado nun estis neimagebla, nun la financa direktoro pensis nur pri unu afero: foriri el la teatro kiel eble plej rapide. Li askultis: la granda domo silentis. Rimskij komprenis, ke li estas sola en la tuta eta<217>o, kaj <219>e tiu konstato lin plenigis nevenkebla infana timo. Lin tremigis la nura penso, ke tuj li devos iri sola tra la senhomaj koridoroj kaj la dezerta <173>tuparo. Per febra movo li prenis de la tablo la hipnotigistajn <219>ervoncojn, <173>ovis ilin en sian tekon kaj tusis por almena iomete sin kura<217>igi. La ektuso estis raketa kaj malforta. <218>i tiam al li <173>ajnis, ke de sub la pordo en la kabineton penetris putre humida bloveto. Tremo pasis sur la dorso de la financa direktoro. Je la sama momento subitaj horlo<217>batoj anoncis noktomezon, kaj anka la batoj lin tremigis. Sed lia koro tute sinkis, kiam li adis mallatan bruon de <173>losilo turnata en la pordoseruro. Krampinte al la teko siajn <173>vitetajn, malvarmajn manojn, la financa direktoro sentis ke, se la susuro en la serurtruo tuj ne <219>esos, li ne eltenos kaj ek<173>rikos. Finfine la pordo cedis al ies penado, malfermi<217>is, kaj en la <219>ambron senbrue pa<173>is Varenu<200>a. Rimskij sinkis sur la se<217>on, <219>ar liaj genuoj fleksi<217>is. Enspirinte aeron en la bruston li preska ka<216>olmiene ridetis kaj milde diris: <196><+>Ho Dio, kiel vi min timigis! Jes, <219>iun ajn povus timigi tia subita apero, kaj tamen <217>i samtempe estis tre <217>ojiga. Montri<217>is almena unu fadenfino en tiu implika afero. <196><+>Nu, parolu do, ek, rapide! <196> stertoris Rimskij sin kro<219>ante je tiu fadenfino, <196> kion <219>io <219>i signifas?! <196><+>Pardonu, mi petas, <196> obtuze diris Varenu<200>a refermante la pordon. <196> Mi pensis, ke vi jam foriris. Kaj sen demeti la kaskedon Varenu<200>a venis al la se<217>o <219>e la kontraa rando de la skribotablo kaj sidi<217>is. Menciendas, ke en la respondo de Varenu<200>a desegni<217>is strangeta trajto, kiu tuj ekpikis la financan direktoron; ja pri la sentivo li povus konkuri <219>iun sismografon de la plej bonaj stacioj en la mondo. Kiel do? Kial Varenu<200>a iris en la kabineton de la financa direktoro, se li opiniis <219>i tiun foresti? Ja li havas sian oficejon. Tio estis unue. Kaj due: per kiu ajn enirejo Varenu<200>a estus veninta en la teatron, <219>ie li nepre devus renkonti iun el la noktaj de<216>orantoj, kaj al ili <219>iuj estis anoncite, ke Rimskij por kelka tempo restos en sia kabineto. Tamen la financa direktoro ne pripensis longe tiun stranga<216>on. Aliaj zorgoj okupis lian atenton. <196><+>Kial vi ne telefonis? Kion signifas tiu arlekenado pri Jalto? <196><+>Nu, <217>uste kiel mi diris, <196> respondis la administristo, <173>macinte kvaza lin suferigis malsana dento, <196> oni lin trovis en gastejo en Pu<173>kino. <196><+>Kiel, en Pu<173>kino? <218>u apud Moskvo? Kaj kio pri la telegramoj el Jalto? <196><+>Kia, pro la diablo, Jalto! Li drinkigis telegrafiston el Pu<173>kino, kaj amba aran<217>is stultajn blagojn, interalie dissendis telegramojn markitajn per Jalto. <196><+>Ah ha, ah ha<193> Do bone, bone<193> <196> ne tiom diris, kiom kantetis Rimskij. En liaj okuloj ekhelis flaveta lumo. Li imagis la triumfan bildon pri malglora eksoficigo de Ste<219>jo Latronov. Liberi<217>o! Li, la financa direktoro, finfine liberigita je tiu enkorpi<217>inta plago, nomata Latronov<|>! Kaj ne maleblas, ke Stefano Bogdanovi<219> meritos ion pli a<219>an ol eksoficigon<193> <196> La detalojn! <196> postulis Rimskij ekfrapinte la tablon per la paperpremilo. Kaj Varenu<200>a rakontis la detalojn. Tie, kien Rimskij lin sendis, oni tuj lin akceptis kaj plej atente askultis. Evidente, neniu e<219> por unu momento kredis, ke Ste<219>jo povas esti en Jalto. <218>iuj de la komenco subtenis la konjekton de Varenu<200>a, ke Latronov, certe, estas en <174>Jalto<175> de Pu<173>kino. <196><+>Kie do li estas nun? <196> ekscitite interrompis la administriston la financa direktoro. <196><+>Kie vi volas ke li estu? <196> kun torda rideto respondis Varenu<200>a, <196> nature, li estas en la malebriigejo. <196><+>Oh ho! Nu, dankon! Varenu<200>a darigis sian rakonton. Ju pli li avancis, des pli bunte malvolvi<217>is anta la financa direktoro la longega <219>eno de Latronovaj kanajla<216>oj kaj fi-faroj, kaj <219>iu sekva <219>enero estis pli abomeninda ol la antaa. Ekzemple, tiu ebria dancado interbrakumite kun la telegrafisto, sur la herbobedo anta la telegrafejo de Pu<173>kino, la la sonoj de senokupa tirharmoniko! La kurado post civitaninoj <173>rikantaj pro teruro! La provo pugne batali kontra la bufedisto en tiu <174>Jalto<175> mem! La dis<216>etado de haketita <173>enoprazo sur la plankon de tiu sama <174>Jalto<175>. La frakasigo de ses boteloj de la seka vino blanka <174>Aj-Danila<175>. Rompo de taksimetro <219>e <173>oforo rifuzinta apudigi sian atomobilon al Ste<219>jo. La minaco aresti civitanojn, kiuj provis <219>esigi la dibo<219>on. Resume, nigra hororo. Ste<219>jo estis bone konata en la teatra medio de Moskvo, kaj <219>iuj sciis, ke tiu homo ne estas an<217>elo. Tamen tio, kion rakontis la administristo, e<219> por Ste<219>jo estis tro forta. Jes, tro forte. E<219> multe tro forte. De trans la tablo la pikemaj okuloj de Rimskij boris la viza<217>on de la administristo, kaj ju plu tiu parolis, des pli malsereni<217>is la okuloj. Ju pli realismaj kaj kolorri<219>aj i<217>is la abomenaj detaloj, per kiuj spicis sian rakonton Varenu<200>a<193> des malpli kredis al li la financa direktoro. Kaj kiam Varenu<200>a rakontis, ke tute senbridi<217>inte Ste<219>jo provis rezisti tiujn, kiuj alveturis por revenigi lin en Moskvon, tiam la financa direktoro jam certe sciis, ke <219>io rakontata de la noktomeze reveninta administristo estas pura mensogo. Mensogo, de la unua <217>is la lasta vorto. Varenu<200>a ne veturis en Pu<173>kinon, kaj Ste<219>jo mem en Pu<173>kino ne estis. Ne estis la ebria telegrafisto, nek la frakasita vitro en la gastejo, Ste<219>jo ne estis <173>nurligata<193> Estis neniu el tiuj aferoj. Apena la financa direktoro certi<217>is, ke Varenu<200>a al li mensogas, tuj la terurtremo ekrampis sur lia korpo levi<217>ante de la piedoj, kaj denove, ankora du fojojn, <173>ajnis al li ke putra humido malariporta disver<173>i<217>is sur la planko. Sen formovi e<219> por unu momento sian rigardon de la administristo <196> kiu, iel strange baraktante sur la se<217>o, klopodis resti en la blueta ombro de la tablolampo kaj iel bizare sin <173>irmis per gazeto, <173>ajnigante, ke lin <217>enas la lumo de la lampo <196> Rimskij pensis nur pri unu afero: kion <219>io <219>i signifas? Kial la tro malfrue reveninta administristo tiel impertinente mensogas al li en la senhoma kaj silenta teatro? La konscio pri dan<217>ero, dan<217>ero nekonata sed timinda, komencis turmenti la animon de Rimskij. <194>ajnigante ne atenti la elturni<217>ojn de Varenu<200>a nek la artifikojn pri la gazeto, la financa direktoro ekzamenis lian viza<217>on, apena askultante lin babili. Unu cirkonstanco <173>ajnis e<219> pli enigma ol la nesciate kial elpensita kalumnia rakonto pri la aventuroj en Pu<173>kino: tiu cirkonstanco estis <173>an<217>o en la aspekto kaj la manieroj de la administristo. Malgra la anasbeka viziero de la kaskedo, kiun Varenu<200>a tiris sur la okulojn por ombri sian viza<217>on, malgra la manipulado per la gazetfolio <196> la financa direktoro tamen rimarkis grandegan blua<216>on etendi<217>antan dekstren de lia nazo. Krome, la kutime vivoplena administristo nun estis malsane, krete pala, kaj lia kolo en tiu sufokvarma nokto ial estis <219>irkavolvita per malnova striita koltuka<219>o. Konsidere ankora la abomenan manieron su<219>eti kaj <173>maceti, kiun la administristo <173>ajnis ricevi dum sia foresto, la drastan <173>an<217>on de lia vo<219>o, kiu i<217>is obtuza kaj kruda, la friponeme malbravan esprimon aperintan en liaj okuloj <196> oni rajtis diri, ke Ivano Savelji<219> Varenu<200>a i<217>is nerekonebla. @BODY TEXT - = Kaj ankora io brule maltrankviligis la financan direktoron, sed kio nome, tion li ne povis kompreni, kiom ajn forte li stre<219>is sian febran cerbon, kiel ajn atente li ekzamenis la administriston. Tamen ekster <219>ia dubo, estis io malnatura, <200>imera en tiu kombina<216>o el la administristo kaj la bone konata se<217>o. <196><+>Nu, finfine oni lin superfortis, <216>etis en la atomobilon, <196> plu zumadis Varenu<200>a, rigardetante de malanta la gazetfolio kaj ka<173>ante la blua<216>on per la mano. Rimskij subite etendis sian brakon, kvaza senkonscie pianumante sur la tablo, per la polmo premis la butonon de la elektra sonorilo kaj lia koro glacii<217>is. En la malplena teatro nepre estus adebla la akrasona signalo. Tamen adi<217>is nenia sonoro, la butono senefike sinkis en la tabloplaton. La butono estis malviva, la sonorilo estis difektita. La ruza<216>o de la financa direktoro ne eskapis la atenton de Varenu<200>a. Lia viza<217>o ektikis, en la okuloj trafulmis klare malica ekbrilo, kaj li demandis: <196><+>Kial vi sonorigas? <196><+>Atomate, <196> obtuze respondis Rimskij, retiris la manon kaj siavice demandis per malfirma vo<219>o: <196> Kion vi havas sur la viza<217>o? <196><+>La atomobilo joris kaj mi pu<173>i<217>is kontra la anso de la pordo, <196> respondis Varenu<200>a deturnante la okulojn. <174>Mensogo!<175> interne ekkriis la financa direktoro. Kaj subite liaj okuloj i<217>is rondaj kaj absolute frenezaj, lia rigardo <173>ajnis katenita al la dors<->apogilo. Malanta la se<217>o de Varenu<200>a, sur la planko, kruce ku<173>is du ombroj, la unu pli densa kaj nigra, la alia magra kaj griza. Sur la planko klare desegni<217>is la ombra apogilo de la se<217>o kaj <217>iaj pintaj piedoj, sed super la planka apogilo malestis la ombra kapo de Varenu<200>a, same kiel inter la se<217>opiedoj mankis la ombro de liaj kruroj. <174>Li ne havas ombron!<175> mense kriegis Rimskij. Lin skuis tremo. Varenu<200>a <173>tele sin deturnis, lais la frenezan rigardon de Rimskij trans la apogilon kaj komprenis, ke li estas malkovrita. Li sin levis de la se<217>o (anka la financa direktoro ekstaris) kaj faris pa<173>on for de la tablo, konvulsie premante la tekon per la manoj. <196><+>Nu jes, certe vi tion divenis, malbeninda ruzulo! Sagaca kiel <219>iam, <196> malicege rikanis Varenu<200>a rekte en la viza<217>on de la financa direktoro. Subite li saltis de la se<217>o al la pordo kaj rapide movis malsupren la serurblokilon. Rimskij terurite rigardis <219>irkaen, retropa<173>ante al la <217>ardena fenestro, kaj en tiu lunlume inundata fenestro li vidis la viza<217>on de nuda fralino premi<217>i al la vitro kaj <173>ian nudan brakon, <173>ovitan tra la vazistaso, ser<219>i la malsupran riglilon. La supra jam estis malfermita. Al Rimskij <173>ajnis, ke la lumo en la tablolampo estingi<217>as kaj la skribotablo tangas. Sur lin ruli<217>is glacia ondo, sed feli<219>e por si li sin superregis kaj ne falis. La resto de liaj fortoj sufi<219>is por murmuri <196> sed jam ne por krii: <196><+>Helpon<193> Varenu<200>a saltetadis anta la de li gardata pordo, <219>iun fojon ek<173>vebante kaj kelkan tempon balanci<217>ante en la aero. Li siblis kaj <173>macis, svingante siajn hokfingrajn manojn direkte al Rimskij, kaj palpebrumadis al la transfenestra fralino. <194>i ekhastis, <173>ovis sian rufan kapon tra la vazistaso, etendis la brakon kiom <173>i povis, per la ungoj gratis la malsupran riglilon skuante la fenestroframon. La brako plilongi<217>is, kvaza ka<219>uka, kaj kadavre verdi<217>is. Fine la verdaj fingroj de la mortintino kaptis la riglilbutonon, <217>in levis kaj la fenestroklapoj cedis. Rimskij eligis malfortan krion kaj glui<217>is al la muro tenante anta si sian tekon kiel <173>ildon. Li komprenis ke venas lia pereo. La fenestro lar<217>e malfermi<217>is, sed anstata la nokta fre<173>o kaj la aromo de la tilioj en la <219>ambron fluis kela odoro. La mortintino pa<173>is sur la fenestrobreton. Rimskij klare vidis la putromakulojn sur <173>ia brusto. Subite, <217>oja hela kokokrio levi<217>is el la <217>ardeno, el tiu malalta konstrua<216>o, kiu situis malanta la pafejo kaj kie estis tenataj la bestoj aperantaj en iuj programoj. Vo<219>forta koko dresita klarionis anoncante ke al Moskvo ruli<217>as de la oriento la matenkrepusko. Sova<217>a furiozo tordis la viza<217>on de la fralino, <173>i rakvo<219>e sakris; <219>e la pordo Varenu<200>a ek<173>rikis kaj el la aero peze falis sur la plankon. La kokeriko ripeti<217>is, la fralino klakis per la dentoj kaj <173>iaj rufaj haroj krute levi<217>is supren. <218>e la tria kokokrio <173>i sin forturnis kaj elflugis eksteren. Post <173>in, saltinte supren kaj horizontale etendi<217>inte en la aero, pensigante pri fluganta Kupido, for<173>vebis super la skribotablo kaj malaperis en la fenestro la administristo. La ne<217>e blanka, ne havanta e<219> unu nigran haron maljunulo, kiu anta nelonge estis Rimskij, rapidis al la pordo, movis supren la serurblokilon, malfermis la pordon kaj kuregis tra la senluma koridoro. Apud la <173>tuparejo li, <217>emante pro teruro, palpe trovis la <173>altilon, kaj la <173>tuparejo prilumi<217>is. Sur la <173>tupoj la skui<217>anta, tremanta maljunulo falis, <219>ar al li <173>ajnis, ke de supre sur liajn <173>ultrojn mole sinkis Varenu<200>a. Rimskij kuris malsupren. En la vestiblo de<216>oranto dormis sur se<217>o apud la kaso. Rimskij ka<173>iris preter li piedpinte kaj elglitis tra la <219>efa pordo. Sur la strato li sentis sin iom pli bone. Li tiom rekonscii<217>is, ke preminte la kapon inter la manoj li sukcesis kompreni, ke lia <219>apelo restis en la kabineto. Evidente, li ne revenis por <217>in preni. Anhelante li kuris trans la lar<217>a strato al la kontraa strat'angulo, kie anta la kinejo malhele briletis ru<217>eta lumo. Post unu minuto li estis apud la taksio. Feli<219>e, neniu lin devancis. <196><+>Al la Leningrada ekspreso, bona trinkmono, <196> brue spirante kaj tenante la manon sur la koro diris la maljunulo. <196><+>La gara<217>on mi revenas, <196> malamege respondis la <173>oforo kaj sin forturnis. Tiam Rimskij malbukis la tekon, eligis kvindek rublojn kaj etendis ilin tra la malfermita antaa fenestro al la <173>oforo. Post unu minuto la tute vibranta veturilo kirlovente rapidegis la la stratringo Sadovaja. Skuate sur la benko, la pasa<217>ero vidis en la spegulpeco, kro<219>ita anta la <173>oforo, jen ties okulojn <217>ojajn, jen la siajn frenezajn. Anta la stacidomo Rimskij saltis el la atomobilo kaj kriis al la unua vidita homo kun blanka antatuko kaj identiga <173>ildeto: <196><+>Unuan klason, unu, tridek por vi! <196> li prenis el la teko manplenon da <219>ervoncoj. <196> Se ne estas unua, duan, alie prenu ajnan! La <173>ildethava viro rigardis la lumantan horlo<217>on kaj <173>irprenis la <219>ervoncojn el la manoj de Rimskij. Post kvin minutoj la ekspresa trajno forlasis la vitran kupolon de la stacidomo kaj dronis en la mallumo. Kun <217>i malaperis anka Rimskij. @CHAPITRO = <218>apitro 15 @CHAPTER TITLE = La son<217>o de Nikanoro Ivanic Sendube, la leganto jam divenis, ke la ru<217>viza<217>a dikulo lokita en la <219>ambron n-ro 119 de la kliniko estis Nikanoro Ivani<219> Nudokrudov. Tamen ne rekta estis lia vojo al profesoro Stravinskij: antae li kelkan tempon restadis en alia loko. Pri tiu alia loko la memoro de Nudokrudov retenis malmulton. Memori<217>is nur skribotablo, <173>ranko kaj sofo. Tie kun Nikanoro Ivani<219>, kies vidado iel konfuzi<217>is pro la sangoalfluo kaj anim'ekscito, oni havis interparolon; sed la interparolo rezultis stranga, konfuza, a pli <217>uste, tute ne rezultis. La unua demando al li farita estis <219>i tiu: <196><+><218>u vi estas Nikanoro Ivani<219> Nudokrudov, prezidanto de la komitato de la domo n-ro 302-bis, strato Sadovaja? Responde Nudokrudov eksplodis per timiga ridego kaj diris lavorte jenon: <196><+>Nikanoro mi estas, certe Nikanoro! Sed kia, je l' kukolo, mi estas prezidanto? <196><+>Kion vi volas diri? <196> oni lin demandis kuntirante la brovojn. <196><+>Tion, <196> li respondis, <196> ke la vera prezidanto tuj devis konstati, ke li estas demono! Ja kiel li aspektis! La nazumo fendita<193> vestita per <219>ifona<216>oj<193> Kiel li povus esti interpretisto de alilandano? <196><+>Pri kiu vi parolas? <196> oni demandis. <196><+>Kerubjev! <196> ekkriis Nikanoro Ivani<219>, <196> instalis sin <219>e ni en la kvindeka apartamento! Skribu: Kerubjev. Necesas tuj lin kapti! Skribu: la sesa enirejo, tie li estas. <196><+>Kiel la valuton vi akiris? <196> oni lin demandis per kore intima tono. <196><+>La Dio vera, la Dio <219>iopova, <196> ekparolis Nudokrudov, <196> <219>ion Li vidas, kaj jen mi havas kion mi meritas. Mia mano neniam <217>in tu<173>is, kaj ne sciis mi, kia <217>i estas, tiu valuto! La Sinjoro min punas pro mia abomeninda<216>o, <196> emocie darigis Nikanoro Ivani<219>, jen malbutonante sian <219>emizon, jen <217>in rebutonante, jen sin krucosignante, <196> mi prenis suba<219>etojn! Jes, mi prenadis, sed en nia mono Sovetia! Aran<217>adis kontra mono domicilregistradon, mi ne negas, fojfoje mi tion faris. Anka Prole<216>nev, nia sekretario, estas ruza artifikulo, kaj mi diru malka<173>e, <219>iuj estraranoj estas <173>telistoj. Sed valuton mi neniam prenis! Petite ne stultumi sed rakonti, kiamaniere la dolaroj trafis en la ventoltruon, Nudokrudov sin metis sur la genuojn kaj <173>an<219>eli<217>is malfermante la bu<173>on, kvaza por engluti pecon de la <173>ake kvadratita pargeto. <196><+>Teron mi pretas man<217>i, <196> li blekis, <196> por pruvi, ke mi ne prenis valuton! Sed Kerubjev, li estas diablo. <218>ia pacienco havas siajn limojn, kaj de trans la tablo oni levis la tonon, komprenigante al Nikanoro Ivani<219>, ke jam tempas paroli homlingve. <218>i tiam la <219>ambron plenigis sova<217>a mu<217>ego de la admonato, salte sin surpiediginta: <196><+>Jen li estas! Jen malanta la <173>ranko! Jen li rikana<219>as! Lia nazumo<193> Kaptu lin! Aspergigu la ejon! La sango forfluis de la viza<217>o de Nudokrudov, tremante per sia tuta korpo li krucosignadis la aeron, sin <216>etadis al la pordo kaj reen, ekkantis pre<217>on kaj finfine falis en senesperan galimatiadon. I<217>is perfekte klara, ke Nikanoro Ivani<219> absolute ne tagas por e<219> malpleja interparolo. Oni lin forkondukis, lokis en apartan <219>ambron, kie li iom kvieti<217>is kaj nur pre<217>adis singultante. Certe, oni veturis al Sadovaja, kaj la apartamenton n-ro 50 oni vizitis. Sed nenia Kerubjev estis trovita, kaj neniu en la domo konis a vidis personon tiele nomatan. La apartamento, kie lo<217>is la mortinto Berlioz kaj la al Jalto forveturinta Latronov, estis senhoma, kaj en la kabineto sur la <173>rankoj pace pendis de neniu difektitaj sigela<216>oj. Kun tiu konstato oni forveturis de Sadovaja, cetere, kunpreninte la perpleksan kaj deprimitan sekretarion de la domestraro Prole<216>nev. Vespere oni transportis Nudokrudovon en la klinikon de Stravinskij. Li estis tiom ekscitita, ke oni devis fari al li injekton la recepto de Stravinskij, kaj nur post la noktomezo Nikanoro Ivani<219> endormi<217>is en la <219>ambro 119-a, kvankam iam kaj iam li eligadis doloran mu<217>on sufokan. Tamen post kelka tempo lia dormo i<217>is pli kvieta. Li <219>esis sin turnadi kaj <217>emi, spiris facile kaj egale, do oni lasis lin sola. Tiam lin vizitis son<217>o, kies bazo, sendube, estis liaj hodiaaj traviva<216>oj. Komence li son<217>is, ke iaj homoj kun ora trumpeto en la mano kondukas lin, kaj e<219> tre solene, al granda pordo lakita. Ke veninte <219>e la pordon la akompanantoj ludis al Nikanoro Ivani<219> salutan fanfaron, post kio resonanta baso gaje diris de la <219>ielo: <196><+>Bonvenon, Nikanoro Ivani<219>! Liveru la valuton. Nudokrudov ekmiregis kaj vidis super si nigran latparolilon. Poste li subite trovi<217>is en teatra spektejo, kie de sub la orizita plafono radiis kristalaj lustroj kaj <219>e la muroj helis barokbran<219>aj lumiloj. <218>io estis kiel konvenas en dimensie negranda sed tre ri<219>a teatro: scenejo, kies kuntirita karmezina kurteno estis stele prisemita je figura<216>oj de pligrandigitaj dekrublaj ormoneroj; suflorkesto; e<219> publiko. Surprizis Nudokrudovon tio, ke la tuta publiko apartenis al unu sama sekso: estis nur viroj, kaj <196> kurioza<216>o! <196> <219>iu havis barbon. Krome, e<219> pli mirinde, en la spektejo malestis se<217>oj, kaj la tuta publiko sidis sur la pargeto, bonege vaksita kaj tre glitiga. <190>enite en la nova kaj multnombra societo, Nudokrudov kelkan tempon staris perpleksa, poste sekvis la <217>eneralan ekzemplon kaj turkmaniere sin sidigis sur la planko, trovinte lokon inter fortika barbulo rufa kaj alia civitano, pala kaj delonge nerazita. En la publiko neniu atentis la novan spektanton. Adi<217>is milda tintado de sonorileto, la lumo en la spektejo estingi<217>is, kaj la kurteno disi<217>is aperigante sur la prilumata scenejo brakse<217>on, tableton sur kiu staris la ora sonorileto, kaj fundokurtenon el nigra dika veluro. El la kuliso venis artisto en smokingo, glate razita, dislime kombita, kun tre agrablaj viza<217>otrajtoj. La publiko plivigli<217>is, <219>iuj kapoj turni<217>is al la scenejo. La artisto pa<173>is al la suflorkesto kaj frotis la manojn. <196><+>Plu <219>i tie, <219>u? <196> li demandis per velura baritono, ridetante al la spektantaro. <196><+><218>i tie, <196> <200>ore respondis al li el la spektejo tenoroj kaj basoj. <196><+>Hm<193> <196> mediteme diris la artisto, <196> mirinde, ke tio vin ankora ne tuttedis! La normalaj homoj nun, pasante sur la stratoj, <217>uas la varmon de la printempa suno, dum vi karas <219>i tie en la sufoka salono! <218>u vere tiom interesa estas la programo? Nu, <219>iu havas sian preferon, <196> filozofie konkludis la artisto. <194>an<217>inte la tembron kaj la intonaciojn de sia vo<219>o li gaje kaj sonore anoncis: <196><+>Do, nia sekva programero: Nikanoro Ivani<219> Nudokrudov, prezidanto de domkomitato kaj estro de dieta man<217>ejo. Ni petas vin, Nikanoro Ivani<219>! La publiko respondis per <217>enerala aplado. Nudokrudov, surprizite, elorbitigis la okulojn, sed la anoncisto, sin <173>irmante per la mano kontra la lumo de la scenejlamparo, rigarde trovis lin inter la sidantoj kaj karesmiene vokis lin per fingrogesto sur la scenejon. Post unu momento Nudokrudov staris apud la artisto sen scii, kiel li tien venis. <194>prucante en liajn okulojn de malsupre kaj de antae, la lumo de diverskoloraj lampoj dronigis en la ombro la spektejon kaj la publikon. <196><+>Do, kara Nikanoro Ivani<219>, donu al ni ekzemplon, <196> varme diris la juna artisto, <196> kaj liveru la valuton. Esti<217>is silento. Nudokrudov pazis por ekspiri kaj mallate diris: <196><+>Je Dio mi <216>uras, ke<193> Sed anta ol li findiris, la tuta spektejo eksplodis per indignaj krioj. Nikanoro Ivani<219> embarasite eksilentis. <196><+>Se mi bone vin komprenis, <196> ekparolis la kondukanto de la programo, <196> vi volis <216>uri je Dio, ke vi ne havas valuton, <219>u? <196> Kompateme li rigardis al Nudokrudov. <196><+><190>uste tiel, mi ne havas, <196> respondis tiu. <196><+>Bone, <196> diris la artisto, <196> nun pardonu sentaktan demandon, sed kion ni pensu pri la kvarcent dolaroj, trovitaj en la necesejo de la apartamento, kies solaj posedantoj estas vi kaj via edzino? <196><+>Magiaj dolaroj! <196> evidente ironie iu diris en la malhela spektejo. <196><+><190>uste tiel, magiaj, <196> nekura<217>e respondis Nudokrudov sen montri tute klare, al kiu li parolas, <219>u al la artisto, <219>u en la malhelan spektejon. Li klarigis: <196> Tio estis la malsankta potenco, la kvadratita interpretisto ilin <173>telmetis. Denove la spektejo indignite ekblekis. Kiam <217>i resilenti<217>is, la artisto diris: <196><+>Jen kiajn fabelojn Lafontenajn mi devas askulti! Oni <173>telmetis al li kvarcent dolarojn! Ni <219>iujn demandu <196> ja <219>i tie vi <219>iuj estas valutistoj <196> do, kiel fakulojn mi vin demandas: <219>u la afero estas pensebla? <196><+>Ni ne estas valutistoj, <196> dise eksonis ofenditaj vo<219>oj el la spektejo, <196> sed la afero estas nepensebla. <196><+>Mi tute samopinias, <196> firme diris la artisto, <196> kaj plu vin demandas: kion oni kutimas <173>telmeti? <196><+>Infanon! <196> kriis iu el la spektejo. <196><+>Absolute <217>uste, <196> jesis la programkondukanto, <196> oni <173>telmetas forlasatan infanon, anoniman leteron, propagandilon, inferan ma<173>inon, sennombran aron de ajna<216>oj, sed kvarcent dolarojn neniu <173>telmetus, <219>ar tia idioto ne ekzistas en la naturo, <196> kaj, sin turninte al Nudokrudov, la artisto aldonis ripro<219>e kaj malgaje: <196> vi min <219>agrenis, Nikanoro Ivani<219>! Je vi mi esperis. Do, nia programero fiaskis. La spektejo per fajfo esprimis al Nudokrudov sian malaprobon. <196><+>Valutisto li estas! <196> oni kriadis. <196> Pro tiaj, kiel li, suferas ni senkulpuloj! <196><+>Ne insultu lin, <196> milde diris la anoncisto, <196> li pentos! <196> Kaj, levinte al Nudokrudov siajn larmoplenajn bluajn okulojn li aldonis: <196> Bone, Nikanoro Ivani<219>, reiru sur vian lokon! Post kio la artisto tintis per la sonorileto kaj late anoncis: <196><+>Interakto, kanajloj! Tute konsternite de tiu, de li neniel atendita, partopreno en teatra programo, Nikanoro Ivani<219> retrovi<217>is sur sia loko sur la pargeto. Nun li son<217>is, ke la spektejo sinkis en plenan mallumon kaj sur la muroj fajre ekhelis la ru<217>aj literoj: <174>Liveru la valuton!<175> Poste la kurteno remalfermi<217>is kaj la anoncisto invitis: <196><+>Mi petas, ke Sergio Gerardovi<219> Dunchill venu sur la scenejon. Dunchill montri<217>is dignoplena sed delonge malzorgata viro, kiu povus a<217>i kvindek jarojn. <196><+>Sergio Gerardovi<219>, <196> diris al li la anoncisto, <196> jam ses semajnojn vi sidas <219>i tie, obstine rifuzante liveri la reston de via valuto, kiun la lando tiom bezonas, dum por vi <217>i estas tute senutila, kaj tamen vi plu malcedas. Vi estas kultura homo, bonege <219>ion <219>i komprenas, kaj tamen vi malvolas fari al mi tiun komplezon. <196><+>Bedarinde, mi nenion povas fari, <219>ar plian valuton mi ne havas, <196> trankvile respondis Dunchill. <196><+>Almena, <219>u vi havas briliantojn? <196> demandis la artisto. <196><+>Anka briliantojn mi ne havas. La artisto mallevis la kapon, enpensi<217>is, poste kunfrapis la manojn. El la kuliso venis sur la scenejon mez'a<217>a sinjorino, vestita lamode, tio estas surhavanta senkoluman mantelon kaj malgrandegan <219>apeleton. <194>i <173>ajnis maltrankvila, sed Dunchill <173>in rigardis sen e<219> brovon moveti. <196><+>Kiu estas tiu sinjorino? <196> lin demandis la programkondukanto. <196><+><194>i estas mia edzino, <196> digne respondis Dunchill kaj rigardis al la longa kolo de la sinjorino kun kelka maldeziro. <196><+>Mi malkvietigis vin, madame Dunchill, <196> diris al <173>i la artisto, <196> jen por kiu afero: ni volus vin demandi, <219>u via edzo ankora havas valuton? <196><+>La antaan fojon li <219>ion fordonis, <196> emocie respondis Mme Dunchill. <196><+>Ah ha, <196> diris la artisto, <196> nu, se tiel estas, do, bone. Se Sergio Gerardovi<219> <219>ion liveris, ni tuj devas lin adiai, ja kion ankora oni faru? Se vi tion deziras, Sergio Gerardovi<219>, vi povas forlasi la teatron, <196> kaj la artisto faris majestan geston. Trankvile kaj digne Dunchill sin turnis kaj iris al la kuliso. <196><+>Unu minuton! <196> haltigis lin la anoncisto, <196> permesu prezenti al vi nian adiaan programeron, <196> kaj li ankora unu fojon kunfrapis la manojn. La nigra fundokurteno disi<217>is lasante veni sur la scenejon junan belulinon en bala robo. En la manoj <173>i tenis oran pleteton sur kiu ku<173>is dika pako <219>irkaligita per bombonuja rubando, kaj brilianta koliero dis<216>etanta bluajn, flavajn kaj ru<217>ajn flamojn. Dunchill faris pa<173>on malantaen, lia viza<217>o pali<217>is. La spektejo retenis la spiron. <196><+>Dek ok mil dolarojn kaj kolieron valoran je kvardekmil oraj rubloj, <196> solene anoncis la artisto, <196> tenis Sergio Gerardovi<219> en la urbo <215>arkovo en la lo<217>ejo de sia amdonantino Ida Herkulanovna Wors, kiun ni havas la plezuron vidi anta ni kaj kiu afable helpis malkovri tiun trezoron senprezan, sed senutilan en la manoj de privatulo. Grandan dankon, Ida Herkulanovna. La belulino ridetis; ekbrilis <173>iaj dentoj kaj movi<217>etis la longaj kaj densaj okulharoj. <196><+>Koncerne vin, <196> la artisto sin turnis al Dunchill, <196> sub via dignoplena masko sin ka<173>as avida araneo, notora deloganto kaj mensogulo. Dum tiuj ses semajnoj via stulta obstino morte tedis <219>iujn. Nun iru hejmen, kaj la infero, kiun aran<217>os por vi via edzino, estu via puno. Dunchill <173>anceli<217>is kaj <173>ajnis falonta, sed ies kompatemaj manoj lin subtenis. La antaa kurteno fermi<217>is kaj ka<173>is <219>iujn estantajn sur la scenejo. Furiozaj apladoj skuis la teatron, tiel, ke al Nudokrudov <173>ajnis, ke la lustrobriloj komencis tremeti. Kiam la antaa nigra kurteno remalfermi<217>is, sur la scenejo estis neniu krom la artisto. Li ricevis duan apladosalvon, danke sin klinis kaj diris: <196><+>En la persono de tiu Dunchill vi vidis elpa<173>i en nia programo tipan azenon. Ja hiera mi havis jam la plezuron rimarkigi al vi, ke sekreta retenado de valuto estas sensenca. Neniam kaj neniel vi povos <217>in uzi, pri tio vi ne dubu. Konsideru ekzemple tiun Dunchill. Li estas eminente salajrata kaj nenio al li mankas. Li havas bonegan lo<217>ejon, edzinon kaj tre lindan amdonantinon. Kaj tamen! Anstata vivi trankvile kaj pace, sen zorgoj, liverinte sian valuton kaj la juvelojn, tiu akirema <173>tipkapulo tamen atingis publikan senmaskigon kaj por la deserto, gravegan familian malagrabla<216>on. Do, kiu liveras? <218>u neniu? Nu, se estas tiel, tiam nia sekva programero: nia speciala invitito aktoro Dibo<219>adov, la konata talentulo drama, deklamos fragmentojn el La avara kavaliro de la poeto Pu<173>kin. La anoncita Dibo<219>adov ne lasis onin lin atendi. Li estis belstatura kaj karnodika, glate razita viro surhavanta frakon kaj blankan kravaton. Sen ajna antaparolo li aran<217>is malserenan mienon, kuntiris la brovojn kaj ekparolis per nenatura vo<219>o, <216>etante oblikvajn rigardojn sur la oran sonorileton: <196><+>Kiel atendas juna frivolulo Kun friponin' mal<219>asta rendevuon<193> Kaj Dibo<219>adov rakontis pri si multe da fia<216>oj. Nudokrudov adis lin konfesi, ke iu malfeli<219>a vidvino, ploregante sub la pluvo, staris anta li sur la genuoj, sed ne sukcesis tu<173>i la malmolan koron de la aktoro. Anta sia son<217>o Nikanoro Ivani<219> konis absolute nenion el la verkoj de la poeto Pu<173>kin, sed lin mem li konis bonege, kaj <219>iun tagon li plurfoje prononcis frazojn tiaspecajn: <174><218>u Pu<173>kin pripagos vian lo<217>adon?<175> a <174>La lampon en la <173>tuparejo ver<173>ajne Pu<173>kin el<173>rabis, <219>u?<175>, <174><218>u Pu<173>kin a<219>etu la mazuton?<175> Nun, adante unu el liaj verkoj, Nikanoro Ivani<219> malgaji<217>is. Li imagis la virinon genui sub la pluvo kun siaj georfoj, kaj nevole pensis: <174>Tamen kia fiulo estas tiu Dibo<219>adov!<175> Dume tiu, ankora latigante sian vo<219>on, plu pentoparoladis, kaj tute konfuzis Nudokrudovon, <219>ar subite li komencis paroli al iu, kiu sur la scenejo malestis, mem anstata li al si respondadis, kaj super <219>io sin titolis jen duka mo<173>to, jen barono, jen patro, jen filo, jen vi, jen ci. Nikanoro Ivani<219> komprenis nur tion, ke mortis la aktoro malbonan morton, kriinte: <174><194>losil'! <194>losiloj miaj!<175>, falinte post tio sur la plankon, stertorante kaj delikate <173>irtirante sian kravaton. Finmortinte, Dibo<219>adov sin relevis, forskuis la polvon de sia frakpantalono, sin klinis false ridetante kaj foriris akompanate per magraj apladoj. Kaj la anoncisto diris tiel: <196><+>En la eminenta plenumo de la aktoro Dibo<219>adov ni kune <216>us adis La avaran kavaliron. Tiu kavaliro esperis, ke de <219>ie al li kuros facilmovaj nimfoj kaj okazos multe da similaj agrabla<216>oj. Tamen, kiel vi vidis, nenio tia okazis, neniaj nimfoj alkuris, ne ricevis li la tributon de la muzoj nek palacon konstruigis, sed tute male, li finis tre a<219>e, krevis je apopleksio kiel hundo sur sia <173>rankokesto plena je valuto kaj juvel<173>tonoj. Mi vin avertas, ke anka vi spertos ion similan, a e<219> pli malbonan, se vi ne liveros vian valuton! <218>u la poezio de Pu<173>kin tiel efikis, <219>u la proza parolado de la anoncisto, <219>iukaze el la spektejo subite adi<217>is timida vo<219>o: <196><+>Mi liveras valuton. <196><+>Bonvenon sur la scenejon, mi petas! <196> <217>entile invitis la anoncisto, per stre<219>a ser<219>origardo penante penetri la malhelon de la spektejo. Al li elvenis malalta civitano blonda; la aspekto de lia viza<217>o supozigis, ke li ne razis sin almena tri semajnojn. <196><+>Mi pardonpetas, kiu estas via familinomo? <196> demandis la artisto. <196><+>Kanavkin, Nikolao, <196> timide respondis la veninto. <196><+>Ah! Tre agrable, civitano Kanavkin. Do? <196><+>Mi liveras, <196> diris Kanavkin mallate. <196><+>Kiom? <196><+>Mil dolarojn kaj dudek ordekojn. <196><+>Brave! <218>u <219>ion, kion vi havas? La artisto fiksis sian rigardon rekte en la okulojn de Kanavkin, kaj Nudokrudov e<219> havis la impreson, ke el liaj okuloj <173>prucis radioj, penetrintaj civitanon Kanavkin trae, kvaza iks-radioj. La spektantoj retenis la spiron. <196><+>Mi kredas! <196> finfine ekkriis la artisto, estingante sian rigardon, <196> mi kredas al vi! Tiuj okuloj ne mensogas. Ja kiom da fojoj mi parolis al vi pri via precipa eraro: vi subtaksas la gravecon de la homaj okuloj. Komprenu, ke la lango povas ka<173>i la veron, la okuloj <196> neniam! Oni faras al vi subitan demandon, vi e<219> ne ektremetas, tuj retrovas la memregadon kaj jam scias kion vi diru por ka<173>i la veron, vi parolas tre kredeble kaj neniu trajto movi<217>etas sur via viza<217>o, sed, ho ve, la vero, perturbite de la demando, malmergi<217>as de la fundo de via animo, por unu momento lasas sin vidi en viaj okuloj, kaj <219>io finitas. <190>i estas rimarkita, kaj vi, kaptita! Prononcinte, kaj tre arde, tiun tre konvinkan oratora<216>on, la artisto tenere demandis Kanavkinon: <196><+>Kie estas la ka<173>ejo? <196><+><218>e mia onklino Poro<200>ovnikova, strato Pre<219>istenka<193> <196><+>Ah! Tio estas<193> atendu<193> <219>e Kladia Ilini<219>na, <219>u? <196><+>Jes. <196><+>Ah jes, jes, jes! Malgranda palaceto, <219>u? Kontrae estas <217>ardeno? Certe, certe, mi konas. Do, kien vi ilin <173>ovis? <196><+>En la kelo, en skatolo de kakao <174>Einem<175><193> La artisto eksvingis la manojn. <196><+><218>u vi vidis ion similan? <196> li ekkriis afliktite. Sed ili tie malseketi<217>os kaj <173>imos! <218>u imageblas, ke ni povus lasi la valuton konfidita al tiaj homoj? <218>u? Absolute kiel infanoj, mi <216>uras! Konscia pri la puninda frivolo de sia absurda misago, Kanavkin kulpamiene mallevis sian hirtan kapon. <196><+>La mono, <196> darigis la artisto, <196> estas konservenda en la <173>tata banko, en speciala ejo, seka kaj bone gardata, sed neniel en onklina kelo, kie, ekzemple, <217>in povus difekti la ratoj! Vere, hontu, Kanavkin, vi estas ja adolto! Tute konfuzite Kanavkin skrapadis per la fingro la randon de sia jako. <196><+>Nu, bone, <196> mildi<217>is la artisto, <196> ni forgesu tion<193> <196> kaj subite li aldonis: <196> Ah, ankora unu afero: por <173>pari la veturojn de la <173>tata atomobilo<193> la onklino mem, ja anka <173>i havas ion, <219>u? Kanavkin, kiu neniel atendis tian turnon, ekskui<217>is, kaj en la teatro esti<217>is silento. <196><+>A<200>, Kanavkin! <196> diris la anoncisto per tono de amika ripro<219>o. <196> Malgra tio, ke mi kredis al li kaj lin ladis, nu, jen li subite paneas! Sed tio estas stulta<216>o, Kanavkin! Ja <216>us mi parolis pri la okuloj. <218>iuj ja vidas, ke <173>i havas. Do, kial vi nin turmentas? <196><+>Jes, <173>i havas! <196> adace kriis Kanavkin. <196><+>Brave! <196> kriis la anoncisto. <196><+>Brave! <196> terure blekegis la publiko. Kiam <219>io kvieti<217>is, la anoncisto gratulis Kanavkinon, premis lian manon, proponis, ke oni veturigu lin en la urbon hejmen per atomobilo, kaj ordonis al iu en la kuliso, ke tiu sama veturilo vizitu la onklinon por inviti <173>in al la programo en la inan teatron. <%2><196><+>Mi ankora volis vin demandi: <219>u la onklino menciis, kie <173>i tenas la siajn? <196> la anoncisto sin turnis al Kanavkin, afable prezentante al <%4>li cigaredon kaj brulantan alumeton. <|>Tiu ekfumis kaj melankolie ridetis.<%0> <%2><196><+>Mi kredas, mi kredas, <196> suspiris la artisto, <196> la maljuna avarulina<219>o ne nur al sia nevo <196> e<219> al la diablo <173>i tion ne konfidus. Nu, tamen ni provu veki en <173>i homajn sentojn. Kiu scias? Eble ne <219>iuj kordoj forputris en <173>ia uzurista fi-animo. <218>ion bonan, Kanavkin!<%0> Kaj la feli<219>a Kanavkin forveturis. La artisto demandis, <219>u ankora iuj deziras liveri sian valuton, sed la publiko respondis per silento. <196><+>Stranguloj, je mia honorvorto! <196> diris la artisto levetinte la <173>ultrojn, kaj la kurteno lin <173>irmis. La lampoj estingi<217>is, kelkan tempon estis mallumo kaj de fore en <217>in venis nervoza tenoro, kiu kantis: @CENTER 142 = <%2>Amase ku<173>as tie or'<|>, nur min atendas la trezor'<|>!<%0> Poste de ie dufoje adi<217>is malproksimaj apladoj. <196><+>En la ina teatro iu sinjorinjo liveras sian valuton, <196> subite ekparolis la rufbarba najbaro de Nikanoro Ivani<219> kaj, suspirinte, li aldonis: <196> A<200>, se mi povus esti trankvila pri miaj anseroj! Mi, kara homo, havas batal<->anserojn en Lianozovo. Sen mi, mi timas, ili forkrevos. La ansero, <217>i estas birdo batalema, delikata, <217>i bezonas prizorgon<193> A<200>, se ne temus pri la anseroj! Ja per Pu<173>kin oni min ne priruzus, <196> kaj li denove suspiris. <218>i tiam la spektejon plenigis hela lumo, kaj Nudokrudov son<217>is, ke el <219>iuj pordoj <173>uti<217>is blank<219>apelaj kuiristoj, <219>iu kun <219>erpilo en la mano. Kuirknaboj enportis tinon plenan je supo kaj pletegon <173>ar<217>itan je distran<219>ita sekala pano. La spektantoj plivigli<217>is. La gajaj kuiristoj klopodadis inter la teatruloj, disver<173>adis la supon en la bovlojn kaj distribuis la panon. <196><+>Man<217>u, knabegoj, <196> kriis la kuiristoj, <196> kaj liveru la valuton! Kial vi sidu <219>i tie? Jen granda <217>uo, sorbadi tiun atriposupa<219>on! Revenu hejmen, bone drinku, alman<217>etu <196> agrable! <196><+>Ekzemple vi, patro, nu kial vi restas en<173>losite <219>i tie? <196> dika kuiristo kun frambokolora nuko demandis rekte Nudokrudovon, prezentante al li bovlon plenan je likva<216>o, en kiu solece flosis peceto de brasikfolio. <196><+>Sed nenion mi havas, nenion! <196> per terura vo<219>o kriis Nikanoro Ivani<219>, <196> <219>u vi komprenas, nenion! <196><+><218>u nenion? <196> per timiga baso mu<217>is la kuiristo, <196> nenion, <219>u? <196> li redemandis per milda ina vo<219>o, <196> nenion, nenion, <196> li trankvilige murmuris <173>an<217>i<217>ante en la vickuracistinon Praskovja Fjodorovna. <194>i delikate skuetis la <173>ultron de Nudokrudov, kiu <217>emis en sia dormo. Tiam aerdisi<217>is la kuiristoj kaj disfalis la teatro kun la kurteno. Tralarme Nikanoro Ivani<219> distingis sian kuracejan <219>ambron kaj du homojn en blanka kitelo <196> tamen neniel la impertinentajn kuiristojn <217>enantajn onin per siaj konsiloj, sed doktoron kaj la <216>us menciitan vickuracistinon, kiu tenis ne bovlon sed telereton kovritan per gazo, sur kiu ku<173>is injektilo. <196><+>Ja kio do <219>io <219>i estas? <196> amare diris Nudokrudov dum oni faris al li injekton. <196> Nenion mi havas, nenion kaj nenion! Pu<173>kin liveru al ili valuton. Mi havas nenion. <196><+>Nenion, tute nenion, <196> trankviligadis lin la kompatema Praskovja Fjodorovna. <196> Kaze de nulo vanas postulo. Post la injekto Nudokrudov sin sentis pli bone kaj endormi<217>is senson<217>e. Sed sekve de liaj elkrioj la angoro komuniki<217>is en la <219>ambron 120-an, kie la paciento veki<217>is kaj ekser<219>is sian kapon, kaj en la 118-an, kie la nekonata majstro maltrankvili<217>is kaj angore tordis siajn manojn, rigardante la lunon, rememorante la amaran, lastan en la vivo atunan nokton, la lumstrieton el sub la pordo kaj la malbukli<217>intajn harojn. El la 118-a <219>ambro, per la balkono, la angoro transflugis al Ivano, li veki<217>is kaj ekploris. Sed la de<216>ora kuracisto rapide kvietigis <219>iujn maltrankvili<217>intojn, suferantajn je la kapo, kaj unu post alia ili endormi<217>is. Laste endormi<217>is Ivano, kiam super la rivero la <219>ielo komencis heli<217>i. Post la kuracilo, malsoifiginta lian tutan korpon, la kvieto kvaza ondo venis lin kovri. La korpo malpezi<217>is, la kapon milde <219>irkablovetis dormemo. La lasta, kion li adis maldorme, estis la antamatena kvivito de la birdoj en la arbaro. Sed balda ili silenti<217>is, kaj li son<217>is, ke la suno jam komencas mallevi<217>i super la Kalva Monto, kaj ke duobla kordono <219>irkaas la alta<216>on. @CHAPITRO = <218>apitro 16 @CHAPTER TITLE = La ekzekuto La suno jam komencis mallevi<217>i super la Kalva Monto, kaj duobla kordono <219>irkais la alta<216>on. La alao, kiu anta la tagmezo krucis la vojon de la prokuratoro, trote venis al la <215>ebrona Pordego. <190>ia vojo jam estis pretigita. La infanterianoj de la Kapadocia kohorto dispu<173>is al la flankoj la amasojn de homoj, muloj kaj kameloj, kaj la alao, trotante kaj levante <219>ielen blankajn polvokolonojn, atingis la disirejon: la suda vojo kondukis al Bet-Le<200>em, la nord'okci<->denta <196> al Jafo. La alao impetis la la nord'okcidenta vojo. La kapadocianoj borderis la vojon, anticipe forflankiginte la karavanojn, kiuj rapidis al la festo en Jer<173>alaimon. Pilgrimuloj forlasis siajn porokazajn striitajn tendojn, starigitajn sur la herbo, kaj amasi<217>is malanta la kapadocianoj. Irinte proksimume kilometron, la alao devancis la duan kohorton de la Fulma legio, kaj post ankora unu kilometro <217>i unua atingis la piedon de la Kalva Monto. <218>i tie la alao de<219>evali<217>is. La alaestro <217>in dividis en plotonojn, kiuj encirkligis la piedon de la nealta monteto, lasante libera nur unu pasejon de la Jafa vojo. Post kelka tempo venis la dua kohorto, <217>i iris pli alten kaj kordonis la pinton. Fine venis la centurio komandata de Marko Ratobu<219>ulo. <190>i mar<173>is disigite en du kolumnojn inter kiuj, eskortate de la sekreta gardistaro, <219>aro transportis la tri kondamnitojn, sur kies brusto pendis blanka tabulo kun la surskribo: Krimulo kaj ribelano, en du lingvoj, la aramea kaj la greka. La <219>aron de la krimuloj sekvis aliaj, portantaj fre<173>e tajlitajn fostojn, transversajn trabojn, <173>nurojn, sitelojn kaj hakilojn. Post tiuj <219>aroj veturis la ses ekzekutistoj. Post ili rajdis centuriestro Marko, la estro de la Jer<173>alaima Templa gardo, kaj la kapu<219>ulo, kiun Pilato mallonge rendevuis en la kurtenita <219>ambro de la palaco. Malantae iris soldatvico, sekvate de kelkaj dumil spektemuloj, kiuj malgra la infera varmego volis vidi la kurioza<216>on. Al la spektemaj urbanoj ali<217>adis interesitaj pilgrimuloj, kiujn neniu malhelpis sekvi la procesion. Akompanate de la akutaj krioj de la anoncistoj, senditaj kun la centurio kaj ripetantaj la kriitan de Pilato anta la tagmezo, la procesio atingis la Kalvan Monton. La alao enlasis <219>iujn en la unuan zonon; male, la dua kohorto tralasis supren nur tiujn, kiuj havis rolon en la ekzekuto, kaj per rapida manovro dis<173>utis la amason <219>irka la tuta monteto, inter la infanteria gardo supre kaj la kavaleria malsupre. Oni povis spekti la ekzekuton tra la maldensa <219>eno de la infanterianoj. Do, pli ol tri horoj pasis post kiam la procesio suriris la alta<216>on, la suno jam estis mallevi<217>anta super la Kalva Monto, sed la varmego restis neeltenebla, la soldatoj en amba kohortoj suferis pro <217>i, langvoris pro la enuo, kaj senvo<219>e malbenadis la tri krimulojn, sincere dezirante al ili plej rapidan morton. La malgranda alaestro, kiu restis <219>e la piedo de la monteto apud la kordonpasejo, havis <173>viton sur la frunto, pro la <173>vito lia blanka <200>itono malheli<217>is sur la dorso, fojon post fojo li iris al la unua plotono, per la manoj <219>erpis akvon el la leda sitelo, <217>in trinkis kaj ver<173>is sur sian turbanon. Tio iomete lin faciligadis, li forlasadis la sitelon kaj rekomencadis sian navedan pa<173>adon la la polva vojo kondukanta al la pinto. Lia longa glavo frapadis la <173>nuritan ledan boton. Li volis prezenti al siaj kavalerianoj ekzemplon pri eltenemo, tamen kompatante ilin li permesis al siaj soldatoj piramide starigi lancojn kaj kovri ilin per blankaj manteloj. Per tiuj tendoj la sirianoj sin <173>irmis kontra la senkompata suno. La siteloj rapide malpleni<217>adis kaj kavalerianoj de diversaj plotonoj lavice iradis preni akvon en la ravino <219>e la montetpiedo, kie en magra ombro de mizeraj morus'arboj malklara rojo vivis siajn lastajn tagojn, sekigate de la diabla varmego. Kaptante la paseman ombron tie enuis la <219>evalgardantoj kun la malvigli<217>intaj <219>evaloj. La langvoro de la soldatoj kaj iliaj malbenoj kontra la krimuloj estis kompreneblaj. Feli<219>e, ne pravi<217>is la antatimo de la prokuratoro pri eventuala tumulto dum la ekzekuto en la de li abomenata urbo Jer<173>alaim. Kiam komenci<217>is la kvara horo de la ekzekuto, inter la du kordonoj, la infanteria supre kaj la kavaleria <219>e la montetpiedo, male al <219>iuj supozoj ne restis e<219> unu homo. La suno forbruligis la amason kaj pelis <217>in reen al Jer<173>alaim. Nur ekster la kordono el la du Italiaj centurioj restis du hundoj, nesciate kial venintaj nek al kiu apartenantaj. Tamen anka ilin malvigligis la varmego kaj ili ku<173>is eliginte la langon, brue spiris kaj neniel atentis la verddorsajn lacertojn, la solajn vivulojn kiujn ne maloportunis la suno kaj kiuj rapide sin movis inter la ardaj <173>tonoj kaj iaj grand<->dornaj rampa<216>oj. Neniu provis liberigi la kondamnitojn <196> nek en Jer<173>alaim, plenplena je trupoj, nek <219>i tie, sur la gardata monteto <196> kaj la amaso reiris en la urbon <219>ar fakte, absolute nenio interesa estis pri tiu ekzekuto, dum tie for, en la urbo, jam progresis la preparoj al la granda festo de Pasko, komenci<217>onta vespere. La Italia infanterio en la supra kordono suferis e<219> pli ol la kavalerianoj. La sola cedo de centuriestro Ratobu<219>ulo estis, ke li permesis al la soldatoj demeti la kaskon kaj kovri sin per blanka tuko trempita en akvo; tamen ili devis stari tenante la lancon en la mano. Li mem surhavis similan tukon, sed sekan, kaj pa<173>adis tien kaj reen apud la grupo de ekzekutistoj ne demetinte de sur sia brusto la ornamon el ar<217>entaj leonkapoj, ne demetinte la kruringojn nek la glavon nek la ponardon. La suno batadis rekte sur la centuriestron sen iel ajn lin dama<217>i, kaj oni ne povis rigardi la leonkapojn, <219>ar la okulojn brulvundis la blindiga brilo de la ar<217>ento kvaza bolanta sub la sunradioj. La misforma viza<217>o de Ratobu<219>ulo esprimis nek lacon nek malplezuron. <194>ajnis, ke la grandegulo centuriestro kapablas tiel pa<173>adi la tutan tagon, la tutan nokton, kaj ankora tagon <196> tiom, kiom necesos. Plu tiel pa<173>adi, metinte la manojn sur la pezan zonon kun <217>iaj kupraj platetoj, same <216>etante la severajn rigardojn jen al la fostoj kun la ekzekutatoj, jen al la soldatoj en la gardo<219>eno, per la pinto de sia vila boto same indiferente forpu<173>eti la survoje renkontatajn homajn ostojn, blankigitajn de la tempo, a malgrandajn silikojn. La kapu<219>ulo estis sin instalinta sur tripieda tabureto nemalproksime de la fostoj, kaj sidis serena kaj senmova, nur foje-foje li pro enuo fosis la sablon per vergo. La antaa aserto, ke ekster la legian<219>eno ne restis e<219> unu homo, ne tute <217>ustas. Ekzakte unu homo ja tie estis, kvankam ne <219>iuj povis lin vidi. Li sin lokis ne sur tiu deklivo, kie estis lasita la pasejo sur la monteton kaj de kie oni povis la plej oportune spekti la ekzekuton, sed sur la deklivo norda, ne la malkruta kaj facile surirebla, sed la malglata, kun erozia<216>oj kaj fendoj, kie sin kro<219>ante je la senakva tero malbenita de la <219>ielo, en rokkreva<216>o, provis vivi malsana fig'arba<219>o. <190>uste sub <217>i, sub la arba<219>o donanta nenian ombron, sin instalis tiu sola spektanto <196> ne partoprenanto! <196> de la ekzekuto, kaj tie li sidis sur <173>tono ekde la komenco, jam pli ol tri horojn. Jes, por spekti la ekzekuton li elektis ne la plej bonan sed la plej malbonan lokon. Tamen anka de tie la fostoj estis videblaj, tra la kordono videblis anka la du brilmakuloj sur la brusto de la centuriestro, kaj tio, ver<173>ajne, plene sufi<219>is al la viro, kiu evidente volis eviti troan atenton kaj eventualan <219>ikanon. Sed anta kvar horoj, kiam la ekzekuto estis komencota, tiu homo, tute male, agis e<219> tre atentige, kaj supozeble <217>uste tio nun devigis lin <173>an<217>i sian konduton kaj sin retiri. Anta kvar horoj, kiam <216>us pasinte la kordonon la procesio atingis la pinton, li unuafoje aperis <219>i tie kaj aspektis kiel homo evidente malfrui<217>inta. Li anhelis, sur la monteton li ne pa<173>e iris sed kuris, li dispu<173>adis la antairantojn, kaj kiam li vidis, ke anta li, same kiel anta <219>iuj aliaj, fermi<217>is la gardo<219>eno, li naive provis, <173>ajnigante ke li ne komprenas la kolerajn avertokriojn, tragliti inter la soldatoj sur la lokon mem de la ekzekuto, kie la kondamnitoj jam estis de<219>arigataj. Pro tio li ricevis sur la bruston pu<173>egon per la malakra ekstremo de lanco, kaj forsaltis de la soldatoj kun krio esprimanta ne doloron sed malsperon. Al la pu<173>inta lin legiano li <216>etis malklaran kaj tute indiferentan rigardon, kiel homo nesensiva pri korpa doloro. Tusante kaj anhelante, tenante sian manon sur la brusto, li kuris <219>irka la monteto, ser<219>ante sur la norda deklivo ian ajn interspacon en la gardo<219>eno, kie li povus tragliti enen. Sed li malfruis. La ringo jam fermi<217>is. Kaj la viro, kies viza<217>on tordis aflikto, devis rezigni siajn provojn penetri al la <219>aroj, de kiuj oni jam mal<173>ar<217>is la fostojn. Tiuj provoj povis rezultigi nur lian areston, kaj esti arestita en tiu tago neniel akordis kun lia plano. Tial li deiris malantaen al la rokkreva<216>o, kie estis pli kviete kaj kie neniu lin <217>enis. Nun, sidante sur <173>tono, tiu viro, nigrabarba, kies okuloj pusis pro la suno kaj maldormado, sopiregis. Jen li suspiris, malfermante sian eks<->bluan, malpure grizan taliton trivitan dum la vagadoj, kaj nudigis la kontuzitan bruston, sur kiu fluetis la malklara <173>vito; jen li, en neeltenebla turmento, levis la okulojn al la <219>ielo kaj observis la tri vulturojn, kiuj jam delonge kroze <173>vebis en la alto antasentante baldaan regalon; jen li fiksis sian senesperan rigardon sur la flavan teron kaj vidis tie duone disfalintan hundan kranion kaj kurantajn <219>irka <217>i lacertojn. Lia turmento estis tiom granda, ke fojon post fojo li rekomencis paroli al si mem. <196><+>Ho, stultulo mi estas! <196> li murmuris, en sia animdoloro <173>anceli<217>ante sur la <173>tono kaj per la ungoj skrapante sian brunhatan bruston, <196> stultulo, malsa<217>a virino, timulo! Ne homo mi estas sed kadavra<216>o! Li silenti<217>adis mallevante la kapon, poste, trinkinte el sia ligna pend<->botelo kelkajn glutojn da varma akvo, li denove plivigli<217>adis, ekprenante jen la tran<219>ilon, ka<173>itan sub la talito sur la brusto, jen la pergamenon ku<173>antan anta li sur <173>tono, apud kalamo kaj inkujo. Skriba<216>oj jam nigris sur la pergameno: Pasas la minutoj, kaj mi, Levio Mateo, estas sur la Kalva Monto, kaj la morto plu ne venas! Poste: La suno mallevi<217>as sed la morto ne venas. Nun Levio Mateo senespere skribis per la akra kalamo jenon: Dio! Kial vi koleras kontra li? Sendu al li la morton! Tion skribinte li senlarme singultis kaj refoje per la ungoj skrapis sian bruston. La afliktegon de Levio kazis la terura mis<173>anco, trafinta Je<173>uan kaj lin, kaj krome, la grava eraro kiun li, Levio, sin opiniis farinta. Anta du tagoj Je<173>ua kaj Levio estis en Betanio, apud Jer<173>alaim, gastigate de legomkultivisto kiu tre <173>atis la predikojn de Je<173>ua. La tutan matenon amba gastoj laboris en la legom<217>ardeno helpante la mastron, kaj intencis iri al Jer<173>alaim vespere, profitante la malvarmeton. Tamen Je<173>ua ial ekhastis, diris, ke en la urbo li havas ur<217>an aferon, kaj proksimume je la tagmezo li foriris sola. <218>i tio estis la unua eraro de Levio Mateo. Kial, nu kial li lasis lin foriri sola! Vespere Mateo ne sukcesis iri al Jer<173>alaim. Subite lin trafis ia terura misfarto. Li havis tremfebron, lia korpo pleni<217>is je fajro, li klakis per la dentoj kaj <219>iuminute petis, ke oni donu al li trinki. Nenien li povis iri. Li falis sur <219>evalkovrilon en la <173>edo de la legomkultivisto kaj ku<173>is sur <217>i <217>is la frua mateno de la vendredo, kiam la malsano forlasis lin same subite kiel <217>i estis lin kaptinta. Kvankam li estis ankora malforta kaj liaj gamboj tremis, tamen li, premate de antasento pri malfeli<219>o, adiais la gastiganton kaj iris al Jer<173>alaim. Tie li eksciis, ke la antasento lin ne trompis. La malfeli<219>o estis okazinta. Levio estis en la hom'amaso kaj adis la prokuratoron anonci la verdikton. Kiam la kondamnitoj estis kondukataj al la ekzekutejo, Levio Mateo kelkan tempon kuris en la amaso de la spektemuloj tuj apud la gardo<219>eno, <219>iel penante ka<173>e sciigi al Je<173>ua almena tion, ke li, Levio, estas <219>i tie, apud li, ke li ne forlasis lin sur lia lasta vojo, kaj ke li pre<217>as, ke la morto venu al Je<173>ua kiel eble plej rapide. Sed Je<173>ua rigardis antaen for, la la direkto kien li estis veturigata, kaj certe Levion li ne vidis. Do, kiam la procesio estis pasinta preska trionmejlon ekster la urbo, Mateo, pu<173>ate en la amaso apud la gardo<219>eno, ekhavis simplan kaj brilan ideon, kaj kun sia kutima flami<217>emo li tuj super<173>utis sin per malbenoj pro tio, ke li ne trovis <217>in pli frue. La soldatoj iris en ne tre densa <219>eno. Inter ili estis iom da spaco. Aplikante grandan lerton kaj tre <217>uste kalkulitajn movojn oni povis, fleksinte la dorson, trakuri inter du legianoj, atingi la <219>aron kaj salti sur <217>in. Tiam Je<173>ua estus savita je la turmento. Unu momento sufi<219>os por ponardi Je<173>uan en la dorson, kriinte al li: <174>Je<173>ua! Mi vin savas kaj kun vi foriras! Mi, Mateo, via fidela kaj ununura dis<219>iplo!<175> Kaj se Dio benus lin per ankora unu libera momento, tiam anka sin mem li povus ponardi kaj tiel eviti la morton sur fosto. Cetere, <219>i tio malmulte interesis Levion la eksimpostiston. Li ne zorgis, kiamaniere li mortos. Li volis nur ke Je<173>ua, kiu dum sia tuta vivo al neniu ajn faris e<219> malplejan malbonon, evitu la turmenton. La plano estis bonega, sed ve, Levio havis kune nenian ponardon. Anka da mono li ne havis e<219> unu moneron. Furiozante kontra si mem, Levio sin malimplikis el la amaso kaj kuris reen al la urbo. En lia brulanta kapo pulsegis nur unu febra penso pri tio, ke li tuj, iel ajn, havigu al si en la urbo ponardon kaj reatingu la procesion anta ol estos tro malfrue. Li kuris <217>is la urba pordego manovrante en la karavansvarmo ensu<219>ata de la urbo, kaj maldekstre de si li ekvidis la malfermitan pordon de panbutiko. Anhelante post la kuro sur la varmega vojo, Levio sin ordigis, tre digne eniris la butikon, salutis la butikistinon, petis <173>in mallevi al li de la breto la plej supran panon, ial pla<219>intan al li pli ol la ceteraj, kaj kiam <173>i sin forturnis, silente kaj rapide li prenis de sur la vendotablo a<216>on, ol kiu pli taga estas nenio en la mondo: la razile akran, longan pantran<219>ilon <196> kaj impetis for el la butiko. Post kelkaj minutoj li denove estis sur la Jafa vojo. Sed la procesio jam ne estis videbla. Li ekkuris. Fojfoje li devis fali en la polvon kaj senmove ku<173>i por respiri. Tiel li ku<173>adis, mirigante la homojn kiuj piede a sur mulo pasis al Jer<173>alaim. Li ku<173>is, askultante sian koron marteladi ne nur en la brusto sed anka en la kapo kaj anka en la oreloj. Apena retrovinte la spiron li saltis sur la piedojn kaj kuris plu, tamen pli kaj pli malrapide. Kiam li fine ekvidis la longan procesion iri en polvonubo, <217>i jam estis apud la piedo de la monteto. <196><+>Dio<193> <196> <217>emis Levio, komprenante ke li malfrui<217>as. Li estis veninta tro malfrue. Kiam fini<217>is la kvara horo de la ekzekuto, la turmento de Levio atingis la plej altan gradon kaj li furiozi<217>is. Li sin levis de la <173>tono, sving<216>etis la tran<219>ilon kies <173>telon li nun opiniis vana, piede dispremis la pendbotelon, tiel sin senigante je akvo, for<173>iris la turbanon de la kapo, kaj tirante sian maldensan hararon li komencis sin malbeni. Li sin malbenadis, kriis sensencajn vortojn, li mu<217>is kaj kra<219>is, li malgloris siajn gepatrojn, enmondigintajn stultulon. Vidante ke liaj malbenoj kaj insultoj ne efikas, ke nenio <173>an<217>i<217>as sub la ardaj sunradioj, li pugnigis la tendenozajn manojn, ferminte la okulojn li levis la pugnojn al la <219>ielo, al la suno kiu plu deglitis malsupren longigante la ombrojn kaj flanki<217>ante por sinki en Mediteraneo, kaj li postulis de Dio senprokrastan miraklon. Li postulis, ke Dio tuj sendu al Je<173>ua la morton. Malferminte la okulojn li vidis, ke sur la monteto <219>io restas sen<173>an<217>a, krom ke estingi<217>is la blindigaj brilmakuloj sur la brusto de la centuriestro. La suno sendis la radiojn sur la dorsojn de la ekzekutatoj, kies viza<217>oj estis turnitaj al Jer<173>alaim. Tiam Levio kriis: <196><+>Mi malbenas vin, Dio! Rakvo<219>e li kriis plu, ke li konvinki<217>is pri la maljusto de Dio kaj ke li <219>esas lin fidi. <196><+>Surdulo! <196> gralis Levio, <196> se vi ne estus surda, vi estus min adinta kaj jam lin mortigus. Levio fermis la okulojn atendante fajron fali sur lin de la <219>ielo kaj lin mem forbruligi. Tio ne okazis, kaj sen malfermi la okulojn Levio plu kriis al la <219>ielo siajn malicajn kaj ofendajn parolojn. Li kriadis pri sia kompleta seniluzii<217>o kaj pri tio, ke ekzistas anka aliaj dioj kaj religioj. Jes, alia dio neniam permesus tion, neniam tolerus ke homo, simila al Je<173>ua, estu bruligata de la suno sur fosto. <196><+>Mi eraris! <196> kriis Levio per la tute raki<217>inta vo<219>o, <196> vi estas dio de la malbono! A <196> <219>u la incensa fumo el la Templo tute kovras viajn okulojn, <219>u viaj oreloj <219>esis adi ion ajn krom la trombona<216>ojn de la pastroj? Vi ne estas la <219>iopova Dio! Vi estas nigra dio! Mi malbenas vin, dio de la krimuloj, ilia protektanto kaj ilia animo! <218>i tiam io blovis sur la viza<217>on de la eksimpostisto kaj io susuris <219>e liaj piedoj. Refoje venis blovo, kaj malferminte la okulojn Levio vidis, ke <219>io en la mondo <196> <219>u influite de liaj malbenoj, <219>u pro alia kazo <196> estas <173>an<217>i<217>inta. La suno malaperis sen atingi la maron en kiu <217>i <219>iuvespere sinkis. <190>in forglutinte, sur la <219>ielo minace kaj nerezisteble estis levi<217>anta de la okcidento fulmotondra nubego. Ties rando jam bolis per blanka <173>amo, la nigra fuma ventrego flavete flagris. La nubego grumblis kaj foje-foje lasis fali fajrajn fadenojn. Pelate per subita vento, polvokolonoj flugis super la Jafa vojo, tra la malfekunda Gihona valo, super la tendoj de la pilgrimuloj. Levio silenti<217>is konsiderante, <219>u la fulmotondro, tuj finkovronta Jer<173>alaimon, ion <173>an<217>os en la sorto de la malfeli<219>ulo Je<173>ua. Kaj vidante la fajrofadenojn distran<219>i la nubojn, li komencis petegi, ke fulmobato trafu la foston de Je<173>ua. Pente rigardante en la klaran <219>ielon, kiun ankora ne tute voris la nubego kaj kie la vulturoj estis forflugantaj por eviti la fulmotondron, Levio pensis, ke malsa<217>e li rapidis pri siaj malbenoj. Nun Dio lin ne askultos. Mallevinte sian rigardon al la montetpiedo, Levio fiksis <217>in al tiu loko, kie dise staris la alao, kaj li vidis, ke tie okazis atentindaj <173>an<217>oj. De alte Levio klare vidis la soldatojn haste eltiri la lancojn el la tero kaj surmeti la mantelojn, li vidis la <219>evalgardantojn kureti al la vojo, je la bridrimeno kondukante la nigrajn <219>evalojn. La alao estis retirota, tio estis evidenta. Levio, per la mano <173>irmante sian viza<217>on kontra la <173>prucanta polvo, <217>in elkra<219>ante, penadis diveni, kion tio signifas, ke la kavalerio estas forironta? Lia rigardo glitis alten kaj li vidis malgrandan figuron en purpura militista <200>lamido iri supren al la ekzekutplaceto. Kaj pro la antasento de <217>ojiga fino frosti<217>is la koro de la eksimpostisto. La homo suriranta la monteton post pli ol kvar horoj da sufero de la krimuloj estis la estro de la kohorto; li <216>us alrajdis el Jer<173>alaim kun sia servsoldato. Obeante geston de Ratobu<219>ulo, la gardo<219>eno malfermi<217>is kaj la centuriestro salutis la tribunuson. Tiu forkondukis Ratobu<219>ulon flanken kaj ion al li flustris. La centuriestro refoje salutis kaj iris al la ekzekutistoj, sidantaj sur <173>tonoj <219>e la fostopiedoj. Dume la tribunuso direktis siajn pa<173>ojn al la homo sidanta sur la tripieda tabureto, kaj tiu <217>entile sin levis renkonten. Anka al li la tribunuso mallate diris ion, kaj amba iris al la fostoj. Ilin sekvis la estro de la Templa gardo. Malplezure <216>etinte oblikvan rigardon al la malpuraj <219>ifona<219>oj ku<173>antaj sur la tero apud la fostoj, la <219>ifona<219>oj kiuj anta nelonge estis la vestoj de la krimuloj kaj kiujn rifuzis la ekzekutistoj, Ratobu<219>ulo vokis al si du el ili kaj ordonis: <196><+>Sekvu min! De la plej proksima fosto adi<217>is raka sensenca kantetado. Sur la fosto pendis Gestas, pro la mu<173>oj kaj pro la suno li frenezi<217>is nelonge anta la kvara horo de la ekzekuto kaj nun mallate kantis ion pri vinber<217>ardeno; tamen sian kapon, kovritan per turbano, li foje-foje skuetis, kaj tiam la mu<173>oj malvigle sin levis de lia viza<217>o sed tuj revenis. Sur la sekva fosto estis ekzekutata Dismas. Li suferis pli ol la du aliaj, <219>ar lin ne forlasis la konscio, kaj li movis la kapon, ofte kaj ritme, jen dekstren jen maldekstren, per la orelo batante la <173>ultron. Pli feli<219>a ol la du aliaj estis Je<173>ua. Ekde la unua horo li havis svenojn, poste li tute senkonscii<217>is kaj sian kapon en la malligi<217>inta turbano li lasis senmove pendi. Tial lin tute kovris mu<173>oj kaj tabanoj, tiom ke lia viza<217>o malaperis sub nigra tavolo de la glui<217>ema, svarmanta maso. En la ingvenoj, sur la abdomeno, en la akseloj sidis dikaj tabanoj su<219>ante la flavan, nudan korpon. Obeante la gestojn de la kapu<219>ulo, unu el la ekzekutistoj prenis lancon, la alia portis al la fosto sitelon kaj spongon. La unua levis sian lancon kaj frapetis la maldekstran, poste la dekstran brakojn de Je<173>ua, disetenditajn kaj ligitajn al la transversa trabo de la fosto. La korpo kun la elstarantaj ripoj tremeris. La ekzekutisto glitigis la lancopinton sur la ventro de Je<173>ua. Tiam Je<173>ua levis la kapon, la mu<173>oj zumante disi<217>is kaj aperis la viza<217>o de la pendanto <196> <173>velinta pro la pikoj, kun sinkintaj okuloj, nerekonebla viza<217>o. Pene Ha-Nocri malgluis la palpebrojn kaj rigardis malsupren. Liaj okuloj ne plu havis sian kutiman klaron. <196><+>Ha-Nocri! <196> diris la ekzekutisto. Ha-Nocri movetis siajn <173>velintajn lipojn kaj respondis per raka rabista vo<219>o: <196><+>Kion vi volas? Kial vi venis al mi? <196><+>Trinku! <196> diris la ekzekutisto, kaj la spongo sorbigita je akvo sur la lancopinto levi<217>is al la lipoj de Je<173>ua. <190>ojo fulmis en ties okuloj, li fiksis la lipojn sur la spongon kaj avide su<219>is la likvon. De la apuda fosto adi<217>is la vo<219>o de Dismas: <196><+>Maljusta<216>o! Mi estas tia sama krimulo, kiel li! Dismas sin stre<219>is sed ne povis movi<217>i: po tri diverslokaj <173>nurligiloj retenis liajn brakojn <219>e la transverso. Li entiris la ventron, enpikis la ungojn en la ekstremojn de la transversaj traboj, la kapon li tenis turnita al la fosto de Je<173>ua, malamo furiozis en la okuloj de Dismas. Polvonubo kovris la placeton, i<217>is multe pli malhele. Kiam la polvo pasis for, la centuriestro kriis: <196><+>Silenton <219>e la dua fosto! Dismas silenti<217>is. Je<173>ua sin de<173>iris de la spongo kaj penante igi sian vo<219>on soni milde kaj konvinke, sed ne sukcesinte pri tio, li rake petis la ekzekutiston: <196><+>Al li donu iom. Plu malheli<217>is. La nubego jam inundis la <219>ielduonon; avancante al Jer<173>alaim, blankaj, bolantaj nubetoj rapidis anta la fulmotondra nubego satsorbinta nigran malsekon kaj fajron. Fulmo brilegis kaj tondris <217>uste super la monteto. La ekzekutisto forprenis la spongon disde la lanco. <196><+>Gloru la noblan hegemonon! <196> li flustris solene, kaj delikate pikis Je<173>uan en la koron. Tiu tremeris, flustris: <196><+>Hegemono<193> Sangostrio fluis sur lia ventro, lian malsupran makzelon skuis konvulsio kaj lia kapo sinkis. <218>e la dua tondrobato la ekzekutisto jam estis trinkiganta al Dismas, kaj dirinte la samajn vortojn: <196><+>Gloru la hegemonon! <196> li mortigis anka <219>i tiun. Gestas, ne plu kapabla ion ajn kompreni, timigite ekkriis, kiam anta li aperis la ekzekutisto, sed apena la spongo tu<173>is liajn lipojn, li gralante <217>in kaptis per la dentoj. Post kelkaj sekundoj anka lia korpo malstre<219>e pendis en la ligiloj. La kapu<219>ulo iris post la ekzekutisto kaj la centuriestro, lin sekvis la estro de la Templa gardo. Haltinte anta la unua fosto, la kapu<219>ulo atente rigardis la sangantan korpon de Je<173>ua, per sia blanka mano li tu<173>is ties piedon kaj diris al la akompanantoj: <196><+>Mortinta. Same tio ripeti<217>is <219>e la du aliaj fostoj. Kiam la ekzameno estis finita, la tribunuso gestis al la centuriestro, sin turnis kaj foriris de la pinto kun la estro de la Templa gardo kaj la kapu<219>ulo. Esti<217>is krepusko, fulmoj sulkis la nigran <219>ielon. Subite el <217>i <173>prucis fajro, kaj la krio de la centuriestro: <174>Retiru la gardon!<175> dronis en la tondro. Feli<219>aj, la soldatoj kuris malsupren surmetante la kaskon. Mallumo kovris Jer<173>alaimon. La pluvego ver<173>i<217>is abrupte kaj trafis la centurion <219>e la mezo de la deklivo. La akvo falis tiom abunde, ke kiam la soldatoj ankora kuris malsupren, post ili jam impetis torentaj fluegoj. La soldatoj glitis kaj falis sur la moli<217>inta argilo rapidante al la ebena vojo sur kiu <196> apena videbla tra la pluvnebulo <196> galopis al Jer<173>alaim la <217>isoste malseka kavalerio. Post kelkaj minutoj nur unu homo restis sur la monteto en la vapora bolado de tondro, akvo kaj fajro. Svingante la malvane <173>telitan tran<219>ilon, falante <219>e la glitigaj kavetoj, sin kro<219>ante je <219>io ajn, fojfoje kvarpiede grimpante, li impetis al la fostoj. Jen li dronis en la kompleta malhelo, jen subite li reaperis en la flagra lumo. @BODY TEXT - = La akvo jam kovris liajn piedojn <217>is la maleoloj kiam li, finfine atinginte la fostojn, for<173>iris sian pezan pro la sorbita akvo taliton, lasis sur si nur la <200>itonon kaj sin premis al la piedoj de Je<173>ua. Li distran<219>is la <173>nurojn <219>e la kruroj, grimpis sur la malsupran transversa<216>on, <219>irkaprenis Je<173>uan kaj forigis la suprajn ligilojn de liaj brakoj. La nuda malseka korpo de Je<173>ua peze falis sur Levion kaj renversis lin teren. Levio volis tuj meti <217>in sur siajn <173>ultrojn, sed alia penso lin haltigis. Li lasis la korpon kun la malantaen klinita kapo kaj la disetenditaj brakoj ku<173>i en la akvo, kaj tra la argillikva<216>o li kure vadis sur la disglitantaj piedoj al la aliaj fostoj. Anka tie li distran<219>is la <173>nurojn, kaj la du korpoj falis sur la teron. Pasis kelkaj minutoj. Sur la pinto de la monteto restis nur tiuj du korpoj kaj la tri nudaj fostoj. La akvo batis kaj turnis la korpojn. Levio kaj la korpo de Je<173>ua ne plu estis supre sur la alta<216>o. @CHAPITRO = <218>apitro 17 @CHAPTER TITLE = Malkvieta tago Je la vendredo matene, tio estas la sekvan tagon post la malbenita seanco, el la tuta efektiva personaro de la oficistoj de Varieteo: la librotenisto Bazilo Stepanovi<219> Lasto<219>kin, du kontistoj, tri tajpistinoj, amba kasistinoj, kurieroj, lokmontristoj kaj purigistinoj <196> resume, el <219>iuj estantaj en la teatro <196> neniu laboris sur sia loko. Sidante sur la fenestrobretoj ili observis, kio okazas malsupre, en la strato Sadovaja <219>e la muro de Varieteo. Al la muroj premi<217>is du kelkmilhomaj atendovicoj, kies vosto atingis la placon Kudrinskaja. En la komenco de amba vicoj staris proksimume po dek revendistoj bone konataj de la tuta Moskva teatrularo. La atendovicoj mienis tre ekscitite, kro<219>is la atenton de la preterfluantaj civitanoj, kaj pasigis sian tempon pridiskutante la logajn raportojn pri la hieraa senprecedenca seanco de nigra magio. Tiaj samaj raportoj pleje konfuzis la libroteniston Lasto<219>kin, kiu je la antaa vespero la spektaklon ne <219>eestis. La lokmontristoj rakontis pri harstarigaj aferoj, ekzemple, ke post la fino de la fama seanco civitaninoj kuradis sur la strato duonvestite, kaj tiel plu. La pruda kaj milda Lasto<219>kin nur frapfrapis per la palpebroj adante la historiojn pri <219>iuj <219>i mirakloj, kaj absolute ne sciis, kion fari; nu, fari ion nepre necesis, kaj tio estis <217>uste lia devo, <219>ar nun li restis la plej altranga oficisto en la tuta <173>ipanaro de Varieteo. <218>irka la deka horo la bilet'avida amaso tiom <173>velis, ke la famo pri <217>i atingis la milicion, kaj mirinde rapide aperis ta<219>mentoj, rajdaj kaj surpiedaj, kiuj ordigis la amason. Tamen e<219> en bona ordo starante, la kilometra serpento per si mem prezentis grandan faligilon kaj tute konsternis la civitanojn sur la strato Sadovaja. Tio estis ekstere, sed anka interne de Varieteo estis tre mise. De la frua mateno sen<219>ese sonoris la telefonoj en la kabineto de Latronov, en la kabineto de Rimskij, en la kontadejo, en la kaso, en la oficejo de Varenu<200>a. Komence Bazilo Stepanovi<219> provis respondi ion, anka la kasistinoj respondadis, ion balbutis en la telefonon la lokmontristoj, sed finfine <219>iuj <219>esis respondi, <219>ar je la demandoj, kie estas Latronov, Varenu<200>a, Rimskij, tute mankis respondoj. Unue ili provis sin malembarasi per <174>Latronov estas hejme<175>, sed el la urbo oni replikis, ke oni jam telefonis al lia lo<217>ejo kaj la lo<217>ejo respondis, ke Latronov estas en Varieteo. Telefonis ekscitita sinjorino postulante Rimskijon, oni rekomendis al <173>i telefoni al lia edzino, je kio la adilo ekploreginte respondis, ke <217>uste <217>i estas la edzino, kaj ke Rimskij nenie troveblas. Esti<217>is ia absurda<216>o. Purigistino jam rakontis al <219>iuj, ke veninte en la kabineton de la financa direktoro por <217>in ordigi, <173>i trovis la pordon lar<217>e malfermita, la lampojn <173>altitaj, la <217>ardenflankan fenestron disfrakasita, se<217>on renversita kaj neniun en la <219>ambro. Post la deka en la teatron sturme enkuris Mme Rimskij. <194>i ploregis tordante siajn manojn. Bazilo Stepanovi<219> tute perpleksi<217>is kaj nenion povis al <173>i konsili. Kaj je la deka kaj duono venis la milicio. <190>ia unua kaj tre trafa demando estis: <196><+>Kio okazas <219>e vi, civitanoj? Pri kio temas? La <173>ipanaro sin retiris malanta la palan kaj ekscititan libroteniston. Necesis nomi la aferojn per ilia nomo kaj agnoski, ke la estraro de Varieteo, en la persono de ties direktoro, financa direktoro kaj administristo, estas malaperinta kaj trovi<217>as nesciate kie, ke la anoncisto sekve de la hieraa seanco estas veturigita al psikiatria kuracejo, ke, resume, tiu hieraa seanco estis vera skandala<216>o. La ploregantan edzinon de Rimskij, laeble <173>in kvietiginte, oni resendis hejmen, kaj pli ol <219>ion ceteran atentis la rakonton de la purigistino pri la stato en kiu <173>i trovis la kabineton de la financa direktoro. La oficistojn oni petis reveni al sia laborloko kaj okupi<217>i pri siaj aferoj, kaj post nelonga tempo en la teatro aperis enketistoj kun pint'orela, dikmuskola hundo, havanta tre inteligentajn okulojn kaj cigarcindran felkoloron. Inter la varieteanoj tuj trasusuris flustrado, ke tiu virhundo estas neniu alia ol la fama Karoaso. Nu, fakte, <217>i estis <217>uste Karoaso. <190>ia konduto mirigis <219>iujn. Apena enkurinte en la kabineton de la financa direktoro, Karoaso ekgralis nudigante monstrajn flavetajn dentegojn, poste sin ku<173>igis sur la ventron, kaj kun stranga mikso de melankolio kaj furiozo en la okuloj rampis al la rompita fenestro. Venkinte sian timon, la hundo subite saltis sur la fenestrobreton kaj, levinte supren sian maldikan muzelon, sova<217>e kaj malicege ekhurlis. <190>i malvolis foriri de la fenestro, gralis, tremeradis kaj sin pretigis elsalti en la <217>ardenon. Oni foririgis la hundon el la kabineto kaj relasis <217>in en la vestiblo; <217>i spur'iris tra la granda enirejo sur la straton kaj venigis la enketistojn al la taksia haltejo. Tie <217>i perdis la sekvatan spuron, kaj Karoason oni forkondukis. La enketistoj sin instalis en la oficejo de Varenu<200>a kaj venigis unu post alia tiujn oficistojn de Varieteo, kiuj <219>eestis la incidentojn de la hieraa seanco. Menciendas, ke <219>iupa<173>e la enketo frontis neantavideblajn malfacila<216>ojn. Fojon post fojo la okaza<216>fadeno rompi<217>is en la manoj. <218>u estis afi<173>oj? Estis. Tamen dum la nokto oni surgluis novajn, kaj nun <196> faru kion vi volas <196> ne restis e<219> unu. Nu, tiu magiisto, de kie li venis? Demandu iun alian. Tamen oni devis ja fari kontrakton? <196><+>Oni devis, <196> perplekse konfirmis Bazilo Stepanovi<219>. <196><+>Se estis kontrakto, <217>i devis pasi tra la librotenado, <219>u? <196><+>Nepre, <196> ekscitite jesis Lasto<219>kin. <196><+>Kie do <217>i estas? <196><+><190>i mankas, <196> ankora pli pali<217>ante respondis la konsternita librotenisto. Kaj fakte, nek en la paperujoj de la kontadejo, nek <219>e la financa direktoro, nek en la kabineto de Latronov estis e<219> malpleja spuro de la kontrakto. Kiu estas la familinomo de la magiisto? Bazilo Stepanovi<219> ne scias, li ne <219>eestis la hieraan spektaklon. La lokmontristoj ne scias. Unu el la biletvendistinoj sulkigis la frunton, pensis, pensadis, fine diris: <196><+>Vo<193> <173>ajnas Voland. <218>u eblas, ke tamen ne Voland? Eble ne Voland. Eble Faland. I<217>is konstatite, ke en la Alilandanburoo oni nenion ajn adis pri Voland nek pri Faland nek pri ia ajn magiisto. La kuriero Karpov deklaris, ke la magiisto <173>ajnis sin instali en la lo<217>ejo de Latronov. Certe, oni tuj vizitis la apartamenton. Nenia magiisto tie trovi<217>is. Forestis anka Latronov mem. La mastrumistino Grunjo forestas, kie <173>in trovi scias neniu. La prezidanto de la domkomitato Nikanoro Ivani<219> Nudokrudov forestas, la sekretario Prole<216>nev forestas! Rezultis perfekte absurda misa<216>o: malaperis la tuta estraro, hiera okazis stranga skandala seanco, sed kiu <217>in realigis kaj la kies instigo <196> tion scias neniu. Tamen proksimi<217>is la tagmezo, la horo kiam oni devus malfermi la kason. Sed tio ja estis absolute nepensebla! Sur la pordo de Varieteo oni alkro<219>is grandegan kartonpecon kun la surskribo: La hodiaa spektaklo ne okazos. Tra la atendovicoj, de la kapo <217>is la vosto, pasis tumulteto, sed post kelka eksciti<217>o ili tamen komencis disi<217>i, kaj dum ne pli ol unu horo tute malaperis. La enketistoj foriris por darigi sian laboron en alia loko, la oficistojn, krom la de<216>orantojn, oni forpermesis, kaj la pordojn de Varieteo oni fermis. La librotenisto Lasto<219>kin devis plenumi du ur<217>ajn taskojn. Unue, li devis veturi al la Komisiono pri la Spektakloj kaj pri la Amuz'aran<217>oj de la pli Le<217>era Tipo por raporti pri la hieraaj okazinta<216>oj, kaj due, li devis viziti la Spektaklofinancan Sekcion por liveri la hieraan enspezon, 21711 rublojn. La ordema kaj diligenta Bazilo Stepanovi<219> pakis la monon en tag<216>urnalon, kruce <219>irkaligis la paka<216>on per <173>nureto, <173>ovis <217>in en sian tekon kaj, konforme al la instrukcio, li, kompreneble, iris ne al la atobuso nek al la tramo sed al la taksia haltejo. Tie staris tri veturiloj, sed apena ties <173>oforoj ekvidis la pasa<217>eron rapidi al la haltejo, tuj <219>iuj tri forveturis vakaj el sub lia nazo, sendante al li, sen evidenta motivo, tre malafablajn rigardojn. Tre surprizite de tiu cirkonstanco la librotenisto longan tempon staris kiel <173>tipo, cerbumante, kion <217>i signifu. Post <219>irka tri minutoj alruli<217>is vaka taksio, sed la viza<217>o de la <173>oforo tuj tordi<217>is, de kiam li vidis la pasa<217>eron. <196><+><218>u vakas? <196> mirtusinte demandis Bazilo Stepanovi<219>. <196><+>Montru la monon, <196> malafable respondis la <173>oforo sen rigardi la pasa<217>eron. Ankora pli surprizite, la librotenisto, premante subbrake la valoregan tekon, tiris el sia biletujo <219>ervoncon kaj montris <217>in al la <173>oforo. <196><+>Ne! <196> mallonge diris tiu. <196><+>Pardonon<193> <196> komencis la librotenisto, sed la <173>oforo lin interrompis: <196><+><218>u trirublajn biletojn vi havas? Nenion komprenante, la librotenisto eltiris du trirublajn biletojn kaj montris ilin al la <173>oforo. <196><+>Enveturi<217>u! <196> tiu kriis kaj mallevis la flageton de sia taksimetro per frapo, kiu <217>in preska disfrakasis. <196> Ni iru. <196><+>Vi ne havas <173>an<217>monon, <219>u? <196> nekura<217>e demandis la librotenisto. <196><+>Plenan po<173>on da <173>an<217>mono mi havas! <196> blekegis la <173>oforo, kaj Lasto<219>kin vidis en la retrospegulo liajn sango<173>velajn okulojn, <196> tio estus hodia mia tria okazo. Anka al la kolegoj la samo okazis. Iu kanajlo donas al mi <219>ervoncon, mi denombras al li la resta<216>on, kvar rublojn kvindek<193> li elveturi<217>as, la fiulo! Post kvin minutoj mi rigardas <196> anstata la <219>ervonco estas etikedo de mineral'akva botelo! <196> La <173>oforo prononcis kelkajn nepreseblajn vortojn. <196> Alia, <219>e la placo Zubovskaja. <218>ervonco. Mi redonas tri rublojn. La ulo foriris! Mi <173>ovas la manon en la monujon, tie sidas abelo <196> pik en la fingron! kaj forflugas. Ah vi!.. <196> la <173>oforo refoje en<173>ovis nepreseblajn vortojn, <196> kaj la <219>ervonco mankas. Hiera en tiu Varieteo (nepresebla<216>o) iu vipuro prestidigitisto prezentis seancon kun <219>ervoncoj (nepresebla<216>o). La librotenisto stuporis, <173>rumpis kaj faris tian mienon, kvaza la vorton Varieteo li adas unue en sia vivo, kvankam en si mem li pensis: <174>Eh he!<175> Veturigite kien li bezonis, la librotenisto bonorde pagis, eniris la konstrua<216>on, rapidis tra la koridoro al la kabineto de la direktoro, kaj jam survoje li komprenis, ke li trafis mistempe. Nekutima malordo regis en la kancelario de la Spektaklokomisiono. Preter la librotenisto kuris kurierino kun la kaptuko deglitinta malantaen kaj kun elorbiti<217>antaj okuloj. <196><+>Nenio, nenio, ja nenio, miaj karaj! <196> <173>i kriis en la aeron, <196> la jako kaj la pantalonoj estas <219>i tie, sed en la jako estas nenio! <194>i malaperis en iu pordo, kaj tujsekve adi<217>is tintado de frakasata vazaro. El la sekretariejo elkuris konatulo de Lasto<219>kin, la estro de Unua Sekcio de la Komisiono, sed li estis en tia stato, ke la libroteniston li ne rekonis kaj senspure malaperis. Frapite de <219>io <219>i tio, la librotenisto atingis la sekretariejon, kiu samtempe estis la anta<219>ambro de la kabineto de la prezidanto de la Komisiono, kaj tie li tute konsterni<217>is. De malanta la fermita pordo de la kabineto adi<217>is timinda vo<219>o, sendube apartenanta al Pro<200>oro Petrovi<219>, la prezidanto de la Komisiono. <174>Li <173>ajnas ordigi al iu la kapon<175> pensis la konfuzita librotenisto; li turnis sin malantaen kaj vidis ion alian: en la leda brakse<217>o, retroklininte sian kapon sur la apogilon, nehaltigeble ploregante, kun malseka po<173>tuketo en la mano, ku<173>is, etendinte siajn longajn gambojn preska <217>is la mezo de la <219>ambro, la persona sekretariino de Pro<200>oro Petrovi<219>, la belulino Anna Ri<219>ardovna. <194>ia tuta mentono estis makulita je lippa<173>telo, nigraj flustrioj de likvi<217>inta tu<219>o treni<217>is de la okulharoj sur <173>iajn persikajn vangojn. Rimarkinte la veninton, Anna Ri<219>ardovna salte levi<217>is, sin <216>etis al Lasto<219>kin, kro<219>is sin je la refaldoj de lia jako kaj skuante la libroteniston <173>i ekkriis: <196><+>Ladatu Dio! Finfine trovi<217>is almena unu kura<217>ulo! <218>iuj diskuris, <219>iuj perfidis! Ni iru, iru al li, ja mi ne scias, kion fari! <196> Kaj, plu ploregante, <173>i tiris la libroteniston en la kabineton. La unua ago de Lasto<219>kin tuj post ol li pa<173>is en la kabineton estis lasi sian tekon fali sur la plankon; kaj due, <219>iuj pensoj en lia kapo renversi<217>is piedosupren. Ja vere, estis sufi<219>a kazo. <218>e la grandega skribotablo kun masiva inkujo sidis malplena vira vestokompleto kaj promenigis sur paperfolio sekan, seninkan plumon. La vestokompleto surhavis kravaton, el <217>ia brustpo<173>eto montri<217>is fontoplumo, tamen nek kolo nek kapo videblis super la kolumo, kaj same la manumoj prezentis nenian manon. La vestokompleto estis absorbita de la laboro kaj neniom atentis la pelmelon kiu regis <219>irkae. Adante iun veni, la vestokompleto dors'apogi<217>is en la brakse<217>o kaj de super la kolumo eksonis la de Lasto<219>kin bone konata vo<219>o de Pro<200>oro Petrovi<219>: <196><+>Kio okazis? Ja sur la pordo estas skribite, ke mi neniun akceptas! La bela sekretariino ek<173>rikis kaj tordante siajn manojn <173>i kriis: <196><+><218>u vi vidas? <218>u vidas?! Li ne estas <219>i tie! Ne estas! Revenigu lin, revenigu! Iu <173>ovis sian kapon tra la duonfermita pordo, diris <174>A<200>!<175> kaj resaltis for. La librotenisto sentis siajn genuojn ektremi, li sidi<217>is sur la randon de se<217>o, cetere, sen forgesi antae repreni la tekon. Anna Ri<219>ardovna saltetis <219>irka la librotenisto <219>ifante lian jakon, kaj krietadis: <196><+>Mi <219>iam, <219>iam lin haltigis, kiam li komencis diablosakri! Tamen finfine li sin forsakris, <196> la belulino kuris al la skribotablo kaj per muzika, tenera vo<219>o, iomete nazsona post la plorado, <173>i vokis: <196><+>Pro<219>jo! Kie vi estas? <196><+>Kiun vi alparolas <219>i tie per Pro<219>jo? <196> orgojle demandis la vestokompleto, ankora pli profunden <173>ovante sin en la brakse<217>o. <196><+>Li ne rekonas! Min ne rekonas! <218>u vi komprenas? <196> reekploregis la sekretariino. <196><+>Bonvolu ne ploregi en mia kabineto! <196> jam kolerete diris la inciti<217>ema striita vestokompleto, kaj per la maniko <217>i <173>ovis al si pluan paperstakon kun la evidenta intenco provizi ilin je la koncernaj decidoformuloj. <196><+>Ne, tion mi ne povas vidi, ne, mi ne povas! <196> kriis Anna Ri<219>ardovna elkurante en la sekretariejon; kaj post <173>in el la kabineto pafi<217>is la librotenisto. <196><+>Imagu do, mi sidas, <196> tremante pro la ekscito rakontis la sekretariino, rekro<219>i<217>inte je la maniko de Lasto<219>kin, <196> kaj subite envenas virkato. Tute nigra kaj granda kiel hipopotamo. Nature, mi kriis al <217>i <174>hu<173>!<175> <190>i forkuras kaj anstata <217>i envenas dikulo, ia katmuzela, kaj diras: <174>Fi, civitanino, maldecas krii hu<173> al vizitanto<175>. Kaj hop rekte en la kabineton, kaj mi, nature, kuras post lin, krias: <174><218>u vi frenezi<217>is?<175> Kaj li, la arogantulo, iras rekte al Pro<200>oro Petrovi<219> kaj sin sidigas kontra li en la brakse<217>on. Nu, la <219>efo, li estas plej bonkora homo, tamen nervoza. Li ekkoleris! Tion mi ne negas. Jes, nervoza homo, laboras kiel bovo, li ekkoleris. <174>Kial do<175> li diris <174>vi permesas al vi enrompi<217>i sen esti anoncita?<175> Kaj la impertinentulo, vi imagu, li duonku<173>i<217>is en la brakse<217>o kaj kun rideto respondas: <174>Mi<175> li diras <174>venis por priparoli kun vi negoceton<175>. Pro<200>oro Petrovi<219> denove koleri<217>is: <174>Mi estas okupita!<175> <218>u vi scias, kion la ulo respondis? <174>Neniel vi estas okupita<193><175> <218>u bele? Tiam, nature, la pacienco de Pro<200>oro Petrovi<219> krevis kaj li ekkriis: <174>Tio ja estas skandala<216>o! Oni lin forkonduku a la diabloj min prenu!<175> Kaj la alia, imagu, ridetis kaj diris: <174><218>u la diabloj vin prenu? Nu, tio estas aran<217>ebla!<175> Kaj paf! mi e<219> ne havis tempon por ekkrio: malaperis tiu katmuzela kaj sii<193> sidas<193> la vestokompleto<193> Hiii! <196> distirinte sian tute senforman, la lastajn konturojn perdintan bu<173>on hurlis Anna Ri<219>ardovna. Plorsingulto <173>in silentigis, <173>i reakiris la spiron kaj ekbabilis ion tute senkoheran: <196><+>Kaj skribas, skribas, skribas! Frenezige! Per telefono <217>i interparolas! Vestokompleto! <218>iuj forkuris, kvaza la leporoj! La librotenisto staris tremante. Sed finfine la sorto lin helpis. Trankvile kaj afereme en la sekretariejon pa<173>is la milicio en la kvanto de du homoj. Ekvidinte ilin la bela sekretariino ploregis ankora pli forte, pu<173>ante la fingron al la pordo de la kabineto. <196><+>Ne plu ploregu, civitanino, <196> trankvile diris la unua miliciano, dum la librotenisto, sentante sin troa, rapide forlasis la sekretariejon kaj post unu minuto jam estis en la libera aero. Pensoj kirli<217>is en lia kapo, zumis kvaza en tubo, kaj en tiu zumado adi<217>is <173>ira<216>oj el tio, kion la lokmontristoj rakontis pri la kato partopreninta la hieraan seancon. <174>Eh he! <218>u la kato ilin vizitinta estus nia konatulo?<175> Nenion aran<217>inte en la Komisiono, la diligenta librotenisto decidis viziti <217>ian filion, situantan en la strateto Vagankovskij. Kaj por sin iomete trankviligi la tutan vojon li iris piede. La urba Spektaklofilio okupis malnovan kaduki<217>antan palaceton, <219>irkaatan de <217>ardeno kaj faman pro siaj porfiraj kolonoj en la vestiblo. Tamen je tiu tago ne la kolonoj impresis onin en la filio, sed tio, kion oni vidis sub ili. Kelkaj vizitantoj stupore staris rigardante plori fralinon, kiu sidis <219>e vendotablo <173>ar<217>ita je speciala spektaklofaka literaturo. <218>i momente la fralino al neniu ofertis ion ajn el tiu literaturo kaj je <219>iuj kompatemaj demandoj <173>i respondis per rifuza mangesto. Dume de supre, de malsupre, de la aloj, el <219>iuj sekcioj de la Filio <173>uti<217>is telefontriloj de almena dudek desperaj aparatoj. Post kelka tempo la fralino <219>esis plori, ekskui<217>is kaj histerie kriis: <196><+>Jen denove! <196> kaj subite <173>i ekkantis per tremeta soprano: @BODY POEM = Ho glora maro, vi sankta Bajkal'<193> Sur la <173>tuparo kuriero minacis iun nevideblan per la pugno kaj per senbrila, malsonora baritono li kantis kun la fralino: @BODY POEM = Ho glora <173>ip', koregona barelo!.. Malproksimaj vo<219>oj ali<217>is al la kantado, la <200>oro <173>velis kaj balda la kanto plenigis la tutan Filion. En la apuda <219>ambro n-ro 6, kie situis la kontokontrola fako, elstaris potenca, raketa baso. La <200>oron akompanis la kreskanta telefontrilado. @BODY POEM = Eosta vent', kiel bona <219>eval'<193> @BODY TEXT L = <196> blekegis la kuriero sur la <173>tuparo. Larmoj fluis sur la vangoj de la fralino, <173>i provis kunpremi la dentojn, sed <173>ia bu<173>o meme malfermi<217>adis kaj <173>i kantis je oktavo pli alte ol la kuriero: @BODY POEM = Portu min al la libero! Surprize por la silentaj vizitantoj, la disaj <200>oranoj formis mirindan ensemblon, kvaza <219>iuj kantantoj staris kune direktate de nevidebla <200>orestro. Sur la strateto Vagankovskij la pasantoj haltis <219>e la <217>ardenkrado, surprizite de la gajo reganta en la Filio. Apena fini<217>is la unua strofo, la kantado abrupte <219>esis, kvaza obeante la taktobastonon de <200>orestro. La kuriero nelate sakris kaj foriris. Je tiu momento malfermi<217>is la granda pordo kaj envenis civitano surhavanta someran mantelon el sub kiu montri<217>is basko de blanka kitelo. Lin sekvis miliciano. <196><+>Faru ion, doktoro, mi vin petegas! <196> histerie kriis la fralino. Sur la <173>tuparon elkuris la sekretario de la filio, kaj tute ru<217>a, ver<173>ajne pro honto kaj konfuzi<217>o, li ekparolis balbute: <196><+>Vidu, doktoro, ni havas kazon de amasa hipnoto<193> Do necesas<193> <196> anta ol li finis la frazon, lia gor<217>o <173>topi<217>is per la vortoj kaj subite li ekkantis tenore: @MINOR HEADING = De <194>ilka jam ne minacas molest' @MINOR HEADING = La minejgardo min kapti ne povis<193> <196><+>Idioto! <196> ankora sukcesis krii la fralino, tamen <173>i ne precizigis, kiun <173>i insultas, sed anstatae eligis perfortan koloraturon kaj mem ekkantis pri <194>ilka kaj pri la minejgardo. <196><+>Regu vin! <218>esu kanti! <196> la doktoro ordonis al la sekretario. <218>io atestis, ke la sekretario de si mem kare pagus por ne kanti, sed <219>esi li neniel povis, kaj kun la <200>oro li adigis al la pasantoj en la strateto la komunikon, ke lin en la tajgo ne tu<173>is la best', kaj krome, kuglo soldata ne trovis! Apena la strofo fini<217>is, la fralino tuj ricevis de la kuracisto porcion da valeriano, poste li kun la sekretario kuris al la ceteraj, por anka al ili trinkigi. <196><+>Pardonu, civitanjo, <196> subite la librotenisto sin turnis al la fralino, <196> <219>u nigra kato vin vizitis? <196><+>Kial, kato? <196> kolere kriis la fralino, <196> azenon ni havas en la Filio, azenon! <196> kaj, aldoninte al sia ekkrio: <196> Li adu, mi ne zorgas pri tio, mi diros <219>ion! <196> <173>i fakte rakontis, kio okazis. Evidenti<217>is, ke la estro de la Urba Filio, <174>definitive ruiniginta la pli le<217>erajn amuz'aran<217>ojn<175> (la la vortoj de la fralino), suferis je manio organizi <219>iajn rondetojn. <196><+>Por <173>uti polvon en la okulojn de la <219>efoj! <196> vo<219>egis la fralino. <218>i jare la filiestro jam sukcesis organizi rondeton pri Lermontov, <173>akan-daman rondeton, tablotenisan rondeton kaj rajdoartan rondeton. Por la somero li minacis organizi rondeton de remado en nesalaj akvoj kaj alpisman rondeton. Kaj jen hodia, dum la tagmeza pazo, oni vidas lin, la filiestron, enveni<193> <196><+>Brak-en-brake kun ia kanajlo, <196> plu rakontis la fralino, <196> de neniu konata, en kvadratita pantalona<219>o, kun fendita nazumo kaj<193> monstre fripona fizionomio! La la rakonto de la fralino, la filiestro tuj prezentis la ulon al <219>iuj tagman<217>antaj en la kantino kiel eminentan fakiston pri la organizado de <200>orrondetoj. La viza<217>oj de la futuraj alpistoj malsereni<217>is, sed la filiestro vokis al <219>ies braveco, kaj la fakisto iom <173>ercis, spritis kaj solene <216>uris, ke da tempo la kantado postulas plej malmulte, dum da utilo, interalie, <217>i alportos tutajn vagonplenojn. La la fralino, kiel <219>iam, la unuaj elsaltis Fanov kaj Kosar<219>uk, la du fi-famaj botlekuloj, kiuj tuj deklaris, ke ili ani<217>as. Tiam la ceteraj oficistoj komprenis, ke la kantado estas neevitebla, do anka ili devis ani<217>i al la rondeto. Oni decidis kantadi dum la tagmeza pazo, <219>ar la tuta cetera tempo jam estis okupita de Lermontov kaj de la damoj. Por doni ekzemplon, la estro anoncis, ke li havas tenoran vo<219>on, kaj poste <219>io okazis kiel en malbona son<217>o. La striita fakisto-<200>orestro blekegis: <196><+>Do-mi-sol-do! <196> eltiris kelkajn timidulojn de malanta la <173>rankoj, kie ili provis sin savi je la kantado, deklaris al Kosar<219>uk, ke tiu havas absolutan sonsenton, ekhurletis, ek<217>emis, petegis plezurigi la maljunan kapelestron kantaman, frapetis per la agordoforko kontra la fingroartikoj, persvadante onin ektondrigi la Gloran Maron. Oni ektondrigis. E<219> tre brave ektondrigis. La striita vere estis kompetentulo. Oni finkantis la unuan strofon. <218>i tiam la kapelestro pardonpetis, diris: <174>Mi por unu minuto forestu!<175> kaj<193> malaperis. <218>iuj kredis, ke li vere tuj revenos. Tamen e<219> post dek minutoj li plu forestis. <190>ojo plenigis la oficistojn <196> li for<173>teli<217>is! Kaj subite iel de si mem oni ekkantis la duan strofon. <218>iujn kondukis post si Kosar<219>uk, pri kies absoluta sonsento oni prefere ne insistu, sed kiu certe havis sufi<219>e agrablan altan tenoron. Oni finkantis. La kapelestro plu forestas! Oni disiris al siaj laborlokoj, sed apena sidi<217>inte, <219>iuj, malgravole, reekkantis. Kaj nenia eblo <219>esi. Triminuta silento kaj denova ektondro. Oni silentas. Oni kantas. Kaj tiel plu! <218>i tiam oni komprenis, ke estas miso. Pro la hontego la filiestro sin en<173>losis en sia kabineto. <218>i tiam la rakonto de la fralino interrompi<217>is. Neniom la valeriano helpis. Post kvaronhoro <219>e la <217>ardenkrado en Vagankovskij haltis tri kamionoj, sur kies <173>ar<217>platojn sin levis la tuta personaro de la Filio, gvidate de sia filiestro. Apena la unua kamiono, <173>anceli<217>inte en la pordego, elveturis en la strateton, la oficistoj, kiuj staris sur <217>ia platformo tenante unu la aliajn je la <173>ultroj, <219>iuj samtempe malfermis la bu<173>on kaj la tuta strateto resonis de la populara kanto. La <200>oron tuj ali<217>is la dua kamiono, <217>in sekvis la tria. Tiel oni veturis kantante. Sur la stratoj la pasantoj rapidis al siaj aferoj, lasis sian rigardon gliti preter la kamionoj, neniom surprizite, pensante ke temas pri eksterurba ekskurso. Kaj fakte, oni veturis eksterurben, tamen ne por ekskurso, sed en la klinikon de profesoro Stravinskij. Post duonhoro la tute konfuzita librotenisto atingis la financan sekcion, esperante finfine sin malembarasi je la <173>tata mono. Jam instruite de sia sperto, li anta <219>io <216>etis prudentan rigardon en la longan <219>ambregon, kie malanta malpoluritaj vitroj kun orliteraj surskriboj sidis la oficistoj. Li trovis nenian simptomon de alarmo a skandalo. Estis kviete, kiel konvenas en respektinda institucio. Bazilo Stepanovi<219> <173>ovis la kapon en la gi<219>eton super kiu estis skribite: Enpagoj, salutis la oficiston, kiun li antae neniam vidis, kaj <217>entile petis enpagilon. <196><+>Por kiu celo? <196> demandis la oficisto. La librotenisto ekmiris. <196><+>Mi volas liveri monon. Mi estas el Varieteo. <196><+>Unu minuton, <196> respondis la oficisto kaj rapide fermis per la dratreto la truon en la vitro. <174>Strange!<175> pensis la librotenisto. Lia miro estis tute natura. La unuan fojon en sia vivo li renkontis tian okazon. <218>iu scias, kiom malfacile estas elpagigi monon: <219>iam povas aperi ia obstaklo. Sed en la tridekjara praktiko de la librotenisto ne estis okazo, ke iun ajn, <219>u juran, <219>u privatan personon, embarasus la postulo akcepti monon. Tamen finfine la dratreto de<173>ovi<217>is kaj la librotenisto regluis sian kapon al la gi<219>eto. <196><+><218>u multe? <196> demandis la oficisto. <196><+>Dudek unu mil sepcent dek unu rubloj. <196><+>Oh ho! <196> ial ironie diris la oficisto kaj etendis al Lasto<219>kin verdan folieton. Bone sciante la formon, la librotenisto momente <217>in plenigis kaj komencis malligi la <173>nureton de sia paka<216>o. Kiam li malvolvis la gazetfolion, lia vidado konfuzi<217>is kaj li <217>emvo<219>e ion balbutis. Anta liaj okuloj ekflirtis fremdaj monbiletoj. Tie estis pakoj da kanadaj dolaroj, anglaj pundoj, nederlandaj guldenoj, latvaj latoj, estonaj kronoj<193> <196><+>Jen li estas, unu el tiuj artifikuloj de Varieteo, <196> adi<217>is timinda vo<219>o super la <173>toni<217>inta librotenisto. Kaj Bazilo Stepanovi<219> tuj i<217>is arestita. @CHAPITRO = <218>apitro 18 @CHAPTER TITLE = Mis<173>ancaj vizitantoj <190>uste en la tempo, kiam la diligenta librotenisto rapidis en la taksio renkonte al la memskribanta vestokompleto, konvene vestita civitano eliris, inter aliaj pasa<217>eroj, el la unuaklasa lokbileta vagono n-ro 9 de la Kieva trajno, <216>us veninta en Moskvon. La pasa<217>ero estis neniu alia ol la onklo de la forpasinto Berlioz, la ekonomiplanisto Maksimiliano Andrei<219> Poplavskij, lo<217>anta en Kievo <219>e la eksa Instituta strato. La kazo de lia veno en Moskvon estis telegramo, kiun Poplavskij ricevis antahiera vespere kaj kiu tekstis jene: @MINOR HEADING = Min <216>us surveturis tramo <219>e Patriar<200>a Entombigo vendrede 15h Venu. Berlioz. Maksimiliano Andrei<219> estis opiniata, kaj lamerite, unu el la plej inteligentaj kapoj en Kievo. Tamen tia telegramo povas embarasi e<219> la plej inteligentan homon. Se iu telegrafas, ke li estas surveturita, tio signifas, ke la okaza<216>o ne estis morta. Kial do temas pri entombigo? <218>u lia stato estus tiom grava, ke li antavidas sian morton? Eble tiel, sed plej stranga estas tiu precizo <196> kiel li povas scii, ke oni entombigos lin vendrede je la dek kvina? Mirinda telegramo! Tamen la intelgentaj homoj <217>uste tial estas inteligentaj, ke ili scipovas klarigi la plej implikajn aferojn. Tre simple. Okazis eraro, kaj la mesa<217>on oni transsendis konfuzita. La vorto min, sendube, apartenis al alia telegramo kaj okupis la lokon de la vorto Berliozon, kiu lasta <173>an<217>i<217>is kaze kaj trafis en la finon de la telegramo. Kun tia konjekto la senco de la telegramo i<217>is klara, kvankam, certe, tragika. Post ke pasis la paroksismo de mal<217>ojo, atakinta la edzinon de Poplavskij, li senprokraste komencis prepari sin al voja<217>o en Moskvon. <218>i tie ni malka<173>u sekreton de Maksimiliano Andrei<219>. Certe, li kompatis sian bonevon, pereintan en la floro de siaj jaroj; sed li estis homo praktika kaj, evidente, li bonege sciis, ke pri lia partopreno en la entombigo estas nenia speciala bezono. Kaj malgra tio, li tre rapidis veni Moskvon. Kiujn motivojn li havis? Unu solan: la lo<217>ejon. Lo<217>ejo en Moskvo, tio estas serioza afero! Oni ne scias kial, Maksimiliano Andrei<219> ne <173>atis Kievon, kaj la penso pri translo<217>i<217>o en Moskvon tiom ron<217>is lin lastatempe, ke li apena povis dormi. Lin ne plezurigis la printempaj akvoalti<217>oj de Dnepro, kiam la riverego, dronigante la insulojn <219>e la maldekstra bordo, disfluas <217>is la horizonto; li ne <217>uis la animskue belan vida<216>on, kiu prezenti<217>as al la rigardo de apud la monumento al la princo Vladimiro; lin ne gajigis la sunaj lummakuloj, en la printempo ludantaj sur la brikpulvoraj vojetoj de la Vladimira Monteto. Nenion tian li volis, li volis nur unu aferon: translo<217>i<217>i en Moskvon. La ripetaj gazet'anoncoj pri proponata inter<173>an<217>o de apartamento <219>e la Instituta strato en Kievo kontra malpli granda lo<217>ejo en Moskvo rezultigis nenion. Interesitoj ne trovi<217>is a, en la maloftaj okazoj kiam kelkaj tamen trovi<217>is, iliaj proponoj estis malhonestaj. La telegramo skuis Poplavskijon. <190>i prezentis okazon, kian preterlasi estus peko. La negocemaj homoj scias, ke tiaj okazoj ne ripeti<217>as. Do, necesis malgra <219>iuj obstakloj iel heredi la lo<217>ejon de la bonevo <219>e la strato Sadovaja. Jes, tio estis malfacila, tre malfacila, tamen tiuj malfacila<216>oj estis <219>iakoste transvenkendaj. Homo sperta, Maksimiliano Andrei<219> sciis, ke por atingi tion la unua pa<173>o devis esti la jena: nepris per <219>iaj rimedoj registrigi sian lo<217>adon, almena provizoran, en la tri <219>ambroj de la mortinta boparenco. Je la vendredo posttagmeze Poplavskij malfermis la pordon de la <219>ambro, kie loki<217>is la administrejo de la domo 302-bis <219>e la strato Sadovaja en Moskvo. En la mallar<217>a <219>ambra<219>o, sur la muro pendis flavi<217>inta afi<173>o, kiu en kelkaj bildoj prezentis la procedojn por revivigi homon dronintan en rivero, kaj <219>e la granda tablo ligna sidis, tute sola, mez'a<217>a nerazita viro, kies okuloj rigardis iel alarmite. <196><+><218>u mi povas paroli al la prezidanto de la domkomitato? <196> <217>entile demandis la ekonomiplanisto demetante la <219>apelon kaj lokante sian valizeton sur vakan se<217>on. Tiu banala demando ial konfuzis la sidanton, tiom ke lia viza<217>o <173>an<217>is la koloron. Angore deturnante la okulojn, li malklare murmuris, ke la prezidanto forestas. <196><+><218>u li estas en sia lo<217>ejo? <196> demandis Poplavskij. <196> Mi havas ur<217>egan aferon. La sidanto denove respondis per io tre malklara; tamen estis divenebla, ke anka hejme la prezidanto ne estas. <196><+>Do, kiam li revenos? <218>i foje la sidanto respondis nenion kaj iel melankolie rigardis tra la fenestro. <174>Ah ha!<175> diris al si mem la sagaculo Poplavskij, kaj demandis pri la sekretario. La <219>etabla strangulo e<219> purpuri<217>is pro stre<219>o kaj balbutis same malklare, ke anka la sekretario forestas <193> kiam li revenos, tion oni ne scias, kaj<193> ke la sekretario malsanas<193> <174>Ah ha!<175> diris al si Poplavskij kaj demandis: <196> Tamen iu ja estas el la estraro, <219>u? <196><+>Mi, <196> per malforta vo<219>o respondis la homo. <196><+>Vidu, <196> impone ekparolis Poplavskij, <196> mi estas la sola heredanto de la forpasinto Berlioz, mia nevo, pereinta, kiel vi scias, <219>e la Patriar<200>a, kaj mi devas, la la le<217>o, transpreni la hereda<216>on, kiu konsistas en nia apartamento n-ro 50<193> <196><+>Ne konas mi la aferon, kamarado, <196> deprimite diris la homo. <196><+>Tamen permesu do, <196> sonorvo<219>e protestis Poplavskij, <196> vi estas estrarano, kaj vi devas<193> <218>i tiam la <219>ambron envenis civitano. <218>e lia vido la sidanto pali<217>is. <196><+>La estrarano Pjatna<216>ko, <219>u? <196> demandis la civitano la sidanton. <196><+>Jes, <196> apena adeble respondis tiu. La veninto ion flustris al la sidanto kaj tiu, tute afliktite, sin levis de la se<217>o kaj post kelkaj sekundoj Poplavskij restis sola en la malplena administrejo. <174>A<200>, ankora komplika<216>o! Kia mis<173>anco, ke ilin <219>iujn samtempe<193><175> <219>agrenite pensis Poplavskij, trans la asfaltizita korto rapidante al la apartamento n-ro 50. Apena la ekonomiplanisto sonorigis, la pordo tuj malfermi<217>is kaj Maksimiliano Andrei<219> pa<173>is en la mallumetan anta<219>ambron. Iom surprizis lin la cirkonstanco, ke estis nekompreneble, kiu malfermis al li la pordon: en la anta<219>ambro estis neniu, krom kolosa nigra virkato sidanta sur se<217>o. Poplavskij iom tusetis, stamfetadis, post kio la pordo de la kabineto malfermi<217>is kaj en la anta<219>ambron envenis Kerubjev. Maksimiliano Andrei<219> <217>entile sed digne sin klinis kaj diris: <196><+>Mia familinomo estas Poplavskij. Mi estas la onklo<193> Sen lasi al li tempon por fini la frazon, Kerubjev rapidmove elpo<173>igis malpuran tukon, <173>ovis en <217>in sian nazon kaj ekploris. <196><+><193> de la forpasinto Berlioz<193> <196><+>Certe, certe, <196> interrompis Kerubjev, forigante la po<173>tukon de sia viza<217>o. <196> De la unua rigardo mi komprenis, ke tio estas vi! <196> <219>i tiam lin atakis plortremo kaj li ekveis: <196> Ha, kia malfeli<219>o, <219>u? Ja kio <219>io <219>i estas? Kio? <196><+>Tramo lin surveturis, <219>u? <196> flustre demandis Poplavskij. <196><+><190>isfunde, <196> kriis Kerubjev, kaj larmoj torentis el sub lia nazumo, <196> <217>isfunde! Mi estis tie, mi <219>ion vidis. <218>u vi kredos <196> ek! La kapo for! La dekstra gambo <196> krak, en du pecojn! La maldekstra <196> krak, en du pecojn! Jen kio rezultas el tiuj tramoj! <196> Ver<173>ajne, ne povante sin reteni, Kerubjev lasis sian nazon piki la muron apud la spegulo kaj konvulsie ploregis. La onklon de Berlioz vere kortu<173>is la konduto de la nekonato. <174>Kaj oni diras, ke en nia epoko ne estas kompatemaj homoj!<175> li pensis, mem sentante juketon en siaj okuloj. Tamen je tiu sama momento malagrabla nubeto ombris lian animon, kaj serpente fulmetis la penso, <219>u la kompatema homo iel sukcesis registrigi sian lo<217>adon en la apartamento de la mortinto, ja tiaj precedencoj jam estis en la vivo. <196><+>Pardonu, <219>u vi estis amiko de mia forpasinta Mi<219>jo? <196> li demandis, per la maniko vi<173>ante sian sekan maldekstran okulon, dum per la dekstra li ekzamenis la skuatan de la afliktego Kerubjevon. Sed tiu jam ploregis tiom forte, ke nenio estis komprenebla, krom la ripetataj vortoj <174>krak <196> en du pecojn!<175> Satplorinte, Kerubjev finfine malglui<217>is disde la muro kaj eligis: <196><+>Ne, mi jam ne povas! Mi iru preni tricent gutojn da etera valeriano! <196> kaj turninte al Poplavskij sian tute larmokovritan viza<217>on li aldonis: <196> Jen kio <217>i estas, la tramo! <196><+>Mi pardonpetas, <219>u estas vi kiu sendis al mi la telegramon? <196> demandis Poplavskij, penegante diveni, kio povus esti tiu mirinda ploremulo. <196><+><190>i! <196> respondis Kerubjev, kaj per la fingro almontris la katon. Poplavskij elorbitigis la okulojn, ne kredante al siaj oreloj. <196><+>Ne, mi ne povas, forkonsumi<217>is miaj fortoj, <196> snufante darigis Kerubjev, <196> kiam mi rememoras: la rado sur lia gambo<193> la sola rado kvintalon pezas<193> Krak! Mi iru min enliti<217>i, en la dormo mi ser<219>u la forgeson<193> <196> kaj li tuj malaperis el la anta<219>ambro. Tiam ekmovi<217>is la kato, <217>i saltis de la se<217>o malsupren, ekstaris sur la malantaaj piedoj, la antaajn apogis kontra la koksoj, malfermis la fakon kaj diris: <196><+>Nu, mi telegrafis. Kion ankora? Poplavskij sentis kapturni<217>on, liaj gamboj kaj brakoj interti<217>is, li lasis fali la valizeton kaj sinkis sur la se<217>on kontra la kato. <196><+><194>ajnas, ke mi ruslingve vin demandis, <196> severe diris la kato, <196> kion ankora? Sed Poplavskij nenion respondis. <196><+>La legitimilon! <196> komandoblekis la kato kaj etendis sian pufan antaan piedon. Sen konscii kion li faras, kaj vidante nenion krom la du fajrerojn brulantajn en la kataj okuloj, Poplavskij fulmrapide eligis sian legitimilon el la po<173>o, kiel oni elingigas ponardon. La kato prenis de la spegulkonzolo okulvitrojn en nigra dika muntumo, surmetis ilin sur sian muzelon, pro kio <217>ia tuta aspekto i<217>is ankora pli impona, kaj eltiris la legitimilon el la tremanta mano de Poplavskij. <174>Interese, <219>u mi svenos a ne?<175> pensis Poplavskij. El la profundo de la apartamento plu adi<217>is singultoj de Kerubjev, la tutan anta<219>ambron plenigis la odoroj de etero, valeriano kaj de ankora ia naza abomena<216>o. <196><+>Kiu miliciejo liveris la dokumenton? <196> demandis la kato ekzamenante pa<217>on en la malfermita legitimilo. Respondon li ne ricevis. <196><+>La kvarcent dek dua, <196> mem respondis al si la kato, kondukante la antaan piedon sur la legitimilo, kiun <217>i tenis renversita, <196> jes, nature! Bonege mi konas tiun miliciejon, al <219>ia ajnulo <217>i liveras legitimilon! Nu, ekzemple mi, mi ne estus liverinta legitimilon al tia ulo, kiel vi! Nepre ne! Post la unua rigardo sur vian viza<217>on mi tuj estus rifuzinta! <196> la kato tiom koleri<217>is, ke <217>i <216>etis la legitimilon sur la plankon. <196> Via invito <219>eesti la entombigon estas malvalidigita, <196> oficialtone darigis la kato, <196> volu reveni al via domicilo. <196> Kaj <217>i vokkra<219>is en la pordon: <196> Azazello! Responde en la anta<219>ambron elkuris malgranda, lametanta individuo en strikta nigra akrobatvesta<216>o, zonita per leda rimeno en kiu estis fiksita duonponardo, rufa, kun flava kojnodentego, havanta albugon sur la maldekstra okulo. Poplavskij sentis ke al li mankas la aero, li levis sin de la se<217>o kaj retropa<173>is tenante la manon <219>e la koro. <196><+>Azazello, elakompanu! <196> ordonis la kato kaj forlasis la anta<219>ambron. <196><+>Poplavskij, <196> nelate nazvo<219>is la enveninto, <196> <219>io jam komprenita, <219>u? Poplavskij kapjesis. <196><+>Tuj revenu al Kievo, <196> darigis Azazello, <196> restu tie silente kaj kviete, kaj ne revu pri Moskvaj lo<217>ejoj. <218>u klare? La malgrandulo, kies kojnodentego, duonponardo kaj misa okulo kazis mortan timegon al Poplavskij, stature apena atingis la <173>ultron de la ekonomiisto, sed li agis energie, lerte kaj metode. Unue li levis la legitimilon kaj <217>in prezentis al Maksimiliano Andrei<219>, kiu akceptis la libreton per senviva mano. Poste la nomito Azazello per unu mano prenis la valizeton, per la alia malfermegis la pordon kaj, preninte la kievanon je la brako, elkondukis lin sur la <173>tuparplaceton. Poplavskij sin apogis kontra la muro. Sen ia ajn <173>losilo Azazello malfermis la valizeton, elprenis grandegan rostitan kokinon, mankan je unu femuro kaj envolvitan en grasmakulan gazetfolion, metis <217>in sur la <173>tuparplaceton. Poste li eligis du kompletojn de subvestoj, razrimenon, libron kaj necesujon. Per unu piedmovo li <173>ovis <219>ion <219>i, krom la kokinon, for en la <173>tupar<173>akton. Samdirekte forflugis anka la malplenigita valizo. Oni adis <217>in pumi malsupre, kaj la la bruo oni povus konkludi, ke <217>ia kovrilo dei<217>is. Poste la rufa bandito firme prenis la kokinon je la kruro kaj per tiu tuta kokino plate, peze kaj timinde albatis la onklon de Berlioz sur la nukon tiel, ke la korpo de la kokino resaltis for kaj la kruro restis en la mano de Azazello. <174><218>io konfuzi<217>is en la domo de la Oblonskijoj<175>, trafege rimarkigis la fama verkisto Leono Tolstoj. <190>uste tiun esprimmanieron li uzus en nia kazo. Jes! <218>io konfuzi<217>is en la kapo de Poplavskij. Longa fajrero preterkuris anta liaj okuloj, <217>in sekvis funebra serpento, kiu por unu momento estingis la helon de la maja tago <196> kaj Poplavskij ruli<217>is sur la <173>tuparo tenante la legitimilon en la mano. <218>e la <173>tuparturno li pu<173>is per piedo la fenestron, frakasis ties vitron kaj eksidis sur <173>tupo. Saltetante sur la <173>tupoj, la senkrura kokino pasis preter li kaj falis en la <173>akton. Sur la supra placeto, Azazello fulmrapide <219>irkaman<217>is la kokinan kruron kaj <173>ovis la oston en la flankan po<173>on de sia trikota<216>o, poste reiris en la apartamenton kaj brue fermis la pordon. Je tiu momento de malsupre adi<217>is singardema pa<173>ado de supren iranta homo. Poplavskij kuris pluen <217>is la sekva placeto kaj sidi<217>is sur benkon por iom trankvili<217>i. Miniatura maljunetulo kun eksterordinare melankolia viza<217>o, surhavanta tusoran vestokompleton el pasinta epoko kaj pajlan kanot<219>apelon kun verda rubando, nerapide pa<173>is supren sur la <173>tuparo. Atinginte la placeton kie sidis Maksimiliano Andrei<219>, li haltis anta la ekonomiisto. <196><+>Permesu, civitano, vin demandi, <196> melankolie diris la hometo en la tusora vesto, <196> kie estas la apartamento n-ro 50? <196><+>Supre! <196> abrupte respondis Poplavskij. <196><+>Grandan dankon, civitano, <196> same melankolie diris la hometo kaj iris pluen; Poplavskij levi<217>is kaj kuris malsupren. Trudi<217>as demando, <219>u Maksimiliano Andrei<219> rapidis al la miliciejo por plendi pri la barbara perforto farita de la banditoj en hela tago? Ne, nepre ne, tion oni povas aserti senhezite. Enveni miliciejon kaj deklari, ke jen, kato kun okulvitroj <216>us legis mian legitimilon, kaj poste homo en akrobatvesta<216>o kun ponardo<193> ne, civitanoj, Maksimiliano Andrei<219> ja vere estis homo inteligenta! Li estis jam malsupre kaj tie apud la enirejo li rimarkis pordon kondukantan en ian kamereton. La vitro de tiu pordo estis forrompita. Poplavskij enpo<173>igis la legitimilon kaj rigardis <219>irkaen, esperante vidi siajn desupre <216>etitajn a<216>ojn. Tamen de ili e<219> spuro ne restis. Li mem ekmiris, kiom malmulte lin tio <219>agrenis. Lin okupis alia penso, loga kaj interesa: per tiu hometo retesti la malbenitan lo<217>ejon. La ulo ja demandis, kie <217>i situas, do li iras tien unuafoje. Sekve nun li iras rekte en la ungegojn de la afabla kompanio, nesti<217>inta en la apartamento n-ro 50. Antasento diris al Poplavskij, ke la hometo tre balda forlasos la lo<217>ejon. Klare, Maksimiliano Andrei<219> ne plu intencis partopreni ian ajn entombigon de iu ajn bonevo, kaj aliflanke, <217>is la forveturo de la Kieva trajno ankora restis sufi<219>e da tempo. La ekonomiisto <216>etis rigardon <219>irkaen kaj glitis en la kameron. Je tiu momento supre klakis pordo. <174>Li eniris!<175> pensis Poplavskij sentante sian koron kunpremi<217>i. En la kamero estis malvarmete, odoris je musoj kaj botoj. Maksimiliano Andrei<219> sidi<217>is sur lignoblokon kaj decidis atendi. La pozicio estis oportuna, el la kamero li povis rekte observi la pordon de la sesa enirejo. Tamen la atendado daris pli longe ol supozis la kievano. La tutan tempon la <173>tuparo ial restis senhoma. La adeblo estis bonega, kaj finfine en la kvina eta<217>o klakis pordo. Poplavskij retenis la spiron. Jes, tio estas lia singarda pa<173>ado. <174>Li iras malsupren<175>. Unu eta<217>on sube pordo malfermi<217>as. La pa<173>etoj silenti<217>as. Ina vo<219>o. Vo<219>o de la melankolia homo. Jes, la lia<193> <217>i prononcis ion similan al <174>lasu, pro Kristo<193><175> La orelo de Poplavskij estis el<173>ovita tra la vitrotruo. Tiu orelo perceptis inan ridon. Rapidaj kaj viglaj pa<173>oj malsupren; jen ekaperis virina dorso. La virino kun verda kvadratita a<219>etsako en la mano pasis tra la enirejo en la korton. Dume readi<217>is la pa<173>etoj de la malgranda homo. <174>Strange, li reiras al la apartamento. Supre remalfermi<217>as la pordo. Nu, ni ankora atendu<175>. <218>i foje la atendo estis mallonga. La pordobruo. Pa<173>etoj. La pa<173>etoj <219>esis. Despera krio. Miaado. Pa<173>etoj hastaj, <173>uti<217>antaj: malsupren, hop, hop, malsupren! Poplavskij finatendis. Sin krucosignante kaj ion balbutante preterhastis la melankolia homo, sen <219>apelo, kun tute freneza viza<217>o, kun multaj skrapvundoj sur la kalva<216>o, en tute malseka pantalono. Kelkan tempon li baraktis kontra la pordo de la <219>efenirejo, ne komprenante en sia timego, <219>u <217>i malfermi<217>as enen a eksteren, sed fine li <217>in obeigis kaj impetis en la korton al la suno. La apartamento estis fintestita, kaj sen pluaj pensoj pri la pereinta bonevo a pri la lo<217>ejo, tremante <219>e la ideo pri la pasinta dan<217>ero, Maksimiliano Andrei<219>, flustrante nur du vortojn: <174><218>io klaras! <218>io klaras!<175> elkuris en la korton. Post kelkaj minutoj trolebuso estis forportanta la ekonomiplaniston al la Kieva Stacidomo. Nu, la melankolia homo, dum la kievano sidis en la kamero, spertis plej malagrablan aventuron. La hometo estis Andreo Foki<219> Sokov, bufedisto en Varieteo. Dum la enketo en la teatro Andreo Foki<219> restis flanke kaj oni rimarkis nur unu aferon, tion, ke li i<217>is ankora pli malgaja ol kia li <219>iam estis, kaj krome, ke li demandis la kurieron Karpov pri tio, kie enlo<217>i<217>is la gastludanta magiisto. Do, forlasinte la onklon de Berlioz sur la placeto, la bufedisto atingis la kvinan eta<217>on kaj sonorigis <219>e la pordo de la apartamento n-ro 50. Oni tuj al li malfermis, tamen la bufedisto ekskui<217>is, retropa<173>is kaj nur post kelka hezito li decidis eniri. Tio estis komprenebla. La pordon malfermis fralino, kiu surhavis nenion krom koketan puntan antatuketon kaj elegantan blankan kufon sur la kapo. <194>iaj piedoj, cetere, estis en oraj <173>uetoj. <194>i havis senripro<219>an figuron, kaj la sola difekto, kiun oni povus trovi en <173>ia ekstera<216>o, estis purpura cikatro sur la kolo. <196><+>Nu, envenu do, se vi jam sonorigis! <196> diris la fralino fiksante sur la bufediston la mal<219>astan rigardon de siaj verdaj okuloj. Andreo Foki<219> hikis, interfrapis la palpebrojn kaj pa<173>is en la anta<219>ambron, demetinte la <219>apelon. Je tiu momento en la anta<219>ambro ektintis la telefono. La senpudora <219>ambristino metis unu piedon sur la se<217>on, dekro<219>is la adilon kaj diris en <217>in: <196><+>Ha lo! La bufedisto, ne sciante, kien li direktu siajn okulojn, konfuzite balanci<217>is de unu piedo sur la alian kaj pensis: <174>Eh he, kian <219>ambristinon havas la alilandano! Ho, kia fia<216>o!<175> Kaj por eviti la fia<216>on li deturnadis sian rigardon jen dekstren, jen maldekstren. La tuta granda kaj duonluma anta<219>ambro estis plenplena je ekzotaj objektoj kaj vestoj. Ekzemple, sur la apogilon de la se<217>o estis <216>etita funebra mantelo kun fajrokolora sub<173>tofo, sur la spegulkonzolo ku<173>is longa spado kies ora tenilo briletis en la ombro. Tri ar<217>enttenilaj spadoj staris en la angulo tiel simple, kvaza ili estus ordinaraj ombreloj a promenbastonoj. Kaj sur cerva kornaro pendis beretoj kun aglaj plumoj. <196><+>Jes, <196> la <219>ambristino parolis en la adilon, <196> kion? <218>u barono von Meigel? Mi askultas. Jes! La sinjoro artisto hodia estas hejme. Jes, li <173>atos vin vidi. Jes, gastoj<193> Frako a nigra jako. Kion? Noktomeze. <196> Fininte la interparolon <173>i remetis la adilon kaj turnis sin al la bufedisto: <196> Kion vi deziras? <196><+>Necesas ke mi parolu al la civitano artisto. <196><+>Kiel? <218>u al li persone? <196><+>Al li mem, <196> respondis la bufedisto melankolie. <196><+>Mi demandos, <196> kun evidenta hezito diris la <219>ambristino kaj, malferminte la pordon de la kabineto de la forpasinto Berlioz, <173>i raportis: <196> Kavaliro, tie estas veninta malgranda homo, kiu diras ke li bezonas paroli al messire. <196><+>Nu hej, li eniru, <196> adi<217>is el la kabineto la trema vo<219>o de Kerubjev. <196><+>Iru en la salonon, <196> diris la fralino tiel simple, kvaza <173>i estus normale vestita; kaj duone malferminte la pordon de la salono, <173>i foriris en alian <219>ambron. Obeinte <173>ian inviton, la bufedisto e<219> pri sia afero forgesis, tiom lin frapis la aran<217>o de la salono. Tra la koloraj vitroj de la altaj fenestroj (fantazio de la senspure malaperinta juvelistvidvino) fluis lumo mistera, simila al la kirka. En pramalnova, grandega kameno, malgra la varmego de la printempa tago, flamis brul<173>tipoj. Tamen neniom varmege estis en la salono, e<219> male, enirante oni sentis sin trempita en ian kelan malsekon. Anta la kameno, sur tigra felo karis, plezure rigardante la fajron tra la duonfermitaj okuloj, nigra virkatego. Tie staris tablo, kies aspekto igis la diotiman bufediston ekskui<217>i: la tablo estis kovrita per kirka broka<216>o. Sur la broka<216>a kovrotuko altis multego da boteloj <196> dikventraj, <173>imaj kaj polvaj. Inter la boteloj briletis plato, kaj oni tuj vidis, ke <217>i estas el pura oro. <218>e la kameno iu malgranda, rufa, kun duonponardo <173>ovita malanta la zonon, rostis per longa <173>tala spado viandopecojn, kaj la fumo levi<217>is en la kamentubon. Odoris ne nur je rosta<216>o, sed anka je ia fortega parfumo kaj incenso, kio por unu momento igis la bufediston, kiu el la gazetoj jam sciis pri la morto kaj la adreso de Berlioz, sin demandi, <219>u tamen por Berlioz estus celebrita la funebra diservo, kiun penson, cetere, li tuj forpelis, kiel evidente absurdan. Subite la konsternita bufedisto ekadis pezan bason: <196><+>Do, pri kio mi povas esti al vi utila? <218>i tiam la bufedisto vidis en la ombro tiun, kiun li bezonis. La nigra magiisto duonku<173>is sur ia senlima divano, malalta, kun dise sur<216>etitaj kusenoj. Kiom povis vidi Andreo Foki<219>, la artisto surhavis nur nigrajn tola<216>ojn kaj same nigrajn pintajn <173>uojn. <196><+>Mi, <196> amare komencis Andreo Foki<219>, <196> estas la bufedestro de la teatro Varieteo<193> Kvaza barante lian bu<173>on, la artisto etendis sian manon, sur kies fingroj scintilis gemoj, kaj arde ekparolis: <196><+>Ne, ne, ne! E<219> ne unu vorton plu! Neniokaze kaj neniam prenos mi ion ajn en via bufedo! Hiera, estimato, mi pasis preter via vendotablo, kaj neniel mi povas forgesi vian sturga<216>on a vian brindzon. Mia karega amiko! Brindzo neniam estas verda, pri tio vin iu trompis. <190>i devas esti blanka. Kaj kion diri pri via teo? Postgargara<216>o! Mi per miaj propraj okuloj vidis ian malpurulinon ver<173>i el sitelo neboligitan akvon en vian kolosan samovaron, sen ke oni <219>esu distribui la teon. Ne, karulo, tio ja ne tagas! <196><+>Mi pardonpetas, <196> diris la bufedisto, konfuzite de tiu subita atako, <196> mi havas alian aferon, kaj la sturga<216>o neniel rilatas<193> <196><+>Kiel do, <174>neniel rilatas<175>, ja <217>i estas neman<217>ebla! <196><+>La sturga<216>on ni ricevis en la dua fre<173>ogrado, <196> sciigis la bufedisto. <196><+>Karulo, tio estas galimatio! <196><+>Kio estas galimatio? <196><+>La dua fre<173>ogrado, jen kio estas galimatio! Estas nur unu fre<173>ogrado <196> la unua, kiu anka estas la lasta. Se via sturga<216>o havas duan fre<173>ogradon, tio signifas, ke <217>i estas putra! <196><+>Mi pardonpetas<193> <196> rekomencis Andreo Foki<219> ne sciante kiel sin malembarasi je la <219>ikanoj de la artisto. <196><+>Mi ne pardonas, <196> firme diris tiu. <196><+>Ne pri tiu afero mi venis paroli! <196> tute malespere diris la bufedisto. <196><+><218>u ne pri tiu? <196> ekmiris la alilandano. <196> Sed kiu alia afero povus vin al mi venigi? Se mia memoro min ne perfidas, el la personoj, profesie al vi proksimaj mi konis nur unu armean kantinistinon, sed tio estis anta tre longe, kiam vi ankora ne ekzistis. Cetere <196> tre agrable. Azazello! Tabureton al la sinjoro bufedestro. La rostanta viandon sin turnis, liaj kojnodentoj ekteruris la bufediston, kaj tre lerte li donis al Andreo Foki<219> unu el la malhelaj kverkaj benketoj. Aliaj se<217>oj en la <219>ambro ne estis. La bufedisto diris: <196><+>Grandan dankon, <196> kaj sin mallevis sur la benketon. <190>ia malantaa piedo tuj krake rompi<217>is, kaj li kun ek<217>emo tre dolore albati<217>is per la posta<216>o kontra la planko. Falante li per la piedo kro<219>is alian benketon lokitan anta li kaj renversis sur sian pantalonon kalikon plenan je ru<217>a vino. La artisto ekkriis: <196><+>Aj! <218>u vi kontuzi<217>is? Azazello helpis la bufediston sin levi kaj prezentis alian se<217>on. Larmvo<219>e la bufedisto malakceptis la proponon de la mastro demeti la pantalonon por sekigi <217>in anta la fajro, kaj a<219>ege sin sentante en la malsekaj subvesto kaj pantalono, li singarde sidigis sin sur la alian benketon. <196><+>Mi <173>atas sidi malalte, <196> diris la artisto, <196> de malalte oni falas malpli dan<217>ere. Do, ni haltis <219>e la sturga<216>o. Karulo mia! Fre<173>o, fre<173>o kaj refoje fre<173>o, jen kio devas esti la devizo de <219>iu bufedisto. Cetere jen, <219>u vi bonvolos gustumi<193> En la purpura lumo de la kameno ekbrilis anta la bufedisto la spadoklingo, Azazello demetis sur oran teleron grandan <173>u<173>antan viandopecon, <217>in aspergis je citronsuko kaj etendis al la bufedisto oran dudentan forkon. <196><+>Grandan<193> mi<193> <196><+>Tamen jes, jes ja, gustumu! Pro <217>entileco Andreo Foki<219> metis peceton en la bu<173>on kaj tuj komprenis, ke li man<217>as ion vere tre fre<173>an kaj, precipe, eksterordinare bongustan. Tamen, dum li ma<219>is la agrable odorantan sukoplenan viandon, malmulte mankis, ke li misglutu kaj duan fojon falu: el la apuda <219>ambro flugis granda malhela birdo kaj per sia flugilo tu<173>etis la kalva<216>on de la bufedisto. La birdo sin mallevis sur la kamenbreton, apud la horlo<217>on, kaj evidenti<217>is, ke <217>i estas strigo. <174>Sinjoro mia Dio!<175> pensis Andreo Foki<219>, nervoza kiel <219>iuj bufedistoj, <174>Jen bela lo<217>ejo!<175> <196><+>Kalikon da vino? <218>u blankan, <219>u ru<217>an? Vinon de kiu lando vi preferas por tiu diurnotempo? <196><+>Grandegan<193> mi ne drinkas<193> <196><+>Doma<217>e! <218>u vi degnus fari partion de <216>etkuboj? <218>u vi pli <173>atas aliajn ludojn? Domenon, kartojn? <196><+>Mi ne ludas, <196> jam lacigite respondis la bufedisto. <196><+>Tute malbone, <196> konkludis la mastro. <196> Se vi permesas, io misa estas en viro, kiu evitas la vinon, la kompanion de <219>armaj virinoj, la <219>etablan konversacion. Tiaj homoj a estas grave malsanaj, a ili sekrete malamas siajn proksimulojn. Verdire, tiu kriterio havas esceptojn: inter la personoj, kiuj sidis kun mi <219>e la festena tablo, fojfoje trovi<217>is mirindaj kanaj<->loj! Nu, mi askultas vian aferon. <196><+>Hiera vi bonvolis fari prestidigita<216>ojn<193> <196><+><218>u mi? <196> ekstreme mirigite ekkriis la magiisto. <196> Mizerikordon, ja tio tute ne konvenas al mia stato! <196><+>Pardonon, <196> mirkonfuzite diris la bufedisto, <196> sed hiera<193> la seanco pri nigra magio<193> <196><+>Ah jes, nu jes, certe! Mia kara, mi malka<173>u al vi sekreton. Neniel mi estas artisto, simple mi volis vidi moskvanojn en amaso, kaj plej oportune povis fari tion en teatro. Tial mia sekvantaro, <196> per kapmovo la mastro almontris la katon, <196> aran<217>is tiun seancon, kaj mi, mi nur sidis kaj rigardis la moskvanojn. Tamen ne faru tian mienon sed prefere diru, kio koncernanta la seancon venigis vin <219>i tien? <196><+>Se vi permesas, inter aliaj aferoj, de la plafono flugis paperetoj, <196> la bufedisto mallatigis la vo<219>on kaj embarasite rigardis <219>irkaen, <196> nu, <219>iuj ilin diskaptis. Kaj jen juna viro venas en mian bufedejon kaj prezentas al mi <219>ervoncon, mi redonas al li ok kvindek<193> Poste alia<193> <196><+><218>u anka juna viro? <196><+>Ne, maljuneta<193> Poste tria, kvara<193> Al <219>iu mi redonas la resta<216>on. Nu, hodia mi volis kontroli la kason, mi <217>in malfermas kaj ek <196> anstata la monon mi trovas tie papertran<219>a<216>ojn. Cent na rublojn perdis la bufedo. <196><+>Aj-aj-aj! <196> ekkriis la artisto, <196> kiel do ili kredis, ke tio estas atentaj biletoj? Ja mi ne povas allasi la penson, ke ili faris tion konscie. La bufedisto iel malrekte kaj deprimite rigardis <219>irkaen sed nenion diris. <196><+><218>u tamen fraduloj? <196> angore demandis sian gaston la magiisto. <196> <218>u inter la moskvanoj estas fraduloj? Responde la bufedisto tiel amare ridetis, ke forfalis <219>iaj duboj: jes, inter la moskvanoj estas fraduloj. <196><+>Sed tio estas malnobla! <196> indigni<217>is Voland, <196> vi estas homo malri<219>a<193> ja vi estas homo malri<219>a, <219>u? La bufedisto entiris la kapon inter la <173>ultrojn, tiel ke i<217>is evidenta, ke li estas homo malri<219>a. <196><+>Kiom da <173>para<216>oj vi havas? La demando sonis kompateme, tamen oni ne povus negi, ke <217>i estis sentakta. La bufedisto embarasi<217>is. <196><+>Ducent kvardek na mil rublojn en kvin <173>parkasoj, <196> respondis el la apuda <219>ambro fendita vo<219>o, <196> plus ducent ordekojn hejme sub la planko. La bufedisto stupori<217>is sur sia tabureto. <196><+>Jes, kompreneble, tio ne estas atentinda monsumo, <196> degne diris Voland al sia gasto, <196> kvankam, cetere, e<219> tiom vi ne bezonas. Kiam vi mortos? La bufedisto indigni<217>is. <196><+>Tion neniu scias kaj tio neniun koncernas, <196> li respondis. <196><+>Dirlididi, <174>neniu scias<175>, <196> refoje adi<217>is la sama a<219>a vo<219>o el la kabineto, <196> jen nova dunomialo Netona! Li mortos post na monatoj, de hepatkancero, en la februaro de la sekva jaro, en la universitata kliniko de la Unua medicinfakultato, en la kvara <219>ambro. La viza<217>o de la bufedisto i<217>is flava. <196><+>Na monatoj, <196> meditmiene kalkulis Voland, <196> ducent kvardek na mil<193> Do, rondnombre po dudek sep mil monate, <219>u? Nemulte, sed por modesta vivmaniero sufi<219>os<193> Kaj krome, la ordekoj<193> <196><+>La dekojn li ne sukcesos <173>an<217>i, <196> enmiksi<217>is la sama vo<219>o glaciigante la koron de la bufedisto, <196> tuj post la morto de Andreo Foki<219> oni malkonstruos la domon kaj la ordekojn liveros al la <173>tata banko. <196><+>Nu, mi malkonsilus al vi enhospitali<217>i, <196> darigis la artisto, <196> kial morti en kliniko, meze de <217>emoj kaj stertorado de la senespere malsanaj? <218>u ne pli bona estus uzi la lastajn dudek sep mil por aran<217>i grandan festenon kaj, preninte venenon, translo<217>i<217>i en la alian mondon akompanate de kordosonoj, <219>irkaite de belaj bak<200>antinoj kaj maltimaj amikoj? La bufedisto sidis senmove kaj <173>ajnis ege maljuni<217>inta. Malhelaj ringoj <219>irkais liajn okulojn, liaj vangoj mola<219>i<217>is, gape pendis lia makzelo. <196><+>Cetere, ni revas, ni revas, <196> ekkriis la mastro, <196> al la afero! Montru al mi viajn papertran<219>a<216>ojn. Emociite, la bufedisto elpo<173>igis pakon, <217>in malvolvis kaj stupori<217>is: en la gazet<173>ira<216>o estis <219>ervoncoj. <196><+>Kara amiko, vi efektive estas malsana, <196> diris Voland levetante la <173>ultrojn. La bufedisto, freneze ridetante, ekstaris. <196><+>K-kaj k-kion<193> <196> li balbutis, <196> se ili denove<193> tiel? <196><+>Hm, <196> enpensi<217>is la artisto, <196> nu, tiam ankorafoje venu <219>e nin. Bonvenon! Mi <217>ojas pri nia konati<217>o. Tuj el la kabineto elkuris Kerubjev, kro<219>i<217>is je la mano de Andreo Foki<219> kaj skuante <217>in en arda manpremo li petegadis la bufediston al <219>iuj, nepre al <219>iuj, transdoni liajn korajn salutojn. Tute malspritigite, Andreo Foki<219> movi<217>is al la anta<219>ambro. <196><+>Hella, elakompanu! <196> kriis Kerubjev. Ankorafoje la nuda rufulino en la anta<219>ambro! La bufedisto elglitis tra la pordo, pepis <174><190>is revido<175>, kaj iris for kvaza ebria. Iom pasinte malsupren li haltis, sidi<217>is sur <173>tupon, elpo<173>igis la pakon, <217>in kontrolis <196> la <219>ervoncoj estis en ordo. <218>i tiam el la apuda apartamento eliris la virino kun la verda a<219>etsako. <218>e la vido de la homo sidanta sur <173>tupo kaj gapanta sur siajn <219>ervoncojn <173>i ridetis kaj mediteme diris: <196><+>Kian domon ni havas! Anka <219>i tiu jam matene estas ebria. Ankora unu <173>tuparuja vitro frakasita, <196> kaj, pli atente rigardinte al la bufedisto <173>i aldonis: <196> Eh he, civitano, vin embarasas tiom da <219>ervoncoj, <219>u? Donu al mi duonon! <196><+>Lasu min, pro Kristo, <196> ektimis la bufedisto kaj per rapida movo ka<173>is la monon. La virino ekridis: <196><+>La koboldoj vin prenu, vin maljunan avarulon! Mi <173>ercis, <196> kaj <173>i iris malsupren. La bufedisto malrapide ekstaris, levis la manon por ordigi la <219>apelon, kaj rimarkis, ke <217>i malestas sur la kapo. Terure malagrabla estis la penso pri reiro, sed lasi la <219>apelon anka estus doma<217>e. Post kelka hezito li tamen reiris kaj sonorigis. <196><+>Kion vi volas ankora? <196> demandis lin la malbeninda <219>ambristino. <196><+>La <219>apeleton mi forgesis, <196> flustris la bufedisto almontrante sian kalva<216>on. Hella sin deturnis, Andreo Foki<219> mense kra<219>is kaj fermis la okulojn. Kiam li ilin malfermis, Hella estis prezentanta al li lian <219>apelon kaj longtenilan spadon. <196><+>Tio ne estas mia, <196> flustris la bufedisto repu<173>ante la spadon kaj haste surmetante la <219>apelon. <196><+>Kiel do? <218>u vi venis sen spado? <196> ekmiris Hella. La bufedisto malklare ion grumblis kaj rapide iris malsupren. Sur la kapo la <219>apelo ial senti<217>is maloportuna kaj tro varma; li <217>in demetis kaj, saltetinte pro ektimo, eligis nelatan krion: en la mano li tenis veluran bereton kun trivita kokplumo. La bufedisto sin krucosignis. Je la sama momento la bereto ekmiais, <173>an<217>i<217>is en nigran katidon, resaltis sur la kapon de Andreo Foki<219> kaj enigis siajn krifojn en lian kalva<216>on. Kun despera ek<173>riko la bufedisto kuregis malsupren, dum la katido, falinte de lia kapo, for<173>prucis en la mala direkto. Elrompi<217>inte al la libera aero, la bufedisto trotis tra la korto eksteren kaj por <219>iam forlasis la diablan domon n-ro 302-bis. Estas precize sciate, kio poste pri li okazis. Elkurinte sur la straton, la bufedisto sova<217>ete rigardis <219>irkaen, kvaza ion ser<219>ante. Post unu minuto li estis trans la strato en apoteko. Li apena diris la vortojn: <174>Diru, mi petas<193><175>, kiam la virino staranta malanta la vendotablo ekkriis: <196><+>Civitano! Via tuta kapo estas skrapvundita! Anta ol pasis kvin minutoj la bufedisto estis pansita per gazo, eksciis, ke la reputacion de la plej bonaj specialistoj pri la hepatmalsanoj havas la profesoroj Bernadskij kaj Kuzmin, demandis, kiu estas pli proksime, <217>oje ekardis, informite ke Kuzmin lo<217>as <217>uste trans la korto en malgranda blanka domo aparta, kaj post ankora du minutoj li jam estis tie. La dometo estis malnova sed tre, tre komforta. Fiksi<217>is en la memoro de la bufedisto, ke la unua persono renkontita estis maljuna subflegistino, kiu volis preni lian <219>apelon, sed <219>ar <219>apelon li ne havis, <173>i ien foriris ma<219>ante per la malplena bu<173>o. Anstata <173>i aperis, anta spegulo kaj <173>ajne, sub iaspeca arko, mez'a<217>a virino, kiu tuj diris, ke <173>i povas envicigi lin por la dek naa de la monato, neniel pli frue. La bufedisto tuj trovis la manieron por aran<217>i la aferon. Lia estingi<217>anta rigardo glitis trans la arkon, kie tri homoj atendis en ejo, kiu evidente estis anta<219>ambro, kaj li flustris: <196><+>Mi estas morte malsana. La virino perplekse rigardis sur lian banda<217>itan kapon, iom hezitis kaj poste diris: <196><+>Nu, tiukaze<193> <196> kaj lasis la bufediston trans la arkon. Je la sama momento la kontraa pordo malfermi<217>is, en <217>i ekbrilis ora nazumo, la virino en la blanka kitelo diris: <196><+>Civitanoj, tiu paciento pasos ekstervice. Post unu sekundo li staris en la kabineto de profesoro Kuzmin. La longforma <219>ambro aspektis neniom timige nek solene nek medicine. <196><+>Kion vi havas? <196> per agrabla vo<219>o demandis profesoro Kuzmin, kaj iom alarmite rigardis al la banda<217>ita kapo. <196><+><220>us el fidinda fonto mi eksciis, <196> respondis la bufedisto, sova<217>e rigardante al fotografa grupo en vitrita kadro, <196> ke en la februaro de la sekva jaro mi mortos pro hepatkancero. Mi petegas, haltigu. Sur sia gotika se<217>o la profesoro sin retro<216>etis al la alta ledotegita dors'apogi<->lo. <196><+>Pardonu, mi vin ne komprenas<193> vi<193> <219>u vi vizitis kuraciston? Kial vi havas la kapon banda<217>ita? <196><+>Kuraciston, kian kuraciston?<193> Se vi vidus tiun kuraciston!.. <196> subite Andreo Foki<219> ekklakis per la dentoj. <196> La kapon ne atentu, nenia rilato, <196> respondis la bufedisto, <196> lasu <217>in flanke, ne pri <217>i temas. La hepatkanceron mi petas haltigi. <196><+>Sed permesu, kiu diris al vi tion? <196><+>Kredu al li, <196> arde petis la bufedisto, <196> ja li scias. <196><+>Nenion mi komprenas, <196> diris la profesoro kuntirante la <173>ultrojn kaj ruli<217>ante sur sia se<217>o disde la skribotablo. <196> Kiel li povis scii, kiam vi mortos? Kaj ankora, se li ne estas kuracisto! <196><+>En la kvara <219>ambro de la universitata kliniko, <196> respondis la bufedisto. La profesoro ankorafoje rigardis sur la pacienton, lian kapon, la malsekan pantalonon kaj pensis: <174>Jen kio ankora mankis! Frenezulo!<175> Li demandis: <196><+><218>u vi drinkas vodkon? <196><+>Neniam, e<219> ne guton, <196> respondis la bufedisto. Post unu minuto li estis malvestita, ku<173>is sur malvarma lakleda liteto, kaj la profesoro knedis lian ventron. La rezulto, ni diru, konsiderinde plibonigis la humoron de Andreo Foki<219>. La profesoro firme deklaris, ke nun, almena <219>i momente, la bufedisto havas nenian simptomon pri kancero; sed <219>ar<193> <219>ar li timas, <219>ar iu <219>arlatano lin timigis, do oni faru <219>iujn testojn<193> La profesoro rapide skribadis sur paperfolietoj, bu<173>e instrukciante al la bufedisto, kien tiu iru kaj kion alportu. Krome, li skribis bileton por la nerologiisto profesoro Bourr<171>, klarigante al Andreo Foki<219>, ke liaj nervoj estas tute ruinigitaj. <196><+>Kiom mi pagu al vi, profesoro? <196> per tenera tremanta vo<219>o demandis la bufedisto elpo<173>igante la dikan biletujon. <196><+>La via pla<219>o, <196> seke respondis tiu. La bufedisto eligis tridek rublojn kaj metis ilin sur la skribotablon, poste per subite mola, kvaza katpieda movo li starigis sur la <219>ervoncojn ektintintan staketon envolvitan en gazetpaperon. <196><+>Kio <217>i estas? <196> demandis Kuzmin kaj tu<173>etis la lipharojn. <196><+>Ne mal<173>atu, civitano profesoro, <196> murmuris la bufedisto, <196> mi petegas, haltigu la kanceron. <196><+>Tuj forprenu vian oron, <196> fierante pri si mem diris la profesoro. <196> Prefere zorgu pri viaj nervoj. Jam morga portu urinon por la testo, ne trinku multe da teo kaj man<217>u tute sen salo. <196><+><218>u anka la supon ne sali? <196><+>Nenion sali, <196> ordonis Kuzmin. <196><+>Ahhh! <196> suspiris la bufedisto, adore rigardante la profesoron, reprenante la ordekojn kaj sin retro<173>ovante al la pordo. Tiuvespere la profesoro havis nemulte da pacientoj, kaj komence de la krepuski<217>o foriris la lasta. Demetante sian kitelon la profesoro <216>etis rigardon sur la lokon, kie la bufedisto lasis la <219>ervoncojn kaj vidis, ke anstata la biletoj tie ku<173>as tri etikedoj de <219>ampanaj boteloj Abrau Durso. <196><+>La diablo scias, kio <217>i estas! <196> murmuris Kuzmin, trenante la duone demetitan kitelon sur la planko kaj palpante la paperetojn. <196> Do, li estas ne nur skizofreniulo sed ankora fradisto! Tamen mi ne komprenas, kion de mi li bezonis? <218>u la preskribon por la urin'analizo? Ho! Li certe <173>telis mantelon! <196> la profesoro impetis en la anta<219>ambron, plu trenante la kitelon, kies unu maniko restis nedemetita. <196> Ksenia Nikiti<173>na! <196> tran<219>vo<219>e li kriis de la anta<219>ambra pordo, <196> kontrolu, <219>u mankas iu mantelo! <218>iuj manteloj estis en ordo. Sed kiam la profesoro revenis al la tablo, finfine sin malembarasinte je la kitelo, li haltis kvaza alfor<217>ite al la pargeto, kro<219>inte la rigardon al sia skribotablo. Sur la loko, kie <216>us ku<173>is la etikedoj, nun sidis nigra katido orfa kaj malfeli<219>miene miais super pladeto plena je lakto. <196><+>Kio do estas <219>i tio, mi petas?! Tio jam<193> <196> li sentis sian nukon malvarmi<217>i. Adinte lian nelatan plendo<217>emon alkuris Ksenia Nikiti<173>na, kaj tute lin trankviligis. <194>i tuj diris, ke sendube, iu el la pacientoj <173>telmetis la katidon, ke tio nemalofte okazas <219>e la profesoroj. <196><+>Ili, probable, vivas malri<219>e, <196> klarigis Ksenia Nikiti<173>na, dum <219>e ni, evidente<193> Kelkan tempon estis diskutate kiu povis <173>telmeti la katidon. La suspekto falis sur maljunulinon kiu havis stomakan ulceron. <196><+>Certe, <196> diris Ksenia Nikiti<173>na, <196> <173>i rezonas jene: mi <219>iel mortos, do almena la katido estu prizorgata. <196><+>Sed permesu! <196> ekkriis Kuzmin, <196> kaj la lakto? <218>u anka <217>in <173>i alportis? La pladeton? <196><+>En boteleto <173>i <217>in alportis, kaj <219>i tie ver<173>is <217>in en la pladeton, <196> klarigis Ksenia Nikiti<173>na. <196><+><218>iukaze, forprenu <219>ion <219>i, la katidon kaj la pladeton, <196> diris Kuzmin kaj akompanis <173>in <217>is la pordo. Kiam li revenis, la situacio estis <173>an<217>i<217>inta. Kro<219>ante sian kitelon al la najlo li adis ridegon en la korto, rigardis tra la fenestro kaj, nature, mir<173>toni<217>is. Tra la korto al la kontraa alo kuris sinjorino en nura <219>emizo. La profesoro e<219> sciis <173>ian nomon: Maria Aleksandrovna. Ridegis knabo. <196><+>Kio do? <196> malestime diris Kuzmin. <218>i tiam en la apuda <219>ambro de lia filino la gramofono ekludis la fokstroton Haleluja kaj je la sama momento pasera kvivito adi<217>is malanta lia dorso. Li sin turnis kaj vidis grandan paseron salteti sur lia skribotablo. <174>Hm<193> trankvilon<175>, pensis la profesoro, <174><217>i enflugis kiam mi deiris de la fenestro. <218>io ordas<175> sin persvadis Kuzmin sentante, ke <219>io malordas, kaj precipe pro tiu birdo. Li <217>in rigardis pli atente kaj tuj konstatis, ke <217>i ne estas ordinara pasero. La fia besteto evidente histrionadis lametante je la maldekstra piedo, <217>in altrenante, sinkopante <196> resume, <217>i svingodanca<219>is la la sonoj de la fokstroto, kiel ebriulo <219>e la ver<173>breto. Farante <219>iujn kanajla<216>ojn je kiuj <217>i estis kapabla, <217>i impertinente rigardis al la profesoro. Kuzmin metis la manon sur la adilon, li volis telefoni al sia universitata studoamiko Bourr<171> por lin demandi, kion signifas tia pasera<219>o kiam oni a<217>as sesdek jarojn kaj kiam <217>in akompanas subita kapturno? Dume la pasera<219>o eksidis sur la donacitan inkujon, en <217>in fekis (mi ne <173>ercas!), poste ekflugis supren, unu momenton <173>vebis en la aero, poste lar<217>asvinge, kvaza per <173>tala beko, frapis la vitron de la fotografa<216>o prezentanta la tutan universitatan finstudintaron de la jaro 1894, disfrakasis la vitron kaj nur post tio forflugis tra la fenestro. La profesoro <173>an<217>is la numeron kaj telefonis ne al Bourr<171> sed al la hirudoservo, diris, ke parolas profesoro Kuzmin, ke li petas tuj sendi al li hirudojn hejmen. Remetinte la adilon li ankorafoje sin turnis al sia skribotablo, kaj je la sama momento eligis <173>rikegon. Malanta la skribotablo sidis virino surhavanta flegistinan kaptuketon, <173>i tenis saketon kun la surskribo Hirudoj. La profesoro <173>rikegis precipe <219>e la vido de <173>ia bu<173>o: <217>i estis vira, tordita, lar<217>a <217>is la oreloj, kun unu kojnodentego. <194>iaj okuloj estis malvivaj. <196><+>La monon mi forprenu, <196> diris la flegistino per vira baso, <196> <217>i ne ku<173>a<219>u <219>i tie senutile. <196> Per sia birdpieda mano <173>i rastis la etikedojn kaj aerdisi<217>is. Pasis du horoj. Profesoro Kuzmin sidis en la dormo<219>ambro en sia lito. Sur liaj tempioj, malanta liaj oreloj kaj sur lia kolo pendis hirudoj. <218>e liaj piedoj sur la silka peplomo sidis profesoro Bourr<171> kun siaj blankaj lipharoj, li kompate rigardis al Kuzmin kaj persvadis lin, ke <219>io <219>i estas bagatela<216>o. En la fenestro jam estis nokto. Kiuj aliaj mirinda<216>oj okazis tiunokte en Moskvo, ni ne scias kaj esplori tion, certe, ni ne intencas <196> tiom malpli, ke venas la tempo pasi al la dua parto de tiu verfidela rakonto. Sekvu min, leganto!